II SAB/Bk 1/11

PostanowienieWSA w Białymstoku2011-11-08

Skład orzekający: Grażyna Gryglaszewska, Mieczysław Markowski, Wojciech Stachurski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziów od orzekania w sprawie ze skargi na bezczynność organu w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego, ze względu na ich rzekome powiązania zawodowe, koleżeńskie i służbowe z innymi sędziami, którzy zostali wyłączeni od orzekania w tej samej sprawie?
Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziów od orzekania nie zasługuje na uwzględnienie, gdy skarżący nie wykazał i nie udowodnił żadnych okoliczności mogących budzić uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sędziów. Samo twierdzenie o permanentnym naruszaniu prawa przez sędziów jest zbyt ogólnikowe. Okoliczność, że sędzia orzekał w innych sprawach dotyczących tych samych stron, nie stanowi podstawy do wyłączenia, jeśli nie zachodzą inne przesłanki wskazujące na brak bezstronności, a sędzia złożył oświadczenie o braku takich wątpliwości.
Stan faktyczny
Skarżący M. i W. C. wnieśli skargę na bezczynność Prezydenta Miasta B. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego. W toku postępowania skarżący wielokrotnie składali wnioski o wyłączenie sędziów od orzekania w sprawie, podnosząc różne zarzuty, w tym dotyczące rzekomych powiązań zawodowych i koleżeńskich sędziów z innymi wyłączonymi sędziami. Sąd rozpatrywał kolejne wnioski o wyłączenie sędziów, częściowo uwzględniając poprzednie wnioski, a częściowo je oddalając.
Rozstrzygnięcie
Oddalić wniosek o wyłączenie od orzekania w sprawie sędziów: Anny Sobolewskiej-Nazarczyk, Małgorzaty Roleder, Mirosława Wincenciaka.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), Sędziowie sędzia NSA Mieczysław Markowski, sędzia WSA Wojciech Stachurski, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 08 listopada 2011 r. wniosku M. C. o wyłączenie sędziów: Anny Sobolewskiej- Nazarczyk, Małgorzaty Roleder, Mirosława Wincenciaka w sprawie ze skargi M. C. i W. C. na bezczynność Prezydenta Miasta B. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego p o s t a n a w i a oddalić wniosek o wyłączenie od orzekania w sprawie sędziów: Anny Sobolewskiej- Nazarczyk, Małgorzaty Roleder, Mirosława Wincenciaka. Skarżący M. i W. C. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku skargę na bezczynność Prezydenta Miasta B. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego. W dniu 31 stycznia 2011r. Skarżący złożyli wniosek o wyłączenie od udziału w przedmiotowej sprawie sędziów: Ireneusza Darmochwała, Stanisława Prutisa, Elżbiety Trykoszko, Danuty Tryniszewskiej – Bytys, Grażyny Gryglaszewskiej, Małgorzaty Roleder, Włodzimierza Kędzierskiego, uzasadniając, że sędziowie ci permanentnie naruszają prawo. Postanowieniem z dnia 17 marca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyłączył od orzekania w sprawie sędziów: Elżbietę Trykoszko, Danutę Tryniszewską-Bytys i Stanisława Prutisa oraz oddalił wniosek o wyłączenie sędziów: Ireneusza Darmochwała, Grażyny Gryglaszewskiej, Małgorzaty Roleder, Włodzimierza Kędzierskiego. Natomiast w dniu 2 czerwca 2011 r. (sprecyzowany w dniu 7 czerwca 2011 r.) Skarżący złożyli wniosek o włączenie sędziego Anny Sobolewskiej-Nazarczyk. Postanowieniem z dnia 14 czerwca 2011 r. tutejszy Sąd oddalił wniosek o wyłączenie ww. sędziego. W dniu 17 października 2011 r. M. C. wniósł o wyłączenie z mocy prawa od udziału w przedmiotowej sprawie sędziów: Anny Sobolewskiej-Nazarczyk, Małgorzaty Roleder i Mirosława Wincenciaka. W uzasadnieniu Skarżący podniósł, że ww. sędziowie są związani zawodowo, koleżeńsko i służbowo z wyłączonymi prawomocnie od orzekania z tego sporu sędziami: Stanisławem Prutisem, Elżbietą Trykoszko i Danutą Tryniszewską-Bytys, a także z prezesem Ireneuszem Darmochwałem. Wskazani we wniosku o wyłączenie sędziowie złożyli do akt oświadczenia, z których wynika, iż między nimi, a żadną ze stron tego postępowania nie zachodzą okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności w rozpoznaniu tej sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Instytucję wyłączenia sędziego normują przepisy art. 18–24 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej: p.p.s.a. Przyczyny wyłączenia sędziego z mocy samej ustawy zostały enumeratywnie wymienione w art. 18 powołanej ustawy. Zgodnie z dyspozycją art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a. sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie. Stosownie zaś do treści art. 19 p.p.s.a., niezależnie od sytuacji, w których sędzia wyłączony jest z mocy samej ustawy sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie (iudex suspectus). Strona obowiązana jest uprawdopodobnić przyczynę wyłączenia we wniosku zgłoszonym do sądu. W orzecznictwie wskazuje się, że okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie musi być realna, a nie potencjalna. Nie jest zatem wystarczająca sama podejrzliwość strony bądź utrata wiarygodności w bezstronność sędziego. Nie ma znaczenia subiektywne przekonanie strony o braku bezstronności sędziego wyznaczonego do rozpoznawania jej sprawy, lecz konieczne jest wskazanie poważnych powodów, które obiektywnie spowodowałyby utratę zaufania, co do bezstronności sędziego (vide: postanowienie NSA z 15.09.2008 r., II FZ 397/08, Lex nr 493907). Wskazać również należy, że każda sprawa podlega indywidualnej ocenie przez składy sędziowskie. Z tych przyczyn sugestia, że sędzia orzekał w innej sprawie z udziałem skarżącego, nie powoduje, że można mówić o jakimkolwiek nastawieniu sędziego do strony. Sam fakt orzekania w innej sprawie, w której wnioskodawca był stroną nie daje podstawy do sformułowania zastrzeżeń co do bezstronności sędziego, biorącego udział w rozstrzyganiu innej sprawy. Niezadowolenie strony z rozstrzygnięcia sprawy czy też ze sposobu prowadzenia postępowania sądowego nie stanowi również podstawy do wyłączenia sędziego, bowiem zarzuty te strona może podnosić w środkach odwoławczych od orzeczeń Sądu I instancji (por. postanowienie NSA z 5 września 2008 r., I OZ 665/08). Zaznaczyć również należy, iż dla wyjaśnienia charakteru stosunków osobistych łączących sędziego ze stroną, w myśl art. 22 § 2 p.p.s.a., ustawodawca nałożył na sędziego, którego dotyczy wniosek o wyłączenie, obowiązek złożenia w tym zakresie stosownych wyjaśnień. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego istnieje natomiast ugruntowany pogląd, że skoro sędzia, którego dotyczy wniosek złożył oświadczenie, iż nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 p.p.s.a., dające podstawę do wyłączenia od rozpoznawania w niniejszej sprawie i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości, to wniosek o jego wyłączenie nie zasługuje na uwzględnienie (por. postanowienie NSA z 19 listopada 2010 r., I OZ 864/10). W przedmiotowej sprawie Skarżący nie wykazał i nie udowodnił żadnych okoliczności mogących budzić uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sędziów wymienionych we wniosku o wyłączenie od orzekania w niniejszej sprawie. Twierdzenie zaś Skarżącego, że sędziowie ci permanentnie naruszają prawo jest zbyt ogólnikowe i nie może stanowić podstawy do uwzględnienia wniosku o wyłączenie. Odnośnie sędziego Anny Sobolewskiej - Nazarczyk w sprawie o sygn. akt II SAB/Bk 1/11- jak to już zostało wskazane w postanowieniu tutejszego Sądu z dnia 14 czerwca 2011 r. oddalającym wniosek o wyłączenie ww. sędziego- wprawdzie sędzia ta była w składzie orzekającym w sprawie SA/Bk 348/99 ze skargi M. i W. C. na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z [...] lutego 1999r. w przedmiocie uznania zarzutów za nieuzasadnione w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, jednakże nie jest ona tożsama ze sprawą niniejszą, która dotyczy bezczynności Prezydenta Miasta B. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego. Okoliczność zaś, że sędzia orzekał już w innych sprawach skarżących nie uzasadnia zarzutu braku obiektywizmu i wyłączenia sędziego. Instytucja wyłączenia sędziego służy bowiem wyłącznie zapewnieniu bezstronności orzekania, a nie kontroli jego merytorycznej prawidłowości. Ponadto sędzia Anna Sobolewska – Nazarczyk złożyła do akt oświadczenie, którego treść wskazuje jednoznacznie na brak uzasadnionych wątpliwości co do jej bezstronności w tej sprawie. Argumentacja zaś przedstawiona przez Skarżącego nie podważyła wiarygodności tego oświadczenia. W ocenie Sądu brak jest także podstaw o wyłączenie sędziego Małgorzaty Roleder. Należy nadmienić, że sędzia ta była w składzie orzekającym w sprawie II SA/Bk 372/06 ze skargi M. i W. C. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z [...] maja 2000 r. w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia do wykonania określonych robót budowlanych, jednakże nie jest ona tożsama ze sprawą niniejszą, która dotyczy bezczynności Prezydenta Miasta B. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego. Okoliczność zaś, że sędzia orzekała już w innych sprawach skarżących nie uzasadnia zarzutu braku obiektywizmu i wyłączenia sędziego. Instytucja wyłączenia sędziego służy bowiem wyłącznie zapewnieniu bezstronności orzekania, a nie kontroli jego merytorycznej prawidłowości. Ponadto sędzia Małgorzata Roleder złożyła do akt oświadczenie, którego treść wskazuje jednoznacznie na brak uzasadnionych wątpliwości co do jej bezstronności w tej sprawie. Argumentacja zaś przedstawiona przez Skarżącego nie podważyła wiarygodności tych oświadczeń. Ponadto należy podkreślić, że już postanowieniem z dnia 17 marca 2011 r. tutejszy sąd oddalił wniosek m.in. o wyłączenie od orzekania w sprawie sędziego Małgorzaty Roleder. Zdaniem składu rozpoznającego wniosek o wyłączenie nie zachodzą również podstawy do wyłączenia sędziego Mirosława Wincenciaka. Sędzia ten nie orzekał bowiem w sprawach, w których skarżącymi byli M. i W. C. Ponadto ww. sędzia złożył do akt oświadczenie, którego treść wskazuje jednoznacznie na brak uzasadnionych wątpliwości co do jego bezstronności w tej sprawie. Tytułem uzupełnienia wskazać należy, że skład rozpoznający przedmiotowy wniosek o wyłączenie sędziego nie stwierdził również z urzędu w kontrolowanym postępowaniu okoliczności ustawowych uzasadniających wyłączenie sędziów: Anny Sobolewskiej- Nazarczyk, Małgorzaty Roleder, Mirosława Wincenciaka na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 1 – 7 p.p.s.a. (iudex inhabilis). Ze wskazanych powyżej względów, na mocy art. 22 § 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło