II SA/Bd 3/26
WyrokWSA w Bydgoszczy2026-02-24
Skład orzekający: sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz, sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek (spr.), sędzia WSA Mariusz Pawełczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy umorzenie postępowania administracyjnego w sprawie zakazu wprowadzania na rynek brojlerów kurzych jest zasadne, gdy zlikwidowano stado, którego dotyczyła decyzja, a jednocześnie upływ czasu uniemożliwia rzetelne przeprowadzenie postępowania dowodowego zgodnie z wytycznymi sądów administracyjnych?Ratio decidendi
Umorzenie postępowania administracyjnego jest zasadne, gdy zlikwidowano stado, którego dotyczyła decyzja, a jednocześnie obiektywna niemożność przeprowadzenia rzetelnego postępowania dowodowego z uwagi na upływ czasu uniemożliwia wydanie merytorycznej decyzji. W takiej sytuacji jedynym dopuszczalnym rozstrzygnięciem jest umorzenie postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o umorzeniu postępowania w przedmiocie zakazu wprowadzania na rynek brojlerów kurzych. Pierwotna decyzja z 2013 r. zakazywała skarżącemu wprowadzania na rynek brojlerów z uwagi na stwierdzenie niedozwolonego białka. Po uchyleniu tej decyzji i ponownym rozpoznaniu sprawy, organ I instancji umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe z uwagi na likwidację stada oraz niemożność przeprowadzenia rzetelnego postępowania dowodowego z powodu upływu czasu. Organ II instancji utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zaskarżył decyzję, kwestionując jej uzasadnienie i zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych oraz prawa materialnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Sędziowie: sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek (spr.) sędzia WSA Mariusz Pawełczak Protokolant: starszy asystent sędziego Agnieszka Jagiełłowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2026 r. sprawy ze skargi H. R. na decyzję [...] Lekarza Weterynarii [...] z dnia [...] maja 2025 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w przedmiocie zakazu wprowadzania na rynek brojlerów kurzych oddala skargę.
Decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2025 r. Powiatowy Lekarz Weterynarii w B. ("PLW"), po ponownym rozpoznaniu sprawy, umorzył w całości postępowanie w przedmiocie zakazu H. R. (dalej powoływanemu również jako "skarżący") wprowadzania na rynek brojlerów kurzych.
W uzasadnieniu organ wyjaśnił dotychczasowy przebieg postępowania i wskazał, że decyzją z dnia [...] czerwca 2024 r. Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w B. ("WLW") – którą uchylono w całości uprzednio wydaną w sprawie decyzję z dnia [...] maja 2013 r. – zobowiązany został do ponownego rozpatrzenia sprawy. Jednocześnie PLW – w związku z wiążącymi go wytycznymi wynikającymi z ww. decyzji WLW jak i wydanych w sprawie wyroków sądów administracyjnych - zobowiązany został do przeprowadzenia w całości od nowa postępowania dowodowego, w tym w szczególności ustalenia sposobu pobrania próbek pasz co do ich jakości i reprezentatywności stosownie do załącznika nr I Rozporządzenia Komisji (WE) nr 152/2009 z dnia 27 stycznia 2009 r. oraz do dokonania ustaleń co do rzeczywistego przebiegu kontroli (m.in. poprzez przeprowadzenie dowodów wskazywanych przez stronę, m.in. z materiałów audiowizualnych i przesłuchania świadków) i dopiero na tej podstawie dokonania oceny czy wyniki badań próbek pasz pozwalały na nałożenie obowiązków na stronę.
W związku z powyższym organ I instancji powołał biegłego, którego opinia, jak podkreślił, bezspornie potwierdza prawidłowość ustalenia sposobu pobrania próbek pasz co do ich jakości i reprezentatywności. Biegły wyjaśnił, że pobieranie próbek pasz do badań w kierunku oznaczenia przetworzonego białka do celów urzędowej kontroli pasz było w 2013 r. poza zakresem stosowania Rozporządzenia Komisji (WE) nr 152/2009 z dnia 27 stycznia 2009 r. ustanawiającego metody pobierania próbek i dokonywania analiz do urzędowej kontroli pasz w części poświęconej metodom pobierania próbek. Następnie organ wyjaśnił, że podstawą ustalenia stanu faktycznego niniejszej sprawy były protokoły kontroli z dnia 21 maja i 31 maja 2013 r. w oparciu o które organ zobowiązany był do dokonania rzetelnej oceny całokształtu stanu faktycznego, w tym konkretnych czynności kontrolnych i pobierania próbek w aspekcie zgodności działań osób dokonujących kontroli na fermie skarżącego. Spełnienie ww. wymogów prawidłowego przeprowadzenia postępowania dowodowego organ ocenił jednak jako niemożliwe. Wyjaśnił przy tym, że większość z inspektorów weterynaryjnych prowadzących postępowanie w 2013 r. nie pozostaje już w stosunku pracy z Inspektorem Weterynarii w B., a ponadto brak jest pobranych w tamtym okresie próbek pasz. Wobec tego prowadzone postępowanie dowodowe byłoby niepełne, nierzetelne i niewszechstronne. Wobec niedających się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego PWL uznał, że zasadnym będzie umorzenie postępowania na podstawie art. 105 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1691, dalej: "k.p.a."). Podkreślił przy tym, że przedmiotem decyzji z 2013 r. były zakazy i nakazy nałożone na fermę drobiu, w której wstawy kurcząt brojlerów oraz partie paszy zmieniły się od tamtego czasu wielokrotnie. Ponadto, jak podkreślił, zmieniły się również zapisy Rozporządzenia PE i Rady (WE) nr 999/2001 z dnia 21 maja 2001 r. ustanawiającego zasady dotyczące zapobiegania, kontroli i zwalczania niektórych pasażowalnych gąbczastych encefalopatii. Aktualnie w dacie wydania niniejszej decyzji, dopuszcza ono stosowanie w żywieniu zwierząt gospodarskich przetworzonego białka zwierzęcego z obowiązującymi w tym zakresie uwagami i wkluczeniami.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący wskazał w szczególności, że nie kwestionuje rozstrzygnięcia, ale jego uzasadnienie. Podniósł, że sprawa toczy się już od 12 lat oraz, że zarówno pierwotna decyzja organu I instancji, jak i wszystkie utrzymujące ją w mocy decyzje były bezprawne i należało je wyeliminować z obrotu prawnego, a samo postępowanie administracyjne umorzyć, gdyż w jego ocenie od samego początku nie było podstaw do nakładania na niego jakichkolwiek zakazów i nakazów. Skarżący dodał, że w pierwotnej decyzji organ I instancji nałożył na niego nie tylko zakaz wprowadzenia na rynek brojlerów kurzych, ale także nakaz czyszczenia, mycia i dezynfekcji wszystkich urządzeń i pomieszczeń, mających styczność z niedozwolonym białkiem pochodzenia zwierzęcego – co świadczy o błędzie w decyzji, która przedmiot określa wyłącznie jako zakaz wprowadzania na rynek brojlerów kurzych. W ocenie skarżącego w uzasadnieniu decyzji winien być stwierdzony charakter i zakres naruszeń prawa oraz potwierdzenie, że w sprawie od samego początku nie było podstaw do nałożenia jakichkolwiek obowiązków – zakazów i nakazów.
Kujawsko-Pomorski Wojewódzki Lekarz Weterynarii w B. decyzją z dnia [...] maja 2025 r. [...], utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy w pierwszej kolejności wyjaśnił, że przedmiot niniejszego postępowania należało określić w oparciu o zawiadomienie o wszczęciu postępowania z urzędu, a więc jako zakaz wprowadzania na rynek brojlerów kurzych. Następnie podniósł, że bezspornym jest, że niniejsze postępowanie w stało się bezprzedmiotowe, czego nie kwestionuje również skarżący, wskazując jednocześnie, że nie istnieje już stado, które miałoby być objęte zakazem wprowadzenia na rynek. Ponadto WLW podkreślił ponadto, że przy wydawaniu kwestionowanego rozstrzygnięcia uwzględniono wytyczne zawarte w wyroku WSA w Bydgoszczy, w którym wskazano, że organy administracji publicznej mogą, a wręcz powinny rozważyć czy dalsze kontynuowanie postępowania w kierunku zakazu wprowadzenia na rynek brojlerów kurzych ma sens, skoro tego stada fizycznie już nie ma. Zwrócił też uwagę, że z uwagi na to, że przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte z urzędu, mogło się ono zakończyć jedynie na dwa sposoby, tj. wydaniem decyzji o charakterze sankcyjnych lub represyjnym lub umorzeniem postępowania, jeśli jego wszczęcie lub kontynuowanie jest bezprzedmiotowe. Jak wyjaśnił, niezasadne są dywagacje skarżącego w kierunku kwestionowania opinii biegłego, gdyż przyczyną umorzenia przedmiotowego postępowania, wbrew jego twierdzeniom, nie była opinia biegłego. Organ podkreślił, że w toku postępowania administracyjnego, jak również postępowania sądowo-administracyjnego pomiędzy stroną skarżącą a organami zaistniał spór natury prawnej, którego istota polega na ocenie czy materiał służący do przeprowadzenia badań i w konsekwencji sformułowania wyników tych badań, był materiałem reprezentatywnym. Spór ten ogniskował się na kwestii sposobu pobrania próbek, ich reprezentatywności, a także sposobu zabezpieczenia próbek. W sprawie kilkukrotnie wypowiadały się sądy administracyjny, wskazując na wiążący charakter dokonywania oceny próbek i znaczenie tych próbek dla rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej. Ostatecznie organy uznały, że nie są w stanie ustalić w sposób oczekiwany przez sądy administracyjne okoliczności związanych z pobraniem próbek i ich wpływem na wyniki badań. Zakwestionowana przez skarżącego opinia biegłego, co prawda wskazywała, że okoliczności podnoszone przez sąd co do ilości i reprezentatywności próbek nie mają znaczenia dla oceny wyniku badań laboratoryjnych. Organ I instancji nie mógł jednak oprzeć swojego rozstrzygnięcia na opinii biegłego, albowiem był związany poglądem wyrażonym przez sądy administracyjne. Organ odwoławczy dodał również, że ocena protokołów kontroli w kontekście wiarygodności lub braku wiarygodności tych dowodów nie ma żadnego znaczenia w kontekście bezprzedmiotowości przedmiotowego postępowania. Wskazał, że bezprzedmiotowość wynika z dwóch różnych powodów, tj. zlikwidowania stada, którego dotyczyła przedmiotowa decyzja oraz brak możliwości sprostania wytycznym sądów administracyjnych odnośnie próbek.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na powyższą decyzję H. R. zarzucił naruszenie:
- art. 107 § 3 k.p.a. ze względu na wadliwe uzasadnienia decyzji obu instancji;
- art. 153 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie oceny i wskazań zawartych w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy i Naczelnego Sądu Administracyjnego zapadłych w sprawie z uwagi na: błędne kwestionowanie, że z Rozporządzenia Komisji (WE) nr 152/2009 nie wynika nakaz stosowania się przez organ kontrolujący do procedur pobierania próbek w nim przewidzianych, chociaż literalnie wynika to m.in. z pkt 1, 2.1.3.1. i 2.2.3.1. Załącznika VI tego aktu; sprzeczne z ww. oceną i wskazaniami przyjęcie, że uzyskiwanie próbki reprezentatywnej w przypadku wykrycia substancji niedozwolonej nie ma istotnego znaczenia w sprawie; niewykonanie wskazań Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczących należytego zebrania materiału dowodowego w odniesieniu do pobierania i reprezentatywności próbek.
- art. 81a k.p.a., art. 7 i 8 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a., art. 76 k.p.a., art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. i art. 19d, 19d i 19f ustawy o inspekcji weterynaryjnej z uwagi na: oparcie się na opinii biegłego, który podlegał wyłączeniu, a jego opinia jest sprzeczna z prawem i wskazaniami zawartymi w wyrokach WSA i NSA; oparcie się na protokołach kontroli, które zawierały liczne błędy; dowolne i niemające oparcia w dowodach stwierdzenie, że niemożliwe jest ustalenie czy próbki są reprezentatywne oraz przyjęcie, że błędy w zakresie pobierania próbek pasz i pobierania próbki niereprezentatywnej nie mogą mieć wpływu na wynik sprawy; błędne i dowolne uznanie, że warunki techniczne pobierania pasz z silosów i zasypników nie pozwalały na pobieranie próbek zgodnie z Rozporządzeniem Komisji (WE) nr 152/2009, a nadto, że kontrolujący dysponowali odpowiednim sprzętem; błędne przyjęcie "wysokiej" ilości przetworzonego białka pochodzenia zwierzęcego w niezidentyfikowanej próbce, dotyczącej niewiadomej partii paszy oraz chybione wnioskowanie, że błędy w zakresie pobierania próbek nie wpłynęły na wynik końcowy;
- art. 81a k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez pominięcie dowodów zaoferowanych przez stronę; mające wpływ na wynik sprawy naruszenie pkt 3 załącznika nr 1 do Rozporządzenia 152/2009 w zw. z lit a załącznika nr 2 do Rozporządzenia Nr 183/2005 z dnia 12 stycznia 2005 r. ustanawiającego wymagania dotyczące higieny pasz (Dz.U. UE. L z 8 lutego 2005 r.) poprzez błędne i wzajemnie sprzeczne definiowanie paszy;
- art. 7 ust. 1, 2, 3 i załącznika nr IV do Rozporządzenia 999/2001 oraz art. 9 ust. 1 pkt 2 ustawy o produktach pochodzenia zwierzęcego w zw. z art. 1 i 3 oraz załącznikami I i VI Rozporządzenia 152/2009 oraz sekcjami 2-7 rozdziału II załącznika X w zw. z załącznikiem IV Rozporządzenia Komisji (UE) Nr 142/2011 z dnia 25 lutego 2011 r. w sprawie wykonywania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1069/2009, określającego przepisy sanitarne dotyczące produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego, nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi oraz w sprawie wykonania dyrektywy Rady 97/78/WE w odniesieniu do niektórych próbek i przedmiotów zwolnionych z kontroli weterynaryjnej na granicach w myśl tej dyrektywy poprzez ich błędną wykładnie polegającą na nieprawidłowym przyjęciu, że obecność jakiejkolwiek ilości składników białka pochodzenia zwierzęcego w paszy podawanej zwierzętom gospodarskim powoduje, że pasza nie odpowiada wymaganiom określonym w przepisach o paszach;
- art. 1 Rozporządzenia 152/2009, wszystkich pkt załącznika I do tego rozporządzenia oraz pkt 1, 2.1.3.1., 2.1.4.3., 2.1.5.2. i 2.2.3.1. załącznika VI do Rozporządzenia 152/2009 (w wersji obowiązującej w toku kontroli) poprzez przyjęcie, że pobieranie próby paszy niezgodnie z zasadami tam określonymi, nie ma wpływu na wynik badania;
- art. 73 k.p.a. i art. 81 k.p.a. w zw. z art. 10 k.p.a. i art. 7 k.p.a. poprzez uniemożliwienie skarżącemu odpowiedniego zapoznania się z dowodami w sprawie;
- art. 138 § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując jednocześnie dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja WLW z dnia [...] maja 2025 r. utrzymująca w mocy decyzję PLW z dnia [...] marca 2025 r. umarzającą w całości postępowanie w przedmiocie zakazu wprowadzania na rynek brojlerów kurzych.
Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało na skutek uchylenia decyzją WLW z dnia [...] czerwca 2024 r. pierwotnie wydanej w niniejszym postępowaniu decyzji PLW z dnia [...] maja 2013 r. zakazującej skarżącemu H. R. wprowadzania na rynek brojlerów kurzych z kurnika K-4 w związku ze stwierdzeniem niedozwolonego białka pochodzącego ze zwierząt lądowych w żywieniu kurcząt brojlerów.
W pierwszej kolejności Sąd zauważa, że poddana obecnie kontroli sądowej sprawa była już przedmiotem tej kontroli kilkukrotnie, w następstwie czego wydane zostały wyroki przez WSA w Bydgoszczy oraz NSA. Obecnie kontrolując legalność zaskarżonej decyzji Sąd związany jest oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania tam zawartymi na podstawie art. 153 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. W piśmiennictwie (zob. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis, Warszawa 2004, s. 388) wskazuje się, że przez ocenę prawną należy rozumieć osąd o prawnej wartości sprawy. Ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak i kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania decyzji podatkowej. Zwraca się także uwagę, że związanie samego sądu administracyjnego w rozumieniu komentowanego przepisu oznacza, iż nie może on formułować nowych ocen prawnych - sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się do wskazań w zakresie dalszego postępowania przed organem administracji publicznej.
W rozpoznawanej sprawie związanie organów administracji stanowiskiem prawnym wyrażonym przez NSA w wyrokach z dnia 20 marca 2024 r. sygn. akt I OSK 169/21, z dnia 23 maja 2019 r. II OSK 1718/17 oraz z dnia 12 stycznia 2016 r. sygn. akt II OSK 1087/14 oraz wytycznymi WSA w Bydgoszczy wynikającymi z wyroków z dnia 26 listopada 2013 r. sygn. akt II SA/Bd 934/13 oraz z dnia 25 lutego 2019 r. sygn. akt II SA/Bd 1026/19 - nakreśliło organom konieczny do przeprowadzenia zakres postępowania dowodowego w sprawie przy ponownym jej rozpoznaniu. W szczególności w ww. wyrokach zobowiązano organy do rzetelnego i prawidłowego ustalenia sposobu pobrania próbek pasz, co do ich jakości i reprezentatywności stosownie do załącznika nr I rozporządzenia nr 152/2009 oraz do dokonania ustaleń co do rzeczywistego przebiegu kontroli i dopiero na tej podstawie dokonania oceny czy wyniki badań próbek pasz pozwalały na nałożenie obowiązków na stronę.
Podkreślić należy przy tym, że w wyroku WSA w Bydgoszczy z dnia 25 lutego 2019 r. sygn. akt II SA/Bd 1026/19 Sąd zastrzegł, że w sytuacji gdyby organ uznał, że np. na skutek znacznego upływu czasu (postępowanie toczy się od 2013 r.) lub z innych niezależnych od strony postępowania przyczyn, nie jest obecnie możliwe właściwe i zgodne z przepisami postępowania dostateczne ustalenie rzeczywistego przebiegu i zastosowanej metody poboru próbek paszy z danej jej partii, czy też zakresu i rozmiaru odstępstw od metodologii określonej w załączniku nr I, wątpliwości w tym zakresie nie mogą być z tego powodu interpretowane obecnie na niekorzyść strony. Podkreślił przy tym, że w niniejszej sprawie, nie można na obecnym jej etapie wykluczyć tego, że zaistnieje konieczność orzeczenia o uchyleniu decyzji organu I instancji w całości i umorzeniu postępowania I instancji w sprawie wskazanych w tej decyzji niezgodności z prawem paszowym i żywnościowym w całości - jako bezprzedmiotowego.
Z bezprzedmiotowością postępowania administracyjnego, w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. mamy do czynienia wówczas, gdy organ w sposób oczywisty stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Umorzenie postępowania administracyjnego może nastąpić zarówno z przyczyn podmiotowych, jak i przedmiotowych. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza zatem sytuację, w której nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Chodzi tu o kryterium bezprzedmiotowości odnoszące się do postępowania, ale w taki sposób, że wynik tego postępowania nie powinien mieć charakteru merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie, lecz jedynie być formalnym jego zakończeniem (patrz: wyrok NSA z dnia 9 grudnia 2015 r. sygn. akt II OSK 929/14 i wyrok WSA w Białymstoku z dnia 25 maja 2021 r. sygn. akt II SA/Bk 174/21 – dostępne na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query). Przyczyny, dla których sprawa będąca przedmiotem postępowania administracyjnego utraciła charakter sprawy administracyjnej lub nie miała takiego charakteru jeszcze przed wszczęciem postępowania, mogą być różnorodnej natury. W piśmiennictwie dzieli się te przyczyny na podmiotowe i przedmiotowe, te zaś z kolei na spowodowane "faktami naturalnymi" lub zdarzeniami prawnymi (B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, 2004, s. 478-479).
W przekonaniu Sądu w niniejszej sprawie mamy do czynienia z bezprzedmiotowością, która wynika przede wszystkim z ustania materialnego substratu postępowania, związanego ze zlikwidowaniem należącego do skarżącego stada brojlerów z kurnika K-4, którego dotyczyła pierwotnie wydana decyzja z dnia [...] maja 2013 r. – co jest okolicznością bezsporną, niekwestionowaną przez strony. Zaistniała jednocześnie, z uwagi na duży upływ czasu, obiektywna niemożność przeprowadzenia rzetelnego postępowania dowodowego związanego z oceną przebiegu kontroli przeprowadzonej u skarżącego w 2013 r., m.in. w kontekście reprezentatywności próbek pobieranych z partii paszy, którymi żywione były brojlery, których dotyczył zakaz, jedynie potwierdza brak możliwości wydania decyzji merytorycznej. Tym samym, stwierdzić należy po pierwsze, że organy zasadnie podjęły decyzję o konieczności umorzenia postępowania w całości z uwagi na odpadnięcie w toku postępowania przedmiotu, którego ono dotyczyło – tj. stada brojlerów kurzych z kurnika K-4, których dotyczył wydany wobec skarżącego zakaz wprowadzania na rynek.
Po drugie zaś wskazać należy, że kontrolowane w sprawie rozstrzygnięcia są jednocześnie spójne z wytycznymi sądów administracyjnych, w szczególności z zastrzeżeniem wyrażonym przez WSA w wyroku z dnia [...] lutego 2019 r., gdzie Sąd dostrzegł że w okolicznościach sprawy, może dojść do sytuacji w której organy z uwagi na znaczny upływ czasu nie będą w stanie przeprowadzić postępowania dowodowego zgodnie z wytycznymi sądów administracyjnych, w sposób rzetelny i odpowiadający wymogom przepisów postępowania, co winno skutkować umorzeniem postępowania, jako bezprzedmiotowego. W okolicznościach sprawy organ I instancji prowadząc postępowanie po raz kolejny oraz kierując się zaleceniami sądów administracyjnych w istocie doszedł bowiem do stwierdzenia, że aktualnie - a więc po upływie 12 lat od dnia wydania pierwotnej decyzji oraz przeprowadzenia kontroli u skarżącego – nie jest w stanie sprostać wytycznym sądów administracyjnych odnośnie zakreślonych przez nie ram postępowania dowodowego. Wyjaśnił przy tym, że większość z inspektorów weterynaryjnych prowadzących postępowanie w 2013 r. nie pozostaje już w stosunku pracy z Inspektoratem Weterynarii w B., co uniemożliwia przesłuchanie ich jako świadków. Podkreślił też, że nie dysponuje pobranymi w tamtym okresie próbkami pasz. W związku z tym, organ stwierdził również, że nie jest w stanie sprostać wnioskom dowodowym sformułowanym przez stronę skarżącą. Z uwagi na powyższe, w przekonaniu organu nie jest więc aktualnie możliwe przeprowadzenie postępowania dowodowego w sposób pełny, wszechstronny i rzetelny, co przemawiało za umorzeniem postępowania prowadzonego w przedmiocie nałożonego na skarżącego zakazu. Podsumowując powyższe stwierdzić należy zatem, że bez znaczenia pozostaje okoliczność, że organ I instancji przeprowadził dowód z opinii biegłego. Podkreślić należy bowiem, że organy nie były zobowiązane jedynie do uzupełnienia postępowania dowodowego, a do ponownego przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości, czego – z uwagi na upływ czasu, jak wykazały – nie były w stanie uczynić. Organy nie mogły zatem oprzeć ustaleń stanu faktycznego wyłącznie na opinii biegłego, wobec czego nie miała ona istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy i dlatego też w konsekwencji, organy doszły do przekonania o konieczności umorzenia niniejszego postępowania. Kwestia ewentualnej zasadności, kompletności czy wiarygodności sporządzonej opinii pozostaje zatem irrelewantna dla oceny legalności zaskarżonego aktu.
Odnosząc się zaś do wniesionej skargi i podniesionych w niej zarzutów wskazać należy, że skarżący nie kwestionuje samego rozstrzygnięcia o umorzeniu postępowania, lecz podnosi zarzuty dotyczące wadliwości uzasadnienia decyzji. Zgodnie zaś z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 z późn. zm., dalej "p.p.s.a.") sąd administracyjny uchyla decyzję w przypadku naruszenia przepisów postępowania tylko wtedy, gdy naruszenie to miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podkreślić należy zatem, że samo stwierdzenie uchybienia procesowego – w tym dotyczącego sporządzenia uzasadnienia – nie stanowi wystarczającej podstawy do wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego. Wadliwość uzasadnienia decyzji może prowadzić do jej uchylenia jedynie wówczas, gdy uniemożliwia kontrolę instancyjną lub sądowoadministracyjną albo gdy braki uzasadnienia pozostają w związku z błędnym rozstrzygnięciem sprawy. Jeżeli natomiast z treści uzasadnienia decyzji możliwe jest odtworzenie toku rozumowania organu, a samo rozstrzygnięcie odpowiada prawu, uchybienia w zakresie uzasadnienia nie mają charakteru istotnego.
Ponadto, zarzuty podniesione w skardze wobec uzasadnienia zaskarżonej decyzji, stanowią de facto w dużej mierze polemikę z opinią biegłego wydaną w toku postępowania prowadzonego przed organami – co ocenić należy jednak za pozostające bez jakiegokolwiek wpływu na zaskarżone rozstrzygnięcie z uwagi na to, że – jak już powyżej wyjaśniono - opinia ta nie stanowiła podstawy jego wydania. Wobec tego zarzuty w tym zakresie Sąd ocenił jako niezasadne.
Na uwzględnienie nie zasługują również zarzuty naruszenia przepisu art. 153 p.p.s.a. oraz przepisów postępowania administracyjnego. Organy zastosowały się bowiem w ponownie prowadzonym postępowaniu do wytycznych wynikających z zaleceń sądów administracyjnych o sygn. akt II SA/Bd 1026/19 oraz I OSK 169/21 – na co zwrócono już uwagę powyżej. Natomiast co do zarzutów dotyczących przepisów k.p.a., Sąd nie stwierdził by doszło do ich naruszenia w stopniu, który prowadziłby do konieczności wyeliminowania z obrotu prawnego wydanych w sprawie decyzji. W szczególności w zakresie uzasadnienia zaskarżonej decyzji organ przedstawił w sposób uporządkowany i logiczny kolejno podejmowane w sprawie czynności, a także swoje wnioski i motywy rozstrzygnięcia, co odpowiada wymogom stawianym przez przepisy k.p.a. Nietrafne okazały się również zarzuty dotyczące sposobu prowadzenia postępowania dowodowego, jak i oceny dowodów. Podkreślić należy bowiem, że organ podjął próbę ustalenia stanu faktycznego, jednak z uwagi na duży upływ czasu, doszedł do przekonania, że aktualnie nie jest to możliwe i w związku z tym wydał decyzję o umorzeniu postępowania, właśnie z uwagi na brak możliwości przeprowadzenia postępowania dowodowego w sposób zgodny z wymogami k.p.a., w szczególności z powodu obiektywnych przeszkód uniemożliwiających ponowne i pełne zgromadzenie materiału dowodowego.
Dół formularza
Na marginesie wskazać należy, że przy uwzględnieniu argumentacji skarżącego oraz zakresu zaskarżenia decyzji – ograniczonego wyłącznie do jej uzasadnienia – można przyjąć, iż rzeczywistym celem podważania uzasadnienia jest uzyskanie od Sądu stanowiska co do nieprawidłowości działań organu w toku prowadzonego postępowania administracyjnego, co w ocenie strony miałoby znaczenie dla ewentualnego dochodzenia roszczeń odszkodowawczych. Wyjaśnić należy, że tego rodzaju oczekiwania wykraczają jednak poza zakres kognicji sądu administracyjnego. Sąd administracyjny sprawuje bowiem kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a kontrola ta ma charakter legalnościowy i odnosi się do zaskarżonego aktu w granicach sprawy administracyjnej. Sąd nie jest natomiast uprawniony do formułowania abstrakcyjnych ocen dotyczących odpowiedzialności odszkodowawczej organu ani do zastępowania sądu powszechnego w rozstrzyganiu sporów cywilnoprawnych. Postępowanie sądowoadministracyjne nie służy uzyskiwaniu prejudykatu co do zasadności roszczeń odszkodowawczych, ani kreowaniu podstaw odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa. Jego celem jest wyłącznie ocena zgodności z prawem zaskarżonej decyzji w jej aktualnym kształcie. Jeżeli strona upatruje szkody w nieprawidłowościach wcześniejszego postępowania administracyjnego, przysługuje jej odrębna droga prawna dochodzenia roszczeń przed sądem powszechnym, w szczególności na podstawie art. 417 i nast. Kodeksu cywilnego. W konsekwencji nie jest dopuszczalne wykorzystywanie skargi do sądu administracyjnego wyłącznie w celu uzyskania określonych sformułowań w uzasadnieniu wyroku, które mogłyby zostać następnie wykorzystane w postępowaniu odszkodowawczym.
Podsumowując, Sąd uznał, że w niniejszej sprawie wobec ustania przedmiotu postępowania – związanego z likwidacją stada brojlerów z kurnika K-4 – oraz jednoczesnej, obiektywnej niemożliwości przeprowadzenia aktualnie postępowania dowodowego od nowa, organy nie miały prawnej możliwości wydania decyzji merytorycznej. Jedynym dopuszczalnym rozstrzygnięciem było zatem umorzenie postępowania. Tym samym, zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło