II SO/Bk 15/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder (spr.), Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis,, sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, , po rozpoznaniu w dniu 13 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącej o wyłączenie sędziego WSA Mirosława Wincenciaka w sprawie z wniosku J. W. i W. K. o wymierzenie grzywny P. Komendantowi Wojewódzkiemu Państwowej Straży Pożarnej w B. w związku z nieprzekazaniem sądowi akt administracyjnych w sprawie II SA/Bk 740/10 ze skargi na postanowienia P. Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w B. w przedmiocie wydania zaświadczenia p o s t a n a w i a oddalić wniosek o wyłączenie sędziego. W. K. i J. W. w dniu 31 marca 2011 r. (data wpływu) złożyły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wniosek o wymierzenie grzywny P. Komendantowi Wojewódzkiemu Państwowej Straży Pożarnej w B. w związku z nieprzekazaniem sądowi akt administracyjnych w sprawie II SA/Bk 740/10 ze skargi na postanowienie P. Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w B. w przedmiocie wydania zaświadczenia. Pismem z dnia 8 sierpnia 2011 r. J. W. wniosła o wyłączenie od orzekania w niniejszej sprawie sędziego WSA Mirosława Wincenciaka. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że sędzia jako pracownik Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. orzekał w sprawach związanych z budową budynku inwentarskiego na działce nr [...] we wsi I. W ocenie skarżącej sędzia WSA Mirosław Wincenciak wykazał się brakiem obiektywizmu, staranności i dociekliwości w prowadzonych sprawach oraz był negatywnie nastawiony do osoby skarżącej. Ponadto skarżąca wskazała, że wydane przez wnioskowanego do wyłączenia sędziego postanowienia obarczone były licznymi wadami. Dodatkowo poniosła, że wniosek o wymierzenie organowi grzywny, będący przedmiotem niniejszego postępowania, został przez Sędziego bezpodstawnie wydzielony do odrębnego procedowania. W ocenie skarżącej brak obiektywizmu Sędziego może wynikać także z faktu, że w SKO w B. pracował z Panią E. W., Dyrektorem Wydziału Infrastruktury P. Urzędu Wojewódzkiego, która nadzoruje placówkę zamiejscową w Ł., zajmującą się kwestią budowy spornego obiektu budowlanego. Skarżąca wskazała również, że wyrok WSA w Białymstoku z dnia 8 lipca 2010 r., sygn. akt II SAB/Bk 6/10 (gdzie Przewodniczącym składu orzekającego był sędzia WSA Mirosław Wincenciak) został uchylony wyrokiem NSA z dnia 2 czerwca 2011 r., sygn. akt II OSK 535/11. W ocenie skarżącej również sprawa o sygnaturze II SA/Bk 740/10 (z której wydzielona została niniejsza sprawa), stanie się przedmiotem kasacji. Skarżąca powołała się na treść art. 19 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz podniosła, że nie ma zaufania do Sędziego, że sprawy zostaną przez niego osądzone sprawiedliwie. Wnioskowany do wyłączenia sędzia WSA Mirosław Wincenciak złożył do akt sprawy oświadczenie z dnia 19 sierpnia 2011 r. (k. 85 akt sądowych), z którego wynika, że nie istnieje taka okoliczność, która mogłaby wywoływać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w niniejszej sprawie. Pismem z dnia 12 września 2011 r. J. W. uzupełniła wniosek o wyłączenie sędziego z 8 sierpnia 2011 r., w którym wskazała, że sędzia WSA Mirosław Wincenciak był już wyłączany przez Sąd na skutek postanowień NSA: z dnia 8 grudnia 2010 r., sygn. akt II OZ 1259/10 i z dnia 2 grudnia 2010 r., sygn. akt II OZ 1228/1. Jednocześnie J. W. złożyła skargę na przewlekłość działania WSA w Białymstoku w postępowaniu sądowo-administracyjnym w sprawie II SA/Bk 740/10 i II SO/Bk 15/11, stwierdzając, że uzupełnia wniosek o wyłączenie sędziego o argumenty zawarte w przedmiotowej skardze. Skarżąca wyraziła niezadowolenie z podejmowanych przez Sędziego rozstrzygnięć oraz wskazała, że przez wiele miesięcy Sąd pozostawał w bezczynności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Wniosek podlegał oddaleniu. Instytucję wyłączenia sędziego normują przepisy art. 18-24 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej: p.p.s.a. Przyczyny wyłączenia sędziego z mocy samej ustawy zostały enumeratywnie wymienione w art. 18 powołanej ustawy. Zgodnie z tym przepisem sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1. w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2. swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3. osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4. w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5. w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6. w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 6a) dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7. w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Stosownie do art. 19 p.p.s.a., niezależnie od sytuacji, w których sędzia wyłączony jest z mocy samej ustawy (art. 18 p.p.s.a.), sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Strona obowiązana jest uprawdopodobnić przyczynę wyłączenia we wniosku zgłoszonym do sądu. W orzecznictwie wskazuje się, że okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie musi być realna, a nie potencjalna. Nie jest zatem wystarczająca sama podejrzliwość strony bądź utrata wiary w bezstronność sędziego. Nie ma znaczenia subiektywne przekonanie strony o braku bezstronności sędziego wyznaczonego do rozpoznawania jej sprawy, lecz konieczne jest wskazanie poważnych powodów, które obiektywnie spowodowałyby utratę zaufania, co do bezstronności sędziego (vide: postanowienie NSA z 15 września 2008 r., II FZ 397/08, Lex nr 493907). Wskazać również należy, że każda sprawa podlega indywidualnej ocenie przez składy sędziowskie. Z tych przyczyn sugestia, że sędzia orzekał w innej sprawie z udziałem skarżącego, nie powoduje, że można mówić o jakimkolwiek nastawieniu sędziego do strony. Sam fakt orzekania w innej sprawie, w której wnioskodawca był stroną nie daje podstawy do sformułowania zastrzeżeń co do bezstronności sędziego, biorącego udział w rozstrzyganiu innej sprawy. Niezadowolenie strony z rozstrzygnięcia sprawy czy też ze sposobu prowadzenia postępowania sądowego nie stanowi również podstawy do wyłączenia sędziego, bowiem zarzuty te strona może podnosić w środkach odwoławczych od orzeczeń Sądu l instancji (por. postanowienie NSA z 5 września 2008 r., l OZ 665/08). Przesłanką do wyłączenia nie może być też ocena pracy sędziego pod kątem ewentualnych popełnionych przez niego uchybień przepisom prawa formalnego albo błędów w stosowaniu prawa materialnego, gdyż należy ona w ramach kontroli instancyjnej do sądu wyższej instancji. Sąd, rozpoznając wniosek o wyłączenie sędziego, nie bada zasadności i prawidłowości czynności podjętych w sprawie przez sąd orzekający (postanowienie SN z dnia 28 sierpnia 1996 r., I PO 8/96, OSNAP 1997, nr 4, poz. 59). Zaznaczyć również należy, iż dla wyjaśnienia charakteru stosunków osobistych łączących sędziego ze stroną, w myśl art. 22 § 2 p.p.s.a., ustawodawca nałożył na sędziego, którego dotyczy wniosek o wyłączenie, obowiązek złożenia w tym zakresie stosownych wyjaśnień. Jak stwierdził Sąd Najwyższy: "Autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza jego prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego (por. postanowienie SN z dnia 25 sierpnia 1971 r., sygn. akt l CZ 212/71, OSNC z1972 r., nr 3, poz. 55). Odnosząc powyższe rozważania prawne na grunt niniejszej sprawy uznać należy, iż okoliczności wskazywane przez skarżącą we wniosku o wyłączenie sędziego nie mogły stanowić podstawy do jego uwzględnienia. W pierwszej kolejności trzeba podkreślić, że skład rozpoznający przedmiotowy wniosek nie stwierdził istnienia żadnej z przesłanek, o których mowa w art. 18 pkt 1 - 7 p.p.s.a., stanowiących podstawę do wyłączenia wnioskowanego sędziego z mocy ustawy. Skarżąca nie uprawdopodobniła też okoliczności wyłączenia sędziego na podstawie art. 19 p.p.s.a. W ocenie Sądu z samego faktu wydania niekorzystnych rozstrzygnięć w innych sprawach, nie można wyciągać wniosku o braku wiarygodności danego sędziego. Samo bowiem przeświadczenie skarżącej, że wskazany we wniosku sędzia może prowadzić proces nieobiektywnie, nie jest przesłanką do wnioskowania o jego wyłączenie. Jeszcze raz należy podkreślić, iż sam fakt, że sędzia sądu administracyjnego, którego wyłączenia domaga się skarżąca był sprawozdawcą w innej sprawie z jej udziałem, nie stanowi wystarczającej przesłanki uzasadniającej w myśl art. 19 p.p.s.a jego wyłączenie (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 27 września 2005 r., sygn. akt l OZ 939/05). Tym bardziej nieuprawniony jest zarzut skarżącej dotyczący udziału sędziego WSA Mirosława Wincenciaka w orzekaniu w sprawie o sygn. akt II SAB/Bk 6/10 w charakterze Przewodniczącego składu. Ponadto podkreślić należy, że sędzia, którego wyłączenia zażądała skarżąca, złożył pisemne oświadczenie, że nie istnieje żadna okoliczność, która mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w niniejszej sprawie. Nie występują zatem po jego stronie przesłanki przewidziane w art. 18 § 1 p.p.s.a., a także inne okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości co do ich bezstronności w sprawie (art. 19 p.p.s.a.). Argumentacja przedstawiona przez skarżącą nie podważyła zaś wiarygodności tego oświadczenia. Dodatkowo, w odniesieniu do argumentacji przedstawionej przez skarżącą w piśmie z dnia 12 września 2011 r., należy wskazać, że postanowienia NSA z dnia 8 grudnia 2010 r., sygn. akt II OZ 1259/10 i z dnia 2 grudnia 2010 r., sygn. akt II OZ 1228/10 uchylające postanowienia tutejszego Sądu i skutkujące wydaniem postanowień o wyłączeniu sędziego WSA Mirosława Wincenciaka od udziału w sprawie, zapadły na tle odmiennego stanu faktycznego. W postanowieniach tych NSA wskazał bowiem na przedwczesne orzeczenie Sądu o oddaleniu wniosku, bez uprzedniego wezwania skarżącej do jego uzupełnienia oraz przedwczesne rozważania Sądu co do uprawdopodobnienia przyczyn wyłączenia Sędziego. Taka sytuacja nie miała miejsca w niniejszej sprawie. Stąd też powołane przez skarżącą postanowienia NSA nie mogły mieć wpływu na rozstrzygnięcie Sądu. Ze wskazanych powyżej względów, na podstawie art. 18, 19 oraz art. 22 § 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.