I SA/Bd 477/19
WyrokWSA w Bydgoszczy2019-10-08
Skład orzekający: sędzia WSA Jarosław Szulc, sędzia WSA Urszula Wiśniewska, sędzia WSA Tomasz Wójcik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na czynność egzekucyjną może być podstawą do kwestionowania skuteczności doręczenia tytułów wykonawczych oraz podnoszenia zarzutów przedawnienia dochodzonych należności?Ratio decidendi
Skarga na czynności egzekucyjne, zgodnie z art. 54 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, służy badaniu wyłącznie tych czynności, które należą do kompetencji organu egzekucyjnego i nie są objęte zakresem innych środków zaskarżenia. Kwestie dotyczące skuteczności doręczenia tytułów wykonawczych oraz przedawnienia należności stanowią przedmiot odrębnych środków prawnych, takich jak zarzuty na postępowanie egzekucyjne (art. 33 u.p.e.a.) lub wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego (art. 59 § 1 u.p.e.a.), a nie skargi na czynności egzekucyjne. Doręczenie tytułu wykonawczego dorosłemu domownikowi jest skuteczne, jeśli adresat nie był obecny, a domownik podjął się oddania pisma adresatowi, zgodnie z art. 42 i 43 K.p.a.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na czynność egzekucyjną polegającą na zajęciu wynagrodzenia za pracę, kwestionując skuteczność doręczenia tytułów wykonawczych z 2012 r. oraz podnosząc zarzut przedawnienia dochodzonych należności z lat 2004, 2008 i 2009. Organy egzekucyjne obu instancji utrzymały w mocy swoje postanowienia, oddalając skargę skarżącego. Skarżący twierdził, że nigdy nie otrzymał tytułów wykonawczych, a doręczenie ich matce nie było skuteczne. Wskazywał również na ponad dziesięcioletni okres od najwcześniejszego roszczenia do pierwszej czynności egzekucyjnej.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jarosław Szulc (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Urszula Wiśniewska sędzia WSA Tomasz Wójcik Protokolant: starszy sekretarz sądowy Małgorzata Antoniuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 08 października 2019r. sprawy ze skargi T. M. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] czerwca 2019r. nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynności egzekucyjne oddala skargę
Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w B. prowadzi postępowanie egzekucyjne z majątku skarżącego, na podstawie własnych tytułów wykonawczych z dnia [...] kwietnia 2012r. o numerach od [...] do [...] oraz od [...] do [...], obejmujących zobowiązania z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za styczeń i luty 2004 r. oraz za kolejne miesiące od grudnia 2008 r. do lipca 2009 r. w łącznej kwocie należności głównej 3.114.00 zł. Tytuły wykonawcze zostały doręczone [...] kwietnia 2012r.
Celem wyegzekwowania należności, organ egzekucyjny zawiadomieniami z dnia [...] marca 2019r. dokonał zajęcia wynagrodzenia za pracę w firmie J.-B. S.C. Zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego dłużnikowi zajętej wierzytelności doręczono w dniu [...] marca 2019r., a skarżącemu w dniu [...] marca 2019 r.
W odpowiedzi na zajęcie, skarżący pismem z dnia [...] marca 2019r., złożył skargę na czynność egzekucyjną wskazując, że do zajęcia powinny być załączone tytuły wykonawcze. Stwierdził, że nie otrzymał żadnych tytułów wykonawczych i podniósł, że trudno jest ocenić zasadność obowiązku, mając na uwadze okres, którego ten obowiązek dotyczy (lata 2004, 2008 i 2009). Zdaniem zobowiązanego obowiązek uległ przedawnieniu, w związku z czym wniósł o umorzenie postępowania w tej sprawie.
Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2019r. Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w B. oddalił skargę stwierdzając w uzasadnieniu, że zaskarżona czynność egzekucyjna przeprowadzona została zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2018r., poz. 1314 ze zm., dalej: "u.p.e.a."), tj. zgodnie z treścią art. 7 i art. 1a pkt 12 (zastosowano środek egzekucyjny przewidziany w ustawie) oraz zgodnie z art. 72 (sposób i chwila dokonania zajęcia wynagrodzenia ). Organ egzekucyjny wskazał, iż do dokonania tej czynności był upoważniony na podstawie art. 19 § 4 u.p.e.a.
W złożonym zażaleniu strona zakwestionowała doręczenie tytułów wykonawczych stwierdzając, że zostały doręczone matce, która nie posiadała żadnych pełnomocnictw do jakichkolwiek czynności związanych z prowadzoną przez skarżącego działalnością gospodarczą, jak również do przyjmowania korespondencji związanej z tą działalnością. W konsekwencji przesyłka zawierająca tytuły wykonawcze nie została skutecznie doręczona, tym samym należy uznać, że nie doręczono tytułów wykonawczych, w związku z czym stały się one bezskuteczne. Ponadto organ egzekucyjny od momentu wydania tytułów wykonawczych nie wykonał żadnej czynności egzekucyjnej do dnia [...] marca 2019 r., zatem tytuły egzekucyjne utraciły swoją moc, a dodatkowo część tytułów wymienionych w zawiadomieniu o zajęciu uległa przedawnieniu.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] czerwca 2019r. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ przytoczył treść przepisów mających zastosowanie w sprawie. Wyjaśnił, że przepis art. 54 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji dopuszcza badanie jedynie tych czynności, które przynależą organowi egzekucyjnemu, a nie są objęte zakresem innego środka zaskarżenia, np. zarzutów, zaś sam proces badania obejmuje wyłącznie zgodność z prawem i prawidłowość dokonanych przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnych.
Organ podał, że w niniejszej sprawie Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w B. w celu wyegzekwowania należności zastosował środek egzekucyjny przewidziany w art. 1a pkt 12 lit. a) u.p.e.a., tj. egzekucję z wynagrodzenia za pracę, do czego był uprawniony na mocy art. 19 § 4. Dodał, że stosowne uregulowanie dotyczące tego rodzaju egzekucji zawiera art. 72 § 1 u.p.e.a., zgodnie z którym organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wynagrodzenia za pracę przez przesłanie do pracodawcy zobowiązanego zawiadomienia o zajęciu tej części jego wynagrodzenia, która nie jest zwolniona spod egzekucji, na pokrycie egzekwowanych należności pieniężnych wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia należności w terminie i kosztami egzekucyjnymi. Organ egzekucyjny jednocześnie wzywa pracodawcę, aby nie wypłacał zajętej części wynagrodzenia zobowiązanemu, lecz przekazał ją organowi egzekucyjnemu aż do pełnego pokrycia egzekwowanych należności pieniężnych. Zgodnie z art. 72 § 2 powołanej ustawy zajęcie wynagrodzenia za pracę jest dokonane z chwilą doręczenia pracodawcy zawiadomienia o zajęciu, o którym mowa w § 1. Jednocześnie z przesłaniem zawiadomienia, o którym mowa w § 1, organ egzekucyjny zawiadamia zobowiązanego o zajęciu jego wynagrodzenia za pracę, doręczając mu odpis tytułu wykonawczego, o ile nie został wcześniej doręczony, i odpis wezwania przesłanego do pracodawcy, pouczając ponadto zobowiązanego, że nie może odbierać wynagrodzenia poza częścią wolną od zajęcia ani rozporządzać nim w żaden inny sposób - art. 72 § 4 pkt 1 u.p.e.a.
W tym kontekście organ II instancji podał, że Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w B. przesłał do Firmy Handlowo-Usługowo-Transportowej J.-B. S.C. zawiadomienia z dnia [...] marca 2019r. o zajęciu wynagrodzenia za pracę skarżącego, które zostały doręczone pracodawcy w dniu [...] marca 2019r. Organ o dokonanej czynności zawiadomił również stronę, doręczając jej w dniu [...] marca 2019r. odpisy powyższych zawiadomień (bez odpisów tytułów wykonawczych, które zostały doręczone wcześniej).
Wskazano, że do przedmiotowego zajęcia zastosowano druki zawiadomień o zajęciu wynagrodzenia za pracę, którego treść odpowiada wzorowi dokumentu stanowiącego załącznik nr 1 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 12 września 2018r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz.U. z 2018 r. poz. 1804). Zawiadomienie to odpowiada wymogom określonym w art. 67 § 2 u.p.e.a. i zawiera wszystkie niezbędne elementy wymienione w tym przepisie.
W konsekwencji Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, badając prawidłowość czynności podjętej przez organ egzekucyjny w celu przeprowadzenia egzekucji z wynagrodzenia za pracę, nie stwierdził naruszenia przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zaskarżona czynność przeprowadzona została prawidłowo, a środek egzekucyjny w postaci egzekucji z wynagrodzenia za pracę jest wymieniony w art. 1a pkt 12 powołanej ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Odnosząc się do treści zażalenia organ stwierdził należy, że nie zostały w nim zawarte żadne zastrzeżenia odnośnie nieprawidłowości w dokonaniu zajęcia wynagrodzenia za pracę. Odnosząc się do argumentacji dotyczącej doręczenia tytułów wykonawczych organ podał, że w aktach sprawy znajduje się zwrotne potwierdzenie odbioru, z którego wynika, że zostały doręczone w dniu [...] kwietnia 2012r. Podpis zamieszczony na dokumencie wskazuje, że przesyłkę odebrał dorosły domownik - M. M., co jest zgodne z art. 42 § 1 i art. 43 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, a to oznacza, że doręczenie było skuteczne.
Ponadto Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stwierdził, że zarzut dotyczący przedawnienia należności objętych tytułami wykonawczymi nie może być przedmiotem rozpatrzenia w postępowaniu wszczętym skargą w trybie art. 54 § 1 u.p.e.a. Może natomiast być podstawą do umorzenia postępowania egzekucyjnego przez organ egzekucyjny w oparciu o art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. Pouczył przy tym stronę, że pismo w tej sprawie należy wnieść do Dyrektora Oddziału ZUS, jako organu właściwego do rozpoznania wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Ten sam organ egzekucyjny jest również właściwy do rozpatrzenia żądania zawieszenia postępowania egzekucyjnego, o które skarżący wnioskuje w zażaleniu.
W złożonej skardze, skarżący zarzucając błędną ocenę zebranego w sprawie materiału wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia jak i postanowienia organu I instancji i umorzenie postępowania egzekucyjnego lub o uchylenie postanowień organów obu instancji i przekazanie sprawy Dyrektorowi Oddziału ZUS w B. do ponownego rozpatrzenia. Ponadto wniósł o zawieszenie postępowania egzekucyjnego do czasu rozstrzygnięcia sprawy.
W uzasadnieniu skarżący podniósł, że dochodzone należności uległy przedawnieniu gdyż dotyczą lat 2004, 2008 i 2009. Dodał, że nigdy nie otrzymał żadnych wezwań ani monitów dotyczących jego zobowiązań w stosunku do ZUS. Również kategorycznie zaprzecza, aby kiedykolwiek otrzymał wymienione w postanowieniach tytuły wykonawcze, co uniemożliwiło mu złożenie zarzutów do tych tytułów. Skarżący wyjaśnił, że w okresie, w którym rzekomo doręczono tytuły wykonawcze zamieszkiwał w I. i nie przebywał w miejscu, gdzie do 2009r. prowadził działalność gospodarczą. Zaprzestał prowadzenia działalności gospodarczej w 2009r i w związku z tym nie przebywał w miejscu jej prowadzenia, a zatem doręczenie tytułów wykonawczych jego matce nie można uznać za skuteczne doręczenie, gdyż matka skarżącego nie miała żadnych upoważnień do jakichkolwiek czynności związanych z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą, jak również do odbierania korespondencji.
Skarżący dodał, że gdyby otrzymał jakiekolwiek wezwanie, upomnienie lub tytuły wykonawcze określające jego zobowiązania w stosunku do ZUS mógłby skutecznie skorzystać z dobrodziejstwa ustawy z dnia 09 listopada 2012r. (Dz.U. z 2012 poz.1551) o umorzeniu należności powstałych z tytułu niezapłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność. Ponieważ nie posiadał świadomości o jakichkolwiek zobowiązaniach wobec ZUS, nie występował z wnioskiem o ich umorzenie.
Skarżący zauważył, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych pierwszą czynność egzekucyjna podjął [...] marca 2019r., a zatem po upływie ponad 10 lat od najwcześniejszego roszczenia z 2009r. a pozostałe roszczenia były roszczeniami jeszcze wcześniejszymi bo z lat 2008 i 2004, a zatem egzekwowanie tych roszczeń w roku 2019 jest bezpodstawne. Niezrozumiałym dla skarżącego jest również wystawianie tytułów wykonawczych dopiero w roku 2012 i wszczęcie czynności egzekucyjnych na podstawie tych tytułów dopiero po 7 latach (tytuły wykonawcze rzekomo doręczone w 2012r., natomiast pierwsza czynność egzekucyjna z tych tytułów podjęta dopiero w marcu 2019r.). Skarżący uważa, że tytuły wykonawcze, z których egzekwowanie nastąpiło po 7 latach utraciły swoją ważność, gdyż skarżący nie ma możliwości nawet przeprowadzenia weryfikacji czy należności z tych tytułów faktycznie istnieją, gdyż działalność gospodarczą zamknął w 2009r. i nie posiada już z tego okresu dokumentów.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonego postanowienia organu odwoławczego z punktu widzenia jego legalności, tj. zgodności tego postanowienia z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018r., poz. 1302 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", wynika, że zaskarżone postanowienie podlega uchyleniu wtedy, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Oceniając zaskarżone postanowienie według podanych kryteriów stwierdzić należy, że nie narusza ono prawa.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] czerwca 2019r., organ odwoławczy utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w B. z dnia [...] kwietnia 2019 r. Nr [...] ([...]) oddalające skargę na czynność egzekucyjną zajęcia wynagrodzenia za pracę, dokonaną zawiadomieniami z dnia [...] marca 2019 r.
Z ustaleń faktycznych sprawy wynika, że Dyrektor Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w B. prowadzi wobec skarżącego postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych o numerach od [...] do [...] oraz od [...] do [...], obejmujących należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za styczeń i luty 2004 r. oraz za kolejne miesiące od grudnia 2008 r. do lipca 2009 r. w łącznej kwocie 3.114.00 zł należności głównej.
Tytuły wykonawcze zostały doręczone w dniu [...] kwietnia 2012 r., zgodnie z art. 42 § 1 i art. 43 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego. Celem wyegzekwowania należności organ egzekucyjny zawiadomieniami z dnia [...] marca 2019 r. dokonał czynności polegającej na zajęciu wynagrodzenia za pracę w firmie J.-B. s.c. Zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego dłużnikowi zajętej wierzytelności doręczono w dniu [...] marca 2019 r., natomiast skarżącemu w dniu [...] marca 2019 r.
Sedno sprawy sprowadza się do oceny, czy wymieniona czynność egzekucyjna została dokonana zgodnie z prawem.
W złożonej skardze na czynności egzekucyjne skarżący podał, że nigdy nie otrzymał tytułów wykonawczych, a otrzymując zawiadomienie o zajęciu wynagrodzenia, powinien również otrzymać tytuły wykonawcze. Jednocześnie uważa, że roszczenia objęte tytułami wykonawczymi uległy przedawnieniu i w związku z tym wnosi o umorzenie postępowania w sprawie.
Należy wobec tego w pierwszej kolejności wskazać, że na podstawie art. 54 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego. Przepis ten wyznacza zatem zakres i przedmiot kontroli Sądu.
W dalszej kolejności należy zwrócić uwagę, że w przepisie art. 1a pkt 2 u.p.e.a. zdefiniowano czynności egzekucyjne jako wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Wobec tego, na te właśnie działania przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego.
Skład orzekający w pełni podziela prezentowany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego pogląd, że określony w art. 54 § 1 u.p.e.a. środek ochrony prawnej zobowiązanego, jakim jest skarga na czynności egzekucyjne, stanowi samoistną instytucję postępowania egzekucyjnego. Ma bowiem charakter subsydiarny, komplementarny wobec innych środków prawnych i nie może mieć zastosowania do tych przypadków, w których przewidziano inne środki zaskarżenia, jak zarzuty, zażalenie, żądanie wyłączenia rzeczy lub prawa spod egzekucji, czy skargę do sądu powszechnego. Skarga w tym trybie przysługuje na dokonane przez organ egzekucyjny czynności natury wykonawczej, czy czynności faktyczne podejmowane już w toku prowadzonej egzekucji przez organ egzekucyjny lub przez egzekutora, a także na wydawane w toku egzekucji akty, na które nie przysługuje inny środek zaskarżenia. Kontroli w omawianym trybie mogą podlegać wyłącznie czynności egzekucyjne, których legalną definicję zawarto w art. 1a pkt 2 u.p.e.a. Pojęcie czynności egzekucyjnych obejmuje zatem zarówno czynności o charakterze prawnym, podejmowane wyłącznie przez organ egzekucyjny lub organ rekwizycyjny, jak i czynności o charakterze faktycznym, dokonywane przez egzekutora lub poborcę skarbowego. W postępowaniu skargowym, w oparciu o treść art. 54 § 1 u.p.e.a., dopuszcza się zatem badanie jedynie tych czynności, które należą do kompetencji organu egzekucyjnego, a nie są objęte zakresem innego środka prawnego, w tym zarzutów na prowadzenie egzekucji administracyjnej, zaś sam proces badania obejmuje wyłącznie zgodność z prawem i prawidłowość dokonanych przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnych. W ramach postępowania prowadzonego na podstawie art. 54 u.p.e.a. kognicja organów nadzoru jest ograniczona, zgodnie ze wskazanym przepisem, wyłącznie do dokonanych przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnych (por. wyroki NSA: z 8 grudnia 2017r. sygn. akt II FSK 3048/15; z dnia 18 sierpnia 2015r. o sygn. akt II FSK 1688/13; z dnia 2 kwietnia 2015r. o sygn. akt II FSK 778/13; z dnia 24 października 2014r. o sygn. akt II GSK 1377/13 – wszystkie orzeczenia powołane w niniejszym wyroku dostępne są na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
W ramach skargi na czynności egzekucyjne można zatem podnosić kwestie formalnoprawne, które odnoszą się jedynie do prawidłowego przebiegu postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora, w oparciu o przepisy regulujące sposób i formę dokonania tych czynności. Nie jest natomiast możliwe podnoszenie zarzutów, które są podstawą do wniesienia innego środka zaskarżenia służącego ochronie praw zobowiązanego, w tym zarzutów na podstawie art. 33 u.p.e.a. lub wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego stosownie do art. 59 § 1 u.p.e.a. (por.: Przybysz P.M., Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Wolters Kluwer 2015r., wyd. VII, komentarz do art. 54).
Uwzględniając przedstawioną argumentację prawną, Sąd uznaje czynność egzekucyjną zajęcia wynagrodzenia za pracę, za dokonaną zgodnie z przepisami prawa.
Organ egzekucyjny zastosował bowiem środek egzekucyjny przewidziany w art. 1a pkt 12 lit. a u.p.e.a., a także dochował wymogów formalnych przewidzianych w przepisie art. 72 tejże ustawy, normującego egzekucję z wynagrodzenia za pracę. Stosownie do art. 72 § 1 i § 4 pkt 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wynagrodzenia za pracę przez przesłanie do pracodawcy zobowiązanego zawiadomienia o zajęciu tej części jego wynagrodzenia, która nie jest zwolniona spod egzekucji, na pokrycie egzekwowanych należności pieniężnych wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia należności w terminie i kosztami egzekucyjnymi. Organ egzekucyjny jednocześnie wzywa pracodawcę, aby nie wypłacał zajętej części wynagrodzenia zobowiązanemu, lecz przekazał ją organowi egzekucyjnemu aż do pełnego pokrycia egzekwowanych należności pieniężnych. Równocześnie z przesłaniem zawiadomienia, organ egzekucyjny zawiadamia zobowiązanego o zajęciu jego wynagrodzenia za pracę, doręczając mu odpis tytułu wykonawczego, o ile nie został wcześniej doręczony, i odpis wezwania przesłanego do pracodawcy, pouczając ponadto zobowiązanego, że nie może odbierać wynagrodzenia poza częścią wolną od zajęcia ani rozporządzać nim w żaden inny sposób.
Te obowiązki w analizowanej sprawie zostały przez organ egzekucyjny wykonane. Zawiadomieniami z dnia [...] marca 2019 r. dokonano zajęcia wynagrodzenia za pracę w firmie J.-B. S.C. Zawiadomienia o zajęciu doręczono pracodawcy w dniu [...] marca 2019 r., natomiast skarżącemu w dniu [...] marca 2019 r., bez ponownego doręczania odpisów tytułów wykonawczych, ponieważ zostały one doręczone skarżącemu w dniu [...] kwietnia 2012r. w sposób zastępczy, co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru ( k. 41 ). Zawiadomienie o zajęciu zostało sporządzone również zgodnie z wymogami art. 67 § 2 u.p.e.a.
W skardze na postanowienie organu odwoławczego, skarżący podaje, że nigdy nie otrzymał żadnych wezwań ani monitów dotyczących jego zobowiązań w stosunku do ZUS, nie otrzymał również wymienionych w postanowieniach tytułów wykonawczych, co uniemożliwiło mu złożenie zarzutów do tych tytułów. W okresie, w którym rzekomo doręczono tytuły wykonawcze zamieszkiwał w I. i nie przebywał w miejscu, gdzie do 2009r prowadził działalność gospodarczą. Zaprzestał prowadzenia działalności gospodarczej w 2009r i w związku z tym nie przebywał w miejscu jej prowadzenia, a zatem doręczenie tytułów wykonawczych jego matce, nie można uznać za skuteczne doręczenie, gdyż nie miała ona żadnych upoważnień do jakichkolwiek czynności związanych z prowadzoną przez skarżącego działalnością gospodarczą, jak również do odbierania korespondencji.
Argumentacja skarżącego nie jest zasadna. Po pierwsze, skarżący na obecnym etapie egzekucji, po dokonanym zajęciu w dniu [...] marca 2019 r. wynagrodzenia za pracę, kwestionuje prawidłowość doręczenia przez organ w dniu [...] kwietnia 2012r. tytułów wykonawczych i związaną z tym niemożność wniesienia zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji. Jednakże kwestie z tym związane pozostają poza zakresem przedmiotowym skargi na czynności egzekucyjne. Zagadnienie doręczenia tytułów wykonawczych i związana z tym możliwość wniesienia zarzutów stanowi przedmiot odrębnych regulacji, zawartych w art. 27 § 1 pkt 9 i art. 33 u.p.e.a. Pierwszy z nich stanowi, że tytuł wykonawczy zawiera pouczenie zobowiązanego o przysługującym mu w terminie 7 dni prawie zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Kolejny natomiast precyzuje, co może być podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Wobec tego, kwestie związane z ewentualnym niedoręczeniem tytułów wykonawczych i w tym kontekście możliwością wniesienia zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, mogą zostać rozpoznane w trybie właściwym dla tego środka prawnego.
Po drugie, organ dokonując zajęcia wynagrodzenia za pracę, miał podstawy do przyjęcia, iż doręczenie zobowiązanemu tytułów wykonawczych, nastąpiło w dacie wynikającej ze zwrotnego potwierdzenia ich odbioru przez dorosłego domownika. Z przepisów art. 42 § 1 i art. 43 K.p.a. (stosowanych w postępowaniu egzekucyjnym w administracji odpowiednio na podstawie art. 18 u.p.e.a.) wynika bowiem, że pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy. Natomiast, w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. Tytuły wykonawcze zostały wystawione na T. M. (skarżącego), a zatem ich doręczenie mogło nastąpić w sposób wskazany w podanych przepisach, co oznacza, że w przypadku nieobecności adresata pismo mogło zostać doręczone, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, w tym wypadku, matce skarżącego, co nie wymagało żadnych szczególnych upoważnień, skoro taki tryb doręczenia osobom fizycznym przewidują wspomniane przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. O tym, że skarżący w okresie, w którym doręczono tytuły wykonawcze zamieszkiwał w I. i nie przebywał w miejscu, gdzie do 2009r prowadził działalność gospodarczą skarżący nadmienił i to w sposób mało precyzyjny, dopiero w złożonej do tut. Sądu skardze. Skarżący, poza samym deklarowaniem, nie wykazał, że w dacie doręczenia tytułów wykonawczych zamieszkiwał w innym miejscu, aniżeli miejsce ich doręczenia. Co istotne, na te okoliczności ( poza twierdzeniem, że nie otrzymał tytułów wykonawczych ) skarżący nie wskazywał ani w złożonej skardze na czynności egzekucyjne, ani w zażaleniu na postanowienie organu egzekucyjnego, oddalającego skargę na czynności egzekucyjne. Co więcej, składając wymienione środki prawne, skarżący wykazuje ten sam adres, pod którym doręczono tytuły wykonawcze tj. [...] B..
W ocenie Sądu, przedstawione okoliczności nie wskazują, aby dokonana czynność zajęcia wynagrodzenia za pracę w opisany uprzednio sposób, była nieprawidłowa, niezgodna z przepisem art. 72 u.p.e.a.
W ramach skargi na czynności egzekucyjne nie mogą być również podnoszone kwestie związane z przedawnieniem dochodzonych należności. Tym celom służą zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, procedowane w oparciu o art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. Natomiast, przedmiotem skargi na czynności egzekucyjne mogą być kwestie odnoszące się do czynności o charakterze wyłącznie technicznym i wykonawczym. W jej ramach dopuszczalne jest podnoszenie takich zarzutów, które odnoszą się do formalnoprawnych elementów czynności egzekucyjnych, a nie jak wynika z wniesionej skargi na czynności egzekucyjne – materialnoprawnych, związanych z przedawnieniem egzekwowanych należności. Tego rodzaju okoliczności mogą być przedmiotem zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne, wnoszonych w oparciu o przepis art. 33 u.p.e.a., a nie skargi na czynności egzekucyjne, składanej w trybie art. 54 § 1 u.p.e.a. Także przepis art. 59 § 1 u.p.e.a. przewiduje przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego w sytuacji np. wygaśnięcia obowiązku, czego przyczyną może być przedawnienie dochodzonego zobowiązania. W przypadkach, o których mowa m.in. w § 1 tego przepisu, organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego, chyba że umorzenie postępowania egzekucyjnego nastąpiło na podstawie art. 34 § 4 u.p.e.a. Postanowienie to wydaje się na żądanie zobowiązanego lub wierzyciela albo z urzędu ( art. 59 § 3 i 4 u.p.e.a. ).
Analiza akt sprawy potwierdza, że czynność egzekucyjna zajęcia wynagrodzenia za pracę nie zawiera wad, których zaistnienie mogłoby skutkować uwzględnieniem skargi wniesionej w trybie przepisu art. 54 § 1 u.p.e.a. Przedstawione okoliczności faktyczne uzasadniają ocenę co do słuszności oddalenia przez organ egzekucyjny skargi na czynność egzekucyjną, i przesądzają o niezasadności podniesionych w skardze zarzutów.
W kwestii podnoszonego w skardze zawieszenia postępowania egzekucyjnego należy wskazać, że nie leży to w kompetencji Sądu rozpoznającego skargę. Przesłanki zawieszenia postępowania egzekucyjnego wymienione są w art. 56 § 1 u.p.e.a., a właściwym do ich rozpatrzenia i podjęcia rozstrzygnięcia jest organ egzekucyjny.
Z podanych przyczyn, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę jako nieuzasadnioną oddalił.
U. Wiśniewska J. Szulc T. Wójcik
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło