II SAB/Bk 98/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Melezini (spr.), Sędziowie sędzia WSA Marcin Kojło, sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz, , po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 listopada 2022 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi I. S. i P. S. na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B. w przedmiocie informacji publicznej oddala skargę. Pismem z 29 sierpnia 2022 r. (data wpływu: 1 września 2022 r.) skierowanym do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B., zatytułowanym "Odpowiedź na pisa z dnia 22 sierpnia 2022 r." I. S. i P. S. (dalej jako: "skarżący") wnieśli o udzielenie odpowiedzi na w trybie dostępu do informacji publicznej na następujące pytania (pisownia oryginalna): "Czy tut. Organ sprawuje nadzór nad przestrzeganiem przez POZ zakazów, nakazów i ograniczeń w związku z wprowadzeniem stanu epidemii i stanu zagrożenia epidemiologicznego? Jak często wykonywane są przez tut. Organ kontrole w POZ w związku z przestrzeganiem przez nich środków profilaktycznych przeciw COVID-19? Czy kontrole POZ mające na celu weryfikację przestrzegania zasad przeciw COVID-19 przeprowadzane są w ustalonym odgórnie schemacie, czy też na skutek powzięcia informacji o nieprzestrzeganiu w palcówce zasad np. o nierespektowaniu nakazu noszenia maseczki wewnątrz placówki medycznej? Ile z kontroli o jakich mową 'w punktach powyżej od kwietnia 2020 do dnia dzisiejszego przeprowadzono w POZ i ile z nich wykazało nieprawidłowości? Co możemy zrobić, jeżeli stawimy się na badaniu kwalifikacyjnym, a lekarz nie będzie chciał wydać zaświadczenia o braku możliwości szczepień ani nie zaszczepi dziecka? Jakie kroki powinniśmy podjąć? Czy tutejszy Organ pełni kontrolę nad zgłaszaniem przez lekarzy NOP-ów? W jaki sposób Organ może dowiedzieć się o wykroczeniu lekarza polegającym na niezgłoszeniu NOP? Ile takich przypadków miało miejsce w ostatnich 5 latach? Czy NOP mimo zgłoszenia go przez właściwego lekarza finalnie zostaje zaliczony do rejestru NOP-ów? ! Czy Organ zgłasza działania lekarzy stanowiące uchybienie przepisów prawa do właściwej Izby Lekarskiej? Ile Organ dokonał zgłoszeń uchybień prawa do Izb Lekarskich w ciągu ostatnich 5 lat? Czy w związku z przeprowadzonym badaniem kwalifikacyjnym lekarz jest obowiązany wydać jakiś dokument? Czy przychodnia ma obowiązek zgłosić realizację obowiązku szczepień do Organu? Ile w ostatnich 5 latach tutejszy organ wystosował wniosków o wszczęcie postępowań wobec rodziców uchylających się od obowiązku szczepień? Na jakich podstawach faktycznych wszczynane są postępowania wobec rodziców nieszczepiących dzieci? Czy jest to zawsze zgłoszenie POZ, czy też Organ działa sam z urzędu? W ilu przypadkach okazało się, że zgłoszenie nie jest zasadne i nie mogło być podstawą wszczęcia postępowania? Ile spraw wszczętych z wniosku tut. Organu dot. egzekucji obowiązku szczepień zostało zakończonych z uwagi na wykonanie obowiązku, a ile z uwagi na złożenie wniosku przez wierzyciela o umorzenie i jakie podstawy skłoniły tyt. organ do złożenia takiego wniosku?". Pismem z [...] września 2022 r., [...], PPIS w B. udzielił odpowiedzi na wniosek skarżących o następującej treści (pisownia oryginalna): "Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w B. (dalej PPIS), w odpowiedzi na wniosek wniesiony 01.09.2022r., informuje: PPIS w ramach nadzoru nad przestrzeganiem przez POZ ograniczeń w związku z wprowadzeniem stanu zagrożenia epidemiologicznego bądź epidemii przeprowadza kontrole jedynie na skutek powzięcia informacji o nieprzestrzeganiu w placówce ustalonych zasad. Od kwietnia 2020 r. do dnia sporządzenia niniejszej odpowiedzi nie przeprowadzono żadnej kontroli w ww. temacie. Obowiązek poddania się szczepieniom aktualizuje się w terminie zgłoszenia się do badania kwalifikacyjnego do szczepienia i samego szczepienia wskazanym przez lekarza sprawującego profilaktyczną opiekę zdrowotną w powiadomieniu do osoby zobowiązanej, pod warunkiem, że w wyniku badania kwalifikacyjnego nie stwierdzono istnienia przesłanek zdrowotnych do czasowego lub długotrwałego odroczenia przeprowadzenia szczepienia. Wszelkie uwarunkowania zdrowotne mogące stanowić przeszkodę w wykonaniu szczepienia ochronnego diagnozuje lekarz specjalista. W szczególności, wynik lekarskiej konsultacji specjalistycznej musi zawierać okres przeciwwskazania do wykonania szczepienia, rodzaj szczepionek przeciwwskazanych do stosowania lub opracowany indywidualny program szczepień ze wskazaniem rodzajów stosowanych szczepionek, oraz termin kolejnej konsultacji specjalistycznej (szczegółowe informacje zawiera § 8 ust. rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych). PPIS pełni nadzór nad POZ w kwestii zgłaszania NOP. Informację o podejrzeniu niezgłoszenia NOP PPIS otrzymuje w trakcie kontroli placówki lub w wyniku wniesionej interwencji W ostatnich 5 latach miały miejsce 2 takie interwencje. Lekarz w żadnym z nich nie potwierdził wystąpienia NOP. PPIS zgodnie z art. 30. ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, w przypadku stwierdzenia istotnych uchybień w działalności kontrolowanej jednostki, mogących mieć wpływ na stan zdrowia lub życie ludzi, zawiadamia o stwierdzonych uchybieniach kierownictwo kontrolowanej jednostki lub jednostkę albo organ powołany do sprawowania nadzoru nad tą jednostką, W ciągu ostatnich 5 lat nie dokonał żadnego zgłoszenia do Izb Lekarskich, ponieważ nie stwierdził żadnych istotnych uchybień. Zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu kwalifikacyjnym wypełniane jest w przypadku, gdy szczepienie odbywa się w innej placówce zdrowotnej. Przychodnia ma obowiązek zgłaszania zrealizowanych szczepień w kwartalnym Sprawozdaniu z przeprowadzonych obowiązkowych szczepień ochronnych. PPIS w ostatnich 5 latach wystosował 128 wniosków o wszczęcie postępowań wobec rodziców uchylających się od obowiązku szczepień. Wniosek o wszczęcie postępowania poprzedza zgłoszenie POZ. Nie było zgłoszeń niezasadnych. 52 sprawy zostały zakończone z uwagi na wykonanie obowiązku, a 6 zostało umorzonych po złożeniu wniosku przez wierzyciela o umorzenie z powodu wykonania obowiązku." Pismem z 21 września 2022 r. skarżący złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku skargę na bezczynność w zakresie nieudostępnienia informacji publicznej, o którą wnosili pismem z 26 sierpnia 2022 r. Autor skargi zarzucił naruszenie art. 4 ust.1 w zw. z art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 2, art. 3 ust. 1 pkt. 1 oraz art. 13 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902 ze zm., dalej jako: "u.d.i.p."), poprzez nieudostępnienie informacji publicznej. W oparciu o ten zarzut, pełnomocnik skarżących wniósł o: zobowiązanie PPIS w B. do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej skarżących z 26 sierpnia 2022 r. i udzielenie informacji publicznej; orzeczenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; wymierzenie organowi grzywny na podstawie w maksymalnej wysokości; zasądzenie kosztów postępowania według norm przypisanych, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego. Do skargi strona dołączyła kserokopię pisma z 26 sierpnia 2022 r. zatytułowanego "Odpowiedź na pisma z 22 sierpnia 2022 r." oraz kserokopię pisma organu z 9 września 2022 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. PPIS zauważył, że do skargi na bezczynność skarżący załączyli pismo z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej z datą sporządzenia 26 sierpnia 2022 r., ale jest ono przez nich nie podpisane i nie wysłane do organu. Zdaniem organu jest to tylko wzór pisma przygotowany dla skarżących, który ci własnoręcznie podpisali, datowali na dzień 29 sierpnia 2022 r. i dopiero wówczas wysłali. Organ wskazał, że udzielił pisemnej odpowiedzi na wniosek z 1 września 2022 r. w terminie ustawowym, a w jego opinii pismo z 9 września 2022 r. zawiera odpowiedź na wszystkie pytania skarżących. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r. poz. 137 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej: p.p.s.a.), który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. W sprawie niniejszej, z uwagi na przedmiot zaskarżenia, zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2020 r., poz. 2176; dalej: u.d.i.p.), która kształtuje prawo do informacji publicznej, a także określa zasady i tryb jej udostępniania oraz ponownego wykorzystania (art. 1-2a u.d.i.p.). Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Z kolei w świetle art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: organy władzy publicznej, organy samorządów gospodarczych i zawodowych, podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Stosownie do treści art. 4 ust. 3 u.d.i.p., obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są podmioty będące w posiadaniu takich informacji. W literaturze przedmiotu zauważa się, że adresat wniosku jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej, jeżeli ją ma, bez względu na to, czy wiąże się ona z zakresem jego kompetencji, czy też jest informacją uzyskaną od innych podmiotów. Obowiązany jest zatem każdy podmiot, który posiada informację (niezależnie od tego, czy wiąże się ona z jego zakresem kompetencji) lub powinien ją posiadać (z uwagi na zakres kompetencji). Informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu wykonującego władzę publiczną lub innych podmiotów wykonujących zadania publiczne. Informacją publiczną będą nie tylko dokumenty bezpośrednio zredagowane i technicznie wytworzone przez taki podmiot, ale także te sporządzone przez inne podmioty, których podmiot zobowiązany używa do zrealizowania powierzonych prawem zadań. Informacją publiczną są zarówno treści dokumentów bezpośrednio przez zobowiązane podmioty wytworzonych, jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet gdy nie pochodzą wprost od nich. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalone jest stanowisko, zgodnie z którym pojęcie informacji publicznej należy odnosić do sfery faktów. W orzecznictwie tym wskazano m.in., że wyjaśnianie podstawy prawnej działań organu nie jest informacją o sprawach publicznych, nie należy bowiem do sfery faktów, tylko do kwestii prawnych (np. wyrok WSA w Warszawie z dnia 14 lipca 2021 r. sygn. akt II SA/Wa 557/21, wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 13 września 2017 r. sygn. akt II SAB/Go 52/17, wyrok WSA w Krakowie z dnia 4 września 2017 r. sygn. akt II SAB/Kr 126/17). Instytucja dostępu do informacji publicznej nie ma na celu kontroli prawidłowości funkcjonowania organu. Przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej nie mogą służyć realizacji celów, dla których właściwe są inne tryby postępowań i do których realizacji powołane są właściwe organy kontrolne. Z przepisów u.d.i.p. wynika, że podmiot zobowiązany do udostępniania informacji publicznej ma obowiązek podjąć określone w tej ustawie czynności, nawet jeśli żądane informacje nie stanowią informacji publicznej - w terminie wskazanym w art. 13 u.d.i.p., tj. bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Jeśli wniosek dotyczy informacji będącej informacją publiczną organ ma obowiązek: (1) udostępnić tę informację w formie czynności materialno–technicznej w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.) lub (2) wydać na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. decyzję o odmowie jej udostępnienia w razie uznania, że zachodzą podstawy do takiej odmowy, np. wynikające z art. 5 u.d.i.p. lub (3) udzielić informacji, o których mowa w art. 13 ust. 2 i art. 14 ust. 2 u.d.i.p., wyjaśniając przyczyny braku możliwości udostępnienia informacji w terminie bądź zgodnie z wnioskiem, przy jednoczesnym wskazaniu, w jakim terminie (nie dłuższym jednak niż 2 miesiące), w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie (w sytuacji powiadomienia wnioskodawcy o braku możliwości realizacji jego żądania w sposób lub w formie określonych we wniosku, ze wskazaniem innego sposobu lub formy bezzwłocznego udostępnienia informacji, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się - art. 14 ust. 2 u.d.i.p.) lub (4) poinformować pisemnie wnioskodawcę, że nie posiada żądanej informacji. W rozpoznawanej sprawie pismem z 29 sierpnia 2022 r. (data wpływu: 1 września 2022 r.) skierowanym do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B., zatytułowanym "Odpowiedź na pisma z dnia 22 sierpnia 2022 r." skarżący wnieśli o udzielenie odpowiedzi w trybie dostępu do informacji publicznej na szereg pytań dotyczących szczepień ochronnych. Bezsporna w sprawie pozostaje kwestia, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w B. należy do kręgu podmiotów obowiązanych do stosowania ustawy o dostępie do informacji publicznej i zobowiązany jest do udostępniania posiadanych informacji, mających charakter informacji publicznych. Organ nie uchylił się od realizacji ciążącego na nim obowiązku udostępnienia informacji publicznej. Nie budzi bowiem wątpliwości, że pismem z dnia 9 września 2022 r., udzielił odpowiedzi na wniosek skarżących i powyższe nie jest sporne. Istotą sporu jest natomiast zakres odpowiedzi organu, który w przekonaniu pełnomocnika skarżących jest niewystarczający, aby móc mówić o zrealizowaniu obowiązku udzielenia skarżącym informacji publicznej. Pełnomocnik w skardze wskazał, że organ: "udzielił odpowiedzi udzielając w nikłym stopniu odpowiedzi na pytania i odsyłając do strony internetowej". Przy czym pełnomocnik strony skarżącej nie wyartykułował w jakim zakresie skarżący nie uzyskali odpowiedzi na zadane pytania, czy też na które pytania odpowiedź organu była w ocenie skarżących niezupełna. Dodatkowo należy zauważyć za organem, że pełnomocnik skarżących dołączył do skargi tożsame w treści, ale różniące się w formie, niepodpisane przez skarżących pismo z 26 września 2022 r., na które powołuje się w skardze. Sąd dokonał kontroli zakresu odpowiedzi organu na zadane pytania w piśmie skarżących, jednakże z dnia 29 sierpnia 2022 r. i doszedł do przekonania, że odpowiedź organu stanowiąca całość jest zupełna i odpowiada ustawowym zasadom udzielenia informacji publicznej. Na pytania: (1) zawarte w pierwszych 4 akapitach wniosku, odpowiedź zawarta jest w pierwszym akapicie odpowiedzi na wniosek, (2) zawarte w 5 akapicie wniosku, odpowiedź zawarta jest w drugim akapicie odpowiedzi na wniosek, (3) zawarte w 6 i 7 akapicie wniosku, odpowiedź zawarta jest w trzecim akapicie odpowiedzi na wniosek, (4) zawarte w 8 i 9 akapicie wniosku, odpowiedź zawarta jest w czwartym akapicie odpowiedzi na wniosek, (5) zawarte w 10 akapicie wniosku, odpowiedź zawarta jest w piątym akapicie odpowiedzi na wniosek, (6) zawarte w 11 akapicie wniosku, odpowiedź zawarta jest w szóstym akapicie odpowiedzi na wniosek, (7) zawarte w 12 akapicie wniosku, odpowiedź zawarta jest w siódmym akapicie odpowiedzi na wniosek, (8) zawarte w 13 akapicie wniosku, odpowiedź zawarta jest w ósmym akapicie odpowiedzi na wniosek, (9) zawarte w 14 akapicie wniosku, odpowiedź zawarta jest w ostatnim akapicie odpowiedzi na wniosek. Nie budzi też wątpliwości potencjalna możliwość wystosowania przez skarżących kolejnego zapytania do organu, jeżeli kontrolowana odpowiedź nie spełniła oczekiwań skarżących. Skarżący nie skorzystali jednak z tej formuły komunikacji z organem i zaskarżyli działanie organu uznając, że ten pozostawał w bezczynności. W ocenie Sądu przeczy temu kontrolowana odpowiedź organu, przekazana skarżącym w ustawowym terminie. To, że nie spełnia ona pokładanych oczekiwań, nie może być podstawą samą w sobie do wykazywania bezczynności organu. Nie jest też prawdą, że organ udzielając odpowiedzi odsyłał do strony internetowej. W treści udzielonej odpowiedzi nie ma żadnej wzmianki, czy też odesłania do informacji zawartych na stronie czy też stronach internetowych. Odpowiedź organu jest wyczerpująca, zatem o żadnej bezczynności, a tym bardziej przewlekłości nie może być mowy. Podsumowując, wbrew zarzutom skargi organy nie naruszyły wskazanych w skardze przepisów prawa z zakresu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wobec zatem bezzasadności zarzutów sformułowanych w skardze oraz wobec niestwierdzenia uchybień, które mogły mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, a które sąd miał obowiązek uwzględniać z urzędu, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę należało oddalić