I SA/Bd 284/15

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2015-04-01

Skład orzekający: Mirella Łent

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy niepełnosprawność i posiadanie grupy inwalidzkiej, bez wskazania na nagły charakter choroby, stanowią wystarczającą podstawę do przywrócenia terminu do wniesienia skargi do sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Niepełnosprawność i posiadanie grupy inwalidzkiej, bez wykazania nagłego charakteru choroby uniemożliwiającego terminowe dokonanie czynności procesowej, nie stanowią wystarczającej podstawy do przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Brak winy w uchybieniu terminu wymaga wykazania, że strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy największym wysiłku, a jedynie nagła choroba lub inne nieprzewidziane zdarzenie może uzasadniać przywrócenie terminu.
Stan faktyczny
Strona wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. dotyczące zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, ale złożyła ją po upływie terminu. Jednocześnie złożyła wniosek o przywrócenie terminu, powołując się na chorobę, niepełnosprawność i posiadanie grupy inwalidzkiej, które miały uniemożliwiać jej wytężoną pracę umysłową. Sąd rozpoznał wniosek o przywrócenie terminu, uznając go za niezasadny.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przywrócenia terminu do wniesienia skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia WSA Mirella Łent po rozpoznaniu w dniu 01 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. A. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej postanawia: odmówić przywrócenia terminu Strona wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Skarżący jednocześnie złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, w którym wskazał, że chorował - niepełnosprawność, posiada grupę inwalidzką i stan jego zdrowia nie pozwalał mu na wytężoną pracę umysłową dotyczącą zaskarżonego postanowienia. Podał, że jest po dwóch zawałach, nie otrzymuje renty ani emerytury, nie stać go na prawnika, gdyż jest na utrzymaniu żony. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie zasługuje na uwzględnienie. W świetle postanowień zawartych w art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Zgodnie z art. 87 § 1 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w jego uchybieniu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi (art. 87 § 3 p.p.s.a.) Ponadto, równocześnie z wnioskiem, strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie strona uchybiła terminowi do wniesienia skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że skarżący odebrał zaskarżone postanowienie osobiście w dniu 12 listopada 2014 r. (data na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki), zatem trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi, określony w art. 53 § 1 p.p.s.a., upływał z dniem 12 grudnia 2014 r. Z akt sądowych wynika natomiast, że strona wniosła skargę w dniu 25 lutego 2015 r. nadając ją w placówce pocztowej (data stempla pocztowego na kopercie, w której wniesiono skargę). W złożonym wniosku o przywrócenie terminu skarżący powołał się na chorobę - niepełnosprawność, wskazał, że posiada grupę inwalidzką, podniósł, że jego stan zdrowia nie pozwalał mu na wytężoną pracę umysłową pozwalającą na wniesienie skargi w terminie. W pierwszej kolejności wskazać należy, że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy. Podstawową przesłanką przywrócenia terminu jest brak winy w jego uchybieniu. Brak winy powinien być oceniany w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem (por. postanowienie SN z dnia 29 października 1999 r., sygn. akt I CKN 556/98, postanowienie SN z dnia 12 stycznia 1999 r., sygn. akt II UKN 667/98). Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu zalicza się np. przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar (wyrok NSA z dnia 19 września 2000 r., sygn. akt I SA 1072/00, wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 1999 r., sygn. akt I SA/Ka 1609/97). O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (postanowienie WSA z dnia 21 lutego 2006 r., sygn. akt I SAB/Wa 78/05). Pojęcie winy strony w uchybieniu terminu w postępowaniu sądowym obejmuje także swym zakresem winę osób trzecich, które strona upoważniła do dokonania określonej czynności (por. wyrok NSA z dnia 12 kwietnia 2002 r., sygn. akt I SA/Gd 1676/99). Odnosząc się do podniesionej przez stronę argumentacji stwierdzić należy, że niepełnosprawność i fakt posiadania grupy inwalidzkiej nie stanowią okoliczności mogącej uprawdopodobnić brak winy w uchybieniu terminu. W orzecznictwie sądów administracyjnych do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu zalicza się jedynie nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą. Tylko nagła choroba stanowi przesłankę do przywrócenia terminu do dokonania określonej czynności procesowej, jednak muszą zostać spełnione określone warunki. Przede wszystkim choroba musi mieć charakter niespodziewany i nawet najpoważniejsza choroba o charakterze przewlekłym, o ile tylko strona ma obiektywne możliwości podjęcia określonych czynności w postępowaniu sądowym, nie może być wystarczającym powodem dla uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na to, że zaistniałe w sprawie uchybienie terminu było niezawinione (por. postanowienia NSA z dnia 25 października 2011 r., sygn. akt II FZ 551/11 oraz z dnia 25 sierpnia 2011 r., sygn. akt II FZ 431/11). Dopiero nagłe, nie dające się wcześniej przewidzieć zdarzenie, może stanowić uprawdopodobnienie, o którym wyżej mowa, przemawiające za uwzględnieniem wniosku o przywrócenie terminu. W przeciwnym razie strona powinna zadbać z wyprzedzeniem o swoją sprawę, np. zaangażować do jej prowadzenia pełnomocnika, lub chociażby osobę trzecią (por. postanowienie NSA z dnia 30 grudnia 2008 r., sygn. akt I OZ 925/08). Jeżeli choroba wnioskodawcy nie była nagła i nie uniemożliwiała mu wyręczenia się inną osobą lub wręcz samodzielnego dokonania czynności procesowej, w szczególności, gdy była to choroba przewlekła i niewyłączająca świadomości podejmowanych działań, to nie jest wyłączona jego wina, gdyż winien on mieć świadomość ewentualnego wpływu choroby na jego samopoczucie w razie pogorszenia stanu zdrowia i przedsięwziąć środki zapobiegawcze (por. postanowienie NSA z dnia 31 sierpnia 2011 r., sygn. akt I FZ 255/11). W odróżnieniu od nagłej choroby, długotrwała niedyspozycja nie wyklucza dokonania konkretnej czynności procesowej i nadania pisma przez pocztę osobiście lub przez domownika (por. wyrok NSA z dnia 22 kwietnia 1998 r., sygn. akt SA/Sz 1435/97). Ponadto należy zauważyć, że z treści wniosku o przywrócenie terminu nie wynika, jaki konkretnie stan zdrowia nie pozwalał skarżącemu na podjęcie "wytężonej pracy umysłowej" w związku z zaskarżeniem postanowienia organu odwoławczego. Skarżący przy tym nie przedłożył żadnych dowodów potwierdzających stan zdrowia uniemożliwiający złożenie skargi w terminie. Z żadnego dokumentu znajdującego się w aktach sprawy nie wynika, aby stan zdrowia uniemożliwił stronie złożenie skargi do dnia 12 grudnia 2014 r. Wskazać przy tym należy, iż z treści samej skargi wynika, że strona prowadzi działalność gospodarczą w postaci spółki z o. o., w której jest jedynym udziałowcem. Skarżący dwukrotnie składał wnioski o ogłoszenie upadłości spółki, występował do organu podatkowego o zaliczenie nadwyżki w podatku od towarów i usług na zaległości podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych, składał zażalenie do organu odwoławczego. Z akt administracyjnych wynika z kolei, że skarżący uczestniczył w prowadzonym przez organ postępowaniu, w tym odbierał korespondencję, również tę awizowaną, oraz złożył zażalenie na postanowienie organu pierwszej instancji w przepisanym prawem terminie. W świetle wskazanych okoliczności, trudno dać wiarę skarżącemu, iż stan jego zdrowia nie pozwalał mu na wniesienie skargi w terminie, podczas gdy nie stanowił przeszkody w prowadzeniu firmy i dokonywaniu czynności procesowych związanych z jej działalnością, a także czynnym uczestniczeniu w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym. Mając powyższe na uwadze, Sąd uznając, że wniosek skarżącego nie spełnia przesłanki uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło