II SA/Bd 1361/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Leszek Tyliński Sędziowie sędzia WSA Anna Klotz (spr.) sędzia WSA Jarosław Wichrowski Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Kloska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 października 2017 r. sprawy ze skargi M. P. na postanowienie Wojewody z dnia [...] września 2016 r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę. II SA/Bd 1361/16 UZASADNIENIE Prezydent G. decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...], powołując się na art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.) oraz art. 104 § 1 Kpa, orzekł o wymeldowaniu M. P. z pobytu stałego przy ul. [...] w G. W toku postępowania organ I instancji nie ustalił miejsca pobytu M. P., w związku z czym wystąpił do Sądu Rejonowego w G. o ustanowienie przedstawiciela dla osoby nieobecnej. Ustanowiono nim M. C., pracownika Sądu Rejonowego w G., która odebrała decyzję w przedmiotowej sprawie w dniu [...] sierpnia 2013 r., lecz nie wniosła odwołania. W dniu [...] lipca 2016 r. M. P. złożył w Urzędzie Miejskim w G. odwołanie. Z uwagi na dokonanie tej czynności z uchybieniem ustawowego terminu Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2016 r. nr [...], działając na podstawie art. 134 Kpa, stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. We wniosku z dnia [...] września 2016 r., który za pośrednictwem organu I instancji wpłynął do [...] Urzędu Wojewódzkiego w B. M. P. zwrócił się o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji Prezydenta G. z [...] sierpnia 2013 r. nr [...]. W uzasadnieniu podał, że ustanowiony przez sąd powszechny kurator nie zapewnił zainteresowanemu, jako osobie nieobecnej w przedmiotowym postępowaniu, prawa do obrony. Zaskarżonym do Sądu postanowieniem z dnia [...] września 2016 r. nr [...] Wojewoda [...] odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta G. z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] o wymeldowaniu M. P. z pobytu stałego w lokalu nr [...] przy ul. [...] w G. Organ powołał się na art. 58 § 1 i 2 i art. 59 § 2 k.p.a. Organ wskazał, że przedmiotową decyzję Prezydenta G. z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] skutecznie doręczono kuratorowi M. C. w dniu [...] sierpnia 2013 r. W treści decyzji znajdowało się pouczenie, że od decyzji służy stronie odwołanie w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia. Termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu [...] września 2013r. Natomiast strona M. P. złożył odwołanie - za pośrednictwem organu I instancji - w dniu [...] lipca 2016 r. Z akt sprawy wynika również, że odwołujący się dopiero w dniu [...] września 2016 r. złożył prośbę o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Przyjęcie podania potwierdza pieczątka wpływu o treści: "Urząd Miejski w G., Sekretariat Prezydenta, wpłynęło [...] WRZ 2016, numer kancelaryjny [...], podpis pracownika przyjmującego". Nastąpiło uchybienie terminu do wniesienia odwołania (2 lata 10 miesięcy i 14 dni), przy czym wraz z odwołaniem nie wniesiono jednocześnie prośby o przywrócenie uchybionego terminu. Po drugie, nastąpiło również uchybienie terminu do złożenia prośby o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, ponieważ prośba ta nie została wniesiona w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu ([...] lipca 2016 r.), czyli w nieprzekraczalnym terminie do dnia [...] sierpnia 2016 r., lecz wniesiono ją dopiero w dniu [...] września 2016 r. (32 dni opóźnienia). Wobec ustaleń organu, w świetle powołanego art. 58 § 2 K.p.a. - nie było możliwe przywrócenie M. P. terminu do wniesienia odwołania, albowiem prośbę o przywrócenie ustawowego 7-dniowego terminu złożył on ze znacznym uchybieniem terminu, który jest nieprzekraczalny. Co istotne, prośba wnioskodawcy o przywrócenie terminu do złożenia odwołania nie zawierała jakiegokolwiek uprawdopodobnienia, że uchybienie to nastąpiło bez winy odwołującego się. Ciężar zaś uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu spoczywa na wnioskodawcy. Zatem niespełnienie dwóch z czterech przesłanek, o których mowa w powołanym przepisie art. 58 § 1 i 2 K.p.a., wyklucza przywrócenie terminu. Prawidłowość postanowienia podjętego w sprawie przez organ odwoławczy zakwestionował M. P. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, wnosząc o pełną analizę sprawy w przedmiocie wymeldowania skarżącego z dotychczasowego miejsca pobytu stałego. Skarżący zarzucił brak właściwego pouczenia w decyzji o wymeldowaniu z dnia [...] sierpnia 2013 r., co jego zdaniem spowodowało uchybienie terminu. Zarzucił pominięcie jego osoby w postępowaniu, a tym samym pozbawienie prawa do obrony. Ponadto, zarzucił, że ustanowiony kurator nie podjął stosownych kroków celem ochrony jego praw. W odpowiedzi na skargę przedstawionej w piśmie z dnia [...] października 2016 r. Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi wyjaśniając, że nie podziela zarzutów podniesionych w skardze i podtrzymuje stanowisko przyjęte przy orzekaniu w sprawie z powodów wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie podstawą zaskarżonego postanowienia był art. 58 § 1 kpa, zgodnie z którym w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Stosownie do art. 58 § 2 kpa prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu z jednoczesnym dopełnieniem czynności, dla której termin był określony, przy czym przywrócenie terminu do złożenia tej prośby jest niedopuszczalne (§ 3). Podsumowując – termin należy przywrócić jeżeli zostaną spełnione łącznie wszystkie ww. przesłanki. Z art. 58 § 2 k.p.a. wynika, że datą, od której należy liczyć termin do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu, jest data uzyskania przez zainteresowaną osobę wiadomości o zdarzeniu powodującym rozpoczęcie biegu terminu. W przypadku wystąpienia z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia odwołania takim zdarzeniem jest dowiedzenie się o wydaniu przez organ I instancji decyzji administracyjnej. Jeżeli zatem przyczyną uchybienia terminu miałby być brak wiedzy strony o istnieniu decyzji, to przyjąć trzeba, że ta przyczyna ustaje w dacie, w której obiektywnie uznać można, że strona posiadła informację o wydanej decyzji. W orzecznictwie sądowoadminiostracyjnym jednolicie wskazuje się, że badanie okoliczności ustania przyczyny uchybienia terminu powinno być każdorazowo odniesione do indywidualnych okoliczności sprawy, a samo ustanie przyczyny uchybienia terminu musi mieć charakter realny, a nie tylko potencjalny lub domniemywany (por. wyrok NSA z dnia 20 maja 2014 r. sygn. I OSK 2693/12). W przedmiotowej sprawie we wniosku o przywrócenie terminu z dnia [...] września 2016 r. skarżący wskazał, że decyzja o jego wymeldowaniu z pobytu stałego z dnia [...] sierpnia 2013 r. została doręczona ustanowionemu przez sąd kuratorowi w dniu [...] sierpnia 2013 r. Podkreślił, że jako "strona nieobecna" nie miał możliwości obrony swoich praw. Ustanowienie dla strony kuratora również nie zapewniło stronie realnej, właściwej obrony jej podstawowych praw. Skarżący nie wiedział o decyzji Prezydenta Miasta G. wydanej dnia [...] sierpnia 2013r., w konsekwencji czego nie mógł bronić swoich praw. W dniu [...] lipca 2016 r., jak stwierdził sam skarżący M. P. w odwołaniu z dnia [...] lipca 2016 r., dowiedział się o wymeldowaniu. Wskazał w nim, że w dniu [...] lipca 2016 r. pracownicy urzędu miejskiego i spółki miejskiej mpgn poinformowali go o wymeldowaniu z miejsca pobytu stałego. Ponadto, we wniosku z dnia [...] lipca 2016 r. skarżący wystąpił do Prezydenta G. o wydanie (przesłanie kopii) jemu decyzji o wymeldowaniu. W konsekwencji, przyczyna uchybienia terminu ustała w momencie powzięcia informacji o podjęciu przez organ decyzji o wymeldowaniu. Nieprzywracalny, siedmiodniowy termin do wniesienia prośby o przywrócenie terminu, o jakim mowa w zacytowanym wyżej art. 58 § 2 kpa, upływał więc w dniu [...] lipca 2016 r. Tymczasem prośbę tę skarżący wniósł w piśmie z dnia [...] września 2016 r., a więc z uchybieniem 7-dniowego terminu. W konsekwencji tego stwierdzić należy, iż prawidłowo organ przyjął, że przywrócenie skarżącemu terminu do wniesienia odwołania nie było w tej sytuacji możliwe. Ponieważ odmowa przywrócenia terminu musiała nastąpić z uwagi na niespełnienie warunku formalnego z art. 58 § 2 kpa, na istotę rozstrzygnięcia nie mogły wpłynąć okoliczności dotyczące przyczyn uchybienia terminu i uprawdopodobnienia bądź braku uprawdopodobnienia, że opóźnienie nastąpiło bez winy skarżącego. Jednocześnie należy stwierdzić, że późniejsze doręczenie decyzji organu I instancji stronie – M. P., reprezentowanemu w przedmiotowym postępowaniu przez kuratora ustanowionego przez sąd na podstawie art. 34 Kpa, któremu uprzednio doręczono decyzję w sprawie - nie powoduje otwarcia od początku dla odwołującego się terminu do wniesienia odwołania. Podkreślenia wymaga, że 14-dniowy termin do wniesienia odwołania, określony w art. 129 § 2 Kpa, liczy się od dnia doręczenia decyzji kuratorowi (zob. wyrok z dnia 15.04.2009 r. sygn. akt III SA/Wr 677/08; wyrok z dnia 15.05.2008 r. sygn. akt II OSK 553/07). Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 151 p.p.s.a.