II SA/Bd 229/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Sędziowie: Sędzia WSA Krzysztof Gruszecki ( spr ) Asesor WSA Anna Klotz Protokolant Ewa Czerwińska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 30 maja 2007r. sprawy ze skargi Krystyny G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] 2007 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty Powiatu w Ś. z dnia [...] 2006 r. nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Krystyna G. wniosła skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] 2007 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Starosty Powiatu Ś. z dnia [...] 2006 r. nr [...] orzekającą o utracie prawa do świadczenia przedemerytalnego dla pracowników byłego Państwowego Przedsiębiorstwa Gospodarki Rolnej od dnia 1 lipca 2002 r. z powodu nabycia prawa do zasiłku stałego z pomocy społecznej. Sąd przyjął w sprawie następujący stan faktyczny: Decyzją z [...] 2006 r. Nr [...] Starosta Powiatu Świeckiego przyznał Krystynie G. prawo do świadczenia przedemerytalnego dla pracowników byłego Państwowego Przedsiębiorstwa Gospodarki Rolnej od dnia 13 stycznia 2002 r. do 30 czerwca 2002 r. w wysokości 120% zasiłku podstawowego tj. w wysokości 572,10 zł miesięcznie (na dzień 01.09.2001 r.).Swoje stanowisko organ uzasadnił przepisem art. 150 b ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2004 r. Nr 99, poz. 1001) zgodnie, z którym pracownikowi byłego Przedsiębiorstwa Gospodarki Rolnej przysługuje świadczenie przedemerytalne, jeżeli w okresie od 1 stycznia 2002 r. do 31 lipca 2004 r. spełniał warunki określone w art. 37 k ust. 9 ustawy z 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2001 r. (Dz. U. z 2001 r. Nr 6, poz. 56 z poz. zm.) to jest jeżeli posiadał status osoby bezrobotnej oraz łącznie spełniał, jak w przypadku skarżącej, następujące warunki: osiągnął wiek co najmniej 50 lat, posiadał okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 20 lat , był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy w Państwowym Przedsiębiorstwie Gospodarki Rolnej przez okres co najmniej 10 lat oraz zamieszkiwał w powiecie (gminie) uznanym za zagrożony szczególnie wysokim bezrobociem strukturalnym. Starosta uznał, iż Krystyna G. spełniła kryterium stażu pracy, a na dzień 13.01.2002 r. legitymowała się wiekiem 50 lat, jednakże utraciła status osoby bezrobotnej nabywając prawo do zasiłku stałego z dniem 1 lipca 2002 r. Wojewoda [...], rozpoznając odwołanie, wobec zaistniałego stanu faktycznego, jak i z uwagi na treść przepisu art.150 b ust. 1 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy w związku z art. 37 n ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, potwierdził, że prawo do świadczenia przedemerytalnego ustaje z dniem, w którym osoba uprawniona przestała spełniać warunki, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 tejże ustawy. W tej sytuacji Krystynie G. przysługiwało prawo do świadczenia przedemerytalnego do dnia 1 lipca 2002 r. Podjęte przez Wojewodę rozstrzygniecie oraz poprzedzająca je decyzja Starosty z dnia 17 stycznia 2006 r., w toku kontroli sądowoadministracyjnej wyrokiem z dnia 31 maja 2006 r. sygn. akt. II SA/Bd 376/07 zostały uznane za obarczone wadą nieważności wymienioną w art. 156 § 1 pkt 2 kpa w części dotyczącej określenia końcowego terminu przyznania świadczenia, bowiem art. 37 k ust 9 oraz art.37 n ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, jak również art.150 b ust.2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy nie stanowią podstawy prawnej do wskazywania w decyzji przyznającej sporne świadczenie końcowej daty jego przysługiwania. Dlatego też wskazano, iż przy ponownym rozpoznawaniu sprawy organy administracji nie powinny orzekać o terminie, na jaki zostało przyznane świadczenie, co nie wyklucza oczywiście możliwości weryfikacji zaskarżonej decyzji w nadzwyczajnych trybach weryfikacyjnych związanych, np. ze zmianą okoliczności stanu faktycznego. Następnie decyzją z dnia [...] 2006 r. nr [...] Starosta Powiatu Ś. na podstawie art. 9 ust 1 pkt 14 lit. b, art. 150b ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2004 r. nr 99 poz. 1001 ze zm.)w związku z art. 37 k ust. 9, art. 37 n ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 grudnia 2001 r. (Dz. U. z 2001 r. Nr 6 poz. 56 z poz. zm.) oraz art. 104 k.p.a. orzekł o utracie przez Krystynę G. prawa do świadczenia przedemerytalnego dla pracowników byłego Państwowego Przedsiębiorstwa Gospodarki Rolnej od dnia 1 lipca 2002 r. z powodu nabycia prawa do zasiłku stałego z pomocy społecznej. Po rozpatrzeniu odwołania, w którym strona domagała się przyznania świadczenia przedemerytalnego od 1 lipca 2002 r., kwestionując zmiany w przepisach prawa dotyczące jej uprawnień będących przedmiotem sporu, Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] 2007 r. nr [...] utrzymał w mocy zakwestionowane rozstrzygniecie. Organ w uzasadnieniu powołał przepis art. 150 b ust. 2 w/w ustawy o promocji zatrudnieniu i instytucjach rynku pracy stanowiący, iż prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje za okres od dnia spełnienia warunków do jego nabycia określonych w ustawie o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w brzmieniu obowiązującym w dniu 1 stycznia 2002 r., nie wcześniej jednak niż od dnia 1 stycznia 2002 r. Wyjaśnił, iż uprawnienie to z kolei, jak stanowi art. 37 n ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (wg brzmienia obowiązującego w dniu 1 stycznia 2002 r.) ustaje z dniem, w którym osoba uprawniona utraciła status osoby bezrobotnej, a więc przestała spełniać warunki, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 tejże ustawy. Z akt sprawy wynika, że strona od dnia 1 lipca 2002 r. nabyła uprawnienie do pobierania zasiłku stałego z pomocy społecznej i w związku z tym mocą decyzji Starosty Ś. z dnia [...] 2002 r. Nr [...] utraciła status osoby bezrobotnej. W tej sytuacji w świetle powoływanego art. 37 n ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu z dniem 1 lipca 2002 r. ustało prawo do pobierania świadczenia przedemerytalnego przez odwołującą. W skardze wniesionej do Sądu Krystyna G. przywołała argumentację zawartą w odwołaniu, domagając się przyznania świadczenia przedemerytalnego od dnia 1 lipca 2002 r. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że sąd rozpatruje skargę, ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania administracyjnego. Ponadto zgodnie z przepisem art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej: " p.p.s.a.", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, przy czym nie posiada uprawnień do merytorycznego orzekania co do istoty sprawy. Skarga podlega uwzględnieniu. Zważywszy jednak na szersze granice rozpoznania sądu administracyjnego niż argumenty w niej wskazane, Sąd zauważa, iż w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego mających poważny wpływ na rozpoznanie sprawy. Wskazać należy, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 13 maja 2006 r. sygn. akt II SA/Bd 378/06 stwierdził nieważność decyzji Wojewody [...] z dnia [...] 2006 r. nr [...] oraz poprzedzającej ja decyzji Starosty Powiatu Ś. z dnia [...] 2006 r. nr [...] w części określającej termin końcowy świadczenia przedemerytalnego. Następnie organy administracji wydały kolejne rozstrzygnięcia będące przedmiotem zaskarżenia w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym. Z poddanych kontroli decyzji oraz akt sprawy nie wynika natomiast, aby w jakimkolwiek stopniu odniesiono się do odwołania Krystyny G. od decyzji Starosty Powiatu Ś. z dnia [...] 2006 r. nr [...]. W związku z tym należy stwierdzić, że w obecnej chwili w obrocie prawnym pozostaje ostateczna decyzja przyznająca Krystynie G. świadczenie przedemerytalne (gdyż nie rozpatrzono odwołania). A skoro tak to zgodnie z postanowieniami art. 108 kpa nie wywołuje ona skutków prawnych, gdyż taki walor posiadają tylko te orzeczenia, które stały się ostateczne lub te, które zaopatrzono w rygor natychmiastowej wykonalności. Nie ma również pewności, czy takie skutki decyzja ta będzie wywierała. W związku z tym orzekanie o utracie świadczenia w chwili, gdy strona nie nabyła jeszcze w sposób definitywny uprawnień należy uznać za przedwczesne, gdyż w pierwszej kolejności w sposób ostateczny powinno być zakończone postępowanie w przedmiocie przyznania przedmiotowego świadczenia, a dopiero drugiej ewentualnie może być prowadzone postępowanie w sprawie jego utraty. Uznając, ze niedokonanie powyższej czynności w toku postępowania odwoławczego jest równoznaczne z naruszeniem przez organ II instancji przepisów art. 7, 77 § 1 k.p.a. należało na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. zaskarżoną decyzję i decyzję pierwszoinstancyjną uchylić. Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy organy administracji powinny zachować przedstawioną wyżej kolejność orzekania i od tego ustalenia podjąć decyzje.