I SA/Bd 808/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia WSA Dariusz Dudra po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. S. na postanowienie Naczelnika P. Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zaliczenia nadpłaty na poczet zobowiązań podatkowych postanawia: 1. odrzucić skargę 2. oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Pismem z dnia 5 października 2011r. S. S. reprezentowany przez ojca J. S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na postanowienie Naczelnika P. Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] w przedmiocie zaliczenia nadpłaty na poczet zobowiązań podatkowych. Jednocześnie skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w całości. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w B. wniósł o odrzucenie skargi. Dodatkowo wyjaśnił, że od przedmiotowego postanowienia przysługiwało zażalenie do Dyrektora Izby Skarbowej w B., o czym skarżący został pouczony i z prawa tego skorzystał. Dlatego stwierdził, że wniesienie skargi do Sądu jest przedwczesne. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. Stosownie do treści art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r., nr 153, poz. 1270 ze zm. zwanej dalej p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; (...); 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Zakres tej kontroli został jednak przez prawodawcę ograniczony treścią art. 52 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). Wskazać przy tym należy, że dopóki wniesiony przez stronę środek zaskarżenia nie zostanie rozpoznany i nie zapadnie rozstrzygnięcie kończące postępowanie zainicjowane jego wniesieniem, dopóty nie można mówić, że stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Warszawa 2006, s.150). Stosownie natomiast do art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę jeżeli wniesienie skargi jest niedopuszczalne. W konsekwencji obowiązek wyczerpania toku kontroli instancyjnej oznacza, że sąd administracyjny rozpoznając skargę nie jest uprawniony do oceny zgodności z prawem rozstrzygnięcia organu I instancji, jeżeli równocześnie nie została zaskarżone rozstrzygnięcie organu II instancji. Nie oznacza to jednak, że rozstrzygnięcie wydane przez organ I instancji nie będzie podlegać kontroli sądowoadministracyjnej. Wniesienie skargi na decyzję/postanowienie organu odwoławczego uruchamia kontrolę sądowoadministracyjną, obejmującą zarówno zaskarżoną decyzję/postanowienie jak i poprzedzające jej wydanie postępowanie administracyjne a więc również rozstrzygnięcie organu I instancji - art. 134 § 1 P.p.s.a. Kontrola ta uwarunkowana jest jednak wniesieniem skargi na rozstrzygnięcie organu II instancji. Odnosząc powyższe do zaistniałego w niniejszej sprawie stanu faktycznego, stwierdzić należy, że skarżący wniósł skargę na postanowienie Naczelnika P. Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...], czyli rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji, co w świetle powołanych przepisów czyni skargę niedopuszczalną. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 w zw. z art. 52 § 1 p.p.s.a. postanowił, jak w sentencji. Jednocześnie w punkcie drugim postanowienia, w odpowiedzi na złożony przez skarżącego wraz ze skargą wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, Sąd orzekł o jego oddaleniu. Swoje rozstrzygnięcie Sąd oparł na art. 247 p.p.s.a., zgodnie z którym prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Przyjmuje się, że skarga jest oczywiście bezzasadna, jeżeli bez głębszej analizy prawnej, "na pierwszy rzut oka", nie ulega wątpliwości, że skarga nie może zostać uwzględniona. W niniejszej sprawie Skarżący wbrew pouczeniu zawartym w postanowieniu organu pierwszej instancji o przysługującym mu zażaleniu, wniósł skargę do sądu administracyjnego, narażając się na zarzut pominięcia toku instancji w zaskarżaniu orzeczenia. W takich okolicznościach skarga odpowiada wymogom skargi oczywiście bezzasadnej, określonym w art. 247 p.p.s.a. (podobnie NSA w postanowieniach z 8 listopada 2011r I FZ 349/11, postanowieniu z 4 listopada 2011r, postanowieniu z 21 października 2010r II OZ 295/11) Mając na uwadze powyższe Sąd, działając w oparciu o art. 247 p.p.s.a. orzekł, jak w punkcie drugim sentencji postanowienia.