II SAB/Bk 115/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Leszczyński (spr.), , , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 maja 2015 r. zażalenia strony skarżącej na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku zawarte w punkcie 4 sentencji wyroku z dnia 16 kwietnia 2015 r. w sprawie ze skargi R. K., T. P., L. B., S. S., K. C. i P. S. na bezczynność Burmistrza S. w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy p o s t a n a w i a: 1. uchylić postanowienie zawarte w punkcie 4 wyroku z dnia 16 kwietnia 2015 r., 2. zasądzić od Burmistrza S. na rzecz skarżących R. K., T. P., L. B., S. S., K. C. i P. S. kwoty po 357,00 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. , Wojewódzki Sąd Administracyjny w punkcie 4 wyroku z dnia 16 kwietnia 2015 r. sygn. akt II SAB/Bk 115/14 zasądził od Burmistrza S. solidarnie na rzecz skarżących R. K., T. P., L. B., S. S., K. C. i P. S. kwotę 942 (dziewięćset czterdzieści dwa) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu 23 kwietnia 2015 r. pełnomocnik skarżących złożył zażalenie na postanowienie WSA w Białymstoku dotyczące kosztów postępowania, zawarte w punkcie 4 wyroku z dnia 16 kwietnia 2015 r. sygn. akt II SAB/Bk 115/14. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił: - naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 202 § 1 i 2 w zw. z art. 205 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez błędną wykładnię i w konsekwencji zasądzenie od organu na rzecz skarżących kosztów zastępstwa adwokackiego w wysokości 240 zł, podczas gdy prawidłowa wykładnia przepisu, fakt udzielenia oddzielnych pełnomocnictw oraz wniesienia oddzielnych opłat sądowych przez każdego ze skarżących i występowanie po ich stornie współuczestnictwa formalnego uzasadnia zasądzenie kosztów zastępstwa adwokackiego na rzecz skarżących w kwocie po 240 zł, bowiem każdemu ze skarżących przysługuje zwrot kosztów zastępstwa procesowego w całości. Mając powyższe strona skarżąca wniosła o: 1) zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez zasądzenie od Burmistrza S. tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego na rzecz skarżących kwoty po 240 zł, tj. zasądzenie od Burmistrza S. na rzecz skarżących łącznie kwoty 1.440 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, 2) zasądzenie na rzecz każdego ze skarżących kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu zażalenia pełnomocnik podniósł, że wzajemna relacja skarżących w sprawie z ich skargi na bezczynność Burmistrza S. w przedmiocie wniosku o wznowienie postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy nosi cechy współuczestnictwa formalnego, które ma miejsce wtedy, gdy przedmiot sporu stanowią roszczenia lub zobowiązania jednego rodzaju, oparte na jednakowej podstawie faktycznej i prawnej. Wskazał, że skarżących nie łączy wspólne prawo do zaskarżenia bezczynności organu administracji. Każdy z nich jest właścicielem odrębnych nieruchomości i nie są one przedmiotem współwłasności. Nie występuje zatem wspólność praw skarżących, o której mowa w art. 214 § 2 zd. 1 p.p.s.a. i dlatego zgodnie ze zd. 2 ww. artykułu każdy z nich obowiązany jest uiścić oddzielną opłatę stosownie do swojego uprawnienia lub obowiązku. W ocenie pełnomocnika, każdemu ze skarżących przysługuje zatem prawo zwrotu kosztów zastępstwa adwokackiego w kwocie po 240 zł, bowiem każdy z nich reprezentuje swój własny interes prawny, opłaty skarbowej od pełnomocnictwa po 17 zł od każdego udzielonego pełnomocnictwa oraz zwrot uiszczonego solidarnie wpisu od skargi po 100 zł od każdego skarżącego. Na poparcie swojego stanowiska strona skarżąca powołała orzecznictwo sądów administracyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 195 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., cytowanej dalej: p.p.s.a.) jeżeli zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiście uzasadnione, wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie, może na posiedzeniu niejawnym, nie przesyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, uchylić zaskarżone postanowienie i w miarę potrzeby sprawę rozpoznać na nowo. Od ponownie wydanego postanowienia przysługują środki odwoławcze na zasadach ogólnych. Stosownie do art. 200 p.p.s.a. w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Z kolei art. 202 § 1 p.p.s.a. stanowi, że jeżeli po stronie skarżącej występuje kilku uprawnionych w sprawie, zwrot kosztów przysługuje każdemu z nich odpowiednio do udziału w sprawie. Jeżeli uprawnienia lub obowiązki skarżących, o których mowa w § 1, związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne, zwrot kosztów następuje na ich rzecz solidarnie (§ 2). W § 1 ww. przepisu uregulowano, w jaki sposób należy zasądzać koszty w sytuacji, gdy mimo określenia w jednej decyzji, innym akcie lub czynności uprawnień albo obowiązków kilku osób, te uprawnienia lub obowiązki przysługują lub ciążą na każdej z tych osób oddzielnie. W takiej sytuacji zwrot kosztów przysługuje każdej z tych osób odpowiednio do udziału w sprawie. W piśmiennictwie zwrócono uwagę, że ten wypadek jest odpowiednikiem współuczestnictwa formalnego, o którym mowa w art. 72 § 1 pkt 2 k.p.c., podając jako przykład zaskarżenie przez kilku właścicieli odrębnych nieruchomości decyzji o ustaleniu lokalizacji tzw. inwestycji liniowej mającej przebiegać przez te nieruchomości, takiej jak droga, linia energetyczna, gazociąg (J. Kacprzak, Koszty postępowania..., s. 132). Z kolei w § 2 unormowano sytuację zasądzania zwrotu kosztów, jeżeli skarżący wnieśli skargę na decyzję, inny akt lub czynność, której przedmiotem były ich wspólne uprawnienia lub obowiązki, np. uprawnienia współwłaścicieli do znacjonalizowanej nieruchomości, której zwrotu odmówiono im zaskarżoną decyzją. W takiej sytuacji zwrot kosztów następuje na ich rzecz solidarnie (podobnie wygląda obciążenie ich kosztami na rzecz organu administracji w postępowaniu przed drugą instancją – art. 203 i 204 w zw. z art. 207 p.p.s.a.). W przedmiotowej sprawie, jak słusznie podniosła strona skarżąca, zastosowanie ma art. 202 § 1 p.p.s.a. Wobec oczywistej zasadności zażalenia Sąd postanowił je uwzględnić i sprawę w zakresie kosztów postępowania rozpoznać na nowo. Okolicznością bezsporną jest, że w niniejszej sprawie przedmiotem zaskarżenia była bezczynność Burmistrza S. w przedmiocie wniosku o wznowienie postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy. Zatem, zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193 ze zm.), wpis od przedmiotowej skargi wynosił 100 zł. W związku z tym, ze w przedmiotowej sprawie nie występuje wspólność praw skarżących, każdy z nich zobowiązany był do uiszczenia wpisu w wysokości 100 zł i taki wpis uiścił. Nie ulega też wątpliwości, że stronie skarżącej przysługiwał także zwrot opłat skarbowych od udzielonych pełnomocnictw w wysokości 17 zł. Odnośnie zaś zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, to zasadnie podniesiono w zażaleniu, że każdemu skarżącemu przysługuje zwrot kosztów zastępstwa adwokackiego po 240 zł. Skoro bowiem przedmiotem zaskarżenia była bezczynność, to w takiej sprawie koszty zastępstwa procesowego powinny być obliczone na podstawie § 18 ust. 1 pkt 1 lit c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Zgodnie z powołanym przepisem stawki minimalne w postępowaniu przed sądami administracyjnym w innej sprawie wynoszą 240 zł. W związku zaś z faktem, że w niniejszej sprawie wystąpiło współuczestnictwo formalne, to każdemu ze skarżących przysługuje prawo zwrotu kosztów zastępstwa adwokackiego w kwocie po 240 zł, bowiem każdy z nich reprezentuje swój własny interes prawny. W przedmiotowej sprawie bezsporne jest bowiem, że skarżących nie łączy wspólne prawo do zaskarżenia bezczynności Burmistrza S. w przedmiocie wniosku o wznowienie postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy. Każdy z nich jest właścicielem odrębnej nieruchomości i nie jest ona przedmiotem współwłasności. Inaczej mówiąc prawa i obowiązki skarżących są takie same ale nie są wspólne, bowiem nie wynikają z tego samego tytułu prawnego (por. postanowienie NSA z dnia 16 marca 2012 r. sygn. akt II OSK 501/12, postanowienie NSA z dnia 3 czerwca 2008 r. sygn. akt II OZ 535/08, opubl. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.nsa.gov.pl., zwana w skrócie: "CBOSA"). W związku z powyższym Sąd uznał, że zażalenie na postanowienie zawarte w punkcie 4 sentencji wyroku z dnia 16 kwietnia 2015 r. jest oczywiście uzasadnione. Dlatego orzeczono jak w punkcie 1 sentencji niniejszego postanowienia na podstawie art. 195 § 2 p.p.s.a. Natomiast zawarte punkcie 2 sentencji postanowienia orzeczenie o zwrocie skarżącym kosztów postępowania wydano na podstawie art. 200 p.p.s.a., art. 202 § 1 p.p.s.a i art. 205 § 2 p.p.s.a w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 461), zasądzając od Burmistrza S. na rzecz każdego skarżącego po 357 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, na którą złożyła się równowartość uiszczonego wpisu od skargi (100 zł), koszty zastępstwa procesowego (240 zł) oraz opłata skarbowa od udzielonego pełnomocnictwa (17 zł). Ustosunkowując się natomiast do wniosku o zwrot kosztów postępowania zażaleniowego Sąd pragnie zauważyć, że w innych przypadkach niż orzeczenie uwzględniające skargę (art. 200 p.p.s.a.) oraz orzeczenie, o którym mowa w art. 201 p.p.s.a., art. 203 p.p.s.a. i art. 204 p.p.s.a., Sąd nie rozstrzyga o zwrocie kosztów postępowania -art. 209 p.p.s.a. Oznacza to, że nie istnieje prawna podstawa do rozstrzygnięcia o kosztach postępowania w orzeczeniu wydanym na podstawie art. 195 § 2 p.p.s.a. (tak również NSA w postanowieniu z 1 grudnia 2010 r., sygn. akt I FSK 1443/10, czy też w postanowieniu z 15 lutego 2007 r., sygn. akt II FZ 12/07).