II SA/Bd 1177/11

WyrokWSA w Bydgoszczy2011-11-22

Skład orzekający: Renata Owczarzak, Małgorzata Włodarska, Grzegorz Saniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odwołanie wniesione po terminie od doręczenia decyzji może być rozpatrzone przez organ odwoławczy, czy skutkuje to stwierdzeniem nieważności decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji?
Ratio decidendi
Odwołanie wniesione po upływie ustawowego terminu nie może być rozpatrzone przez organ odwoławczy bez przywrócenia terminu, gdyż skutkuje to rozpatrzeniem odwołania od decyzji ostatecznej, co stanowi rażące naruszenie prawa i podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji organu odwoławczego utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Stan faktyczny
R. K. otrzymał decyzję odmowną Wójta Gminy dotycząca przyznania zasiłku celowego związanego z powodzią. Odwołanie od decyzji złożył po terminie, a organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy. Skarżący zarzucił błędne ustalenia faktyczne dotyczące wysokości strat oraz wskazał, że zgłaszał szkody, lecz po terminie.
Rozstrzygnięcie
Stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji SKO oraz orzekł, że decyzja ta nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Małgorzata Włodarska sędzia WSA Grzegorz Saniewski Protokolant Kamila Wesołowska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 listopada 2011 r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję SKO we W. z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego w związku z powodzią 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Decyzją Wójta Gminy [...] z [...] odmówiono R. K. przyznania zasiłku celowego w związku z powodzią w 2010 r. Decyzję doręczono wnioskodawcy 4 sierpnia 2011 r. (v. zwrotne potwierdzenie odbioru). W dniu 1 sierpnia 2011 r. R. K. przesłał do SKO we [...] pismo nazwane "zaskarżeniem", w którym oświadczył, że "zaskarża Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w [...] za bezczynność." W związku z wniesionym pismem, SKO we [...] wezwało nadawcę do sprecyzowania, czy pismo z 1 sierpnia 2011 r. jest zażaleniem na niezałatwienie sprawy w terminie czy odwołaniem od decyzji, a jeśli tak to zobowiązano do jej wskazania. W odpowiedzi R. K. oświadczył, że pismo z 1 sierpnia 2011 r. powinno być zażaleniem, a nie zaskarżeniem i w czasie sporządzenia pisma nie miał decyzji, lecz ją dopiero otrzymał 4 sierpnia 2011 r. Pismo z wyjaśnieniem i jednocześnie stanowiące odwołanie od decyzji z [...] r. zostało sporządzone 24 sierpnia 2011 r. Do organu zostało nadane 25 sierpnia 2011 r. Decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego we [...] z [...] utrzymano w mocy decyzję z [...] r. Organ ustalił, że na terenie gminy [...] straty z tytułu powodzi nie były szacowane. Ogółem szkody powstałe w uprawach w gospodarstwie strony oszacowano na poziomie 13 %. Jest to wartość niższa od wymogu określonego w § 2 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 13 lipca 2010 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji programu pomocy dla rodzin rolniczych, w których gospodarstwach rolnych lub działach specjalnych produkcji rolnej powstały szkody spowodowane przez powódź, osunięcie się ziemi lub huraganu w 2010 r. (Dz. U. Nr 132, poz. 889). W odpowiedzi na zarzut o zaniechaniu szacowania szkód organ stwierdził, że nie było z tego terenu zgłoszeń, wobec czego komisja ds. szacowania szkód uznała, że na tym obszarze nie wystąpiła powódź. Zalana powierzchnia na terenie gminny [...] stanowiła ok. 14 -19% powierzchni gospodarstw na terenie tej gminy. Zalanie gruntu wnioskodawcy wynika z niekorzystnego położenia nieruchomości graniczącej z kanałem[...]. Występujące podtopienia na poziomie 14-19% nie wskazują na wystąpienie szkód wskutek powodzi. W skardze do Sądu R. K. zarzucił błędne ustalenia faktyczne. W jego ocenie straty jakie poniósł w uprawach rolnych i działach specjalnych wynoszą 50%. Ze względu na opady i podtopienia wykorzystał tylko ok. 30 % łąki, gdyż tylko z tego obszaru ściął trawę na zielonkę dla gęsi. Wiązało się to z koniecznością dokupienia pasz treściwych i zboża, powodując wzrost kosztów tuczu gęsi i utratę zysku na poziomie 50%. Stwierdził ponadto, że zgłaszał szkody, ale poinformowano go, że zrobił to po terminie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 129 § 2 kpa odwołanie od decyzji wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji. Skarżący otrzymał decyzję organu I instancji w dniu 4 sierpnia 2011 r., zatem termin do wniesienia odwołania upływał z dniem 18 sierpnia 2011 r. Skarżący odwołanie wniósł 25 sierpnia 2011 r. (v. dowód nadania na kopercie dołączonej do akt). Rozpatrzenie odwołania wniesionego po terminie skutkuje naruszeniem zasady trwałości decyzji administracyjnej wyrażonej w art. 16 § 1 kpa, gdyż oznacza rozpatrzenie odwołania od decyzji ostatecznej. Nie ma też podstaw do uznania, że odwołaniem było pismo z 1 sierpnia 2011 r., gdyż w tym czasie nie była wydana jeszcze decyzja, a więc nie było przedmiotu zaskarżenia, od którego można byłoby rozpoznać odwołanie. W tych okolicznościach organ rozpatrując odwołanie z 24 sierpnia nadane 25 sierpnia 2011 r., rozpoznał je od decyzji ostatecznej, co stanowi rażące naruszenie prawa skutkujące podstawą do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji. Takie stanowisko jest zgodnie prezentowane w orzecznictwie (por. wyrok VIII SA/Wa 85/09, VIII SA/Wa 362/07 Lex 497375, IV SA 2273/98). Jeśli organ właściwy do działania jako organ drugiej instancji prowadzi postępowanie odwoławcze w wyniku odwołania wniesionego z uchybieniem terminu określonego w art. 129 § 2 kpa, bez przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, dopuszcza się rażącego naruszenia art. 16 § 1 kpa orzekając w sprawie zakończonej decyzją ostateczną i to nawet wówczas, gdy orzeka o utrzymaniu w mocy decyzji ostatecznej. Z tego względu Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270 ze zm.) i art. 156 § 1 pkt 2 kap orzekł jak w pkt 1sentencji wyroku. Na podstawie art. 152 ppsa orzeczono jak w punkcie 2 wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło