I SA/Bd 884/11

WyrokWSA w Bydgoszczy2012-01-10

Skład orzekający: Zdzisław Pietrasik, Dariusz Dudra, Mirella Łent

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postępowanie podatkowe dotyczące ustalenia wysokości łącznego zobowiązania podatkowego jest uzależnione od rozstrzygnięcia kwestii bezskuteczności czynności materialno-technicznej w zakresie zmiany danych w ewidencji gruntów i budynków, znajdującej się na etapie sądowo-administracyjnym?
Ratio decidendi
Postępowanie dotyczące zmiany w ewidencji gruntów i budynków, w tym skarga na czynność materialno-techniczną w tym zakresie, nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej dla postępowania podatkowego w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego. Rozstrzygnięcie sądowoadministracyjne w przedmiocie takiej skargi, zwłaszcza gdy zostało odrzucone, nie jest warunkiem koniecznym do prowadzenia postępowania podatkowego.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o zawieszenie postępowania podatkowego w sprawie ustalenia łącznego zobowiązania pieniężnego za 2010 r., wskazując na toczące się postępowanie sądowoadministracyjne dotyczące bezskuteczności zmian w ewidencji gruntów. Organ pierwszej instancji odmówił zawieszenia, uznając, że zmiany w ewidencji nie mają wpływu na wysokość podatku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji, wskazując m.in. na odrzucenie skargi przez WSA w innej sprawie dotyczącej tych samych zmian w ewidencji.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zdzisław Pietrasik Sędziowie: Sędzia WSA Dariusz Dudra (spr.) Sędzia WSA Mirella Łent Protokolant starszy sekretarz sądowy Joanna Synakiewicz po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 10 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi M. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania. oddala skargę Wnioskiem z dnia [...] r. skarżąca wystąpiła o zawieszenie postępowania podatkowego w sprawie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego za 2010 r. dotyczącego nieruchomości w T. Strona wskazała na toczące się postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie stwierdzenia bezskuteczności czynności zmiany danych w ewidencji gruntów i budynków. Postanowieniem z dnia [...] r. Wójt Gminy D. odmówił stronie zawieszenia przedmiotowego postępowania podatkowego. Organ stwierdził, że toczące się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Bydgoszczy postępowanie sądowe dotyczące stwierdzenia bezskuteczności czynności zmiany danych w ewidencji gruntów i budynków dla działki położonej w obrębie T. nie ma wpływu na wysokość łącznego zobowiązania podatkowego za 2010 r. W złożonym zażaleniu skarżąca zarzuciła, że wydane postanowienie nie zawiera uzasadnienia faktycznego i prawnego. Zdaniem strony, organ podatkowy nie rozpatrzył należycie złożonego wniosku, przez co wydał niewłaściwe rozstrzygnięcie. Postanowieniem z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ wskazał, że z zawartego w aktach zawiadomienia o zmianach w danych ewidencji gruntów i budynków z dnia 11 marca 2010 r. przesłanego przez Starostwo Powiatowe w B., Wydział Geodezji i Kartografii, w ewidencji gruntów i budynków dla jednostki rejestrowej [...], obr. T., w dniu 15 stycznia 2010 r. wprowadzone zostały zmiany o rodzaju: scalenie działek (zniesienie). Jak wynika z powyższego zawiadomienia, w opisie wpisano: połączenie dz. [...], [...], [...] w dz. [...], połączenie działek, aktualizacja użytków. Odnosząc się do powyższych zmian oraz argumentacji strony skarżącej powołującej się na toczące się postępowanie sądowe w sprawie stwierdzenia bezskuteczności zmian dokonanych w tej ewidencji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze zauważyło, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy rozpatrzył już wskazywaną przez stronę sprawę. Postanowieniem z dnia 27 czerwca 2011 r. sygn. akt II SA/Bd 578/11 Sąd odrzucił skargę na czynność materialno-techniczną Starosty w przedmiocie dokonania zamian danych w ewidencji gruntów i budynków stwierdzając, że warunkiem skutecznego zaskarżenia określonego aktu lub czynności jest wniesienie skargi w określonym terminie i po wyczerpaniu przysługujących stronie środków zaskarżenia. W przedmiotowej sprawie natomiast doszło do naruszenia 14-dniowego terminu do wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa, a zatem sprawa nie mogła być rozpatrywana merytorycznie. Ponadto, Sąd wskazał, że powyższe zagadnienie zostało już raz rozpatrzone prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 14 lutego 2011 r., sygn. akt II SA/Bd 1269/10 odrzucającym skargę strony. Mając na uwadze powyższe, organ stwierdził, że w sprawie należało odmówić zawieszenia postępowania podatkowego w przedmiocie określenia wysokości łącznego zobowiązania podatkowego za 2010 r., ponieważ wniosek podatnika o zmianę danych w rejestrze gruntów nie jest zagadnieniem wstępnym w rozumieniu art. 201 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.). Odnosząc się do zarzutów dotyczących niewskazania podstawy prawnej i faktycznej podjętego rozstrzygnięcia, organ stwierdził, że Wójt Gminy D. prawidłowo powołał podstawę prawną, wskazując przepisy art. 201 § 1 pkt 2, § 2 oraz § 3 Ordynacji podatkowej, w uzasadnieniu stwierdzając, że postępowanie w sprawie stwierdzenia bezskuteczności zmian dokonanych w ewidencji pozostaje bez wpływu na określenie wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego za 2010 r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy strona zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu błędne ustalenie stanu faktycznego oraz naruszenie art. 121, art. 122, art. 124, art. 194 § 3 i art. 217 § 2 Ordynacji podatkowej. Skarżąca podniosła, że organ nie wskazał żadnych przepisów prawnych stanowiących podstawę rozstrzygnięcia. Nie odniósł się też do stanu faktycznego w sprawie. Ponadto, strona nie zgodziła się z przyjęciem przez organ, iż odrzucenie skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy stanowi o merytorycznym rozstrzygnięciu sprawy. Tym bardziej, że postanowienie odrzucające skargę, w wyniku złożenia przez stronę skargi kasacyjnej, zostało zaskarżone do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wstępnie Sąd zauważa, iż zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), zwanej dalej p.p.s.a. kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., sprawowana jest o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a – c p.p.s.a.) lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Zgodnie z przepisem art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Aktami sprawy są akta sądowe, jak i przedstawione sądowi akta administracyjne. Zatem sąd administracyjny rozpoznaje sprawę w zakresie stanu faktycznego, który legł u podstaw wydania zaskarżonej decyzji i znajduje się w nadesłanych aktach administracyjnych (por. wyrok NSA z dnia 28 sierpnia 2008 r., sygn. akt II OSK 1533/07, LEX nr 488467). Wskazać dalej należy, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W tak określonym zakresie kognicji Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie będące przedmiotem skargi nie narusza przepisów prawa. Spór w przedmiotowej sprawie sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy postępowanie podatkowe dotyczące ustalenia wysokości łącznego zobowiązania podatkowego uzależnione jest od rozstrzygnięcia kwestii bezskuteczności czynności materialno-technicznej w zakresie zmiany danych w ewidencji gruntów i budynków, znajdującej się na etapie sądowo administracyjnym w związku ze złożoną na tę czynności skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Inaczej mówiąc, czy ustalenie wysokości tego podatku zależne jest od wyniku postępowania sądowo administracyjnego odnoszącego się do zakwestionowania przez podatnika zmiany dokonanej w ewidencji gruntów i budynków. Zdaniem organów podatkowych, jak i w ocenie Sądu rozstrzygniecie sądowoadministracyjne w zakresie czynności materialno technicznej dotyczącej zmiany w ewidencji gruntów i budynków nie ma charakteru zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 201 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (jednolity tekst: Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), zwanej dalej ord. pod., dla ustalenia wysokości łącznego zobowiązania podatkowego. Zgodnie z art. 201 § 1 pkt 2 ord. pod., organ podatkowy zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Organ podatkowy w decyzji zauważył, że zawieszenie postępowania na podstawie powołanego wyżej przepisu jest możliwe, gdy organ stwierdzi niemożność lub bezcelowość prowadzenia dalszego postępowania, o ile okoliczności te maja charakter przejściowy i usuwalny. Aby zawiesić postępowania w oparciu o wskazany przepis musi wystąpić uzależnienie rozpatrzenia sprawy od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Jeśli taka zależność nie występuje to brak podstaw do zawieszenia postępowania. Pod pojęciem zagadnienia wstępnego rozumie się sytuację, w której wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania, uwarunkowane jest rozstrzygnięciem zagadnienia prawnego, które ze względu na jego przedmiot należy do kompetencji innego organu państwowego niż ten, przed którym toczy się postępowanie w sprawie głównej. Zależność, o której mowa ma charakter związku bezpośredniego, chodzi o bezwzględne uzależnienie rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 12 maja 2011 r., sygn. akt I SA/Łd 193/11, LEX nr 795630). W przekonaniu Sądu, zawieszenie postępowania ze względu na zaistnienie zagadnienia wstępnego występuje tylko w takiej sytuacji, gdy do rozpatrzenia sprawy głównej niezbędne jest uzyskanie rozstrzygnięcia dokonanego przez inny organ lub Sąd – kwestii, bez której nie jest możliwe załatwienie sprawy głównej. Nie jest w ocenie Sądu zagadnieniem wstępnym dla ustalenia wysokości łącznego zobowiązania podatkowego rozstrzygniecie Sądu Administracyjnego w przedmiocie skargi na czynność materialno-techniczną w postaci zmiany w ewidencji gruntów i budynków, tym bardziej, gdy znajduje się ono na etapie oceny dopuszczalności skargi sądowoadministracyjnej, jak również nie jest takim zagadnieniem samo postępowanie dotyczące zmiany w ewidencji gruntów i budynków. Odnośnie powoływanej przez skarżącą przyczyny zawieszenia wskazać należy, że z akt sprawy wynika, iż na etapie podejmowania przez organ pierwszej instancji Wójta Gminy D. postanowienia z dnia [...] r. o odmowie zawieszenia postępowania podatkowego, jak i postanowienia wydanego w wyniku wniesionego zażalenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. z dnia [...] r., Sąd nie prowadził postępowania w sprawie stwierdzenia bezskuteczności zmian dokonanych w ewidencji gruntów i budynków bowiem postanowieniem z dnia 27 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Bd 578/11 odrzucił skargę podatniczki z powodu naruszenia przez skarżącą 14-dniowego terminu do wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa, którego zachowanie jest warunkiem nieodzownym do merytorycznego rozpatrzenia skargi w przedmiocie stwierdzenia bezskuteczności czynności materialno-technicznej w zakresie zmiany w ewidencji gruntów i budynków. Wspomnieć należy, że skarga kasacyjna na powołany wyżej wyrok została oddalona orzeczeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 października 2011 r., sygn. akt I OSK 1835/11. Jednocześnie należy zwrócić uwagę, że w przedmiotowej sprawie powyższe zagadnienie zostało już raz rozpatrzone i rozstrzygnięte w prawomocnym postanowieniu WSA w Bydgoszczy z dnia 14 lutego 2011 r. odrzucającym skargę w sprawie o sygn. akt II SA/Bd 1269/10. Nie budzi zatem wątpliwości w przekonaniu Sądu teza organów podatkowych o braku podstaw do zawieszenia postępowania podatkowego dotyczącego ustalenia wysokości łącznego zobowiązania podatkowego na 2010 r., skoro w dacie rozstrzygania wniosku o zawieszenie postępowania sprawa o sygn. akt II SA/Bd 578/11, stanowiąca w ocenie skarżącej kwestię prejudycjalną, zakończona została przez WSA w Bydgoszczy procesowo, poprzez wydanie postanowienia o odrzuceniu skargi. Niezależnie od powyższego wskazać należy, że nawet gdyby w trakcie postępowania zmierzającego do ustalenia wysokości łącznego zobowiązania podatkowego na 2010 r., toczyło się postępowanie administracyjne dotyczące zmiany w ewidencji gruntów i budynków, to też nie byłby to powód do zawieszenia postępowania wymiarowego. Ewidencja gruntów jest zbiorem informacji, a zmian przedmiotowych i podmiotowych dokonuje się na podstawie odpowiedniej dokumentacji geodezyjnej, prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych i innych aktów normatywnych. Zasadnie SKO w swej decyzji powołało się na wyrok NSA z dnia 18 lutego 2010 r., sygn. akt II FSK 1586/08, w którym Sąd ten stwierdził, że nawet wszczęcie stosownego postępowania w sprawie dokonania zmiany danych w ewidencji gruntów i budynków pozostaje bez wpływu na bieg postępowania podatkowego w sprawie określenia lub ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości. Warto w tym miejscu dla poparcia przedstawionej argumentacji przywołać jeszcze inne orzecznictwo Sądów Administracyjnych, w których skonstatowano, że postępowanie dotyczące zmiany w ewidencji gruntów i budynków nie stanowi zagadnienia wstępnego dla postępowania podatkowego zmierzającego do określenia lub ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w swym orzecznictwie postawił następującą tezę: "Wystąpienie przez właścicieli gruntu do właściwego organu z wnioskiem o zmianę danych w ewidencji gruntów samo przez się nie daje podstaw organowi podatkowemu do zawieszenia postępowania w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości, to bowiem dokonuje się w oparciu o aktualny stan faktyczny dotyczący klasyfikacji wskazanej w obowiązującej ewidencji, co oznacza, że rozstrzygnięcie tego wniosku przez właściwy organ nie jest rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego od którego zależy rozpatrzenie sprawy podatkowej i wydanie decyzji sprawę tę rozstrzygającej. Ewentualne rozstrzygnięcie zmieniające kwalifikację gruntów wstecz będzie mogło w przyszłości stanowić podstawę wzruszenia decyzji organu podatkowego w trybie nadzwyczajnym, na podstawie art. 254 § 1 o.p." (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 22 września 2010 r., sygn. akt I SA/Sz 172/10, LEX nr 750270 oraz wyrok z dnia 22 września 2010 r., sygn. akt I SA/Sz 232/10, LEX nr 750276). NSA w jednym z wyroków zauważył, że wniosek podatnika o zmianę danych w rejestrze nie jest "zagadnieniem wstępnym" dla organu podatkowego, ponieważ złożenie wniosku o zmianę nie oznacza automatycznie dokonania zmiany w rejestrze. Ewidencja gruntów jest zbiorem informacji, a zmian przedmiotowych i podmiotowych dokonuje się na podstawie odpowiedniej dokumentacji geodezyjnej oraz prawomocnych orzeczeń sądowych aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, innych aktów normatywnych itp. (por. wyrok NSA z 27 października 1998 r., sygn. akt II SA 1094/98, LEX nr 41305). Zauważyć w tym miejscu należy, że nie ma znaczenia to, czy wszczęcie postępowania dotyczącego zmiany w ewidencji nastąpiło w wyniku złożonego wniosku przez stronę takiego postępowania, czy też zostało wszczęte z urzędu. Tak czy inaczej postępowanie takie (dotyczące zmiany w ewidencji gruntów i budynków), nie stanowi zagadnienia wstępnego dla postępowania podatkowego prowadzonego w celu określenia lub ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego. Ewentualne rozstrzygnięcie zmieniające kwalifikację gruntów wstecz będzie mogło w przyszłości stanowić podstawę wzruszenia decyzji organu podatkowego ustalającej wysokość łącznego zobowiązania podatkowego w trybie nadzwyczajnym, na podstawie art. 254 § 1 ord. pod. Wobec powyższego Sąd uznał skargę za nieusprawiedliwioną i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę tę oddalił. D. Dudra Z. Pietrasik M. Łent

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło