II SAB/Bk 65/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.), sędzia WSA Marek Leszczyński, Protokolant st. sekretarz sądowy Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 sierpnia 2016 r. sprawy ze skargi R. K., T. P., Ł. B., S. S., P. S. i S. W. na bezczynność i przewlekłość postępowania Starosty S. w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] grudnia 1997 roku, nr [...] 1. umarza postępowanie sądowe w przedmiocie zobowiązania Starosty S. do wydania aktu administracyjnego; 2. stwierdza, że Starosta S. dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania; 3. stwierdza, że przewlekłość postępowania nie miała cech rażącego naruszenia prawa; 4. oddala wniosek skarżących o wymierzenie grzywny; 5. zasądza od Starosty S. na rzecz każdego ze skarżących R. K., T. P., Ł. B., S. S., P. S. i S. W. kwoty po 582,80 zł (pięćset osiemdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Skarżący: R. K., T. P., Ł. B., S. S., P. S. i S. W., działający przez pełnomocnika adw. U. R., wnieśli skargę na bezczynność i przewlekłość postępowania toczącego się przed Starostą S., dotyczącego wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia [...].12.1997 r. o nr [...] Kierownika Urzędu Rejonowego w S. w sprawie pozwolenia na budowę III etapu punktu przeładunkowego gazu płynnego w S. przy ul. [...] na działce o nr [...] udzielonego "S." Spółce z o.o. z siedzibą w B. Skarżący wnieśli o: - stwierdzenie, że wystąpiła w sprawie bezczynność Starosty S. oraz przewlekłe prowadzenie postępowania z rażącym naruszeniem prawa, - wymierzenie Staroście S. grzywny, - zasądzenie od organu na rzecz każdego ze skarżących kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W piśmie procesowym z dnia 08.07.2016 r. żądanie skargi zostało ograniczone w części dotyczącej zobowiązania Starosty S. do załatwienia sprawy, jako że organ ten wydał decyzję po wniesieniu skargi, natomiast Wojewoda P., wskutek zażalenia skarżących, postanowieniem z dnia [...].07.2016 r. uznał za zasadne roszczenie w zakresie przewlekłości postępowania. W uzasadnieniu skargi wskazano, że Starosta S. otrzymał akta sprawy od Wojewody P. w miesiącu grudniu 2015 r., a od dnia 22.03.2016 r. nie podjął żadnych czynności. Organ uchybił terminom, wynikającym z art. 35 § 1 k.p.a., zwlekając z załatwieniem sprawy. Znaczna część uzasadnienia skargi została poświęcona opisowi położenia nieruchomości poszczególnych skarżących względem działki, na której znajduje się stacja przeładunkowa gazu oraz został zamieszczony wywód dotyczący interesu prawnego skarżących, pozbawionych możliwości udziału w postępowaniu będącym przedmiotem wznowienia. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W dniu [...].12.2015 r. Wojewoda P. uchylił decyzję Starosty S. z dnia [...].09.2015 r. o nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Akta sprawy zostały zwrócone Staroście dnia [...].12.2015 r. Pismem z dnia [...].12.2015 r. organ zwrócił się do pełnomocnika skarżących o uzupełnienie wniosku z dnia [...].03.2015 r. poprzez wskazanie adresów 3 osób, wyjaśnienia interesu prawnego i wskazania podstawy prawnej wznowienia postępowania, podania terminu, w którym osoby te dowiedziały się o wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę, wypowiedzenia się czy pełnomocnik reprezentuje te osoby tj. chodzi o Ł. B., P. S. i S. W. W dniu [...].01.2016 r. wpłynęło pismo do Starosty od pełnomocnika skarżących, będące odpowiedzią na żądanie informacji przez organ (pismem z dnia [...].12.2015 roku). Pismem z dnia [...].01.2016 r. organ zwrócił się do innych zainteresowanych: K., Ł., M., A. i M. R. o udzielenie informacji, czy jako spadkobiercy K. R., podtrzymują wniosek o wznowienie postępowania. W dniu [...].02.2016 r. organ otrzymał odpowiedź pozytywną od w/wymienionych. W dniu [...].02.2016 r. Starosta S. wydał postanowienie o wznowieniu postępowania, zakończonego decyzją z dnia [...].12.1997 r. o nr [...] wobec niektórych wnioskodawców: S. W., Ł. B. i P. S. Pismem z dnia [...].02.2016 r. organ zażądał od pełnomocnika w/w osób, aby podała, kiedy te osoby dowiedziały się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia postępowania i ich udowodnienia. Pismem z dnia [...].02.2016 r. (data wpływu do organu) pełnomocnik Ł. B., P. S. i S. W., złożyła wniosek o wyznaczenie rozprawy administracyjnej. W dniu [...].03.2016 r. Starosta poinformował pełnomocnika, że rozprawa nie będzie wyznaczana. W dniu [...].03.2016 r. wystosowano do pełnomocnika i stron zawiadomienie o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym (w trybie art. 10 k.p.a) w terminie 7 dni od otrzymania zawiadomienia. Postanowieniem z dnia [...].05.2016 r. Starosta S. odmówił wznowienia postępowania w stosunku do kolejnych wnioskodawców: S. W., Ł. B. i P. S. Decyzją z dnia [...].05.2016 r., po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego z wniosku: T. P., J. P., S. S., K. R., M. J., K. C., R. K., R. W., Ł. B., Starosta S. stwierdził: wydanie decyzji z dnia [...].12.1997 r. z naruszeniem prawa oraz niemożliwość jej uchylenia z powodu upływu pięciu lat od jej doręczenia. Skarga na bezczynność i przewlekłość postępowania wpłynęła do organu dnia [...].05.2016 r. i została poprzedzona zażaleniem skierowanym do Wojewody P., który postanowieniem z dnia [...].07.2016 r. uznał jego zasadność w części dotyczącej przewlekłości postępowania. W odpowiedzi na skargę, Starosta S. wniósł o jej oddalenie. Złożył wniosek o rozpoznanie skargi jako jednego postępowania sądowego. Organ opisał przebieg postępowania administracyjnego, mającego miejsce po zwrocie akt przez Wojewodę P. Organ podkreślił, że jednocześnie prowadził 5 postępowań, w których podejmował podobne czynności. Postępowania te były bardzo złożone, wymagały analizy decyzji, wyroków sądowych, które ściśle wiązały się z żądaniem wznowienia postępowania. Celem organu było wydanie rozstrzygnięć w tej samej dacie co do 5 postępowań. Decyzje takie zostały wydane, odpowiednio w dniach: 17, 18, 23 i 24.05.2016 r., a oprócz tego wydano 5 postanowień. Od dnia 22.03.2016 r. trwało przygotowanie tych orzeczeń z obszernymi uzasadnieniami (po 13 stron), co spowodowało uchybienia terminów w załatwieniu spraw. Organ przyznał, że w istocie nie zawiadamiał stron o konieczności przesunięcia terminu załatwienia spraw (art. 35 i 36 k.p.a), co nie miało wpływu na ich wynik. W piśmie procesowym z dnia 27.07.2016 r. Starosta S. dodatkowo wyjaśnił, dlaczego pismem z dnia [...].02.2016 r. ponownie wzywał adw. U. R.do uzupełnienia wniosku o wznowienie z dnia [...].03.2015 r., co przedłużyło postępowanie. Według organu ten element przedłużenia nie został zawiniony przez organ, lecz przez pełnomocnika skarżącego. Pierwsza z pięciu decyzji została wydana dnia [...].05.2016 r., co nie stanowi nadmiernej zwłoki w sytuacji obszerności i pracochłonności opracowania decyzji oraz faktu otrzymania w dniu [...].04.2016 r. ostatniego dowodu zawiadomienia strony w trybie art. 10 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje: Skarga jest częściowo uzasadniona. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. póz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola ta, w myśl art. 1 § 2 przywołanej ustawy, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm., dalej jako: p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w punktach 1-4a. Z kolei, w myśl art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 p.p.s.a.). W kwestii dopuszczalności skargi na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania wskazać trzeba, że zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a., wniesienie skargi do sądu uwarunkowane jest wyczerpaniem środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). W przypadku skargi na bezczynność i przewlekłość postępowania, o wyczerpaniu środków zaskarżenia można mówić w sytuacji, gdy skarżący przed wniesieniem skargi skorzysta ze środka przewidzianego w art. 37 k.p.a., zgodnie z którym na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 k.p.a. lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa; bądź gdy tryb określony w art. 37 k.p.a. nie znajduje zastosowania, stosownie do art. 52 § 3 i § 4 p.p.s.a., przed wniesieniem skargi wezwie organ do usunięcia naruszenia prawa. W rozpoznawanej sprawie skarżący, przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego, dopełnili wymogu wyczerpania środka zaskarżenia, składając zażalenie w trybie art. 37 § 1 k.p.a., do Wojewody P. W związku z powyższym, wymóg formalny skargi został spełniony. Zaakcentować również przyjdzie, iż przepis art. 149 p.p.s.a., stanowi o instytucji bezczynności i przewlekłości. Skoro ustawodawca odróżnia dwie niezależne od siebie instytucje: bezczynność organu oraz przewlekłe prowadzenie przez organ postępowania, to każda z nich ma inne zadanie, inny jest cel jej zastosowania i zakres ochrony, której strona może domagać się od sądu administracyjnego. Rozgraniczając zakres skarg na bezczynność i przewlekłość postępowania (art. 149 p.p.s.a.), przez "przewlekłe prowadzenia postępowania" należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywaniu czynności pozornych, powodujących że formalnie organ nie jest bezczynny (por. J. P. Tarno Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydanie 5. Warszawa 2012, str. 44; J. Drachal, J. Jasielski, R. Stankiewicz. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2011, str. 69-70), ewentualnie mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy (J. Borkowski (w): B. Adamiak, J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 2011, str. 238). W świetle powyższego należy przyjąć, że przewlekłość postępowania jest pojęciem względnym, a skarga na przewlekłość postępowania, dotyczy sytuacji innych niż formalna bezczynność organu. Przewlekłość obejmować będzie opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu, w sytuacji gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, także przy nieuzasadnionym obiektywnie przedłużaniu terminu załatwienia sprawy. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 05.06.2014 r. sygn. akt II O5K 2854/13, orzeczenie sądu w zakresie przewlekłości postępowania ma charakter deklaratoryjny, potwierdzający fakt przewlekłego postępowania. W postępowaniu sądowoadministracyjnym w sprawie ze skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania sąd bada,; czy podejmowane przez organ czynności zmierzają do należytego i szybkiego załatwienia sprawy, w jakich odstępach czasu są one podejmowane, a także, czy nie są to czynności pozorne, przedłużające postępowanie i nieprowadzące w istocie do wydania stosownego rozstrzygnięcia. Sąd nie ocenia natomiast merytorycznego sposobu rozpatrywania sprawy przez organ administracyjny. Sąd dokonuje oceny skargi biorąc pod uwagę czynności procesowe dokonywane w toku postępowania, analizując fakty i okoliczności zależne od działania organu i jego pracowników oraz przerwy w postępowaniu wynikające z zaniechania organu lub innych uczestników postępowania. Przewlekłość jest stanem sprawy, którego zaistnienie sąd ocenia bez względu na to, czy organ podjął, czy też nie, dalsze czynności w sprawie. Przy ocenie zwłoki organu nie można też abstrahować od charakteru sprawy, w której organ jest w przewlekłości. Przewlekłość postępowania będzie miała charakter rażący, jeżeli poważne opóźnienia w podejmowanych przez organ czynnościach, wbrew zasadzie szybkości postępowania, wyrażonej w art 12 § 1 k.pa., oczywiście pozbawione są jakiegokolwiek racjonalnego usprawiedliwienia. Weryfikacja działań organu przez Sąd dokonywana jest z uwzględnieniem stanu faktycznego istniejącego w chwili zamknięcia rozprawy. Podkreślić również należy, że przepis art. 35 § 1 k.p.a. nakazuje załatwianie spraw bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 k.p.a.). Do terminów załatwienia spraw nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu (art. 35 § 5 k.p.a.). O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Dotyczy to także przyczyny zwłoki z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 k.p.a.). Zwrócić również należy uwagę na zasadę ogólną szybkości postępowania, wyrażoną w art. 12 k.p.a., której realizacja zagwarantowana jest ww. przepisami określającymi terminy załatwienia sprawy. Zgodnie z art. 12 § 1 k.p.a., organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Bezczynność organu prowadzącego postępowanie ma miejsce głównie wówczas, gdy organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie, nie wydaje rozstrzygnięcia bez usprawiedliwienia, pozwalającego na przesunięcie ustawowego terminu. W przypadku wydania przez organ orzeczenia (decyzji) po wniesieniu skargi na bezczynność, stan bezczynności przestaje istnieć i wówczas Sąd umarza postępowanie w tym zakresie. Wykładnia, wymienionych powyżej, pojęć prawnych zawartych w art. 149 p.p.s.a. znalazła odzwierciedlenie nie tylko w doktrynie, lecz w wielu orzeczeniach sądów administracyjnych, np. w wyroku NSA z dnia 17.03.2016 r. (I OSK 2567/15), w wyroku WSA w Poznaniu z dnia 02.03.2016 r. (I SAB/Po 19/15), w wyroku NSA z dnia 02.03.2016 r. (I FSK 1957/15). Odnosząc powyższe rozważania prawne do okoliczności faktycznych niniejszej sprawy, Sąd uznał, że zaistniały podstawy do stwierdzenia stanu przewlekłości postępowania prowadzonego przez Starostę S. Sąd umorzył, natomiast, postępowanie w zakresie bezczynności organu, ponieważ bezczynność ta przestała istnieć z dniem wydania decyzji tj. [...].05.2016 r. Sąd umorzył, w tym zakresie, postępowanie sądowe jako bezprzedmiotowe (art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). W ocenie Sądu, działania organu uchybiły zasadzie szybkości postępowania administracyjnego, co jest jednoznaczne z przewlekłością postępowania. Sąd dokonał analizy chronologii zdarzeń, zaistniałych w postępowaniu administracyjnym, poczynając od zwrotu akt Staroście S. przez Wojewodę P. w celu ponownego rozpatrzenia sprawy. Należy zauważyć, że taki zakres żądania wynikał ze skargi na bezczynność i przewlekłość, zatem Sąd nie widział potrzeby rozszerzenia analizy akt na wcześniejszą część postępowania. Z materiału dowodowego wynika, że postępowanie, licząc od dnia 09.12.2015 r. (zwrotu akt przez Wojewodę P.) do dnia 24.05.2016 r. (wydania decyzji) trwało ponad 5 miesięcy czyli z naruszeniem kodeksowych terminów załatwienia sprawy określonych w art. 35 k.p.a. Sąd podzielił zarzut skargi dotyczący przewlekłości postępowania w w/w okresie, nie podzielając jednocześnie zarzutu bezczynności, ponieważ Starosta podejmował działania tyle, że postępowanie prowadził w sposób nieefektywny, bez należytej koncentracji materiału dowodowego. Nie dochował staranności w takim zorganizowaniu postępowania, by zakończyło się ono w rozsądnym terminie. Dodatkowo nie informował zainteresowanych o przyczynach zwłoki w załatwieniu sprawy, naruszając art. 36 k.p.a. I tak: brak koncentracji czynności procesowych wyraził się m.in. tym, że w dniu [...].12.2015 r. organ zwrócił się do pełnomocnika skarżących o uzupełnienie wniosku z dnia [...].03.2015 r. a dopiero pismem z dnia [...].01.2016 r. zażądał informacji od innych zainteresowanych osób co do ich następstwa prawnego. Organ mógł to uczynić także 31.12.2015 r., nie narażając postępowania na niepotrzebną prawie miesięczną zwłokę. Sąd nie neguje, że organ musiał posiadać informacje na okoliczność istnienia podstaw wznowienia postępowania pochodzącego od S. W., Ł. B. i P. S.. Skoro jednak nie uzyskał satysfakcjonującej odpowiedzi od ich pełnomocnika w dniu [...].01.2016 r., to powinien niezwłocznie zażądać jej uzupełnienia. Uczynił to dopiero pismem z dnia [...].02.2016 r., co spowodowało następną nieuzasadnioną miesięczną zwłokę. W dniu [...].03.2016 r. Starosta wystosował do stron zawiadomienie w trybie art. 10 k.p.a. o możliwości zapoznania się z aktami sprawy, gdy tymczasem mógł to uczynić już 07[...]03.2016 r. tj. łącznie z informacją skierowaną do pełnomocnika skarżących o tym, że rozprawa administracyjna nie będzie wyznaczona. Brak kumulacji działań spowodował kolejne przedłużenie postępowania o ok. 2 tygodnie. Nie jest spornym w sprawie, że dla ostatniej ze stron postępowania termin do wypowiedzenia się na temat zebranego materiału dowodowego upłynął dnia [...].04.2016 r. Nie usprawiedliwiają organu, wskazane przez niego okoliczności, że decyzję wydał dopiero [...].05.2016 r. (ponad miesiąc od dnia [...].04.2016 r.). Usprawiedliwieniem dla organu nie może być to, że musiał załatwić kilka spraw podobnych i przygotować decyzje oraz postanowienia. W istocie, z wniosku tych samych skarżących toczyło się 5 spraw o wznowienie postępowania (tutejszy Sąd rozpoznał skargi na ich przewlekłość pod sygn. akt: II SAB/Bk 63/16, 64/16, 65/16, 66/16 i 67/16). Jednakże godzi się zauważyć, że w tych sprawach podejmowano takie same czynności procesowe, a wydanie decyzji (postanowienia) zostały oparte na interpretacji tych samych przesłanek wznowieniowych, co wskazuje na jednorodny nakład pracy w sensie merytorycznym. Sąd też nie podziela argumentacji organu, że rozpatrzenie wszystkich 5-ciu wniosków i wydanie decyzji musiało odbyć się w tym samym terminie. Każda ze spraw wznowieniowych dotyczyła decyzji o pozwoleniu na budowę innego obiektu, chociaż wiązała się z tym samym terenem – stacji przeładunku gazu. Każda z decyzji wznowieniowych powinna być wydana w dacie, w której dojrzała do rozstrzygnięcia. Nadto, nie stanowią okoliczności usprawiedliwiającej organ trudności wynikające z dużej ilości spraw, jakie ma do rozpoznania. Strona nie może ponosić skutków braku działań organu i niedotrzymania terminów załatwienia sprawy (pogląd ten jest znany w orzecznictwie, wypowiedziany m.in. w wyroku WSA w Krakowie z dnia 21.03.2014 r. – II SAB/Bk 9/14). W kontekście okoliczności sprawy należało przyjąć, że organ prowadził postępowanie administracyjne dłużej niż to konieczne dla jej rozstrzygnięcia, czym naruszył ogólną zasadę szybkości postępowania (art. 12 k.p.a.). Sąd nie podzielił, natomiast, żądania skargi co do stwierdzenia, że starosta s., dopuścił się rażącego naruszenia prawa. Skarżący nie uzasadnili wystąpienia takiej przesłanki poza stwierdzeniem, że postępowanie jest prowadzone zbyt długo, z przekroczeniem kodeksowych terminów. Samo przedłużenie postępowania nie stanowi dostatecznej podstawy do stwierdzenia, że przewlekłość miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Pojęcie "rażącego naruszenia prawa" ma charakter ocenny. Musi łączyć się z rażącym naruszeniem przepisów postępowania polegającym na braku zastosowania zasad procesowych w stopniu powodującym istotne ograniczenia uprawnień strony, co w niniejszym przypadku nie wystąpiło. Organ nie wykazał się lekceważeniem stron, ani brakiem zamiaru zakończenia postępowania, które jednakże prowadził opieszale, co jest cechą jedynie przewlekłości. W świetle przepisu art. 149 § 2 p.p.s.a. orzeczenie przez Sąd (z urzędu lub na wniosek) o wymierzeniu organowi grzywny ma charakter fakultatywny. W ocenie Sądu, wymierzenie organowi grzywny nie było celowe, zwłaszcza przy niestwierdzeniu rażącego naruszenia prawa. O charakterze prewencyjnym i dolegliwości finansowej grzywny można mówić wówczas, gdyby organ w sposób uporczywy i niejednokrotny dopuścił się przewlekłości, bądź bezczynności postępowań, a tego sąd nie stwierdził. Już tylko zapłata wysokich kosztów postępowania sądowego w 5-ciu sprawach będzie stanowiła wystarczającą dolegliwość finansową dla organu. Na podstawie art. 149 § 1 pkt 3, § 1 a, § 2 oraz art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji. O zwrocie kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 202 § 1 p.p.s.a. Skarga została złożona przez sześciu skarżących reprezentowanych przez jednego pełnomocnika, co było dopuszczalne w świetle art. 51 p.p.s.a.. Jeżeli kilku uprawnionych do wniesienia skargi może w jednej sprawie występować w roli skarżących, a skarga dotyczy tej samej bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, to skargi mogą być wniesione w jednym piśmie, stosownie do art. 57 § 2 p.p.s.a. Zwrot kosztów należny jest każdemu ze skarżących, odpowiednio do udziału w sprawie (art. 202 § 1 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie, zwrot kosztów postępowania sądowego obejmuje, na rzecz każdego skarżącego, kwotę 582,80 zł, na którą składa się: 100,00 zł wpisu sądowego, 2,80 zł – 1/6 opłaty skarbowej z 17,00 zł od pełnomocnictwa, 480,00 zł – koszty zastępstwa procesowego (§ 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie – Dz. U. z 2015 r., poz. 1800).