II SA/Bk 907/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, Sędziowie sędzia WSA Marek Leszczyński,, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 2 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi S. H. i D.A. H. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości oddala skargę. Skarga została wywiedziona w następujących okolicznościach faktycznych. Decyzją z dnia [...].12.2013 r. znak: [...]Wójt Gminy S. ustalił na rzecz P. D. Spółka akcyjna w L. (dalej: Spółka, Inwestor): lokalizację inwestycji celu publicznego dla przedsięwzięcia polegającego na budowie napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji: stacja 110/20 kV H.stacja 110/20 kV Strefa w S., położonej na działkach: obręb nr 2 m. S. – dz. Nr[...]; obręb nr 3 m, S. – dz. Nr[...],; obręb K. gmina S.- dz.[...]; obręb Z. K. gmina S.- dz. Nr[...]; obręb D. D. gmina S -- dz. Nr[...]; obręb nr[...] m. S.- dz. Nr[...]. Decyzją z dnia [...].02.2014 r. znak [...]i [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Skarga na powyższą decyzję została oddalona wyrokiem WSA w Białymstoku z dnia 21.08.2014 r. (sygn. akt II SA/Bk 402/14), (wyrok jest prawomocny). W oparciu o tę decyzję, wnioskiem z dnia [...].03.2014 r. Spółka wystąpiła do Starosty S. o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości, poprzez udzielenie wnioskodawcy zezwolenia na założenie i przeprowadzenie przez nieruchomość napowietrznej linii elektroenergetycznej o długości ok. 440 m 110 kV relacji: stacja 110/20 kV H. - stacja 110/20 kV Strefa w S., wybudowanie dwóch (2) słupów, a także na eksploatację linii po wybudowaniu na części nieruchomości w pasie technologicznym o szerokości 2 x 7 m i powierzchni ok. 0.5988 ha - zgodnie z załączoną do wniosku mapą oraz wydanie na podstawie art. 124 ust. 1 a u.g.n. decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie ww. nieruchomości z rygorem natychmiastowej wykonalności. Decyzją z dnia [...].05.2014 r. znak [...]Starosta S., na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn.: Dz. U. z 2014 r. poz. 518 ze zm.), dalej jako u.g.n., po rozpatrzeniu wniosku Spółki: 1) ograniczył sposób korzystania z nieruchomości położonej w obrębie Z. K., gmina S., powiat suwalski, województwo podlaskie, oznaczone; w ewidencji gruntów jako działka nr geod: [...]o pow. 11,9100 ha, objętej księgą wieczystą, [...]prowadzoną przez Sąd Rejonowy w S., stanowiącej własność D. A. i S. H. poprzez zezwolenie Spółce na przeprowadzenie przez wymienioną nieruchomość napowietrznej linii elektroenergetycznej o długości ok. 440 m 110 kV relacji stacja 110/20 kV H.- stacja 110/20 kV Strefa w S., wybudowaniu dwóch (2) słupów linii nr [...] i [...], a także na eksploatacją linii po jej wybudowaniu na części nieruchomości w pasie technologicznym o szerokości 14 m (2 x 7 m) i powierzchni 0,5988 ha na działce [...]. Lokalizację linii, posadowienie słupów oraz obszar pasa technologicznego przedstawiono na załączonej mapie, stanowiącej integralną część decyzji; 2) wskazał, że ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości opisanej w pkt. 1 polega w szczególności na uprawnieniu inwestora do wstępu na nieruchomość w celu:-wykonania w obszarze pasa technologicznego prac budowlano-montażowych związanych z przeprowadzeniem przez wymienioną nieruchomość napowietrznej linii elektroenergetycznej o długości ok. 440 m 110 kV relacji stacja 110/20 kV H.-stacja 110/20 kV Strefa w S., wybudowaniu dwóch (2) słupów, a także na eksploatację linii elektroenergetycznej 110 kV po jej wybudowaniu na części nieruchomości w pasie technologicznym o szerokości 14 m (2 x 7 m) i powierzchni ok. 0,5988 ha -wykonania czynności związanych z konserwacją, usuwaniem awarii i eksploatacją przedmiotowej linii elektroenergetycznej. Konsekwencją tej decyzji, było wydanie przez Starostę S. decyzji z dnia [...].05.2014 r. znak: [...]udzielającej Spółce zezwolenia na niezwłoczne zajęcie przedmiotowej nieruchomości w celu wykonania ww. robót budowlanych. Decyzji tej nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Od powyższej decyzji odwołania do Wojewody P. złożyli współwłaściciele przedmiotowej nieruchomości: D. A. H. i S. H. Zaskarżonej decyzji zarzucili błędne ustalenie przez organ I instancji, że zachodzą ustawowe przesłanki wymienione w art. 124 ust. 1 a u.g.n., czy w art. 108 k.p.a. do wydania decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie przedmiotowej nieruchomości. Zdaniem odwołujących się zaskarżona decyzja jest przedwczesna, gdyż Inwestor nie wystąpił nawet do stosownych organów o pozwolenie na budowę. Wojewoda P. decyzją z dnia [...].07.2014 r. znak:[...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 124 ust. 1a u.g.n. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie I – instancyjne. W uzasadnieniu podano, że dodany mocą ustawy z dnia 5.11.2009 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 206, poz. 1590) art. 124 ust. 1a przesądził o obligatoryjnym wydaniu decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości w przypadkach, gdy wywłaszczenie polega na czasowym ograniczeniu korzystania z nieruchomości. Ponadto przepis ten rozszerzył katalog przesłanek uprawniających do wydania takiej decyzji o przypadki uzasadnione ważnym interesem gospodarczym - sytuacja ta nie jest objęta art. 108 k.p.a. - a jest niezmiernie ważna z punktu widzenia, np. inwestycji finansowanych ze środków unijnych. Ze względu na doniosłość inwestycji celu publicznego przesądzono, że w przypadku wydania decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości, decyzji tej obligatoryjnie nadawany jest rygor natychmiastowej wykonalności. Organ odwoławczy podał, że w przedmiotowej sprawie został spełniony warunek formalny, albowiem przed wydaniem decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości została wydana decyzja ograniczająca sposób korzystania z tej nieruchomości. Nadto w ocenie organu odwoławczego wydanie zaskarżonej decyzji było uzasadnione interesem społecznym, gospodarczym oraz wyjątkowo ważnym interesem wnioskodawcy. Podano, że przedmiotowa inwestycja ma służyć zaspokajaniu potrzeb społecznych i gospodarczych regionu a niezrealizowanie przedmiotowej inwestycji grozi zahamowaniem rozwoju regionu, gdyż może skutkować przeciążeniem istniejących połączeń energetycznych. Wydanie decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie ma na celu umożliwienie wnioskodawcy przeprowadzenia inwestycji w planowanym terminie oraz zabezpieczenie gospodarki regionu przed ciężkimi stratami (np. w razie awarii energetycznej). Wskazano, że istotne jest także zabezpieczenie interesu społecznego, gdyż zagrożenie ciągłości dostawy energii mają charakter realny i w przypadku ich zaistnienia spowodują niezwykle duże straty. Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem D. A. H. i S. H. złożyli skargę do tutejszego Sądu, wnosząc jednocześnie o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej wydanie decyzji Starosty S. z dnia [...].05.2014 r. oraz zasądzenie od Wojewody P. niezbędnych kosztów do celowego dochodzenia praw. Zaskarżonej decyzji zarzucono: - błędne ustalenie przez organ I instancji, że zachodzą ustawowe przesłanki wymienione w art. 124 ust. 1 a u.g.n., czy w art. 108 k.p.a. do wydania decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie przedmiotowej nieruchomości. W uzasadnieniu skarżący podnieśli, że zaskarżona decyzja jest przedwczesna, gdyż Inwestor nie wystąpił do stosownych organów o pozwolenie na budowę oraz nie wiadomo kiedy ww. uzyska przedmiotowe pozwolenie. Ponadto strona skarżąca wskazała, że powoływanie się przez organy na przesłankę zabezpieczenia gospodarki regionu przed ciężkimi stratami (np. w razie awarii energetycznej), nie jest poparte żadnymi dowodami. Zaskarżona decyzja została oparta wyłącznie na uznaniu administracyjnym. Zdaniem skarżących wnioskodawca nie przedstawił żadnej "ponadprzeciętnej argumentacji", która uzasadniałaby wydanie takiej decyzji. Ryzyko awarii dotychczas funkcjonującej sieci, potrzeby wzniesienia nowej linii w związku z kataklizmami, to w ocenie strony skarżącej, jedynie "puste" stwierdzenia. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. W piśmie procesowym z dnia 30.10.2014 r. pełnomocnik Inwestora ustosunkował się do zarzutów strony skarżącej sformułowanych w skardze z dnia 13.08.2014r. twierdząc jednocześnie, że są one bezzasadne. Pismem z dnia 13.11.2014 r. skarżący ustosunkowali się do ww. pisma Inwestora oraz wnieśli o zawieszenie postępowania do czasu zakończenia postępowania w sprawie II SA/Bk 402/14. Podczas rozprawy w dniu 2.12.2014 r. Sąd postanowił dopuścił dowód z akt sprawy II SA/Bk 402/14 oraz oddalił wniosek o zawieszenie postępowania w sprawie niniejszej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje. Zarzuty i argumenty skargi nie podważają legalności zaskarżonej decyzji, dlatego też skarga została oddalona. Zgodnie z przepisem art. 124 u.g.n. starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji energii elektrycznej, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego (art. 124 ust 1u.g.n. ). Po wydaniu decyzji, o której mowa w art. 124 ust. 1, starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, na wniosek podmiotu, który będzie realizował cel publiczny, udziela, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, w przypadkach określonych w art. 108 Kodeksu postępowania administracyjnego lub uzasadnionych ważnym interesem gospodarczym (art. 124 ust. 1 "a" u.g.n.). Decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności. Zaskarżona decyzja została wydana z zachowaniem wszelkich wymogów określonych w dyspozycji powołanych przepisów ustawy, będących podstawą jej wydania, dlatego też zarzuty podniesione w skardze są bezzasadne. W sprawie realizacji inwestycji celu publicznego budowy wyżej opisanych urządzeń przesyłowych zachowana została, prawem wymagana, swoista sekwencja decyzji administracyjnych: 1) w dniu [...].12.2013 r. Wójt Gminy S. wydał decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Decyzją z dnia [...].02.2014 r. znak [...]i [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy; skarga na powyższą decyzję została oddalona wyrokiem WSA w Białymstoku z dnia 21.08.2014 r. (sygn. akt II SA/Bk 402/14), (wyrok jest prawomocny); 2) w dniu [...].05.2014 r. Starosta S. wydał decyzję o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości poprzez udzielenie Spółce zezwolenia na założenie i przeprowadzenie linii energetycznej; skarga na ostateczną decyzję Wojewody P. z dnia [...].07.2014 r., utrzymującą w mocy zaskarżoną decyzję, została oddalona wyrokiem WSA w Białymstoku z dnia 2.12.2014 r. (sygn. akt II SA/Bk 906/14), (wyrok nie jest prawomocny). Wobec rozstrzygnięcia o legalności powyższych decyzji w odrębnych postępowaniach administracyjnych i sądowoadministracyjnych, w niniejszym postępowaniu ocenić należy jedynie przesłanki wydania decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości (art. 124 ust. 1 "a" u.g.n.). Zwrócić należy uwagę, iż to sam ustawodawca konstruując przepis art. 124 ust. 1 "a" ustawy przesądził o obligatoryjnym wydaniu decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości oraz nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Starosta udziela, w drodze decyzji, zezwolenia, a decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności. Organ zobowiązany jest do wydania decyzji na wniosek podmiotu, który będzie realizował cel publiczny "w przypadkach określonych w art. 108 k.p.a. lub uzasadnionych ważnym interesem gospodarczym". Spośród przypadków określonych w art. 108 k.p.a. do rozważenia w niniejszej sprawie wchodzą w rachubę dwie przesłanki: "inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony". Nadto uzasadnieniem dla zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości jest również "ważny interes gospodarczy", o którym mowa w art. 124 ust. 1 "a" u.g.n. (zob. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 23.02.2012 r. sygn. akt II SA/Bk 771/11, opubl. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.nsa.gov.pl). W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podkreślił, iż wydanie zaskarżonej decyzji było uzasadnione interesem społecznym, gospodarczym oraz wyjątkowo ważnym interesem wnioskodawcy. Podano, że przedmiotowa inwestycja ma służyć zaspokajaniu potrzeb społecznych i gospodarczych regionu a niezrealizowanie przedmiotowej inwestycji grozi zahamowaniem rozwoju regionu, gdyż może skutkować przeciążeniem istniejących połączeń energetycznych. Wydanie decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie ma na celu umożliwienie wnioskodawcy przeprowadzenia inwestycji w planowanym terminie oraz zabezpieczenie gospodarki regionu przed ciężkimi stratami (np. w razie awarii energetycznej). Wskazano, że istotne jest także zabezpieczenie interesu społecznego, gdyż zagrożenie ciągłości dostawy energii mają charakter realny i w przypadku ich zaistnienia spowodują niezwykle duże straty. Oceniając generalnie można, w ocenie Sądu, mówić zarówno o spełnieniu przesłanki "ważnego interesu gospodarczego", "społecznego" jak i "wyjątkowo ważnego interesu strony. Błędne jest zatem twierdzenie skarżących, że wnioskodawca nie wykazał przesłanek ważnego interesu gospodarczego lub przesłanek określonych w art. 108 k.p.a. Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut skarżących, że zaskarżona decyzja jest przedwczesna z uwagi na fakt, że Inwestor nie wystąpił do stosownych organów o pozwolenie na budowę. Roboty budowlane są kolejnym etapem realizacji inwestycji i można je rozpocząć na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Kwestia, czy skarżący wystąpił o stosowne pozwolenie nie jest przedmiotem niniejszej sprawy. Końcowo należy też zaznaczyć, że Sąd oddalił wniosek skarżących z dnia 13.11.2014 r. o zawieszenie niniejszego postępowania w związku z tym, że nie wystąpiła przesłanka, o której mowa w art. 125 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.), jak również dlatego, że wyrok z dnia 21.08.2014 r. sygn. akt II SA/Bk 402/14, na który powoływała się strona skarżąca, jest już prawomocny. Mając powyższe na względzie Sąd stwierdził, że pomimo, iż wynik przeprowadzonego postępowania jest niezgodny z oczekiwaniami strony skarżącej, nie może to oznaczać, że zaskarżona decyzja narusza prawo. Sąd administracyjny niezwiązany granicami skargi nie stwierdził innych naruszeń prawa, które mogłyby stanowić podstawę do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. W związku z powyższym Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.