II SA/Bd 1056/19

WyrokWSA w Bydgoszczy2020-02-18

Skład orzekający: Joanna Janiszewska-Ziołek, Renata Owczarzak, Grzegorz Saniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o odstąpieniu od nałożenia obowiązków na inwestora robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru zabytków może zostać wydana bez uzyskania decyzji wojewódzkiego konserwatora zabytków?
Ratio decidendi
Decyzja o odstąpieniu od nałożenia obowiązków na inwestora robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru zabytków nie może zostać wydana bez uzyskania decyzji wojewódzkiego konserwatora zabytków. Postępowanie naprawcze w takiej sytuacji powinno zostać zawieszone do czasu uzyskania przez inwestora stosownego pozwolenia konserwatorskiego w formie decyzji administracyjnej, a nie jedynie pisma czy postanowienia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Inspektora Nadzoru Budowlanego o odstąpieniu od nałożenia obowiązków na inwestora robót budowlanych polegających na remoncie dachu budynku wpisanego do rejestru zabytków. Skarżąca kwestionowała prawidłowość tej decyzji, podnosząc m.in. brak uzyskania przez organ stosownego pozwolenia konserwatorskiego w formie decyzji oraz nierzetelność przedłożonej przez inwestora oceny technicznej. Po wieloletnim postępowaniu administracyjnym, w którym organy dwukrotnie uchylały swoje wcześniejsze decyzje, ostatecznie zapadła decyzja utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji o odstąpieniu od nałożenia obowiązków.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Inspektora Wojewódzkiego oraz poprzedzającą ją decyzję Inspektora Powiatowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek Sędziowie sędzia WSA Renata Owczarzak sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Kloska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2020 r. sprawy ze skargi A. S. na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2019 r. nr [...] w przedmiocie odstąpienia od nałożenia określonych obowiązków na inwestora robót budowlanych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] 2. zasądza od Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej kwotę 980 (dziewięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 3. zwraca ze Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy) na rzecz skarżącej kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem nadpłaconego wpisu. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla M. B. (zwany dalej "Inspektorem Powiatowym") w toku oględzin przeprowadzonych [...] października 2013 r. na okoliczność wstrzymania robót polegających na ociepleniu elewacji budynku mieszkalnego przy ul. [...] w B. - stwierdził prowadzenie robót budowlanych polegających na remoncie dachu tego budynku. Z kolei w wyniku przeprowadzonych [...] listopada 2013 r. w ww. budynku oględzin w sprawie wykonania robót remontowych dachu Inspektor Powiatowy stwierdził, że wymiana pokrycia dachowego nastąpiła w październiku/listopadzie 2013 r. Organ stwierdził, że inwestorem wykonanych robót jest R. N. (zwany dalej "Inwestorem"), który nie posiada zgłoszenia robót właściwemu organowi. W toku oględzin wykonano dokumentację fotograficzną wykonanego remontu dachu. Po przeprowadzonym postępowaniu, w tym po przedłożeniu przez Inwestora żądanej przez organ oceny technicznej wykonanych robót – Inspektor Powiatowy decyzją z [...] października 2014 r., na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 i ust. 7 oraz art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowalne (zwanego dalej "Prawem budowlanym") oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, zwanej w skrócie "k.p.a.") - odstąpił od nałożenia na Inwestora określonych czynności lub robót, o których mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Wskutek rozpatrzenia odwołania skarżącej A. S. – D. (zwanej dalej "Skarżącą") K. – P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. (zwany dalej "Inspektorem Wojewódzkim") decyzją z [...] grudnia 2014 r. uchylił decyzję Inspektora Powiatowego i przekazał mu sprawę do ponownego rozpatrzenia. Uchylając decyzję organu pierwszej instancji organ odwoławczy wskazał m.in. na konieczność wykonania właściwej dokumentacji technicznej wykonanych robót oraz na konieczność odniesienia się do pisma Miejskiego Konserwatora Zabytków z [...] lipca 2014 r. wskazującego, że przedmiotowy budynek znajduje się na obszarze wpisanym do rejestru zabytków. Po ponownym postępowaniu, w toku którego została przedstawiona ocena techniczna z [...] maja 2015 r., Inspektor Powiatowy decyzją z [...] lipca 2015 r. odstąpił od nałożenia na Inwestora określonych czynności lub robót, o których mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Wskutek rozpatrzenia odwołania Skarżącej Inspektor Wojewódzki decyzją z [...] września 2015 r. nr [...].TK uchylił decyzję Inspektora Powiatowego z [...] lipca 2015 r. i przekazał mu sprawę do ponownego rozpatrzenia. Wyrokiem z [...] lutego 2016 r. (sygn. II SA/Bd 1315/15) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę A. S. – D. wniesioną na decyzję Inspektora Wojewódzkiego z [...] września 2015 r. Sąd stwierdził, że zaistniały w sprawie i stanowiły właściwą przyczynę wydania decyzji przez organ odwoławczy wskazane w tej decyzji powody, tj.: - wadliwe wykonanie nałożonego na inwestora obowiązku uzupełnienia oceny technicznej remontu dachu budynku w zakresie dotyczącym konstrukcji dachu i brak właściwego zweryfikowania przez organ I instancji przesłanego opracowania; - brak ustaleń, czy doszło do nadbudowy budynku, jak wskazano w odwołaniu; - brak wyjaśnienia przez organ I instancji kwestii dysponowania przez inwestora tytułem prawnym do nieruchomości; - pominięcie konieczności uzyskania pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków na przeprowadzone prace budowlane. Po ponownym postępowaniu Inspektor Powiatowy decyzją z [...] maja 2018 r. odstąpił od nałożenia na Inwestora określonych czynności lub robót, o których mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Inspektor Wojewódzki decyzją z [...] sierpnia 2018 r. uchylił tę decyzję organu I instancji wskazując, że organ nie uzyskał wymaganego stanowiska konserwatora zabytków odnośnie wykonanego remontu dachu. Następnie decyzją z [...] lipca 2019 r. nr [...].SK Inspektor Powiatowy odstąpił od nałożenia na Inwestora określonych czynności lub robót, o których mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. W oparciu o przedłożoną w dniu [...] maja 2015 r. ocenę techniczną remontu dachu organ stwierdził, że nie zachodzi potrzeba wykonania żadnych czynności faktycznych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Organ stwierdził także, że podjęte rozstrzygnięcie jest zgodne z treścią stanowiska Miejskiego Konserwatora Zabytków zawartego w piśmie z [...] lutego 2019 r. nr [...]. W złożonym odwołaniu Skarżąca podniosła, że - Inwestor zmienił konstrukcję dachu, na wykonane roboty powinien zatem uzyskać pozwolenie na budowę, a nie jedynie zgłoszenie. Na tą okoliczność organ nie przesłuchał wskazanych przez Skarżącą świadków oraz nie przeprowadził dowodu z opinii biegłego; - roboty nie zostały wykonane należycie i w sposób zapewniający bezpieczne użytkowanie obiektu, o czym świadczy przedstawiona przez odwołującą ekspertyza; - ekspertyza przedstawiona przez Inwestora została wykonana nierzetelnie; - organ nie uzyskał stanowiska Miejskiego Konserwatora Zabytków wydanego w formie postanowienia (art. 106 k.p.a.); - organ nie zajął stanowiska co do prowadzenia robót budowlanych po ich wstrzymaniu. Odwołująca wskazała ponadto na potrzebę wyłączenia organu I instancji ze względu na istniejącą relację rodzinną pomiędzy Inwestorem a autorem przedstawionej przez niego ekspertyzy, który ponadto pełnił ważne funkcje w organie pierwszej instancji. Po rozpatrzeniu odwołania Inspektor Wojewódzki decyzją z [...] września 2019 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Inspektor Wojewódzki stwierdził, że wykonane roboty budowlane stanowią remont w rozumieniu art. 3 pkt 8 Prawa budowlanego. Zwrócił uwagę, że dokonanie w postępowaniu naprawczym prowadzonym na podstawie art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego ustalenia, że wykonane w warunkach samowoli roboty są zgodne z przepisami prawa i sztuką budowlaną, a tym samym nie wymagają nakazania żadnych czynności ani robót do doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem – daje to podstawę do wydania rozstrzygnięcia w formie decyzji merytorycznej takiej jaką wydał Inspektor Powiatowy. Inspektor Wojewódzki podniósł, że według przedstawionej oceny technicznej roboty remontowe dachu wykonano zgodnie ze sztuką budowlaną i obowiązującymi przepisami techniczno – budowlanymi tak w zakresie koniecznych i niezbędnych wzmocnień jak również koniecznych i pilnych wymian tylko niektórych elementów dachu ze względu na degradację i duże zużycie eksploatacyjne oraz na skutek zastosowania niewłaściwej technologii pokrycia dachu – złego ułożenia dachówek przez poprzedników na zbutwiałych i wypaczonych łatach i kontrłatach, co spotęgowało nieszczelności dachu. Zabudowana w wyniku remontu dachówka spełnia parametry i wymogi sztuki dekarskiej. Organ ocenił, że wykonane roboty w żaden sposób nie zmieniły konstrukcji dachu ani charakterystycznych parametrów budynku. Stan techniczny dachu nie uzasadnia nałożenia na inwestora obowiązku jego rozbiórki. Odnośnie załączonego przez Skarżącą do odwołania orzeczenia technicznego z 2017 r. Inspektor Wojewódzki stwierdził, że kwestionuje ono tylko profesjonalizm wykonanych robót budowlanych – zasadność i sposób wykonania, nie wykazując przy tym, że poprzez wykonane roboty uległ pogorszeniu stan techniczny więźby dachowej. Jednocześnie orzeczenie to wskazuje, iż stan poprzedni (przed wykonanymi robotami budowlanymi) był nieprawidłowy np. w pkt 3 opracowania stwierdzono, że zamontowana ukośnie drewniana belka (stanowiąca usztywnienie dla słupa) uległa zniszczeniu na skutek działania próchnicy. Inspektor Wojewódzki wskazał także, że do akt sprawy załączono pismo Miejskiego Konserwatora Zabytków z [...] lipca 2014 r. z którego wynika, że przedmiotowy obiekt znajduje się na obszarze Starego M. wpisanego do rejestru zabytków (nr [...] z [...] lipca 1984 r.). Granice obszaru zostały wskazane w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego "Ś. – Ś. T." w B. (uchwała nr [...] Rady M. B. z dnia [...] lutego 2007 r.). Z kolei z pisma Miejskiego Konserwatora Zabytków z [...] lutego 2019 r. [...] wynika, że prace remontowe wykonano bez stosownego pozwolenia służby konserwatorskiej. Z powodu braku wskazania budynku na załączniku rysunkowym do mpzp "Ś. – Ś. T." jako obiektu znajdującego się w gminnej ewidencji zabytków, nie mają do niego zastosowania wymagania zawarte w § 6 ust. 2 pkt 5 tegoż mpzp. Miejski Konserwator Zabytków stwierdził ponadto, że w kontekście charakteru i jakości samowolnie wykonanych prac remontowych ze stanowiska konserwatorskiego nie wnosi merytorycznych zastrzeżeń. Połać dachu została wyremontowana bez zmiany geometrii dachu, a nowe pokrycie dachu powtarza typ, układ i materiał oryginalnego. Organ konserwatorki uznał także, że docieplenie tylnej, podwórzowej elewacji w praktyce konserwatorskiej jest metodą, pod pewnymi ograniczeniami, dopuszczalną. Zdaniem Inspektora Wojewódzkiego z treści pisma Miejskiego Konserwatora Zabytków nie wynika, że nakazuje on podjęcie jakichkolwiek innych czynności w stosunku do rzeczonych robót budowlanych, w tym wskazuje konieczność przywrócenia dachu budynku do stanu poprzedniego. Inspektor Wojewódzki zauważył, że rozstrzygnięcie organu I instancji pozostaje bez wpływu na uprawnienia konserwatora zabytków, który dokonuje oceny wykonanych prac, kierując się przesłankami określonymi w ustawie z dnia [...] lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Zatem przesłanka uzyskania stanowiska konserwatora zabytków została spełniona, a organ nadzoru budowlanego nie ma wpływu na przyjętą przez inny organ formę, co zarzuca Skarżąca w odwołaniu. Odnośnie istnienia prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane Inspektor Wojewódzki wskazał na treść ugody pomiędzy stronami postępowania spisanej przed Sądem Rejonowym w B. [...] czerwca 2017 r. (sygn. akt II Ns 5149/14). Odnosząc się do odwołania Inspektor Wojewódzki wskazał ponadto, że nie występują w sprawie okoliczności skutkujące koniecznością wyłączenia pracowników lub organu. W skardze do sądu administracyjnego A. S. – D. wniosła o uchylenie decyzji Inspektora Wojewódzkiego oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpłw na wynik sprawy tj.: 1) art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności w sprawie, 2) art. 78 § 1 i 2 k.p.a poprzez bezzasadne nieuwzględnienie wniosków dowodowych skarżącej czy też ich nierozpoznanie, 3) art. 84 § 1 k.p.a. poprzez brak powołania biegłego z dziedziny budownictwa na okoliczność ustalenia zakresu faktycznie wykonanych robót budowlanych przez Inwestora, w tym w szczególności tego, czy doszło do zmiany konstrukcji dachu, a także stanu technicznego dachu po ich realizacji, 4) art. 89 § 1 i 2 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie rozprawy pomimo tego, że w sprawie zachodziła konieczność wyjaśnienia okoliczności faktycznych przy udziale świadków, 5) art. 106 § 1, 2 i 5 k.p.a. poprzez brak zwrócenia się do Miejskiego Konserwatora Zabytków o uzgodnienie legalizacji samowolnie wykonanych robót budowlanych w formie zaskarżalnego dla strony postanowienia, a tym samym brak załatwienia sprawy poprzez zwrócenie się we właściwej formie do organu administracji publicznej, 6) art. 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wskazania w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji motywów nieprzeprowadzenia dowodów zawnioskowanych przez Skarżącą czy też ich nierozpoznania, 7) art. 24 § 3 k.p.a. w zw. z art. 26 § 2 i 3 k.p.a. wobec zaistnienia przesłanek wyłączenia organu pierwszej instancji, 8) art. 10 § 1 k.p.a. poprzez brak końcowego pouczenia skarżącej przez organ o przysługującej jej prawie do zapoznania się z aktami sprawy i przede wszystkim zebraniu całego materiału dowodowego w postępowaniu odwoławczym, 9) art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego poprzez niewłaściwe zastosowanie wobec pominięcia, że w sprawie, w dacie wydania zaskarżonej decyzji, brak było możliwości doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. W uzasadnieniu skargi Skarżąca podtrzymała swoje stanowisko przedstawione w odwołaniu od decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna, aczkolwiek Sąd nie podziela w pełni stanowiska Skarżącej. Zasadny jest przede wszystkim zarzut braku uzyskania przez organ nadzoru budowlanego wydanego w odpowiedniej formie stanowiska konserwatora zabytków, aczkolwiek wbrew stanowisku skarżącej nie powinno być one uzyskane w trybie art. 106 k.p.a. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 14 stycznia 2016 r. (sygn. II OSK 1157/14) istota postępowania naprawczego, prowadzonego na podstawie art. 51 Prawa budowlanego, w sytuacji gdy inwestor wykonał roboty budowlane w obiekcie budowlanym wpisanym do rejestru zabytków bez wymaganego pozwolenia, polega na dokonaniu ocen obiektu budowlanego i wykonanych robót budowlanych w celu ustalenia, jakie działania trzeba wykonać w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem. Te oceny i ustalenia odnoszą się do robót budowlanych, które zostały już wykonane samowolnie, ale także do robót budowlanych, których wykonanie może być nakazane w postępowaniu naprawczym. Z tego względu przepis art. 36 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 36 ust. 5 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami nie może być rozumiany w ten sposób, że ma zastosowanie tylko wówczas, gdy inwestor zamierza prowadzić roboty budowlane przy zabytku wpisanym do rejestru, a nie ma zastosowania, jeżeli prowadzi roboty budowlane bez pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków i pozwolenia na budowę. Również przepisy Prawa budowlanego (art. 39) wyraźnie określają w jakich przypadkach wojewódzki konserwator zabytków nie wydaje decyzji o pozwoleniu na prowadzenie robót budowlanych i przedstawia jedynie stanowisko jako organ współdziałający, co jednak nie dotyczy obiektu budowlanego wpisanego do rejestru zabytków. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wojewódzki konserwator zabytków powinien wydać na wniosek inwestora decyzję co do prowadzonych robót budowlanych na podstawie art. 36 ust. 2 pkt 1 w związku z art. 36 ust. 5 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, a nie postanowienie na podstawie art. 106 k.p.a. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że w takiej sytuacji prawidłowe jest zawieszenie postępowania przez organ nadzoru budowlanego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., do czasu ostatecznego rozstrzygnięcia przez konserwatora zabytków wniosku o wydanie pozwolenia konserwatorskiego obejmującego roboty budowlane, do którego złożenia został zobowiązany inwestor. Sąd w niniejszym składzie w pełni podziela powyższe stanowisko. Zgodnie z art. 36 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. z 2020 r. poz. 282) prowadzenie prac konserwatorskich, restauratorskich lub robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru, w tym prac polegających na usunięciu drzewa lub krzewu z nieruchomości lub jej części będącej wpisanym do rejestru parkiem, ogrodem lub inną formą zaprojektowanej zieleni wymaga pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków. Stosownie zaś do treści art. 39 ust. 1 Prawa budowlanego oraz art. 32 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego - prowadzenie robót budowlanych przy obiekcie budowlanym wpisanym do rejestru zabytków lub na obszarze wpisanym do rejestru zabytków wymaga, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, uzyskania pozwolenia na prowadzenie tych robót, wydanego przez właściwego wojewódzkiego konserwatora zabytków. Skoro zatem inwestor chcąc legalnie przystąpić do prac budowlanych przy obiekcie wpisanym do rejestru zabytków musi przedstawić organowi administracji architektoniczno - budowlanej decyzję właściwego konserwatora zabytków udzielającą zgody na prowadzenie takich prac, to tym bardziej uzyskanie decyzji właściwego konserwatora zabytków będzie obligatoryjne w przypadku prowadzenia postępowania związanego z legalizacją robót budowlanych. Pozbawione podstaw byłoby bowiem różnicowanie sytuacji ww. inwestorów i to na korzyść inwestora, który dopuszcza się samowoli budowlanej. Należy podkreślić, że postępowanie regulowane przepisem art. 51 Prawa budowlanego ma charakter naprawczy, wobec tego sposób doprowadzenia obiektu budowlanego, objętego ochrona konserwatorską, do stanu zgodnego z prawem zależy bezsprzecznie od stanowiska właściwego konserwatora zabytków (por. wyrok NSA z 27 stycznia 2010 r., II OSK 153/09, LEX nr 597318; wyrok NSA z dnia 20 czerwca 2012 r., II OSK 524/11, LEX nr 1215853). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd, że konserwator zabytków swoje ww. stanowisko wyraża w formie decyzji administracyjnej, która powinna zapaść w odrębnym postępowaniu, poprzedzającym wydanie rozstrzygnięcia w postępowaniu naprawczym prowadzonym na podstawie art. 50 – 51 Prawa budowlanego. W niniejszej sprawie ani pismo Miejskiego Konserwatora Zabytków z [...] lipca 2014 r. ani pismo tego organu z [...] lutego 2019 r. [...] nie można uznać za tego rodzaju decyzję, wydaną na wniosek inwestora. Już z powyższego powodu należy zatem uznać, że zaskarżona decyzja Inspektora Wojewódzkiego z [...] lipca 2019 r. oraz poprzedzająca ją decyzją Inspektora Powiatowego, wydane bez uzyskania stosownego stanowiska Miejskiego Konserwatora Zabytków w B. (prowadzącego w B. sprawy z właściwości wojewódzkiego konserwatora zabytków, stosownie do porozumienia zawartego pomiędzy Wojewodą K. – P. a Prezydentem M. B. w dniu [...] stycznia 2012 r.; Dz. Urz. Woj. Kuj- Pom. z 2012 r. poz. 768) – zostały wydane z naruszeniem prawa procesowego i materialnego tj. z naruszeniem art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. oraz przepisów ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy. Zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. należy uznać zasadny w zakresie, w jakim organ nie odniosły się szczegółowo do zarzutów skarżącej odnośnie sposobu wykonania opinii technicznej przedstawionej przez inwestora. Organ nie odniósł się bowiem w ogóle do zarzutu, że w celu wykonania oględzin dachu konieczne było przejście przez posiadane przez skarżącą lokale, tymczasem według jej wiedzy nikt przez jej lokale nie przechodził. Okoliczność ta może rzutować na ocenę rzetelności przedstawionej przez inwestora opinii technicznej, która jest zasadniczym dowodem w sprawie. Należy natomiast zgodzić się z organem, że z przedstawionego przez skarżącą "Orzeczenia budowlanego" zasadniczo nie wynika niezgodność wykonanych robót budowlanych ze sztuką budowlaną tj. niezgodność skutkująca brakiem spełnienia wymogów określonych w art. 5 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. W pkt 1 i 3 "Orzeczenia" krytyka dotyczy zasadniczo braku profesjonalizmu wykonania tj. zastosowania najlepszych w danej sytuacji rozwiązań technicznych, a nie uzyskania wskutek zastosowanych rozwiązań spełnienia ww. wymogów. Organ przeoczył jednakże, że w pkt 2 "Orzeczenia" wskazano wyraźnie na niezgodność ze sztuką budowlaną wykonania wzmocnienia belek w miejscu oparcia ich na ścianach zewnętrznych. Organ nie odniósł się do tej okoliczności, w szczególności nie skonfrontował tej kwestii z opiniami technicznymi przedłożonymi przez inwestora. Należy zauważyć, że nakładając na stronę postępowania obowiązek dostarczenia ekspertyzy technicznej, organ w istocie dopuszcza dowód z opinii biegłego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 września 2019 r. sygn. II OSK 2612/17). Ocena techniczna lub ekspertyza podlegają ocenie organu na takich samych zasadach, jak opinia biegłego, o której mowa w art. 84 § 1 k.p.a., z zastosowaniem zasady swobodnej oceny dowodów wyrażonej w art. 80 k.p.a. W przypadku zatem jeżeli w toku postępowania podnoszone są zarzuty, które mogą podważyć rzetelność czy prawidłowość opinii biegłego – organ winien się do nich szczegółowo ustosunkować. Stosowanie zasady swobodnej oceny dowodów oznacza jednakże również to, że samo zgłoszenie przez stronę zarzutów do przedłożonej przez inwestora opinii technicznej nie zobowiązuje automatycznie organu do dopuszczenia wnioskowanych przez stronę dowodów z dodatkowej opinii biegłego czy z przesłuchania świadków. Argumentacja przemawiająca za koniecznością dopuszczenia takich dowodów bądź też za brakiem konieczności przeprowadzenia takich dowodów musi zostać przez organ przedstawiona w uzasadnieniu wydanej decyzji – czego w przedmiotowej sprawie zabrakło. Brak także w zaskarżonej decyzji Inspektora Wojewódzkiego argumentacji organu odnośnie określenia, czy zakres wykonanych roboty budowlanych pozwala zakwalifikować je jako remont w rozumieniu art. 3 pkt 8 Prawa budowlanego. W tym względzie organ odwoławczy poprzestaje jedynie na stwierdzeniu, że jest to remont i że została przedłożona ocena techniczna wykonanych robót - nie odnosząc się do podnoszonej przez Skarżącą kwestii jakoby Inwestor zmienił konstrukcję dachu dokonując wymiany części jego elementów (w tym murłaty) i wpływu tej okoliczności na kwalifikację prawną wykonanych robót. Powyższe jest jednoznaczne z uchybieniem art. 107 § 3 k.p.a., które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Niezasadne są natomiast zarzuty Skarżącej odnośnie wyłączenia organu i braku możliwości zapoznania się z aktami przed wydaniem decyzji. Kwestia wyłączenia organu była rozpatrywana w niniejszej sprawie postanowieniem Inspektora Wojewódzkiego z [...] czerwca 2014 r. (k. 31 akt administracyjnych), w którym rozważano zaistnienie przesłanek wyłączenia organu. Należy przy tym zauważyć, że wskazana w skardze przesłanka wyłączenia ujęta w art. 24 § 3 k.p.a. odnosi się do wyłączenia pracownika. Przesłanka ta nie stosuje się do wyłączenia organu. Odnośnie braku możliwości zapoznania się z aktami przed wydaniem decyzji. należy wskazać, że uchybienie art. 10 § 1 k.p.a. może stanowić podstawę uchylenia decyzji jedynie wówczas, gdy wykaże się, że naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy. Innymi słowy, strona musi wykazać, że gdyby do takiego uchybienia nie doszło, wynik sprawy byłby odmienny. Skarżąca takiego skutku zaistniałego uchybienia nie wykazała. Ze względu na powyższe Sąd na podstawie art. 145 § pkt 1 lit. a) i c) oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325) uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. W ponownym postępowaniu organ winien zawiesić postępowanie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. do czasu uzyskania stosownego stanowiska Miejskiego Konserwatora Zabytków w B. – wydanego w formie decyzji administracyjnej. Zawieszając postępowanie organ winien zobowiązać inwestora do wystąpienia do Miejskiego Konserwatora Zabytków o rozstrzygnięcie tego zagadnienia albowiem art. 36 ust. 5 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami regulujący kwestię legitymacji procesowej w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na prowadzenie robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru, przyznaje ją jedynie osobie fizycznej lub jednostce organizacyjnej posiadającej tytuł prawny do korzystania z zabytku wpisanego do rejestru. Ponadto organ przy wydaniu decyzji winien zastosować się do stanowiska sądu odnośnie konieczności przedstawienia argumentacji w kwestii zasadności przeprowadzania dalszych dowodów co do zakresu i kwalifikacji prawnej wykonanych robót budowlanych oraz przedstawienia argumentacji na rzecz takiej a nie innej kwalifikacji wykonanych robót budowlanych, w szczególności kwalifikowania ich jako remontu. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 Prawa o postępowaniu sądami administracyjnymi oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawny (Dz. U. z 2018 r. poz. 265) biorąc pod uwagę wysokość wpisu. O zwrocie nadpłaconego wpisu orzeczono na podstawie art. 225 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło