I SAB/Bd 2/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Urszula Wiśniewska Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Kruppik-Świetlicka (spr.) Sędzia WSA Izabela Najda-Ossowska Protokolant : N. N. po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 13 września 2011 r. sprawy ze skargi I. C. s.c. M.M., D. U. na bezczynność Naczelnika Urzędu Celnego w T. w przedmiocie wymiaru podatku akcyzowego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego oddala skargę Pismem z dnia [...] r. I. C. s. c. M. M., D. U. złożyła ponaglenie na niezałatwienie przez Naczelnika Urzędu Celnego w T. we właściwym terminie sprawy wszczętej z urzędu postanowieniem z dnia [...] r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego. W uzasadnieniu złożonego pisma skarżąca wskazała, że postępowanie organu pierwszej instancji charakteryzuje się bezczynnością, bowiem postępowanie w niniejszej sprawie nie zostało zakończone w ustawowym terminie, a charakter sprawy nie wymaga przeprowadzenia szerokiego postępowania dowodowego. Postanowieniem z dnia [...] r. Dyrektor Izby Celnej w T. uznał złożone ponaglenie za nieuzasadnione. W uzasadnieniu organ wskazał, że Naczelnik Urzędu Celnego działając m.in. na podstawie art. 139 § 1 i 4 oraz art. 140 § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8 , poz. 60 ze zm.) wydał w dniu [...] r. oraz w dniu [...] r. postanowienia wskazujące stronie nowy termin załatwienia sprawy odpowiednio do dnia [...] r., a następnie do dnia [...] r. Przyczyną uzasadniającą wskazanie nowego terminu załatwienia sprawy była konieczność przeprowadzenia dalszego postępowania dowodowego. Organ podał, że terminy załatwienia spraw wymienione w art. 139 § 1 Ordynacji podatkowej są ustawowymi terminami, które nie mogą być przekroczone przez organ, poza przypadkami wskazanymi w art. 139 § 4. Załatwienie sprawy powinno nastąpić przed upływem terminu maksymalnego 2 miesięcy, a w przypadku powstania przeszkód w prowadzeniu czynności postępowania, wyznacza się zgodnie z art. 140 § 1 i 2 nowy termin jej załatwienia. Takie kolejne terminy nadal zachowują charakter maksymalnych. Ze względu na to, ze są to terminy dokonania przez organ wymaganych prawem czynności urzędowych, stanowiących akt stosowania prawa, przyjmuje się rozwiązania typowe dla takich terminów procesowych - wyznaczenie kolejnych terminów, w których sprawa powinna być załatwiona. W tym zakresie organ wskazał, że Naczelnik Urzędu Celnego wyznaczając nowe terminy załatwienia sprawy i wskazując jako przyczynę zwłoki konieczność przeprowadzenia dalszego postępowania dowodowego, podjął czynności aby dokładnie wyjaśnić stan faktyczny i załatwić sprawę. Dyrektor Izby Celnej wskazał, że w tym czasie, postanowieniem z dnia [...] r. organ pierwszej instancji wezwał stronę do przedstawienia potwierdzonej za zgodność z oryginałem kserokopii wniosku z dnia [...] r. skierowanego do Ośrodka Klasyfikacji i Nomenklatur Urzędu Statystycznego w Łodzi oraz listy pracowników zatrudnionych w spółce I. C., zajmujących się sprzedażą pojazdów typu pick-up w okresie od dnia 01 kwietnia 2007 r. do dnia 31 grudnia 2008 r. Następnie pismem z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Celnego zwrócił się z zapytaniem do Ośrodka Klasyfikacji i Nomenklatur Urzędu Statystycznego w Łodzi, czy udzielając odpowiedzi podmiotowi I. C. dotyczącej klasyfikacji samochodów marki [...] oraz [...], uwzględniono w celu prawidłowej interpretacji i jednolitego stosowania wyjaśnienia do Taryfy Celnej. W odpowiedzi, w dniu [...] r. do Urzędu Celnego wpłynęło pismo z Urzędu Statystycznego z Łodzi, w którym wskazano, że odpowiedź jest opracowywana przez Departament Metodologii, Standardów i Rejestrów Głównego Urzędu Statystycznego w Warszawie. Do dnia wpłynięcia ponaglenia na niezałatwienie sprawy we właściwym terminie, organ pierwszej instancji nie uzyskał odpowiedzi na ww. pytanie. Podsumowując organ stwierdził, że w związku z faktem, iż w prowadzonym postępowaniu wydawano postanowienia opisujące przyczyny niezałatwienia sprawy w terminie oraz wskazujące przewidywany nowy termin załatwienia sprawy, jak również organ podatkowy w trakcie postępowania podejmował niezbędne kroki zmierzające do wyjaśnienia sprawy, złożone przez spółkę ponaglenie jest nieuzasadnione. W skardze strona wniosła o zobowiązanie Naczelnika Urzędu Skarbowego do wydania decyzji o umorzeniu postępowania w terminie 14 dni od dnia doręczenia organowi prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Zdaniem skarżącej, postępowanie organu pierwszej instancji charakteryzuje się bezczynnością, albowiem przedmiotowa sprawa nie wymaga przeprowadzenia szerokiego postępowania dowodowego. Strona zaznaczyła, że przez pierwsze pół roku trwania postępowania podatkowego (nie licząc wcześniejszej kontroli podatkowej), organ doręczył tylko jedno pismo z dnia [...] r., nie licząc pism o przedłużeniu postępowania. Po trwającym kilka miesięcy dopytywaniu się o termin załatwienia sprawy, został on przedłużony o kolejne 6 miesięcy. W ocenie skarżącej, stan faktyczny sprawy jest bezsporny, sprawa jest prosta i oczywista, więc organ winien już dawno wydać decyzję o umorzeniu postępowania podatkowego, jako bezprzedmiotowego. Żadne względy merytoryczne nie przemawiają bowiem za tak długim czasem prowadzenia sprawy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), stanowiąc w przepisie art. 1 § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( u.p.s.a.) podstawą uchylenia decyzji z przyczyn proceduralnych - naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c), zaś uchylenia z przyczyn materialnoprawnych naruszenie prawa materialnego, gdy miało wpływ na wynik sprawy (lit.a). Skarga nie jest zasadna. Przedmiotem skargi wniesionej w niniejszej sprawie jest bezczynność Naczelnika Urzędu Celnego w T., polegająca według strony na niezałatwieniu przez organ we właściwym terminie sprawy wszczętej z urzędu postanowieniem z dnia [...] r. w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego. Zgodnie z treścią art. 3 § 2 pkt 8 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) dalej p.p.s.a. - przedmiotem skargi może być bezczynność organu w zakresie decyzji i postanowień wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1 - 3 p.p.s.a., a także innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa - art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Tak określony przedmiot skargi na bezczynność organu wpływa na zakres kontroli Sądu. Rozpatrując skargę na bezczynność Sąd zobowiązany jest do kontroli czy zwłoka w załatwieniu sprawy przekroczyła terminy określone w przepisach prawa. Oznacza to, że Sąd w niniejszej sprawie badać może bezczynność organów podatkowych w zakresie wydania wskazanych w skardze decyzji, natomiast nie została poddana kontroli Sądu czynność materialnoprawna jaką jest samo określenie zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego. Jak wynika z akt sprawy, postępowanie wszczęto w dniu [...] r. a strona wnioskiem z dnia [...] r. złożyła ponaglenie tj. po upływie 5 m-cy. W ponagleniu wskazała, że postępowanie organu pierwszej instancji charakteryzuje się bezczynnością, bowiem postępowanie w niniejszej sprawie nie zostało zakończone w ustawowym terminie, a charakter sprawy nie wymaga przeprowadzenia szerokiego postępowania. Należy zgodzić się z tezą wyroku z dnia 20 czerwca 2007 r. WSA w Warszawie sprawie VIII SAB/Wa 11/07, że :"ponaglenie jest specyficznym środkiem ochrony praw strony w postępowaniu podatkowym, przysługuje na czynność organu administracyjnego, która w tym przypadku będzie przybierała formę milczenia. W sprawie ma zastosowanie przepis art. 139 § 1 – 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm. ) dalej Op. w myśl, którego - załatwienie sprawy wymagającej przeprowadzenia postępowania dowodowego powinno nastąpić bez zbędnej zwłoki, jednak nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu 2 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, chyba że przepisy niniejszej ustawy stanowią inaczej. Do określonych Ordynacją podatkową terminów załatwiania spraw nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa podatkowego dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu. Należy zaznaczyć, że terminy określone w art. 139 § 1 są terminami procesowymi. Nie są to terminy przedawnienia, zatem upływ tych terminów nie pozbawia organu podatkowego uprawnień do załatwienia sprawy. Żaden z przepisów Ordynacji podatkowej z upływem terminu załatwienia sprawy lub spóźnionym zawiadomieniem o późniejszym załatwieniu sprawy nie wiąże skutku, jakim jest nieważność postępowania. Tezę tę wyraził WSA we Wrocławiu w dniu 2008-06-26 w sprawie I SA/Wr 418/08 (LEX nr 481272) z którą skład orzekający się w pełni zgadza. W związku z czym należy postawić pytanie kiedy mamy do czynienia z bezczynnością organu ? W literaturze przyjmuje się, że bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie określonym terminie wymieniony organ nie podejmie żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem stosownego aktu lub nie podjął czynności. Terminy, o których mowa w art. 139 Ordynacji podatkowej, nie mają zastosowania do czynności kontrolnych. Postępowanie w sprawie podatkowej, poprzedzone czynnościami kontrolnymi, może trwać znacznie dłużej, niż przewidują to przepisy art. 139 Ordynacji podatkowej, a termin zakończenia kontroli określony jest w upoważnieniu. Należy zauważyć, że okresy opóźnień spowodowane mogą być działaniem czynników, na które organ nie miał wpływu. Są to m.in. działania lub zaniechania innych organów, które są istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. O bezczynności organu administracji publicznej możemy mówić, gdy organ w ustalonym terminie nie podjął żadnych czynności w sprawie. Na gruncie rozpatrywanej sprawy nie można czynić organowi tego zarzutu, bowiem podjął on działania zmierzające do wydania wskazanych rozstrzygnięć. Ponadto zawiadamiał stronę o niemożności załatwienia sprawy w terminie, podając przyczyny niedotrzymania terminu i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Okoliczności sprawy wskazują, iż postępowanie wymagało przeprowadzenia postępowania dowodowego. Z akt sprawy wynika, iż Naczelnik Urzędu Celnego wyznaczał nowe terminy załatwienia sprawy i wskazywał przyczyny zwłoki związane z koniecznością przeprowadzenia dalszego postępowania dowodowego, i dlatego organ podjął następujące czynności aby dokładnie wyjaśnić stan faktyczny i załatwić sprawę. W związku z czym : a. postanowieniem z dnia [...] r. organ pierwszej instancji wezwał stronę do przedstawienia potwierdzonej za zgodność z oryginałem kserokopii wniosku z dnia [...] r. skierowanego do Ośrodka Klasyfikacji i Nomenklatur Urzędu Statystycznego w Łodzi b. oraz listy pracowników zatrudnionych w spółce I. C., zajmujących się sprzedażą pojazdów typu pick-up w okresie od dnia 01 kwietnia 2007 r. do dnia 31 grudnia 2008 r. c. pismem z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Celnego zwrócił się z zapytaniem do Ośrodka Klasyfikacji i Nomenklatur Urzędu Statystycznego w Łodzi, czy udzielając odpowiedzi podmiotowi I. C. dotyczącej klasyfikacji samochodów marki [...] oraz [...], uwzględniono w celu prawidłowej interpretacji i jednolitego stosowania wyjaśnienia do Taryfy Celnej. W odpowiedzi, w dniu [...] r. do Urzędu Celnego wpłynęło pismo z Urzędu Statystycznego z Łodzi, w którym wskazano, że odpowiedź jest opracowywana przez Departament Metodologii, Standardów i Rejestrów Głównego Urzędu Statystycznego w Warszawie. Do dnia wpłynięcia ponaglenia na niezałatwienie sprawy we właściwym terminie, organ pierwszej instancji nie uzyskał odpowiedzi na ww. pytanie. Podsumowując Sąd stwierdza, że w związku z faktem, iż w prowadzonym postępowaniu wydawano postanowienia opisujące przyczyny niezałatwienia sprawy w terminie oraz wskazujące przewidywany nowy termin załatwienia sprawy, jak również w związku z faktem, iż organ podatkowy w trakcie postępowania podejmował niezbędne kroki zmierzające do wyjaśnienia sprawy, złożone przez spółkę ponaglenie jest nieuzasadnione. W tej sytuacji zarzut dot. bezczynności w zakresie niewydania decyzji uważa się za nietrafny. Podkreślić należy, iż obowiązek niezwłocznego załatwienia sprawy nie może naruszać obowiązków spoczywających na organie z mocy innych przepisów; w szczególności organy podatkowe obowiązane są do działania zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 121, 122 i 187 § 1 Ordynacji podatkowej. W ocenie Sądu w rozpatrywanej sprawie organ podatkowy podejmował działania bez zbędnej zwłoki. Działanie "bez zbędnej zwłoki" należy rozumieć jako zakaz nieuzasadnionego przetrzymywania spraw bez nadawania im biegu oraz obowiązek przeprowadzenia postępowania bez niepotrzebnych zahamowań i przewlekłości w działaniu. Należy wskazać, że WSA w Krakowie w wyroku z dnia 22.10.2009 w sprawie I SAB/Kr 2/09 LEX nr 564172 stwierdził, ze : "Nie ma przeszkód prawnych do wielokrotnego przedłużenia terminu załatwienia sprawy, jeżeli jest to usprawiedliwione okolicznościami sprawy". Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.