I SA/Bd 215/19

WyrokWSA w Bydgoszczy2019-06-19

Skład orzekający: Jarosław Szulc, Leszek Kleczkowski, Mirella Łent

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy ma prawo obciążyć stronę kosztami sporządzenia kserokopii akt sprawy, jeśli strona zażądała ich sporządzenia, a koszty te nie wynikają z ustawowego obowiązku organu i zostały poniesione w interesie strony?
Ratio decidendi
Organ podatkowy ma prawo obciążyć stronę kosztami sporządzenia kserokopii akt sprawy, jeśli strona zażądała ich sporządzenia, a koszty te nie wynikają z ustawowego obowiązku organu i zostały poniesione w jej interesie. Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonego postanowienia z prawem, a w tym przypadku organ prawidłowo ustalił koszty sporządzenia kserokopii na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej oraz rozporządzenia Ministra Finansów.
Stan faktyczny
Skarżący, były prezes spółki, wystąpił o wydanie kopii akt sprawy dotyczącej jego solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki. Naczelnik Urzędu Skarbowego ustalił koszty sporządzenia kserokopii dokumentów z akt sprawy. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Skarżący zaskarżył postanowienie, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących kosztów oraz tajemnicy skarbowej poprzez włączenie do akt dokumentów dotyczących okresu, w którym nie pełnił funkcji. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jarosław Szulc Sędziowie: sędzia WSA Leszek Kleczkowski (spr.) sędzia WSA Mirella Łent Protokolant: starszy sekretarz sądowy Małgorzata Antoniuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 czerwca 2019r. sprawy ze skargi J. P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...] w przedmiocie kosztów sporządzenia kserokopii dokumentów z akt sprawy oddala skargę Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w B. prowadzi postępowanie podatkowe w sprawie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności skarżącego jako byłego prezesa i członka zarządu S. G. spółka z o.o. w B., za zaległość tej spółki z tytułu podatku, o którym mowa w art. 108 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (dalej: "u.p.t.u."), za styczeń 2015r., wraz z należnymi odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego. W toku postępowania skarżący na podstawie art. 178 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (dalej: "O.p.") wystąpił o wydanie kopii akt sprawy, bez potrzeby uwierzytelniania, od nr [...] do ostatniego, ze spisem akt. Pismem z dnia [...]. organ przesłał stronie żądane kserokopie dokumentów zgromadzonych w toku prowadzonego postępowania - łącznie 3 teczki wraz ze spisem akt. W konsekwencji powyższego, postanowieniem z dnia [...]. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w B. ustalił koszty sporządzenia kserokopii dokumentacji z akt sprawy, zawierającej 276 jednostronnych kopii A-4 oraz 183 dwustronnych kopii A-4, w łącznej wysokości [...] zł. Po rozpatrzeniu wniesionego zażalenia, postanowieniem z dnia [...]. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ, wskazując na treść art. 267 i art. 178 § 1-3 O.p., podał, że stronę postępowania obciążają zarówno koszty postępowania poniesione na jej żądanie, a nie wynikające z ustawowego obowiązku organów prowadzących postępowanie, jak i koszty sporządzania odpisów lub kopii dokumentów z akt sprawy. Organ odwoławczy nie zgodził się ze stanowiskiem strony dotyczącym naruszenia tajemnicy skarbowej, poprzez przekazanie stronie kopii akt postępowania dotyczących spółki [...] [...]. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej podkreślił, że skarżący pełnił w ww. spółce funkcje członka zarządu, a zgromadzony materiał dowodowy stanowi integralną część akt sprawy w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności strony za zobowiązania spółki. Organ wskazał, że podział akt (załącznik nr 1 i załącznik nr [...]) i dwa odrębne ich spisy zostały sporządzone z uwagi na kwestie techniczne, gdyż były prowadzone postępowania podatkowe w sprawie orzeczenia odpowiedzialności za zobowiązania podatkowe spółki [...] [...] także wobec innych członków zarządu, z których każdy odpowiada za różne okresy rozliczeniowe. Zatem zasadne było rozdzielenie zgromadzonego materiału dowodowego na dwie części. Część dowodów zawartych w spisie akt, oznaczonym przez stronę jako załącznik nr [...] do zażalenia, dostępna jest dla wszystkich członków zarządu, wobec których prowadzone było postępowanie podatkowe. Natomiast dowody zawarte w spisie akt oznaczonym przez stronę jako załącznik nr [...] do zażalenia, dostępne są wyłącznie dla strony niniejszego postępowania. W ocenie organu, bez znaczenia dla sprawy pozostaje także okoliczność zwrotnego odesłania części skopiowanej dokumentacji przez stronę do organu podatkowego. Kopia akt sprawy została przez organ pierwszej instancji wykonana i przesłana, co wiązało się z koniecznością poniesienia określonych kosztów. Stąd Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w B., zgodnie z art. 269 § 1 O.p., słusznie ustalił w drodze postanowienia wysokość kosztów postępowania, które obowiązana jest ponieść strona, i które powstały w wyniku jej wniosku, oraz termin i sposób ich uiszczenia. W sprawie nie wystąpiły okoliczności opisane w art. 269 § 2 O.p., obligujące organ w określonych przypadkach do odstąpienia od ustalenia kosztów. Jednocześnie organ zauważył, że koszty sporządzenia kserokopii dokumentów z akt sprawy zażądanych przez skarżącego zostały ustalone w wysokości wynikającej z rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 18 grudnia 2015r. w sprawie wysokości opłaty za sporządzenie kopii oraz odpisu dokumentów. W skardze strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego postanowienia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B., zarzucając naruszenie § 1 pkt 1 i 2 ww. rozporządzenia poprzez niewłaściwe ustalenie wysokości kosztów oraz art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239 O.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie, gdyż powinien być zastosowany art. 233 § 1 pkt 2a O.p. W ocenie skarżącego sprawa dotyczyła odpowiedzialności za zobowiązania spółki [...] [...] wyłącznie za styczeń 2015r. i tylko akta dotyczące tego okresu powinny być włączone do akt przedmiotowej sprawy. Zdaniem strony, tylko w tym zakresie postępowanie przeprowadzone w spółce powinno być dla niego jawne. Pozostałe akta spółki, które zostały przez organ pierwszej instancji skserowane i mu przesłane, zawierają dane, które stanowią tajemnicę skarbową i nie powinny znajdować się w aktach przedmiotowej sprawy oraz być udostępniane osobom nieuprawnionym, gdyż w takim przypadku ma zastosowanie art. 239 § 1, art. 294 § 1, oraz art. 306 § 1 O.p. Skarżący w tym zakresie zarzucił, że organ odwoławczy rozpatrując przedmiotową sprawę zaakceptował nieprzestrzeganie przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. przepisów o tajemnicy skarbowej. Zdaniem skarżącego, z uwagi na okoliczność, że nie wnosił on o dostarczenie przez organ pierwszej instancji kopii akt sprawy określających wysokość zobowiązania podatkowego spółki za okres, w którym nie pełnił funkcji prezesa zarządu (nie był stroną postępowania), kwota kosztów sporządzenia kserokopii dokumentów, ustalona została z naruszeniem przepisów prawa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonego postanowienia organu odwoławczego z punktu widzenia jego legalności, tj. zgodności tego postanowienia z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", wynika, że zaskarżone postanowienie winno ulec uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Oceniając zaskarżone postanowienie z punktu widzenia jego zgodności z prawem stwierdzić należy, iż nie narusza ono prawa. Z akt sprawy wynika, że Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w B. wszczął postępowanie podatkowe w sprawie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności J. P. jako byłego prezesa i członka zarządu spółki z o.o. [...] [...], za zaległość tej spółki za styczeń 2015 r. z tytułu podatku, o którym mowa w art. 108 ust. 1 podatku od towarów i usług, wraz z należnymi odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego. W toku tego postępowania pełnomocnik skarżącego w piśmie z dnia [...] r., odwołując się do treści art. 178 § 3 O.p., zażądał wydania kopii akt sprawy, bez potrzeby uwierzytelniania, od nr [...] do ostatniego, ze spisem akt (k. 38 akt adm.). Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w B., przy piśmie z dnia [...] r., przesłał pełnomocnikowi strony żądane kserokopie dokumentów zgromadzonych w toku prowadzonego postępowania - łącznie 3 teczki wraz ze spisem akt (teczka 1 - zawierająca karty 1-186, teczka 2 - karty 187-420, teczka 3 - karty 1-39). Jednocześnie postanowieniem z dnia [...] r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego określił koszty sporządzenia kserokopii dokumentacji z akt sprawy, zawierającej 276 jednostronnych kopii A-4 oraz 183 dwustronnych kopii A-4, w łącznej wysokości [...] zł. Po rozpatrzeniu wniesionego zażalenie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Negując prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia skarżący podniósł, że organ w sposób nieuprawniony włączył do akt sprawy dokumenty określające podatek za okres, w którym nie pełnił on w spółce funkcji prezesa zarządu. Zdaniem strony, do akt sprawy powinny być włączone jedynie dokumenty dotyczące określenie spółce podatku za styczeń 2015 r., a dokumenty wymienione w załączniku nr [...] do zażalenia stanowią tajemnicę skarbową. W ocenie natomiast organu zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. Organ nie zgodził się ze skarżącym, że sporządzone kserokopie dokumentów nie dotyczą prowadzonego wobec niego postępowania i że przekazując je skarżącemu naruszona została tajemnica skarbowa. Według organu, zgromadzony materiał dowodowy stanowi integralną część akt sprawy w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności skarżącego jako osoby trzeciej. W tak zarysowanym sporze między stronami, rację należy przyznać organowi podatkowemu. Zauważyć należy, że w myśl art. 178 § 1 O.p. strona ma prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, odpisów oraz sporządzania kopii przy wykorzystaniu własnych przenośnych urządzeń. Prawo to przysługuje również po zakończeniu postępowania. Z kolei zgodnie z art. 178 § 3 O.p. strona może żądać wydania jej kopii akt sprawy lub uwierzytelnionych odpisów akt sprawy albo uwierzytelnienia kopii akt sprawy. Art. 267 § 1 pkt 3 O.p. stanowi natomiast, że stronę obciążają koszty sporządzenia odpisów lub kopii, o których mowa w art. 178 O.p. Oznacza to, że we wszystkich przypadkach określonych w tym przepisie to strona ponosi ciężar ekonomiczny sporządzania odpisów lub kopii, niezależnie od tego, czy sporządza je we własnym zakresie, czy też kopie takie sporządza na żądanie strony organ podatkowy. Należy też mieć na uwadze, że koszty, o których mowa w art. 267 § 1 pkt 3 O.p., obciążają stronę wówczas, gdy nie wynikają z ustawowego obowiązku organu podatkowego prowadzącego postępowania podatkowe i zostały poniesione w jej interesie i na jej żądanie (por. wyrok NSA z dnia 18 stycznia 2018 r., II FSK 3527/15). Zdaniem Sądu, sporządzenie przedmiotowych kserokopii nie wynikało z ustawowego obowiązku organu podatkowego prowadzącego postępowania podatkowe, było także czynnością w interesie strony, ponieważ to na jej żądanie i dla jej celów procesowych kopie te zostały sporządzone. Organ miał zatem podstawy do obciążenia skarżącego kosztami sporządzenia kserokopii akt sprawy. Podkreślenie przy tym wymaga, że skarżący zwrócił się do organu o sporządzenie kopii całych akt sprawy, co też organ uczynił. Odnosząc się z kolei do zarzutu strony, że organ niezasadnie włączył niektóre dokumenty do akt sprawy, wyjaśnić należy, że niniejsza sprawa dotyczy obciążenia skarżącego kosztami postępowania, a nie tego czy organ zasadnie włączył część dokumentów do akt sprawy, czy też nie i naruszył przez to tajemnicę skarbową. Skoro skarżący wystąpił do organu o skopiowanie całości akt, to organ zasadnie określił koszty za wykonanie kserokopii wszystkich dokumentów. Nic nie stało na przeszkodzie, aby skarżący zapoznał się z aktami sprawy i wskazał, które dokumenty należało skopiować. Trudno także przyjąć, aby kopie dokumentów wymienione się w załączniku nr [...], a dotyczące postępowania zabezpieczającego i egzekucyjnego prowadzonego wobec majątku spółki, określenia w decyzji z dnia [...] r. kwoty podatku do zapłaty na podstawie art. 108 ust. 1 u.p.t.u. m.in. za styczeń 2015 r., akt rejestracyjnych spółki, analizy przesłanek dotyczących odpowiedzialności podatkowej członków zarządu spółki, pozostawały bez znaczenia dla kwestii odpowiedzialności skarżącego jako osoby trzeciej. Nie zasługuje także na uwzględnienie zarzut naruszenia § 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 18 grudnia 2015 r. w sprawie wysokości opłat za sporządzenie kopii oraz odpisu dokumentów (Dz. U. z 2018 r., poz. 1844). Zauważyć należy, że zgodnie z § 1 pkt 1 i pkt 2 ww. rozporządzenia, opłata za sporządzenie przez organ podatkowy kopii odpisu dokumentu wynosi 0,60 zł za jedną stronę w przypadku kopii lub odpisu jednostronnego w formacie A4 i 0,80 zł za dwie strony w przypadku kopii lub odpisu dwustronnego w formacie A4. Skoro przedmiotowe akta zawierają łącznie 276 kopii jednostronnych kart A-4 oraz 183 kopii dwustronnych kart A-4, to opłata za sporządzenie kserokopii wyliczona przez organ pierwszej instancji w łącznej kwocie [...]zł, jest prawidłowa (276 x 0,60 zł + 183 x 0,80 zł). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło