II SA/Bd 1207/17

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2017-12-04

Skład orzekający: Elżbieta Piechowiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy czynność materialno-techniczna polegająca na wprowadzeniu zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków, dokonana z urzędu przez starostę, podlega zaskarżeniu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 PPSA?
Ratio decidendi
Czynność materialno-techniczna polegająca na wprowadzeniu zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków, dokonana z urzędu przez starostę na podstawie dostępnej dokumentacji, nie jest aktem lub czynnością, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 PPSA, ponieważ nie dotyczy bezpośrednio uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W związku z tym skarga na taką czynność jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.
Stan faktyczny
E. K. wniósł skargę na czynność Starosty polegającą na unieważnieniu wpisu w operacie ewidencji gruntów. Starosta wniósł o odrzucenie skargi. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Piechowiak po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. K. na czynność Starosty w przedmiocie unieważnienia wpisu w operacie ewidencji gruntów postanawia odrzucić skargę. Pismem z dnia 6 września 2017r. E. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę domagając się unieważnienia wpisu w operacie ewidencji gruntów, prowadzonym przez Starostwo [...]. W odpowiedzi na skargę Starosta wniósł o jej odrzucenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę jako niedopuszczalną należało odrzucić. Badanie merytorycznej zasadności skargi przez sąd administracyjny poprzedza analiza, czy mieści się ona w zakresie przedmiotowym postępowania sądowoadministracyjnego. Zakres ten został unormowany w art. 3 § 2, art. 3 § 3 oraz w art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. – Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369), zwanej dalej p.p.s.a. Przepis art. 3 § 2 p.p.s.a. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje i inne akty wymienione w punktach 1-7 oraz (pkt 8) na bezczynność lub przewlekłe prowadzenia postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Zgodnie z § 3 tego artykułu sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. W myśl art. 3 § 2 pkt 4 tej ustawy kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 (a więc inne niż decyzje i opisane w pkt 2 i 3 postanowienia) akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi jest czynność materialno-techniczna Starosty, polegająca na wprowadzeniu zmiany w ewidencji gruntów i budynków. Zasady prowadzenia ewidencji gruntów i budynków oraz zasady wymiany danych ewidencyjnych zostały uregulowane w przepisach rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2016 r. poz. 1034), które przepisem § 44 pkt 2 nakłada na starostę obowiązek utrzymywania operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, to jest zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. W tym miejscu wyjaśnić należy, iż w odniesieniu do gruntów ewidencja zawiera dane dotyczące ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty. Ewidencja wskazuje także właściciela lub władającego gruntem. Zgodnie natomiast z art. 24 ust. 2a punkt 1 i 2 oraz ust. 2b ustawy dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2016 r. poz. 162, dalej jako ustawa), aktualizacja operatu ewidencyjnego odbywa się z urzędu lub na wniosek właścicieli przedmiotu własności, którego zmiany mają dotyczyć oraz następuje w drodze czynności materialno - technicznej lub w drodze decyzji administracyjnej. Stosownie do § 45 ust. 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych w celu: zastąpienia danych niezgodnych ze stanem faktycznym, stanem prawnym lub obowiązującymi standardami technicznymi odpowiednimi danymi zgodnymi ze stanem faktycznym, stanem prawnym lub obowiązującymi standardami technicznymi; ujawnienia nowych danych ewidencyjnych; wyeliminowania danych błędnych. Aktualizacja operatu ewidencyjnego polega zatem na zastąpieniu dotychczasowych zapisów ewidencyjnych nowymi lub na ich zmodyfikowaniu, przy czym konieczność dokonania zmiany lub modyfikacji (aktualizacji) powinna być udokumentowana. Podkreślić także należy, że posługiwanie się przez prawodawcę w przepisach rozporządzenia pojęciem "aktualizacji" nie oznacza, że w ogóle nie jest możliwe usuwanie błędów czy omyłek w ewidencji w ramach pojęcia "aktualizacja", ale powinno się to odbywać w sytuacji, gdy uzasadnia to aktualny stan prawny lub gdy błędne wpisy w bazie danych ewidencyjnych mają charakter oczywistych - w świetle złożonych dokumentów - pomyłek. Ewidencja gruntów i budynków nie ma bowiem charakteru prawotwórczego. Jej zadaniem jest odzwierciedlanie w sposób prawidłowy aktualnego stanu prawnego, a nie tworzenie stanu prawnego nowego (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 18 sierpnia 2015 r. sygn. akt II SA/Bk 381/15, wyrok WSA w Krakowie z dnia 13 października 2010 r., sygn. akt III SA/Kr 277/09 z 27 lutego 2013 r., sygn. akt III SA/Kr 960/12 z dnia 15 maja 2012 r., dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http//orzeczenia.nsa.gov.pl, powoływanej dalej jako CBOSA). Zgodnie z przepisami ww. rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, wprowadzenie zmian ewidencyjnych może nastąpić w dwojakim trybie: albo w trybie czynności materialno-technicznej w postaci wprowadzenia do bazy danych zmiany na podstawie udokumentowanego zgłoszenia zmiany, o którym organ tylko zawiadamia, albo w drodze decyzji. Organ wydaje decyzję, zgodnie z przepisem § 47 ust. 3 rozporządzenia, gdy aktualizacja operatu ewidencyjnego wymaga wyjaśnień zainteresowanych lub uzyskania dodatkowych dowodów. Wówczas starosta przeprowadza w sprawie tej aktualizacji postępowanie administracyjne, które kończy się decyzją wprowadzającą zmiany lub odmawiającą wprowadzenia żądanej zmiany. Odnosząc powyższe rozważania do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że wprowadzając zmianę w ewidencji gruntów, Starosta uwzględnił stan prawny nieruchomości wynikający z dostępnych mu dokumentów, w tym zgromadzonych na potrzeby ewidencji gruntów dla przedmiotowych nieruchomości. Jak wynika z akt sprawy od roku 1960, dz. Nr [...] o pow. [...] ha, obręb [...] gm. W. w ewidencji gruntów i budynków zapisana była jako wodozbiory kl.IV, w odnowionym rejestrze w roku 1972 jako wody stojące kl. V. Na podstawie wykazu zmian gruntowych w roku 1981 dz. nr [...] o pow. [...] ha, obręb [...], została ujawniona w ewidencji jako wody płynące. Z powyższego wynika zatem, iż opierając się na dokumentacji zgromadzonej na potrzeby ewidencji gruntów i budynków, Starosta dokonał w niej zmiany z urzędu, poprzez skorygowanie dotychczasowych zapisów. Czynność materialno-techniczna wprowadzenia zmiany aktualizującej operat ewidencji gruntów i budynków jest czynnością podjętą w zakresie administracji publicznej, jednakże jej dokonanie wynika z realizacji nałożonego na starostę, jako organu administracji geodezyjnej i kartograficznej, obowiązku prowadzenia operatu ewidencji gruntów i budynków oraz utrzymania tego operatu w stanie aktualności, w ramach zadania z zakresu administracji rządowej. Wynikający z przepisów § 49 ust. 1 omawianego rozporządzenia obowiązek zawiadomienia wskazanych w nim podmiotów o zmianach w danych ewidencyjnych dokonanych w drodze czynności materialno-technicznej, nie dotyczy i nie realizuje bezpośrednio uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a dotyczących osób, do których kierowane jest zawiadomienie o dokonanej już zmianie. W świetle powyższego wprowadzona przez starostę z urzędu w drodze czynności materialno-technicznej zmiana aktualizująca operat ewidencji gruntów i budynków, wynikająca z ponownej analizy dokumentacji przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, o której starosta tylko zawiadamia w trybie § 49 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia z dnia 24 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, nie ma charakteru aktu lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. i nie przysługuje na nią skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego (por. postanowienie WSA w Krakowie z dnia 19 lutego 2014 r. sygn. akt III SA/Kr 846/13 – dostępny w CBOSA). Skoro skarżącemu nie przysługiwało prawo do wystąpienia ze skargą do sądu administracyjnego na czynność polegającą na wprowadzeniu zmian w ewidencji gruntów i budynków, to skarga, jako niedopuszczalna, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i art. 58 § 3 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło