II SA/Bk 906/14
WyrokWSA w Białymstoku2014-12-02
Skład orzekający: Grażyna Gryglaszewska, Marek Leszczyński, Anna Sobolewska-Nazarczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami może zostać wydana bez wskazania terminu, w którym inwestor ma wykonać prace budowlane?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie musi zawierać terminu wykonania prac budowlanych przez inwestora. Obowiązek uzyskania przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomościami leżącymi w ciągu inwestycji liniowej utrudnia wskazanie konkretnego terminu rozpoczęcia i zakończenia inwestycji. Ponadto, sąd stwierdził, że organy prawidłowo ustaliły fakt przeprowadzenia rokowań, a ocena, czy warunki zaproponowane przez inwestora były korzystne dla właściciela, nie podlega weryfikacji w postępowaniu administracyjnym.Stan faktyczny
Właściciele nieruchomości zaskarżyli decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty, która ograniczyła sposób korzystania z ich nieruchomości poprzez zezwolenie na przeprowadzenie napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV oraz wybudowanie słupów i pasa technologicznego. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów materialnego i proceduralnego prawa administracyjnego, w tym brak wskazania terminu wykonania prac, nieokreślenie sposobu korzystania z nieruchomości oraz nierozpoznanie ich zarzutów. Właściciele podkreślali, że na nieruchomości znajdują się złoża kruszywa, a ograniczenie sposobu korzystania uniemożliwi im wydobycie.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, Sędziowie sędzia WSA Marek Leszczyński,, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 2 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi S. H. i D. A.H. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości oddala skargę.
Decyzją z dnia [...].05.2014 r. znak [...]Starosta S.,
na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn.: Dz. U. z 2014 r. poz. 518 ze zm.), dalej jako u.g.n., po rozpatrzeniu wniosku Spółki P. D. S.A. z siedzibą w L. (dalej: Spółka, Inwestor):
1) ograniczył sposób korzystania z nieruchomości położonej w obrębie Z. K., gmina S., powiat s., województwo p., oznaczone w ewidencji gruntów jako działka nr geod: [...] o pow. 11,9100 ha, objętej księga wieczystą, [...]prowadzoną przez Sąd Rejonowy w S., stanowiącej własność D. A. i S. H. poprzez zezwolenie Spółce na przeprowadzenie przez wymienioną nieruchomość napowietrznej linii elektroenergetycznej o długości ok. 440m 110 kV relacji stacja 110/20 kV H.- stacja 110/20 kV Strefa w S., wybudowaniu dwóch (2) słupów linii nr[...] i [...], a także na eksploatacją linii po jej wybudowaniu na części nieruchomości w pasie technologicznym o szerokości 14 m (2 x 7 m) i powierzchni 0,5988 ha na działce [...]. Lokalizację linii, posadowienie słupów oraz obszar pasa technologicznego przedstawiono na załączonej mapie, stanowiącej integralną część decyzji.
2) wskazał, że ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości opisanej
w pkt. 1 polega w szczególności na uprawnieniu inwestora do wstępu na nieruchomość w celu:
- wykonania w obszarze pasa technologicznego prac budowlano-montażowych związanych z przeprowadzeniem przez wymienioną nieruchomość napowietrznej linii elektroenergetycznej o długości ok. 440 m 110 kV relacji: stacja 110/20 kV H.-stacja 110/20 kV Strefa w S., wybudowaniu dwóch (2) słupów, a także na eksploatację linii elektroenergetycznej 110 kV po jej wybudowaniu na części nieruchomości w pasie technologicznym o szerokości 14 m (2 x 7 m)
i powierzchni ok. 0,5988 ha;
- wykonania czynności związanych z konserwacją, usuwaniem awarii
i eksploatacją przedmiotowej linii elektroenergetycznej.
Uzasadniając decyzję organ wskazał, że we wniosku wszczynającym postępowanie Spółka zażądała zezwolenia na:
- założenie i przeprowadzenie przez nieruchomość napowietrznej linii elektroenergetycznej o długości ok. 440 m 110 KV relacji stacja 110/20 kV H. - stacja 110/20 kV Strefa w S., wybudowanie dwóch (2) słupów, a także na eksploatację linii po wybudowaniu na części nieruchomości w pasie technologicznym o szerokości 2 x 7 m i powierzchni ok. 0.5988 ha - zgodnie z załączoną do wniosku mapą,
- wydanie na podstawie art. 124 ust. 1 a u.g.n. decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie ww. nieruchomości z rygorem natychmiastowej wykonalności.
Jak wskazał organ do wniosku, który zawierał wszystkie niezbędne elementy załączono: stosowne pełnomocnictwa, odpis z KRS P. D. SA, decyzję
nr [...]Wójta Gminy S. z dnia [...].12.2013 r.
o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla inwestycji obejmującej budowę napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji: stacja 110/20 kV H.-stacja 110/20 kV Strefa w S., w gminie S., w obrębie Z. K. na działce [...], wypis i wyrys z rejestru gruntów dla działki objętej wnioskiem, odpis z Księgi Wieczystej, załącznik mapowy z przebiegiem linii, dokumenty z przebiegu rokowań, opinia rzeczoznawcy majątkowego na temat potencjalnego zmniejszenia wartości nieruchomości dla działki objętej wnioskiem.
Następnie organ I instancji stwierdził, że przedmiotowa inwestycja stanowi cel publiczny oraz wyjaśnił zasady orzekania o ograniczeniu sposobu korzystania
z nieruchomości wynikające z art. 124 u.g.n. (podkreślając konieczność przeprowadzenia rokowań z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości, której sposób korzystania ma być ograniczony). Następnie wskazał, że z wniosku wynika, iż w wyniku realizacji inwestycji na działkach powstanie pas technologiczny ograniczonego użytkowania o szerokości 14 m (2 x 7 m). Obszar pasa technologicznego to obszar sięgający po 7 m od osi linii w każdą stronę,
w którym obowiązują ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości polegające na obowiązku korzystania z tego pasa w sposób zgodny z aktualnie obowiązującymi przepisami prawa i normami dotyczącymi budowy oraz eksploatacji napowietrznych linii elektroenergetycznych.
Zdaniem organu przebieg ww. napowietrznej linii elektroenergetycznej przez ww. działkę nie prowadzi do zmiany aktualnego sposobu korzystania
z nieruchomości. Tym samym obszar pasa, zgodnie z zapisami decyzji nr [...]Wójta Gminy S. z dnia [...].12.2013 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla przedmiotowej inwestycji odpowiada zasięgowi ograniczonego użytkowania nieruchomości.
Ponadto organ wskazał, że podjęto również próbę przeprowadzenia rokowań
z właścicielami działki, jednak do porozumienia między stronami nie doszło. Zgodnie
z zawartą w aktach sprawy dokumentacją, przedstawiciel wnioskodawcy występował do właściciela nieruchomości o udostępnienie nieruchomości w celu budowy linii elektroenergetycznej 110 kV relacji stacja 110/20 kV H.- stacja 110/20 kV Strefa w S. (dokumenty z przebiegu rokowań - pisma z dnia: [...].06.2013 r. , [...].07.2013 r. , [...].01.2014 r., [...].02.2014 r., [...].02.2014 r., [...].03.2014 r. ).
W toku postępowania przeprowadzono też rozprawę administracyjną (w dniu 30.04.2014 r.), na której strony zostały poinformowane o możliwości zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym oraz wypowiedzeniem się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Zakreślono również stronom termin do dnia [...].05.2014 r. celem ostatecznego wypowiedzenia się, czy doszło do polubownego załatwienia sprawy. Następnie właściciele działki zwrócili się
o przedłużenie terminu zgłaszania wniosków do czasu uzyskania odpowiedzi na pismo skierowane do Inwestora z dnia [...].05.2014 r. dotyczące ustalenia warunków podjęcia eksploatacji kruszywa pod projektowaną linią 110 kV. Inwestor w powyżej zakreślonym terminie jak również do dnia wydania decyzji nie przedstawił nowego stanowiska w sprawie, wobec czego uznano, że nie doszło do ugodowego załatwienia oraz, że spełnione zostały materialnoprawne przesłanki decyzyjnego ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości wynikające z art. 124 ust. 1 u.g.n.
Końcowo organ wskazał, że rozpatrzenie wniosku w zakresie udzielenia zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości z rygorem natychmiastowej wykonalności nastąpi odrębną decyzją po wydaniu decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości.
Po rozpatrzeniu odwołania D. A. H. i S. H., decyzją z dnia [...].07.2014 r. znak [...]Wojewoda P. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy ustalił identycznie jak organ I instancji treść żądania strony, jak również stwierdził, że do wniosku dołączono dokumentację z przeprowadzonych rokowań z właścicielami nieruchomości, które nie doprowadziły do porozumienia i uzyskania zgody na wykonanie na nieruchomości powyższych robót budowlanych. Następnie organ odwoławczy wyjaśnił zasady dokonywania ograniczeń sposobu korzystania z nieruchomości w trybie art. 124 u.g.n. podkreślając, że przepis ten może być zastosowany w sytuacji zamiaru zrealizowania celu publicznego (w sprawie niniejszej jest to cel z art. 6 pkt 2 u.g.n.) i tylko wówczas, gdy nie ma zgody właściciela gruntu na przeprowadzenie na jego nieruchomości niezbędnych prac związanych z realizacją określonej inwestycji infrastrukturalnej, a negocjacje między inwestorem właścicielem nie doprowadziły do uzgodnienia warunków wejścia inwestora (wnioskodawcy) na daną nieruchomość. Organ odwoławczy wyjaśnił również, że decyzje wydawane na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. ze swej istoty naruszają interes właściciela nieruchomości, dlatego przesłanki umożliwiające lub wyłączające dokonanie na tej podstawie ograniczenia muszą być rozumiane ściśle, zaś w decyzji wydawanej w oparciu o art. 124 ust. 1 u.g.n. powinno dojść do precyzyjnego określenia obszaru nieruchomości, na którym następuje ograniczenie. Odnosząc powyższe, ogólne uwagi do przedmiotowej sprawy organ stwierdził, że przebieg ww. linii w granicach działki nr [...] o pow. 11,9100 ha oznaczony został na rysunku planu ark. [...] i [...] stanowiącym załącznik nr 1 do decyzji Wójta Gminy S. nr [...]o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego z dnia [...].12.2013 r. Zarówno wskazany przebieg linii jak i szerokość pasa technologicznego w ocenie organu prowadzącego postępowanie stanowi minimalne niezbędne obciążenie przedmiotowej nieruchomości, zgodnie z warunkami wynikającymi z planu zagospodarowania przestrzennego. Zostały zatem spełnione warunki formalne określone w art. 124 ust. 1 u.g.n.
Zdaniem organu odwoławczego z akt sprawy wynika także, że zgromadzone dokumenty potwierdzają, że przedstawiciel wnioskodawcy występował do właściciela nieruchomości o udostępnienie nieruchomości w celu budowy linii elektroenergetycznej 110 kV relacji stacja 110/20 kV H.- stacja 110/20 kV Strefa w S. (dokumenty z przebiegu rokowań: pisma z dn. [...][.06.2013 r. znak: [...]i[...], pisma z dnia [...].07.2013 r. znak: [...]i[...], pisma z dnia [...].01.2014 r. znak: [...]i[...], pisma z dnia [...].02.2014 r. znak: [...]i[...], pisma z dnia [...].02.2014 r. znak: [...]i[...], pisma z dnia [...].03.2014 r. znak: [...]i[...]). Do porozumienia co prawda nie doszło, ale powyższe okoliczności oznaczają spełnienie warunku przeprowadzenia negocjacji. Zdaniem organu, wnioskodawca miał rzeczywistą wolę załatwienia sprawy na drodze cywilnoprawnej, zaś okoliczność, czy inwestor zaproponował właścicielowi takie warunki, które są dla niego korzystne, czy takie, które są dla niego nie do przyjęcia, nie podlega weryfikacji w trybie art. 124 u.g.n. Po wszczęciu postępowania, o którym mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n., organ nie ma żadnych podstaw do prowadzenia postępowania dowodowego w przedmiocie przyczyn braku zgody rokujących stron.
W kwestii odszkodowania za ograniczenie sposobu korzystania
z nieruchomości (uregulowanego w art. 124 i art. 128 u.g.n. organ wskazał, że rozstrzygnięcia w tym zakresie mogą zapadać tylko w odrębnym postępowaniu prowadzonym przez starostę wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej (art. 129 ust. 5 pkt 1 u.g.n.). Roszczenie określone w art. 124 ust. 5 u.g.n. ma charakter cywilnoprawny i nie jest realizowane w postępowaniu administracyjnym.
Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem D. A. H.
i S. H. złożyli skargę do tutejszego Sądu, wnosząc jednocześnie
o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej wydanie decyzji Starosty S. z dnia [...].05.2014 r. oraz zasądzenie od Wojewody P. niezbędnych kosztów do celowego dochodzenia praw. Zaskarżonej decyzji zarzucono:
"- naruszenie prawa materialnego, tj. art. 124 ust. 1 w zw. z art. 124 ust. 4 u.g.n.
polegające na braku wskazania przez organ l i II instancji w zaskarżonej decyzji
terminu dla inwestora na wykonanie prac budowlanych i montażowych, co
doprowadzić może do utrzymywania przez inwestora stanu permanentnej budowy
na nieruchomości obciążonej, a w konsekwencji do niepowetowanych szkód dla
właścicieli nieruchomości, tym bardziej, iż w niedługim czasie planujemy
rozpoczęcie wydobywania kruszywa naturalnego w postaci piasku i żwiru z naszej,
nieruchomości;
- naruszenie art. 124 u.g.n. poprzez zaniechanie określenia przez organ l instancji,
na czym polegać ma wynikający z dokonanego ograniczenia "sposób korzystania''
przez nas z naszej nieruchomości, uwzględniając takt, iż zamierzamy rozpocząć
wydobywanie znajdującego się na niej kruszywa naturalnego w postaci piasku
i żwiru;
- naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny
wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 7, art. 8, art. 77 § 1 , art. 80, art. 107 § 3 k.p.a. poprzez dowolną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, badanie i uwzględnianie przez organ jedynie interesu wnioskodawcy i pominięcie słusznego interesu właścicieli nieruchomości, w tym również braku dokonania przez organ analizy jak najmniejszej uciążliwości dla właścicieli nieruchomości, co doprowadziło do nie zebrania i nie rozpatrzenia całego materiału dowodowego
w sprawie, tym samym do niedokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego
i załatwienia sprawy, a w konsekwencji do wydania krzywdzącej decyzji
ograniczającej prawa rangi konstytucyjnej;
- naruszenie art. 6, art. 7, art. 8 i art. 138 k.p.a. poprzez nierozpoznanie zarzutów skarżących zawartych w pkt 1 i 3 odwołania z dnia [...].06.2014 r. od decyzji Starosty S. z dnia [...].05.2014 r.;
- błędne ustalenie, iż rokowania nie doszły do skutku z winy właścicieli nieruchomości oraz, że nie wyrażają oni zgody na inwestycję, co miało bezpośredni wpływ na podjęcie przez organ zaskarżonej decyzji, w sytuacji, gdy wnioskodawca sam zerwał dalsze prowadzenie rokowań, ograniczając się w zasadzie do podtrzymywania jednostronnej propozycji opartej na nieaktualnym
operacie szacunkowym, nie uwzględniając przy tym zgłaszanych przez właścicieli
uwag, zapytań i propozycji."
W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli, że już w odwołaniu od decyzji Starosty S. wskazali, że na ich nieruchomości znajdują się złoża piasku ze żwirem oraz, że Marszałek Województwa P. decyzją z dnia [...].05.2014 r. zatwierdził dokumentację geologiczną złoża piasku ze żwirem Z. k. VI w kat. C1, msc. Z. K., gmina S., powiat s. Niewskazanie terminu dla inwestora na wykonanie prac budowlanych może doprowadzić do niepowetowanych szkód oraz uniemożliwić im eksploatację złóż piasku i żwiru. Podnieśli, że nie będą mogli wjechać ciężkim sprzętem na własną nieruchomość w obrębie pasa technologicznego i wydobywać kruszywo pod liniami.
Wskazali również, że Inwestor pomimo zgłaszanych próśb, nie zmienił proponowanego szlaku inwestycji. Wobec powyższego zaskarżona decyzja uniemożliwia im swobodne wykonywanie prawa własności poprzez wydobywanie kruszywa naturalnego.
Podnieśli również, że organ nie odniósł się do wniosku właścicieli z dnia
[...].05.2014 r. o przedłużenie terminu zgłaszania wniosków do czasu uzyskania odpowiedzi ze strony inwestora na ich pismo z tego samego dnia. Dodali również, że proponowana przez wnioskodawcę kwota odszkodowania jest zaniżona i nie uwzględnia rekompensaty za straty w zasobach złoża piasku ze żwirem.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko z uzasadnienia zaskarżonej decyzji.
W piśmie procesowym z dnia 30.10.2014 r. pełnomocnik Inwestora ustosunkował się do zarzutów strony skarżącej sformułowanych w skardze z dnia 13.08.2014 r. twierdząc jednocześnie, że są one bezzasadne.
Pismem z dnia 17 listopada 2014 r. skarżący ustosunkowali się do ww. pisma inwestora oraz wnieśli o zawieszenie postępowania do czasu zakończenia postępowania w sprawie II SA/Bk 402/14.
Podczas rozprawy w dniu 2.12.2014 r. Sąd postanowił dopuścił dowód z akt sprawy II SA/Bk 402/14 oraz oddalił wniosek o zawieszenie postępowania w sprawie niniejszej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Zarzuty i argumenty skargi nie podważają legalności zaskarżonej decyzji, dlatego też skarga została oddalona.
Zgodnie z brzmieniem art. 124 ust. 1 u.g.n., starosta wykonujący zadanie
z zakresu administracji rządowej może ograniczyć w drodze decyzji sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie
i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów
i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Zgodnie natomiast z art. 6 pkt 2 u.g.n. celami publicznymi są: budowa
i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń.
Przedmiotowa inwestycja niewątpliwie stanowi cel publiczny. Wynikające
z art. 124 u.g.n. uprawnienie organu administracyjnego do ograniczenia prawa właściciela ma charakter wyjątkowy. Może być realizowane tylko wówczas, gdy nie ma zgody właściciela gruntu na przeprowadzenie na jego nieruchomości niezbędnych prac związanych z realizacją określonej inwestycji infrastrukturalnej,
a negocjacje między inwestorem, a właścicielem nie doprowadziły do uzgodnienia warunków wejścia inwestora (wnioskodawcy) na daną nieruchomość (wyrok WSA
w Białymstoku z dnia 12.02.2013 r. II SA/Bk 692/12, wyrok WSA w Białymstoku
z dnia 10.01.2012 r. II SA/Bk 763/11, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Decyzje wydawane na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. ze swej istoty naruszają interes własny strony (właściciela nieruchomości), ograniczając sposób korzystania z nieruchomości. Są to bowiem decyzje ograniczające prawo własności, których wydawanie ustawodawca dopuścił
w celu umożliwienia uprawnionym jednostkom realizacji inwestycji celu publicznego,
a więc takich, które są realizowane w interesie społecznym i mają służyć
ogółowi (wyrok WSA w Kielcach z dnia 3.02.2011 r. II SA/Ke 567/10, CBOSA). Przepisy art. 124 u.g.n. muszą być interpretowane dosłownie. Niedopuszczalne jest w związku z tym formułowanie jakichkolwiek innych, niż określone w ustawie
gospodarce nieruchomościami, przesłanek umożliwiających albo wykluczających zastosowanie ograniczenia, o jakim mowa w tym przepisie (Ewa Bończak - Kucharczyk, Komentarz do art. 124 ustawy, LEX/2013, wyrok NSA
z dnia 17.11.2009 r. I OSK 85/09, CBOSA). W decyzji wydawanej na podstawie art. 124 u.g.n., zakres ograniczenia prawa własności musi być ściśle określony, co oznacza, że musi ona wskazywać jednoznacznie przebieg inwestycji przez nieruchomość, jak i zakres uszczuplenia władztwa właściciela i to tylko w zakresie niezbędnym do wykonania danej inwestycji (wyrok WSA w Białymstoku z dnia 12.02.2013 r. II SA/Bk 692/12, wyrok WSA w Białymstoku z dnia 10.01.2012 r. II SA/Bk 763/11, CBOSA). Dyspozycja art. 124 ust. 1 u.g.n. stanowi o obowiązku precyzyjnego określenia obszaru nieruchomości, na którym następuje ograniczenie prawa właściciela do nieruchomości. Decyzja wydawana na podstawie powyższego przepisu powinna określać przedmiot ograniczenia i jego terytorialny zakres (por. Marian Wolanin [w:] J. Jaworski, A. Prusaczek, A. Tułodziecki, M. Wolanin: Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz, Wyd. C.H. Beck, Warszawa 2009 r., str. 796, wyrok NSA z dnia 17.11.2009 r. I OSK 85/09, CBOSA).
Przebieg planowanej linii elektroenergetycznej o długości ok. 440 m 110 kV relacji: stacja 110/20 kV H.- stacja 110/20 kV Strefa w S. został szczegółowo określony na mapie, stanowiącej integralną część zaskarżonej decyzji.
Przepis art. 124 ust. 1 u.g.n, jak wyżej wskazano, wymaga także zgodności decyzji o ograniczeniu prawa własności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku jego braku - z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Powyższe warunki gwarantują, że administracyjna ingerencja w korzystanie z nieruchomości nie będzie możliwa w każdej sytuacji i w stosunku do każdej inwestycji, lecz jedynie do tych, które spełniają jakieś kryteria i służą realizacji relatywnie doniosłych interesów (wyrok WSA w Warszawie z dnia 6.05.2011 r. I SA/Wa 2497/10, CBOSA). Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że ograniczenie sposobu korzystania przez właściciela z przedmiotowej nieruchomości nastąpiło zgodnie z decyzją Wójta Gminy S. z dnia [...].12.2013 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Ponadto w ww. decyzji wskazano, że wybudowanie i eksploatacja przedmiotowej linii elektroenergetycznej spowoduje m.in. istotną poprawę niezawodności zasilania w energię elektryczną województwa p., pozwoli na zaopatrzenie w energię elektryczną wielu odbiorców,
a przede wszystkim służyć będzie poprawie bezpieczeństwa energetycznego regionu (m.in. poprzez zamknięcie "pierścienia energetycznego" linii 110 kV wokół S. i zwiększenie możliwości doprowadzenia mocy do rozwijającej się S.Specjalnej Strefy Ekonomicznej).
Poza tym decyzja Starosty S. z dnia [...].05.2014 r. w punkcie 2, wbrew twierdzeniom skarżących, wskazuje na czym polega ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości. W pkt 2 decyzji organ I instancji stwierdził, że :" ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości opisanej w pkt. 1 polega w szczególności na uprawnieniu inwestora do wstępu na nieruchomość w celu: -wykonania w obszarze pasa technologicznego prac budowlano-montażowych związanych z przeprowadzeniem przez wymienioną nieruchomość napowietrznej linii elektroenergetycznej o długości ok. 440 m 110 kV relacji: stacja 110/20 kV H.-stacja 110/20 kV Strefa w S., wybudowaniu dwóch (2) słupów, a także na eksploatację linii elektroenergetycznej 110 kV po jej wybudowaniu na części nieruchomości w pasie technologicznym o szerokości 14 m (2 x 7 m) i pow. ok. 0,5988 ha; - wykonania czynności związanych z konserwacją, usuwaniem awarii
i eksploatacją przedmiotowej linii elektroenergetycznej".
Organy wskazały również, że przebieg ww. napowietrznej linii elektroenergetycznej przez ww. działkę nie prowadzi do zmiany aktualnego sposobu korzystania z nieruchomości. Tym samym obszar pasa, zgodnie z zapisami decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...].12.2014 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla przedmiotowej inwestycji odpowiada zasięgowi ograniczonego użytkowania nieruchomości.
Zatem, wbrew twierdzeniom strony skarżącej, decyzja organu I instancji wskazuje jednoznacznie zarówno przebieg inwestycji przez nieruchomość jaki
i zakres uszczuplenia władztwa właścicieli w zakresie niezbędnym do wykonania przedmiotowej inwestycji. Organ I instancji dokonał analizy przedmiotowej kwestii
i w uzasadnieniu decyzji stwierdził, że zarówno wskazany przebieg linii jak
i szerokość pasa technologicznego stanowi minimalne niezbędne obciążenie przedmiotowej nieruchomości, zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Zdaniem Sądu z art. 124 u.g.n. nie wynika, że decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości ma wskazywać termin, w którym inwestycja będzie realizowana. Obowiązek uzyskiwania przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomościami leżącymi w ciągu inwestycji liniowej, utrudnia wskazanie konkretnego terminu rozpoczęcia i zakończenia inwestycji (zob. wyrok WSA
w Białymstoku z dnia 23.10.2012 r. sygn. akt II SA/Bk 484/12, opubl. CBOSA). Skład orzekający w niniejszej spawie ma świadomość odmiennego stanowiska prezentowanego w orzecznictwie sądów administracyjnych, którego jednak nie popiera, a mianowicie że treść normy art. 124 ust. 1 u.g.n. zawiera wymóg ścisłego określenia zakresu ograniczenia nieruchomości czasowo (zob. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 13.05.2010 r. sygn. akt II SA/Go 208/10, opubl. CBOSA). Mając powyższe na względzie, Sąd za bezzasadny uznał zarzut naruszenia art. 124 ust. 1 w zw. z art. 124 ust. 4 u.g.n. polegający na braku wskazania przez organ I i II instancji terminu dla inwestora na wykonywanie prac budowlanych i montażowych.
Stosownie do treści art. 124 ust. 3 u.g.n., udzielenie zezwolenia powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w ust. 1. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić
z wnioskiem o zezwolenie. Do wniosku należy dołączyć dokumenty
z przeprowadzonych rokowań. Obowiązek przeprowadzenia rokowań, o których mowa w art. 124 ust. 3 ustawy, należy pojmować jako konsekwencję zasady ochrony własności i wynikającą z tego powinność podjęcia przez inwestora starań
o doprowadzenie do uzyskania zgody właściciela (wyrok NSA z dnia 29.04.2010 r.
I OSK 924/09, opubl. CBOSA). Celem ustanowionego w art. 124 ust. 3 u.g.n. obowiązku przeprowadzenia rokowań jest umożliwienie konsensualnego załatwienia sprawy między stronami. W orzecznictwie uznaje się, że niemożność uzyskania zgody właściciela zachodzi wówczas, gdy nie odpowiedział on na zaproszenie do rokowań, sprzeciwił się wyrażaniu zgody albo też strony postawiły sobie wzajemnie takie warunki, że uznały je za niemożliwe do przyjęcia. Przepisy art. 124 u.g.n. nie określają formy prowadzenia rokowań, ani też sposobu ich dokumentowania (Ewa Bończak - Kucharczyk, Komentarz do art. 124 ustawy, LEX/2013, wyrok WSA
w Białymstoku z dnia 12.02.2013 r. II SA/Bk 692/12, wyrok WSA w Lublinie z dnia 30.06.2011 r. II SA/Lu 301/11, opubl. CBOSA).
Z akt administracyjnych sprawy wynika, że przedstawiciel wnioskodawcy występował do właściciela nieruchomości o udostępnienie nieruchomości w celu budowy linii elektroenergetycznej 110 kV relacji stacja 110/20 kV H.- stacja 110/20 kV Strefa w S. (dokumenty z przebiegu rokowań - pisma
z dnia: [...].06.2013 r., [...].07.2013 r. , [...].01.2014 r., [...].02.2014 r., [...].02.2014 r., [...].03.2014 r. ). W toku postępowania przeprowadzono też rozprawę administracyjną (w dniu [...].04.2014 r.), na której strony zostały poinformowane o możliwości zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym oraz wypowiedzeniem się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Zakreślono również stronom termin do dnia [...].05.2014 r. celem ostatecznego wypowiedzenia się, czy doszło do polubownego załatwienia sprawy. Z akt sprawy wynika również, że właściciele działki zwrócili się o przedłużenie terminu zgłaszania wniosków do czasu uzyskania odpowiedzi na pismo skierowane do Inwestora z dnia [...].05.2014 r. dotyczące ustalenia warunków podjęcia eksploatacji kruszywa pod projektowaną linią elektroenergetyczną.
Zdaniem Sądu, wbrew stanowisku strony skarżącej, organ wskazał, że to Inwestor w powyżej zakreślonym terminie jak również do dnia wydania decyzji nie przedstawił nowego stanowiska w sprawie, wobec czego uznano, że nie doszło do ugodowego załatwienia oraz, że spełnione zostały materialnoprawne przesłanki decyzyjnego ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości wynikające z art. 124 ust. 1 u.g.n. Jak słusznie wskazał organ odwoławczy, w orzecznictwie sądów administracyjnych, wskazuje się, że po wszczęciu postępowania, o którym mowa
w art. 124 ust. 1 u.g.n., organ nie ma żadnych podstaw do prowadzenia postępowania dowodowego w przedmiocie przyczyn braku zgody rokujących stron. Postępowanie dowodowe prowadzone przez organ powinno sprowadzać się wyłącznie do ustalenia faktu istnienia rokowań. Strony samodzielnie i dowolnie decydują nie tylko o tym, czy na ich skutek dojdą do porozumienia skutkującego dokonaniem czynności prawnej, lecz również o tym kiedy je zakończyć (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 20.11.2012 r. sygn. akt I SA/Wa 1785/12, opubl. CBOSA). Należy zgodzić się zatem ze stanowiskiem organu, że wnioskodawca miał rzeczywistą wolę załatwienia sprawy na drodze cywilnoprawnej i przeprowadził rokowania z właścicielem przedmiotowej nieruchomości. Okoliczność zaś, czy inwestor zaproponował właścicielowi takie warunki, które są dla niego korzystne, czy takie które są dla niego nie do przyjęcia, nie podlega weryfikacji w trybie art. 124 u.g.n.
Wydanie kwestionowanej decyzji poprzedziło dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia (art. 7 i 77 k.p.a). Ocena ta nie nosi cech dowolności (art. 80 k.p.a). Nie doszło też do naruszenia art. 8 k.p.a. Zgodnie zaś z art. 107 § 3 k.p.a.
w rozstrzygnięciu zawarto podstawowe jego elementy, wskazano także uzasadnienie faktyczne i prawne. W szczególności uzasadniono stanowisko organu, wyjaśniono podstawy prawne decyzji z przytoczeniem przepisów prawa.
Wbrew twierdzeniom strony skarżącej Sąd nie dopatrzył się również naruszenia art. 6, art. 7, art. 8 i art. 138 k.p.a. poprzez nierozpoznanie zarzutów zawartych w pkt 1 i 3 odwołania z dnia [...].06.2014 r.
Końcowo należy też zaznaczyć, że Sąd oddalił wniosek skarżących z dnia 17.11.2014 r. o zawieszenie niniejszego postępowania w związku z tym, że nie wystąpiła przesłanka, o której mowa w art. 125 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U.
z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) jak również dlatego, że wyrok z dnia 21.08.2014 r. sygn. akt II SA/Bk 402/14, na który powoływała się strona skarżąca, jest już prawomocny.
Mając powyższe na względzie Sąd stwierdził, że pomimo, iż wynik przeprowadzonego postępowania jest niezgodny z oczekiwaniami strony skarżącej, nie może to oznaczać, że zaskarżona decyzja narusza prawo. Jak to już zostało wcześniej wyjaśnione decyzje wydawane na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. ze swej istoty naruszają interes własny strony (właściciela nieruchomości), ograniczając sposób korzystania z nieruchomości w celu umożliwienia uprawnionym jednostkom realizację inwestycji celu publicznego, a więc takich, które są realizowane w interesie społecznym i mają służyć ogółowi.
Sąd administracyjny niezwiązany granicami skargi nie stwierdził innych naruszeń prawa, które mogłyby stanowić podstawę do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.
W związku z powyższym Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło