I SA/Bd 123/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka (spr) Sędziowie: sędzia WSA Leszek Kleczkowski sędzia WSA Urszula Wiśniewska Protokolant asystent sędziego Bartosz Kornalewicz po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2010r. sprawy ze skargi Z. B. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę Wnioskiem z dnia 11 lipca 2009 r. Z. B. wystąpił do Dyrektora Izby Celnej w T. o wznowienie postępowania, zakończonego ostateczną decyzją tego organu z dnia [...] nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Celnego w T. z dnia [...] nr [...] uznającą za nieprawidłowe zgłoszenie celne z dnia 20 lipca 2000 r. nr [...] - dotyczące objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu samochodu osobowego marki [...], rok prod. [...]. Wnioskodawca podniósł, że wskazane decyzje zostały wydane w oparciu o dokumenty pochodzące z przestępstwa, dowody na podstawie których orzekał organ celny okazały się fałszywe. Decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Celnej w T. odmówił wznowienia postępowania z uwagi na upływ 3-letniego terminu od dnia powstania długu celnego, określonego w art. 2652 ustawy z dnia 09 stycznia 1997 r. Kodeks celny (Dz. U. Nr 23, poz. 117 ze zm.). W odwołaniu strona podniosła, że wszystkie zgromadzone w niniejszej sprawie dowody dotyczące odprawy celnej są fałszywe i pochodzą z przestępstwa. Skarżący zaznaczył, że nie był osobą sprowadzającą samochód z za granicy, nie dokonywał odprawy celnej, a na dokumentach celnych znajdujących się w aktach sprawy nie widnieją jego podpisy. W tej sytuacji strona stwierdziła, że decyzje wydane przez organy celne skierowane zostały do niewłaściwej osoby i powinny zostać wyeliminowane z obrotu prawnego. Decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Celnej w T. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając decyzję organ na wstępie wskazał, że w przedmiotowej sprawie zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 09 stycznia 1997 r. Kodeks celny, które na podstawie art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 623 ze zm.) stosuje się do spraw dotyczących długu celnego, jeżeli dług celny powstał przed dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej. Stanowisko to potwierdza obowiązująca linia orzecznicza, zgodnie z którą pojęcie "sprawy dotyczące długu celnego" należy interpretować w taki sposób, że powołany art. 26 dotyczy zarówno spraw, które po dniu 01 maja 2004 r. były w toku, jak i spraw, które dopiero zostaną wszczęte, ale odnoszą się do stanów faktycznych (dotyczących długu celnego) zaistniałych przed dniem 01 maja 2004 r. Mając na uwadze fakt, że wniosek strony o wznowienie postępowania wpłynął do Dyrektora Izby Celnej w T. w dniu 13 sierpnia 2009 r., organ stwierdził, że należało go rozpatrzyć w oparciu o normy prawne, zawarte w obowiązującej ustawie Ordynacja podatkowa, a nie jak twierdzi strona, na podstawie przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.). Odnosząc się do się meritum sprawy, tj. ustalenia, czy w przedmiotowej sprawie zaistniały przesłanki do odmowy wznowienia postępowania, Dyrektor Izby Celnej w T. stwierdził, że stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji jest prawidłowe. Organ wskazał, że zgodnie z art. 2652 Kodeksu celnego, jeżeli upłynęły 3 lata od dnia powstania długu celnego, organ celny nie wszczyna bądź odmawia wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji oraz nie wznawia postępowania. Powołany przepis jest przepisem szczególnym, dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji lub wznowienia postępowania, który w zakresie w nim unormowanym wyłącza stosowanie przepisów działu IV ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, do których stosowania odsyła art. 262 Kodeksu celnego. Dyrektor Izby Celnej w T. wskazał, że w przedmiotowej sprawie dług celny powstał w chwili przyjęcia zgłoszenia celnego, tj. w dniu 20 lipca 2000 r. Wniosek o wznowienie postępowania został natomiast złożony w dniu 11 lipca 2009 r. i wpłynął do organu w dniu 13 lipca 2009 r. Nie ulega zatem wątpliwości, że dotyczył on długu celnego, dla którego 3-letni okres, wynikający z art. 2652 Kodeksu celnego, upłynął w dniu 21 lipca 2003 r. Wskazując na orzecznictwo sądowe organ dodał, że, określony w powyższym przepisie 3-letni termin dopuszczalnego wznowienia postępowania, liczony w sposób precyzyjny od daty powstania długu celnego, jest terminem prawa materialnego, a więc terminem nieprzywracanym. Odnosząc się zatem do zarzutów skarżącego dotyczących wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną Dyrektora Izby Celnej w T. z dnia [...] nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Celnego w T. z dnia [...] nr [...] z uwagi na to, że dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne okazały się fałszywe oraz decyzja wydana została w wyniku przestępstwa, organ stwierdził, że argumentacja podniesiona przez stronę obejmuje zarzuty merytoryczne, które nie mogą mieć wpływu na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia, wydanego w trybie art. 2652 Kodeksu celnego, z powodu upływu terminu określonego w tym przepisie. Na decyzję organu II instancji Z. B. złożył skargę do tut. Sądu, w której wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W uzasadnieniu skarżący podniósł te same argumenty jak w odwołaniu , tj. że wszystkie dokumenty celne związane ze sprowadzeniem samochodu [...] są fałszywe, a decyzje wydane na ich podstawie są bezprawne. Zaznaczył, że to nie on dokonywał odprawy celnej, nie kompletował wszystkich wymaganych w procedurze celnej dokumentów, nikomu też nie udzielał pełnomocnictwa do działania w jego imieniu. Wskazał, że przedmiotowy samochód zakupił po odprawie celnej. Podniósł, że był jedną ze 178 osób związanych ze sprowadzaniem samochodów z Belgii, która nie dokonała zakupu samochodu za granicą i nie uczestniczyła w procedurach celnych. Zarzucił, że organ w trakcie odprawy celnej nie zwrócił uwagi na fałszywą fakturę i inne dokumenty celne, które jak twierdzi, zostały podrobione przy udziale celników i pochodzą z przestępstwa. W tym kontekście podniósł, że zaskarżona decyzja nie zawiera żadnego odniesienia do stawianych zarzutów dotyczących fałszywych dokumentów, powołuje natomiast przepisy, które w ocenie skarżącego, nie mają do niego zastosowania albowiem to nie on występował w postępowaniu dotyczącym odprawy celnej. Uzasadniając skargę w dalszej części strona podniosła zarzut naruszenia art. 7, art. 8 i art. 75 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Skarżący wskazał, że w wyjaśnieniach składanych przed organem celnym już w 2002 r. przedłożył materiały dowodowe, które nie zostały wykorzystane do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy tak jak nakazują przepisy tj. z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywatela. Zdaniem strony, zaskarżona decyzja zmierza do ukrycia przestępstwa polegającego na oszustwie i fałszerstwie dokumentów, dlatego też powinna zostać uchylona w całości. W późniejszych licznych i obszernych pismach procesowych wnoszonych tut. Sądu skarżący podtrzymał dotychczasową argumentację podkreślając ponownie, że wszystkie dokumenty celne są sfałszowane i pochodzą z przestępstwa. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w T. wniósł o oddalenie skargi podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył, co następuje : Sąd administracyjny dokonuje kontroli działań i rozstrzygnięć administracji pod kątem ich legalności tj. ich zgodności z przepisami prawa powszechnie obowiązującego. Z brzmienia art. 145 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270) wynika, że zaskarżona decyzja winna ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem stwierdzić należy, że decyzja ta nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Jak wynika z akt sprawy skarżący po raz kolejny próbuje wzruszyć decyzję ostateczną z dnia [...] Nr [...] mocą której Dyrektor Izby Celnej w T. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] uznająca zgłoszenie celne z dnia 22 lipca 2000 r. za nieprawidłowe. Zgłoszenie celne dotyczyło objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu samochodu osobowego marki [...] rok [...]. Powodem wydania takiego rozstrzygnięcia o uznaniu zgłoszenia celnego za nieprawidłowe był raport belgijskich władz celnych z 29 października 2001 r. wskazujący, że dokumenty przedstawione wraz ze zgłoszeniem nie odzwierciedlały ceny faktycznie należnej za zakupiony pojazd. Z raportu wynikało, ze samochód ten został nabyty za [...] franków belgijskich (BEF) a nie jak zadeklarowano za kwotę [...] BEF. Należy podkreślić, że powyższa decyzja Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nie została zaskarżona przez skarżącego i stała się ostateczna. Odnosząc się do przedmiotu sporu należy stwierdzić, że decyzja mocą której odmówiono wznowienia postępowania jest zgodna z prawem. Organ w rozstrzygnięciu podał prawidłową podstawę prawną a mianowicie art. 265 2 ustawy z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny ( Dz. U. z 97 Nr 23, poz.117 ze zm. ) z uwagi na fakt, że dług celny powstał w roku 2000 przed wstąpieniem Polski do Unii Europejskiej. Stosownie do art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004r. Przepisy wprowadzające Prawo celne ( Dz. U. Nr 68, poz. 623 ze zm. ) przepisy dotychczasowe stosuje się gdy dług powstał przed dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej . Data powstania długu celnego jest zatem istotna dla przesądzenia, które przepisy należy w sprawie zastosować, jak również co do zastosowania przez organ przepisu art. 265 2 kodeksu cywilnego . Należy zauważyć, że przepis art. 265 (2) Kodeksu celnego jest przepisem szczególnym, wyłączającym stosowanie przepisów ustawy Ordynacja podatkowa. Przepis ten nie tworzy uprawnień dla strony, których realizacji w postępowaniu mogłaby się domagać, a jedynie reguluje skierowany do organu zakaz podejmowania danej czynności procesowej. Przy czym zakreślony w art. 2652 Kodeksu celnego termin jest terminem zawitym i jego przekroczenie ma ten skutek, że wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji nie podlega merytorycznemu rozpoznaniu ( porównaj wyrok WSA w Warszawie V SA/Wa 1102/09 z 16 listopada 2009r. LEX 550402 . Dług celny powstaje już z chwilą przyjęcia zgłoszenia celnego i od tego samego dnia rozpoczyna swój bieg 3-letni termin z art. 2652 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny (Dz. U. z 2001 r. Nr 75, poz. 802 ze zm.). Jak wynika z akt sprawy dług celny powstał z datą zgłoszenia celnego, które nastąpiło w dniu 22 lipca 2000 r. A zatem decyzję można było wznowić jedynie do 21 lipca 2003r. Natomiast wniosek o wznowienie postępowania skarżący wniósł w dniu 11 lipca 2009 r. co oznacza, że został wniesiony po terminie, o którym mowa w przepisie art. 2652 Kodeksu celnego. A zatem, jeżeli nawet w danej sprawie istnieją jakieś przesłanki do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności decyzji, a upłynął trzyletni termin od "dnia powstania długu celnego", organ - mając na uwadze jednoznaczny zakaz - musi odmówić wszczęcia takiego postępowania, nie badając tych przesłanek. ( wyrok NSA z dnia 17 grudnia 2008r. w sprawie I GSK 144/08) LEX nr 518785. Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 151 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji wyroku.