I SA/Bd 535/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Mirella Łent (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Urszula Wiśniewska asesor WSA Joanna Ziołek Protokolant: starszy sekretarz sądowy Anna Krenz-Winiecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2025r. sprawy ze skargi B. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Toruniu z dnia 5 czerwca 2024 r. nr SKO-53-192/24 w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego 1. oddala skargę 2. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na rzecz adwokata G. Ż. kwotę 110,70 zł (sto dziesięć złotych 70/100) w tym podatek od towarów i usług w wysokości 20,70 zł ( dwadzieścia złotych 70/100) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Decyzją z dnia [...] stycznia 2024 r. Burmistrz M. W. ustalił B. G. (dalej jako: skarżąca) wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego na 2024 r. w wysokości [...] zł. Od powyższej decyzji odwołanie złożyła skarżąca, która wniosła o wydanie odrębnych decyzji dla nieruchomości stanowiących wyłączną jej własność, w postaci odrębnej własności lokalu mieszkalnego położnego przy ul. [...] oraz zabudowanej budynkiem gospodarczym nieruchomości położonej przy ul. [...] z [...]. Ponadto zakwestionowała wielkość udziału gruntu tj. [...] m2 stanowiącego część wspólną nieruchomości położonej przy ul. [...]. Decyzją z dnia [...] czerwca 2024 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że z akt sprawy wynika , że strona jest właścicielem działki nr [...] o pow. 0,1093 ha, księga wieczysta [...] położonej w W. przy ul. [...] z [...], oznaczonej jako użytki rolne R IV A, które podlegają opodatkowaniu podatkiem rolnym. Ponadto zgodnie z deklaracją skarżącej na terenie nieruchomości znajduje się obiekt budowalny o pow. [...]m2, wykorzystywany jako pomieszczenie do przechowywania, podlegające opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości jak budynki pozostałe. Odnośnie do nieruchomości znajdującej się przy ul. [...], w oparciu o zawartą w dniu [...] października 2009 r. umowę ustanowienia odrębnej własności lokalu i przeniesienia własności tego lokalu w trybie przepisów ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych, wydzielono lokal mieszkalny wraz z przynależną piwnicą o pow. łącznej [...] dla którego Sąd Rejonowy w W. prowadzi księgę wieczystą nr [...] oraz określono udział w częściach wspólnych nieruchomości tj. [...] określonej w księdze wieczystej [...] w stosunku do działki nr [...] o pow. [...]m2 oraz części wspólnych budynku. Następnie organ wskazał, że zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 ust. 5 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 70 ze zm.) – dalej jako: "u.p.o.l." podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych. Podkreślił, że jeżeli wyodrębniono własność lokali, obowiązek podatkowy w zakresie podatku od nieruchomości od gruntu oraz od części budynku stanowiących nieruchomość wspólną w rozumieniu art. 3 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 202 1 r. poz. 1048) ciąży na właścicielach w zakresie odpowiadającym ich udziałowi w nieruchomości wspólnej. Z treści art. 3 ust. 1 i 5 ustawy o własności lokali wynika, że w razie wyodrębnienia własności lokali, właścicielowi lokalu przysługuje udział w nieruchomości wspólnej jako prawo związane z własnością lokali. Nie można żądać zniesienia współwłasności nieruchomości wspólnej, dopóki trwa odrębna własność lokali. Nieruchomość wspólna stanowi grunt oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali. Jeżeli nieruchomość, w której wyodrębniona jest własność lokali, stanowi grunt zabudowany kilkoma budynkami, udział właściciela lokalu wyodrębnionego w nieruchomości wspólnej odpowiada stosunkowi powierzchni użytkowej lokalu wraz z powierzchnią pomieszczeń przynależnych do łącznej powierzchni użytkowej wszystkich lokali wraz z pomieszczeniami do niech przynależnymi. Metoda wyliczenia podstawy opodatkowania przewidziana w art. 3 ust. 5 u.p.o.l. ma ściśle wyznaczony zakres oddziaływania, gdyż służy wyłącznie do wymiaru podatku od części wspólnej gruntu i budynku. Chodzi tu o część wspólną w rozumieniu art. 3 ust. 2 ustawy o własności lokali, czyli o grunt oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli wyodrębnionych lokali. Zdaniem Kolegium przepis ten nie określa zasad opodatkowania lokali wyodrębnionych i części gruntu związanych z tymi lokalami ani też opodatkowania tej części budynku i związanej z nim części gruntu, która pozostaje poza wyodrębnionymi lokalami oraz częścią wspólną. Przedmiotem opodatkowania w sytuacji opisanej w art. 3 ust. 5 ww. ustawy jest wyłącznie część wspólna gruntu i budynku, nie zaś lokale (wyodrębnione, czy też niewyodrębnione). Organ podkreślił, że w przedmiotowej sprawie częścią wspólną dla wszystkich właścicieli lokali w budynku przy ul. [...] jest działka pod budynkiem o pow. [...]m2 oraz części wspólne budynku o pow. [...]. Dla lokalu mieszkalnego nr [...] udział to wartość [...] w nieruchomości wspólnej co daje powierzchnię [...] m2 działki i części wspólnej budynku o pow. [...]. Dodał, że sporna działka stanowi współwłasność wszystkich osób, które mają wydzielone odrębne własność lokali i Spółdzielni Mieszkaniowej. Ponadto organ wskazał, że u.p.o.l. określa, że opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają również budynki pozostałe, do których zalicza się np. garaże czy pomieszczenia gospodarcze. Uchwała Rady Miasta Wąbrzeźno nr LVII/356/203 z dnia 20 września 2023 r. przewidziała stawki podatku od nieruchomości dla budynków pozostałych w wysokości [...] m2 takie same dla wszystkich tych nieruchomości bez względu na ich sposób użytkowania. Nie ma więc w sprawie znaczenia czy pomieszczenie znajdujące się na działce przy ul. [...] z [...] jest wykorzystywane jako garaż czy pomieszczenie gospodarcze. Natomiast działka oznaczona w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne R IV A o pow. [...] ha podlega opodatkowaniu podatkiem rolnym zgodnie z art. 6 ustawy o podatku rolnym. Osobom fizycznym, na których ciąży obowiązek podatkowy w zakresie podatku rolnego oraz jednocześnie w zakresie podatku od nieruchomości lub podatku leśnego dotyczący przedmiotów opodatkowania położonych na terenie tej samej gminy, wysokość należnego zobowiązania podatkowego pobieranego w formie łącznego zobowiązania pieniężnego ustala organ podatkowy w jednej decyzji (nakazie płatniczym) - art. 6c ustawy o podatku rolnym. W związku z powyższym organ odwoławczy uznał, że organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił skarżącej zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości i podatku rolnym w jednej decyzji w formie łącznego zobowiązania pieniężnego. Skarżąca wniosła skargę do sądu na powyższą decyzję, wskazując, że nie zgadza się z nią w całości, gdyż jest wydana błędnie. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. przez błędne ustalenie, że: 1. działka [...] jest związana [...] od 1975 r. i działa do dnia dzisiejszego [...] lipca 2024 r., 2. [...]2 niewpisana do ww. [...] z dnia [...].10.2009 r. zwana umową ustanowienia odrębnej własności lokalu: przed notariuszem M. W. mającym Kancelarię Notarialną w W.. Mając na uwadze powyższe zarzuty, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje. Skarga nie została uwzględniona. Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267, ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na mocy art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935, ze zm.; dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach określonych w art. 3 § 2 p.p.s.a. Wskutek takiej kontroli decyzja lub postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ewentualnie w razie naruszenia prawa w sposób dający podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). W przypadku kwalifikowanego naruszenia prawa sąd stwierdza nieważność orzeczenia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. W odniesieniu do treści skargi oraz wystąpienia pełnomocnika skarżącej na rozprawie, należy powtórzyć i podkreślić, że sąd administracyjny kontroluje decyzję pod względem zgodności z prawem. W sprawie polegało to na skontrolowaniu decyzji według prawidłowości dokonania przez organ podatkowy wykładni i zastosowania przepisów prawa materialnego, a więc ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2023 r., poz. 333) – dalej jako: "u.p.r." oraz z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 70 ze zm.) – dalej jako: "u.p.o.l.". Mając na względzie argumentację skarżącej należy zaznaczyć, że organy podatkowe mają wprawdzie obowiązek gromadzenia i uzupełniania materiału dowodowego, ale jedynie do momentu uzyskania pewności w zakresie stanu faktycznego sprawy, tj. stwierdzenia, że stan ten podpada pod hipotezę określonej normy prawnej o charakterze materialnoprawnym. Oceniając zaskarżoną decyzję, WSA doszedł do przekonania, że doszło do prawidłowego zastosowania przez organy podatkowe art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651, ze zm.) – dalej jako: "O.p.". W tym miejscu, skoro skarżąca odwołała się do przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.), Sąd wskazuje, że zgodnie z art. 3 § 1 pkt 2 k.p.a. przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się do spraw uregulowanych w ustawie Ordynacja podatkowa, z wyjątkiem przepisów działów IV i VIII. Z kolei art. 2 § 1 pkt 1 O.p. stanowi, że przepisy ustawy stosuje się do podatków, opłat oraz niepodatkowych należności budżetu państwa oraz budżetów jednostek samorządu terytorialnego, do których ustalania lub określania uprawnione są organy podatkowe. Organy podatkowe zobowiązane są do ustalenia wszystkich faktów i okoliczności, które są niezbędne dla załatwienia sprawy (art. 122 O.p.). Powinny zebrać wszystkie dostępne dowody i rozpatrzeć je w sposób wyczerpujący, niezależnie od tego, czy potwierdzają one tezy organu czy twierdzenia podatnika (art. 187 § 1 w zw. z art.121 § 1 O.p.). Następnie powinny je ocenić zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów (art. 191 O.p.). Oznacza to, że powinny poddać ocenie wszystkie prawidłowo zebrane dowody, każdy z nich z osobna, a także we wzajemnym ich związku, kierując się doświadczeniem życiowym, zasadami wiedzy i własnym przekonaniem. Organ nie może pominąć żadnego z dowodów, jeżeli oceni go jako wiarygodny, nie może nie doceniać jego znaczenia, jeżeli ma on wartość dla rozpoznawanej sprawy (por. D. Strzelec, Dowody i postępowanie dowodowe w prawie podatkowym, Warszawa 2015, s. 192). Ocena ta powinna być logiczna i spójna. Organ nie może zatem wyprowadzać z dowodów wniosków, które według reguł logiki z nich nie wynikają (por. też A. Hanusz, Podstawa faktyczna rozstrzygnięcia podatkowego, 2006, s. 248, Z. Ziembiński, Logiczne podstawy prawoznawstwa, Warszawa 1996r., s.174 i n., wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 marca 2011 r., II FSK 1944/09). Wynik oceny materiału dowodowego powinien znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, w którym to organ powinien wskazać, które dowody uznał za wiarygodne, a którym odmówił wiary i dlaczego i z których dowodów wyprowadził wnioski o istnieniu określonych faktów (art. 210 § 4 O.p.), (por. wyrok NSA z 17 grudnia 2020 r., II FSK 2125/18). W sprawie organ prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego, tj. ustawy o podatku rolnym oraz o podatkach i opłatach lokalnych (podatek od nieruchomości). Zgodnie z art. 1 u.p.r. opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Stosownie do art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.r. podatnikami podatku rolnego są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki, nieposiadające osobowości prawnej, będące właścicielami gruntów, z zastrzeżeniem nie mającym zastosowania w sprawie. Natomiast zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. użyte w ustawie określenie budynek oznacza obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Stosownie do art. 2 ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty oraz budynki lub ich części. W art. 3 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. zapisano, że podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem nie mającym zastosowania w sprawie. Stosownie do art. 3 ust. 5 u.p.o.l. jeżeli wyodrębniono własność lokali, obowiązek podatkowy w zakresie podatku od nieruchomości od gruntu oraz od części budynku stanowiących nieruchomość wspólną w rozumieniu art. 3 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2021 r. poz. 1048) ciąży na właścicielach w zakresie odpowiadającym ich udziałowi w nieruchomości wspólnej. Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.o.l. podstawę opodatkowania stanowi: dla gruntów - powierzchnia; dla budynków lub ich części - powierzchnia użytkowa. Natomiast stosownie do art. 5 ust. 1 u.p.o.l. Rada gminy, w drodze uchwały, określa wysokość stawek podatku od nieruchomości, z tym że stawki nie mogą przekroczyć rocznie ustalonej kwoty. W sprawie oparto się o stawki określone Uchwałą Nr [...] Rady M. W. z [...] września 2023 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości, która obowiązywała w 2024 r. (§ 4 Uchwały Nr [...] Rady M. W. z dnia [...] września 2024 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości (Dz. Urz. Województwa Kujawsko-Pomorskiego z 2024 r., poz. 5278). Stawki te nie naruszały art. 5 ust. 1 u.p.o.l. Chcąc odpowiedzieć na wątpliwości skarżącej należy wyjaśnić, że okolicznością, na jakiej organ oparł swą decyzję było to, że skarżąca była właścicielem gruntów, budynków oraz ich części: działki nr [...] o pow. [...] ha, księga wieczysta [...] położonej w W. przy ul. [...] z [...], oznaczonej jako użytki rolne R IV A, na terenie nieruchomości znajduje się obiekt budowalny o pow. [...]m2, wykorzystywany jako pomieszczenie do przechowywania, odnośnie do nieruchomości znajdującej się przy ul. [...], to chodzi o lokal mieszkalny (nr [...]) wraz z przynależną piwnicą o pow. łącznej [...] dla którego Sąd Rejonowy w W. prowadzi księgę wieczystą nr [...] oraz określono udział w częściach wspólnych nieruchomości tj. [...] określonej w księdze wieczystej [...] w stosunku do działki nr [...] o pow. [...]m2 oraz części wspólnych budynku. Z danych tych w szczególności wynika, że skarżąca jest właścicielem lokalu położonego przy ul. [...], a powierzchnia jego oraz piwnicy i części wspólnych budynku oraz gruntu przynależnego to wartości ustalone (k. 9). Zatem skarżąca jest podatnikiem podatku od nieruchomości wyliczonego w oparciu o dane, które ustalono w oparciu o dokumenty, jakie znalazły się w aktach sprawy i jakich skarżąca nie podważa przez przedstawienie kontr dokumentów, a zarówno organy podatkowe, jaki i Sąd nie są uprawnione do regulowania sytuacji prawnej skarżącej tak, by inaczej, niż na podstawie załączonych dokumentów określić, co pozostaje własnością skarżącej, jaka jest powierzchnia obiektów, czy ich rodzaj. Sądy administracyjne stoją na stanowisku, że skoro wypis z ewidencji gruntów i budynków stanowi dowód z dokumentu urzędowego, przeciwdowodem pozwalającym organom podatkowym ustalić wymiar podatku w oparciu o dane inne niż wynikające z tej ewidencji powinien być również dokument (por.: wyrok NSA z 23 marca 2022 r., III FSK 429/21). W sprawie organy oparły się o dokumenty urzędowe oraz dane podane przez samą skarżącą, tj. zapisy ksiąg wieczystych, informacji o działkach, deklaracji skarżącej oraz umowę ustanowienia odrębnej własności lokalu i przeniesienia własności tego lokalu w trybie przepisów ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych i nie przyjęły innych wartości, niż tam podane. Żadne z tych danych nie zostały podważone. Ustalone okoliczności nie tylko odpowiadały treści dokumentów z akt sprawy, ale i wyczerpywały potrzeby do zastosowania przepisów pozwalających na określenie zarówno podatku rolnego jak i od nieruchomości. Mając na względzie powyższe WSA oddalił skargę (art. 151 p.p.s.a.). O kosztach rozstrzygnięto stosownie do art. 250 § 1 p.p.s.a. J. Ziołek M. Łent U. Wiśniewska