I SA/Bd 815/17

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2017-09-18

Skład orzekający: Sędzia WSA Jarosław Szulc

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może rozpoznać skargę na interpretację indywidualną, jeśli wezwanie do usunięcia naruszenia prawa zostało wniesione z uchybieniem terminu, a skarżący domaga się przyjęcia skargi do rozpoznania z uwagi na brak winy w uchybieniu terminu?
Ratio decidendi
Sąd odrzucił skargę, uznając, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Podane przez skarżącego okoliczności były ogólne, nieudokumentowane i nie wykazały, że przeszkoda w zachowaniu terminu nie mogła zostać przezwyciężona nawet przy użyciu największego możliwego wysiłku. W związku z tym sąd nie mógł zastosować art. 52 § 3 zdanie drugie p.p.s.a. i rozpoznać skargi merytorycznie.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej dotyczącą podatku od towarów i usług. Skarżący wniósł wezwanie do usunięcia naruszenia prawa z uchybieniem terminu. W skardze domagał się przyjęcia jej do rozpoznania, argumentując, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy z powodu choroby i odbioru przesyłki przez pracownika. Organ podatkowy wniósł o odrzucenie skargi. Sąd rozpoznał kwestię dopuszczalności skargi.
Rozstrzygnięcie
Odrzucić skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Sędzia WSA Jarosław Szulc po rozpoznaniu w dniu 18 września 2017r., na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. S. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia [...] maja 2017 r., Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia: odrzucić skargę W dniu [...] maja 2017r. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej wydał interpretację indywidualną uznając stanowisko wnioskodawcy zawarte we wniosku z dnia 11 marca 2017r. w przedmiocie podatku od towarów i usług w zakresie możliwości dokonania korekty deklaracji VAT-7 z tytułu świadczenia usług wstępu na salę zabaw dla dzieci w związku ze zmianą stawki VAT z 23% na 8% za nieprawidłowe. Interpretacja indywidualna została doręczona na adres do korespondencji wskazany przez stronę skarżącą w dniu 22 maja 2017r. Pismem z dnia 06 czerwca 2017r. (nadanym w placówce pocztowej w dniu 09 czerwca 2017r.) skarżący wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa. W odpowiedzi z dnia 12 lipca 2017 r. organ poinformował, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa zostało wniesione z uchybieniem terminu określonego w art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Dodatkowo organ wskazał, że zgodnie z przepisem art. 52 § 3 p.p.s.a. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę. Tym samym, w ocenie organu, to do kognicji Sądu należeć będzie ocena, czy pomimo wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa z uchybieniem terminu, skarga będzie mogła być rozpoznana. W skardze do tut. Sądu skarżący na podstawie art. 52 § 3 zdanie drugie p.p.s.a. wniósł o przyjęcie skargi do rozpoznania, pomimo wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa po terminie. Wskazał, że w okresie doręczenia przedmiotowej interpretacji do miejsca prowadzenia przez niego działalności gospodarczej przebywał na zwolnieniu lekarskim. Wyjaśnił, że pracownik odebrał za niego przesyłkę adresowaną na jego nazwisko i nie poinformował go o otrzymanej korespondencji. Dodał, że ze względu na chorobę odebrał przesyłkę po kilkunastu dniach. Dodatkowo podkreślił, że sprawy formalne i księgowe w prowadzonej przez niego działalności gospodarczej prowadzi osobiście, nie ma go kto zastąpić w tej kwestii i ze względu na chorobę oraz przebywanie na zwolnieniu lekarskim spóźnił się ze złożeniem wezwania. Skarżący stwierdził, że wobec powyższych okoliczności uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. W odpowiedzi na skargę organ podatkowy wniósł o jej odrzucenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: W myśl art. 52 § 3 p.p.s.a., w brzmieniu adekwatnym dla rozpoznawanej sprawy, jeżeli ustawa nie przewiduje środka zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i pkt 4a ( a więc także na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego, wydane w indywidualnych sprawach – podkreślenie Sądu ), można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa. Sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę. Podkreślenia wymaga, że złagodzenie skutków nieterminowego wezwania organu podatkowego do usunięcia naruszenia prawa zawarte w drugim zdaniu przywołanego wyżej przepisu art. 52 § 3 p.p.s.a. zostało wprowadzone wraz z nowelizacją p.p.s.a. wprowadzoną ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2015 r. poz. 658), obowiązującą od dnia 15 sierpnia 2015 r. Jak wskazano w uzasadnieniu projektu nowelizacji, istota zmiany polegała na przesądzeniu, że to sąd jest wyłącznie właściwy do oceny, czy istnieją przesłanki do przywrócenia przedmiotowego terminu. Sąd zobligowany jest zatem rozważyć, czy nastąpiło naruszenie terminu z winy skarżącego. Sąd nie będzie w tej materii wydawał odrębnego rozstrzygnięcia, a uznanie, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy skarżącego, będzie skutkowało merytorycznym rozpoznaniem skargi (zob. uzasadnienie projektu ustawy o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, druk sejmowy 1633 z dnia 10 lipca 2013 r.). Uzupełniająco należy również wskazać, że przepisy art. 52 oraz art. 53 p.p.s.a. zostały zmienione od 1 czerwca 2017 r. W tym dniu weszła w życie ustawa z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U.2017.935), która zmieniła ich treść. W niniejszej sprawie jednak będą miały zastosowanie przepisy w brzmieniu sprzed zmiany z 1 czerwca 2017 r., gdyż zgodnie z art. 17 ust. 2 tej ustawy, przepisy art. 52 i art. 53 ustawy zmienianej w art. 9, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, oraz przepisy ustaw zmienianych w art. 2, art. 6, art. 7 i art. 11, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stosuje się do aktów i czynności organów administracji publicznej dokonanych po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy. Rozpatrując zatem kryterium braku winy, jako przesłankę rozpoznania sprawy przez Sąd, mimo uchybienia terminu, o czym stanowi art. 52 § 3 p.p.s.a., wskazać należy, że wiąże się ona z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Zatem o braku winy można mówić w sytuacji, gdy skonfrontowanie danej przeszkody z obiektywnymi miernikami staranności doprowadzi do wniosku, iż zobowiązany do dokonania określonej czynności postępowania nie mógł przezwyciężyć przeszkody w zachowaniu terminu do jej dokonania nawet przy użyciu największego, możliwego w danych warunkach, wysiłku. Innymi słowy, jeżeli przy dochowaniu należytej staranności możliwe było dokonanie czynności w wyznaczonym terminie, to zaniechanie stosownych działań, dzięki którym termin mógłby być zachowany, świadczy o niemożności stwierdzenia braku winy w uchybieniu terminu. Uzupełniająco należy również wskazać, że samo istnienie przeszkody do dokonania czynności w postępowaniu nie oznacza jeszcze, że automatycznie uprawdopodobniony został brak winy w uchybieniu terminu (por. postanowienie NSA z dnia 28 lutego 2017 r., sygn. akt II GZ 120/17). W niniejszej sprawie interpretacja indywidualna zawierająca prawidłowe pouczenie o terminie i sposobie wniesienia skargi została doręczona na adres do korespondencji wskazany przez stronę skarżącą we wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej (część B.4 wniosku O. ) w dniu [...] maja 2017r. do rąk M. K., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki, znajdującego się w aktach administracyjnych. Wynikający z przepisu art. 52 § 3 p.p.s.a. termin do wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa upłynął zatem 05 czerwca 2017r., natomiast wezwanie to skarżący nadał w dniu 09 czerwca 2017r., co wynika ze stempla pocztowego daty nadania przesyłki. W rozpoznawanej sprawie nie uprawdopodobniono okoliczności wskazujących na brak winy strony w uchybieniu terminu do wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Odnosząc się w do argumentu strony, że pracownik odebrał przesyłkę, mimo, że adresowana była na nazwisko skarżącego wskazać należy, że osoba (pracownik) znajdująca się w miejscu pracy adresata nie musi mieć pisemnego upoważnienia do odbioru korespondencji. Fakt, że podejmuje się ona pismo odebrać, doręczyć adresatowi, co potwierdza na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, pozwala doręczycielowi przyjąć, że przesyłkę doręczył prawidłowo (v. Ordynacja podatkowa - Komentarz, S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A Kabat, M. Niezgódka - Medek, Warszawa 2009 r.). Przypomnieć należy, że dokument urzędowy, jakim jest zwrotne potwierdzenie odbioru, korzysta z domniemania prawdziwości i zgodności z prawdą tego, co zostało w nim stwierdzone. Tymczasem strona, poza własnymi twierdzeniami, nie przedstawia żadnych środków dowodowych (np. uznanej reklamacji usługi pocztowej) pozwalających na podważenie domniemania wynikającego z ww. dokumentu. Sąd nie ma zatem podstaw do przyjęcia, że przesyłkę odebrała osoba nieupoważniona, jak wywodzi strona, tym bardziej, że doręczenie nastąpiło na adres wskazany przez nią we wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej, w miejscu prowadzenia przez skarżącego działalności gospodarczej. Obalenie wskazanego domniemania nie może bowiem nastąpić jedynie w oparciu o oświadczenie strony (por. np. postanowienie NSA z 3 grudnia 2014 r., I FZ 460/14, CBOSA). Odnosząc się natomiast do twierdzenia skarżącego, że w okresie doręczenia przesyłki zawierającej zaskarżoną interpretację indywidualną była chory i przebywał na zwolnieniu lekarskim należy podkreślić, że nie każda choroba uzasadnia przywrócenie terminu. Zgodnie z poglądami orzecznictwa, do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in.: stany nadzwyczajne, takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe (powódź, pożar), nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (por. postanowienie NSA z 20 stycznia 2015 r. sygn. akt II GZ 896/14). Skarżący nie przedłożył w załączeniu do skargi żadnego dokumentu potwierdzającego jego argumentację, np. zwolnienia lekarskiego lub zaświadczenia na potwierdzenie tego, że w terminie do dokonania czynności, był wyłączony z funkcjonowania na skutek choroby. Skarżący nie wykazał przy tym, że nie mógł wyręczyć się inną osobą. Należy także podkreślić, że skarżący nie podał, kiedy konkretnie i w jakich okolicznościach odebrał przesyłkę, wskazując jedynie, że ze względu na chorobę odebrał "interpretację" po kilkunastu dniach. Z tych też powodów, Sąd dokonując analizy akt sprawy oraz argumentów zawartych w skardze, nie dopatrzył się okoliczności przemawiających za uznaniem, iż uchybienie terminu do wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa nastąpiło bez winy strony skarżącej. Podane przez skarżącego okoliczności charakteryzują się znacznym stopniem ogólności, nie zostały w żaden sposób udokumentowane, a zatem brak jest podstaw do przyjęcia przez Sąd, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy skarżącego. W konsekwencji Sąd nie mógł złagodzić skutków nadania wezwania niezgodnie z terminem i rozpoznać skargę stosownie do treści art. 52 § 3 zdanie drugie p.p.s.a. Na marginesie zauważyć należy, że gwarancje strony do sądowej, merytorycznej oceny stanowiska wyrażonego we wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej w przypadku niewyczerpania drogi do zaskarżenia interpretacji indywidualnej, mogą zostać zrealizowane poprzez złożenie ponownego wniosku o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego. Z uwagi bowiem na zakres odesłania z art. 14h ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017r., poz. 201 ze zm.), możliwe jest złożenie ponownego wniosku w tym samym przedmiocie. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. orzekł o odrzuceniu skargi jako niedopuszczalnej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło