SA/Bk 1458/03

WyrokWSA w Białymstoku2004-03-17

Skład orzekający: J. Orzel, J. Lewkowicz, U. B. Rymarska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dopłaty do oprocentowania kredytów bankowych, otrzymane przez banki od Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, stanowią dotacje budżetowe korzystające ze zwolnienia od podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 14 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych w brzmieniu obowiązującym w 1999 r.?
Ratio decidendi
Dopłaty do oprocentowania kredytów bankowych, otrzymane przez banki od Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, stanowią dotacje budżetowe korzystające ze zwolnienia od podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 14 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych w brzmieniu obowiązującym w 1999 r. Przesądza o tym art. 69 ust. 4 pkt 4 ustawy o finansach publicznych, który definiuje dotacje, oraz ustawa o dopłatach do oprocentowania niektórych kredytów bankowych, która określa ich zakres i źródło finansowania ze środków budżetu państwa.
Stan faktyczny
Bank Spółdzielczy w Ł. został objęty kontrolą Urzędu Kontroli Skarbowej w B., który decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r. określił wysokość straty za 1999 r. w kwocie niższej niż zadeklarowana przez Bank. Po uchyleniu tej decyzji przez Izbę Skarbową w B. i ponownym rozpatrzeniu sprawy, Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. decyzją z dnia [...] lipca 2003 r. określił zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 1999 r. w kwocie [...] zł. Dyrektor Izby Skarbowej w B. decyzją z dnia [...] października 2003 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Bank Spółdzielczy w Ł. zaskarżył tę decyzję do sądu, zarzucając naruszenie art. 17 ust. 1 pkt 14 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych poprzez błędne uznanie, że tylko część dopłat do oprocentowania kredytów preferencyjnych była zwolniona od podatku, oraz naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej w związku z przekroczeniem terminu do wydania decyzji przez organ odwoławczy.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] października 2003 r. i orzekł, że zaskarżony akt nie podlega wykonaniu w całości. Zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej w B. na rzecz Banku Spółdzielczego w Ł. kwotę 4.689,80 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA J. Orzel, Sędzia NSA J. Lewkowicz, Asesor WSA U. B. Rymarska (spr.), Protokolant M. Tyl, po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2004 r. sprawy ze skargi Banku Spółdzielczego w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] października 2003 r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 1999 rok 1. Uchyla zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] października 2003 roku nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych za 1999 rok. 2. Orzeka, że zaskarżony akt nie podlega wykonaniu w całości. 3. Zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w B. na rzecz Banku Spółdzielczego w Ł. kwotę 4.689,80 zł (cztery tysiące sześćset osiemdziesiąt dziewięć złotych osiemdziesiąt groszy) tytułem zwrotu kosztów postępowania. W wyniku przeprowadzonych czynności kontrolnych Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. wydał decyzję w dniu [...] kwietnia 2003 r. Nr [...], w której określił wysokość straty poniesionej przez Bank Spółdzielczy w Ł. za 1999 r. w kwocie [...] zł w miejsce wykazanej w zeznaniu CIT-8 w wysokości [...] zł. Od powyższej decyzji Bank odwołał się do Izby Skarbowej w B. pismem z dnia [...] kwietnia 2003 r. Odwołanie do Izby Skarbowej w B. wpłynęło, za pośrednictwem organu pierwszej instancji, w dniu [...] maja 2003 r. Decyzją z dnia [...] czerwca 2003 r. Nr [...] Izba Skarbowa w B. uchyliła przedmiotową decyzję w całości i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji uznając, że ponownej weryfikacji wymagało ustalenie kwoty kosztów uzyskania przychodu sfinansowanych z dotacji wolnych od podatku dochodowego, w myśl art. 17 ust. 1 pkt 14 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. decyzją z dnia [...] lipca 2003 r. Nr [...] określił zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 1999 r. Banku Spółdzielczego w Ł. w kwocie [...] zł w miejsce zadeklarowanej przez Bank straty w kwocie [...] zł. Od wydanej przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. decyzji w dniu [...] sierpnia 2003 r. wniesiono odwołanie za pośrednictwem organu pierwszej instancji, które wraz ze stanowiskiem organu wpłynęło do Izby Skarbowej w B. w dniu [...] sierpnia 2003 r. W wyniku rozpatrzenia odwołania Dyrektor Izby Skarbowej w B. decyzją z dnia [...] października 2003 r. Nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. Bank Spółdzielczy w Ł. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Białymstoku wnosząc o jej uchylenie i zarzucając wydanej decyzji naruszenie art. 17 ust. 1 pkt 14 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych poprzez przyjęcie, że tylko część dopłat do oprocentowania kredytów preferencyjnych była w 1999 r. zwolniona od podatku. W ocenie pełnomocnika skarżącego Banku niezależnie od podstaw udzielenia dopłat do oprocentowania kredytów, dopłaty w całości stanowią dotacje budżetu podlegające zwolnieniu od podatku dochodowego do osób prawnych. Ponadto w złożonej skardze pełnomocnik zarzucił naruszenie art. 14 § 3 oraz art. 139 § 3 ustawy Ordynacja podatkowa w związku z wydaniem decyzji przez organ odwoławczy z uchybieniem 2-miesięcznego terminu od dnia otrzymania odwołania przez organ odwoławczy. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w B. wniósł o jej oddalenie, podnosząc że dopłat do kredytów inwestycyjnych realizowanych ze środków Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (środków własnych Agencji lub środków przyznanych Agencji z budżetu państwa na realizację ich celów statutowych w ramach dotacji podmiotowej), nie należy utożsamiać z dotacjami budżetowymi dla banków w rozumieniu art. 69 ust. 4 pkt 4 ustawy o finansach publicznych. W odpowiedzi na skargę podkreślono, że dopłaty, o których mowa w ustawie z dnia 5 stycznia 1995 r. o dopłatach do oprocentowania niektórych kredytów bankowych (Dz.U. Nr 13, poz. 60 ze zm.) są dopłatami do kredytów obrotowych na cele rolnicze. Natomiast dopłaty ze środków ARiMR były przede wszystkim dopłatami do oprocentowania kredytów udzielanych przez Bank na realizację przedsięwzięć inwestycyjnych wymienionych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 stycznia 1996 r. w sprawie szczegółowych kierunków działań ARiMR oraz sposobów ich realizacji (Dz.U. Nr 16, poz. 82 ze zm.). Dodatkowo Dyrektor Izby Skarbowej w B. podniósł, że dopłaty otrzymane na podstawie ustawy o utworzeniu Agencji i aktu wykonawczego do niej są dopłatami otrzymanymi zarówno ze środków przyznanych Agencji w ramach dotacji podmiotowej na realizację jej celów statutowych, jak również z innych źródeł przychodów (oprocentowanie rezerw obowiązkowych odprowadzanych przez banki do NBP, odsetki z lokat bankowych, środki uzyskane w ramach bezzwrotnej i kredytowej pomocy zagranicznej). Tym samym w ocenie organu drugiej instancji nie można się zgodzić z tezą pełnomocnika skarżącego Banku, że wszystkie dopłaty stanowią dotacje budżetowe korzystające ze zwolnienia w oparciu o przepisy art.17 ust. 1 pkt 14 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Dyrektor podtrzymał swoje stanowisko, że tylko dopłaty otrzymane przez Bank na podstawie ustawy z dnia 5 stycznia 1995 r. o dopłatach do oprocentowania niektórych kredytów bankowych były w 1999 r. zwolnione z opodatkowania. Ustosunkowując się do zarzutu naruszenia art. 14 § 3 ustawy Ordynacja podatkowa wyjaśniono, że zastosowanie się do interpretacji prawa podatkowego nie może zwolnić z obowiązku zapłaty podatku, gdyż ogólna norma kompetencyjna sformułowana w art. 14 § 1 Ordynacji podatkowej nie jest podstawą do tworzenia prawa przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych. Obowiązek zapłaty podatku wynika z ustanowionego w art. 4 Ordynacji podatkowej obowiązku podatkowego, którego niewykonanie lub nienależyte wykonanie rodzi obowiązek podatkowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: W związku, z tym, że skarga została złożona w dniu 15 listopada 2003 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Białymstoku, w myśl postanowień art. 97 ( 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sąd(w administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271 ze zm.), podlegała rozpoznaniu przez Wojew(dzki Sąd Administracyjny w Białymstoku. Skarga jest uzasadniona. Zagadnienie dopłat do oprocentowania kredytów preferencyjnych było przedmiotem Uchwały siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego dnia 25 sierpnia 2003 r. sygn. akt FPS 7/03. Na przedstawione wątpliwości interpretacyjne sformułowane w pytaniu "Czy zwolnienia przedmiotowe od podatku dotyczące dotacji otrzymanych z budżetu państwa jakie przewiduje ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 1993 r. Nr 106, poz. 482 ze zm.) w art. 17 ust. 1 pkt 14, w brzmieniu obowiązującym w 1999 r., stosuje się do dochodów powstałych w banku w wyniku realizacji przepisu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 5 stycznia 1995 r. o dopłatach do oprocentowania niektórych kredytów bankowych ( Dz.U. Nr 13, poz. 60 ze zm.), Sąd orzekł "Przewidziane w art. 17 ust. 1 pkt 14 ustawy (...) o podatku dochodowym od osób prawnych, w brzmieniu obowiązującym w 1999 r., zwolnienie od podatku dotacji otrzymanych z budżetu państwa ma zastosowanie do dochodów banku z tytułu dopłat do kredytów, otrzymanych w oparciu o przepisy art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o dopłatach do oprocentowania niektórych kredytów bankowych". Zagadnienie to było r(wnież przedmiotem wielu rozstrzygnięć Ośrodk(w Zamiejscowych Naczelnego Sądu Administracyjnego ( por. wyroki z dnia 25 września 2001 r. SA/Bk 1181/00, z dnia 20 grudnia 2001 r. SA/Bk 56/01, z dnia 12 grudnia 2001 r. SA/Sz 1331/00 i SA/Sz 1379/00, z dnia 31 marca 2002 r. I SA/Wr 3154/01, z dnia 26 lutego 2002 r. I SA/Ka 2542/00 z dnia 21 marca 2002 r. I SA/Ka 244/01, z dnia 8 maja 2002 r. I SA/Ka 470/01 i I SA/Ka 2272/00, z dnia 21 stycznia 2004 r. SA/Bk 812/03). Skład orzekający podziela pogląd wyrażony w cytowanej Uchwale siedmiu sędzi(w NSA i przytoczonych orzeczeniach Ośrodk(w Zamiejscowych NSA w sprawie charakteru otrzymanych przez banki sp(łdzielcze w 1999 r. dopłat. O uznaniu, że dopłaty do oprocentowania preferencyjnych kredytów bankowych, otrzymane przez banki od Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa i na zlecenie Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi są dotacjami budżetowymi przesądza art. 69 ust. 4 pkt 4 ustawy z dnia 26 listopada 1998 r. o finansach publicznych (Dz.U. Nr 155, poz. 1014 ze zm.). Zgodnie z jego brzmieniem dotacjami są m.in. dopłaty do oprocentowania kredytów bankowych w zakresie określonym w odrębnej ustawie. Taką ustawą w odniesieniu do kredytów, których dotyczy rozpoznawana sprawa, jest ustawa z dnia 5 stycznia 1995 r. o dopłatach do oprocentowania niektórych kredytów bankowych (Dz.U. Nr 13, poz. 60 ze zm.). W ustawie określono zarówno zakres przedmiotowy jak i podmiotowy preferencyjnych kredytów stanowiąc, że ze środków budżetu państwa były udzielane dopłaty do oprocentowania kredytów bankowych dla krajowych producentów m.in. na cele rolnicze. Kredyty na cele rolnicze ustawa wylicza w art. 4 wskazuj(c, że są to m.in. kredyty przeznaczone na zakup rzeczowych środk(w obrotowych do produkcji rolniczej, zakup rzeczowych środk(w obrotowych do produkcji żywności metodami ekologicznymi i przystosowanie gospodarstw rolnych do tej produkcji, postęp biologiczny w rolnictwie. Tryb postępowania w sprawach dopłat do kredytów, ich wysokość i warunki określało rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 lutego 1995 r. w sprawie szczegółowych zasad, zakresu i trybu udzielania dopłat do oprocentowania kredytów na cele rolnicze (Dz.U. Nr 19, poz. 92 ze zm.), wydane na podstawie delegacji zawartej w art. 8 ustawy z dnia 5 stycznia 1995 r. W ( 1 cyt. rozporządzenia określono rodzaje kredyt(w, do kt(rych mogą być udzielane dopłaty do oprocentowania ze środk(w budżetu państwa (pkt 1 - 9), a w ( 7 ust.1 wskazano, że czynności związane z dokonaniem dopłat na cele, o kt(rych mowa w ( 1 Minister Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej powierzy (w drodze um(w) Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Środki na dopłaty przekazywane były z budżetu Ministerstwa na podstawie kwartalnego zapotrzebowania składanego przez Agencję. Zgodnie z postanowieniami art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 29 grudnia 1993 r. o utworzeniu Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U. z 1994 r. Nr 1, poz.1 ze zm.) Agencja realizuje swoje zadania w szczeg(lności przez dopłatę w pierwszej kolejności do oprocentowania kredyt(w bankowych. Przychody Agencji okeśla art. 7 cyt. ustawy wśr(d nich wymienia m.in. środki budżetowe określane corocznie w ustawie budżetowej. Szczeg(łowy zakres i kierunki działań Agencji określa rozporządzenie Rady Ministr(w z 30 stycznia 1996 r. (Dz.U. Nr 16, poz. 82 ze zm.), gdzie w ( 1 określono zakres pomocy finansowej, a w ( 7 wskazano sposoby realizacji zadań Agencji m.in. przez dopłaty do kredyt(w bankowych przeznaczonych na finansowanie inwestycji w rolnictwie (m.in. na poprawę efektywności produkcji, poprawę jakości produkcji żywnościowej, zwiększenie oferty towarowej). Wszystkie wymienione wyżej akty prawne posługują się pojęciem dopłat do oprocentowania kredytów bankowych, nie można więc uznać, że dopłaty do oprocentowania kredyt(w uzyskane przez banki sp(łdzielcze do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa nie mogą być traktowane jako dotacje budżetowe korzystające ze zwolnienia od podatku dochodowego od os(b prawnych w 1999 r. na mocy przepis(w art.17 ust. 1 pkt 14 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od os(b prawnych w brzmieniu obowiązującym w 1999 r. (Dz.U. z 1993 r. Nr 106, poz. 482 ze zm.). Wyłączenie z kwot wolnych od podatku dochodowego od osób prawnych w 1999 roku dopłat do kredytów preferencyjnych uzyskanych przez banki spółdzielcze za pośrednictwem Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa nie znajduje oparcia w wyżej powołanych przepisach. Organy podatkowe nie wykazały, że środki pieniężne uzyskane poprzez skarżący Bank w 1999 r. za pośrednictwem Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa przeznaczone na dopłaty do preferencyjnych kredytów bankowych nie były przeznaczane na cele, których nie wymienia ustawa z dnia 5 stycznia 1995 roku o dopłatach do oprocentowania niektórych kredytów bankowych oraz, że były finansowane z przychod(w Agencji innych niż środki budżetowe. Mając powyższe na uwadze Sąd w oparciu o przepisy art.145 ( 1 pkt 1 lit. c) i ( 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji. O tym, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu Sąd orzekł na podstawie art.152, a o kosztach na podstawie art. 200 i art. 205 cyt. ustawy w związku z art. 97 ( 2 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sąd(w administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło