II SAB/Bk 79/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder (spr.), Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, sędzia NSA Mieczysław Markowski, Protokolant sekretarz sądowy Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi Fundacji "P." w B. na bezczynność Wójta Gminy G. w przedmiocie informacji publicznej 1. umarza postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania Wójta Gminy G. do załatwienia wniosku Fundacji "P." w B. z dnia [...].09.2015 roku, w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej; 2. stwierdza, że Wójt Gminy G. dopuścił się bezczynności w przedmiotowej sprawie; 3. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 4. oddala wniosek skarżącej o wymierzenie grzywny; 5. zasądza od Wójta Gminy G. na rzecz skarżącej Fundacji "P." w B. kwotę100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu [...] października 2015 r. wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku skarga Fundacji "P." w B. na bezczynność Wójta Gminy G. w zakresie udzielenia informacji publicznej. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że wnioskiem z dnia [...] września 2015 r. Fundacja "P." zwróciła się do Wójta Gminy G. na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r., poz. 782 ze zm.) o udzielenie następujących informacji: "1) na czyj wniosek został ustawiony znak drogowy na drodze prowadzącej do posesji G.; 2) czy droga prowadząca do posesji G. jest drogą gminną; 3) kopie wszystkich dokumentów dotyczących postawienia znaku drogowego na drodze dojazdowej prowadzącej do posesji G. (wniosek, projekt drogowy, decyzje, itd.)." Pismem z dnia 21 września 2015 r. Wójt Gminy G. poinformował, że działka o nr geod. [...] położona w G. jest własnością samorządu. Została skomunalizowana w początku lat 90-tych XX wieku po to, by zapewnić mieszkańcom wsi G. dojazd do ich posesji. Nie ma statusu drogi gminnej, więc i publicznej, jest zaś nazywana drogą wewnętrzną. Jej przebieg kończy się przy jeziorze W. oraz D. Kładka na przesmyku między jeziorami nie jest własnością gminy. Dalsza droga nie figuruje w ewidencji gruntów i jest drogą prywatną. Ustawienie znaku zakazu ruchu było uzasadnione m.in. z tego powodu, że wjazd na działkę gminną kończy się wraz z dojazdem do jeziora i powstaje problem powrotu na drogę gminną. Organ stwierdził też, że nie jest zasadne, a wręcz niezgodne z obowiązującym prawem, ustawienie znaku zezwalającego na korzystanie z tej drogi pojazdom jednośladowym. W skardze do Sądu, Fundacja zarzuciła Wójtowi Gminy G. naruszenie art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w zw. z art. 10 Europejskiej Konwencji o ochronie Praw Człowieka i podstawowych wolności (Dz. U. Nr 61, poz. 284 ze zm.), art. 1 ust. 1, art 6 ust. 1 art 13 ust. 1, art 14 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej przez nieudzielenie informacji publicznej. Zażądała zobowiązania organu do wykonania wniosku z dnia [...] września 2015 r., stwierdzenia, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz wymierzenia grzywny. Skarżąca podniosła, że organ odpowiedział na wniosek Fundacji, ale jednak nie udostępnił żądanych informacji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o umorzenie postępowania. Wskazał, że odpowiedź została uzupełniona w dniu [...] października 2015 r. W załączonym do Sądu piśmie z tego dnia, Wójt Gminy G. poinformował skarżącą Fundację, że z wnioskiem o ustawienie znaku wystąpiła mieszkanka wsi G. działając również w imieniu właścicieli posesji graniczących z tą drogą. Wskazano, że urząd Gminy nie posiada innych dokumentów dotyczących postawienia znaku, za wyjątkiem wniosku ww. mieszkanki z dnia [...].03.2015 r., który załączono do pisma. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania między innymi, gdy: skarżący skutecznie cofnął skargę (pkt 1), w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania (pkt 2) oraz gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe (pkt 3). Z bezprzedmiotowością postępowania sądowoadministracyjnego "z innych przyczyn" w rozumieniu tegoż artykułu mamy do czynienia wówczas, kiedy w toku tego postępowania, a przed wydaniem wyroku przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia. W tym miejscu wyjaśnić należy, iż istota skargi na bezczynność polega na tym, że sąd uwzględniając taką skargę, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa lub stwierdzenia, że organ dopuścił się bezczynności w prowadzonym postępowaniu (art. 149 § 1 p.p.s.a.). Instytucja skargi na bezczynność ma, więc na celu doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Oceniając, czy organ pozostaje w bezczynności Sąd bierze pod uwagę sytuację istniejącą w dacie orzekania. Z powyższego przepisu wynika, że wydanie przez organ decyzji lub innego aktu wyłącza możliwość uwzględnienia skargi na bezczynność. Tym samym, jeżeli w toku postępowania sądowoadministracyjnego, przed dniem orzekania w sprawie ze skargi na bezczynność, organ administracji publicznej wyda akt lub podejmie czynność, których domagała się strona, to przestaje on być w bezczynności. Oznacza to, że postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie jego bezczynności staje się bezprzedmiotowe (vide: uchwała 7 sędziów NSA z dnia 26 listopada 2008 r., I OPS 6/08, ONSAiWSA 2009/4/63). Bezczynność w procesie udostępniania informacji publicznej jest to sytuacja, gdy podmiot objęty zakresem działania ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r., poz. 782 ze zm.) nie reaguje na skierowany do niego wniosek pomimo upływu terminu ustawowego do załatwienia sprawy, udziela informacji niepełnej, odmawia w całości udzielenia informacji bez wskazania podstawy prawnej odmowy. W orzecznictwie przyjmuje się, iż obowiązek udostępnienia informacji publicznej na wniosek jest aktualny do momentu jego wykonania przez podmiot, do którego żądanie skierowano, ewentualnie do chwili jej uzyskania przez podmiot zainteresowany także w inny sposób, niekoniecznie bezpośrednio od adresata wniosku (vide: postanowienie NSA z dnia 7 stycznia 2009 r., I OSK 1331/08 oraz wyroki: NSA z dnia 20 listopada 2003 r., II SAB 372/03 oraz WSA we Wrocławiu z dnia 7 grudnia 2004 r., IV SAB/Wr 25/04 - wszystkie dostępne w elektronicznej bazie orzeczeń sądów administracyjnych). W niniejszej sprawie Wójt Gminy G., któremu we wniesionej skardze zarzucano bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej, w dniu [...] października 2015 r., tj. po wniesienia skargi, a przed wydaniem orzeczenia przez Sąd, wysłał drogę pocztową pełną informacje, o której udostępnienia wnosiła skarżąca. Jak wynika bowiem z akt sprawy w dniu [...] września 2015 r. Wójt udzielił odpowiedzi na wniosek skarżącej z dnia [...] września 2015 r. w zakresie pkt 2, a w dniu [...] października 2015 r. uzupełnił powyższą odpowiedz o udzielenie informacji publicznej w pozostałym zakresie, tj. pkt 1 i 3. Przyjąć zatem należy, że bezczynność Wójta Gminy G. ustała po złożeniu skargi do sądu, a dokładnie z dniem doręczenia skarżącej informacji z dnia [...] października 2015 r. stanowiącej dopełnienie informacji, o które wystąpiła skarżąca we wniosku z dnia [...] września 2015 r. Udostępnienie wnioskowanej informacji publicznej skutkowało tym, że w momencie rozpoznania sprawy organ ten nie pozostawał już w bezczynności, tym samym brak było podstaw do orzekania o obowiązku wydania informacji we wskazanym terminie. W konsekwencji skoro postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe, konieczne był jego umorzenie na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Nałożenie bowiem przez Sąd obowiązku dokonania żądanej czynności, w sytuacji gdy strona uzyskała jej spełnienie, stanowiłoby działanie bezprzedmiotowe, bo dublujące to, co zostało już zrealizowane. Stosownie zaś do treści § 1a przepisu art. 149 p.p.s.a., uwzględniając skargę na bezczynność sąd jednocześnie stwierdza, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Jak wyjaśnił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w tezie wyroku z dnia 8 października 2013 r. sygn. II SAB/Bk 65/13 ocena charakteru naruszenia prawa powinna być dokonywana w powiązaniu z okolicznościami danej sprawy, rozpatrywanej indywidualnie, wyznaczonej przez wiele elementów zmiennych. Każda bezczynność jest bowiem naruszeniem prawa. Nie można jednak przyjąć, że w każdej bezczynności mamy do czynienia z rażącym naruszeniem prawa. W okolicznościach niniejszej sprawy zważywszy, że organ udzielił odpowiedzi na złożony wniosek, a jego postawa nie wynikała ze złej woli należy przyjąć, że nie zaistniały podstawy do przypisania bezczynności organu rażącego charakteru. W tej sytuacji brak było również podstaw do wymierzenia od organu na rzecz skarżącego grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. Przyznanie grzywny ma charakter fakultatywny i to sąd administracyjny na podstawie okoliczności sprawy ocenia, czy uzasadnione jest nałożenie omawianego środka w tym trybie. Sąd miał nadto na uwadze cel zastosowania tego środka, który ma charakter prewencyjny oraz dyscyplinujący, tj. polegający na wzmocnieniu gwarancji terminowego załatwienia sprawy przez organ. W okolicznościach przedmiotowej sprawy, gdy stwierdzona bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, Sąd nie znalazł żadnego uzasadnienia dla wymierzenia grzywny, stąd też wniosek ten został oddalony. O kosztach postępowania sądowego, Sąd orzekł mając na uwadze, że w razie umorzenia postępowania z przyczyn przewidzianych w art. 54 § 3 p.p.s.a., skarżącemu stosownie do art. 201 § 1 p.p.s.a. należy się zwrot kosztów postępowania sądowego. Na koszty postępowania składa się wpis od skargi w kwocie 100 zł.