II SA/Bd 300/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Wiesław Czerwiński (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Wojciech Jarzembski Sędzia WSA Anna Klotz Protokolant Katarzyna Kloska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 września 2009r. sprawy ze skargi A. R. na postanowienie [....] Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie środka egzekucyjnego w postaci wykonania zastępczego 1. oddala skargę, 2. zasądza od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na rzecz adwokata K. P. 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa 80/100) złotych tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w [...], działając na podstawie art. 2 § 1 pkt 10, art. 3 § 1, art. 5 § 1 pkt 1, art. 6 § 1, art. 17 § 1, art. 20 § 1 pkt 4 oraz art. 127 i 128 § 1 i 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity: Dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 ze zm.), orzekł o zastosowaniu środka egzekucyjnego w postaci wykonania zastępczego obowiązku wynikającego z decyzji własnej z dnia [...] r., znak: [...] w zakresie wykonania rozbiórki budynku gospodarczego o wymiarach 6,00 m x 5,00 m wys. 3,32 m, usytuowanego na działce nr 187/8 przy ul. [...] w T. przez inną osobę za zobowiązanego, tj. A. R., na jego koszt i niebezpieczeństwo oraz wezwał zobowiązanego, do wpłacenia w terminie do dnia 28 lutego 2009 r. kwoty w wysokości 18.567,69 zł tytułem zaliczki na koszty wykonania zastępczego. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ wskazał, że nie A. R. nie wykonał obciążającego go obowiązku pomimo uprzedniego upomnienia pismem z dnia [...] r., znak:[...], dlatego też wobec zobowiązanego wszczęto postępowanie egzekucyjne w administracji i nałożono grzywnę w celu przymuszenia postanowieniem tutejszego organu z dnia [...] r., znak:[...]. Wobec dalszego uchylania się przez zobowiązanego od wykonania obowiązku, organ zlecił wykonanie kosztorysu robót wykonania zastępczego rozbiórki, który opiewa na łączną kwotę 18.567.69 zł i taką też kwotą obciążono zobowiązanego. W zażaleniu na powyższe postanowienie A. R. podniósł, iż nie zgadza się z tym rozstrzygnięciem, wskazując, iż działania PINB w [...] są nieadekwatne do sytuacji, a zastosowany środek egzekucyjny jest zbyt uciążliwy. Podniósł, iż w budynku przeznaczonym do rozbiórki zamieszkuje on sam wraz z małżonką i dwójką dzieci i nie jest w posiadaniu lokalu zamiennego, do którego mógłby wraz z rodziną się przenieść. Skarżący zwrócił również uwagę na swoją trudną sytuację materialną, która nie pozwala mu na zapłacenie nałożonej na niego kwoty tytułem zaliczki na koszty wykonania zastępczego rozbiórki budynku. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] po rozpatrzeniu zażalenia, postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy podniósł, iż z akt postępowania rzetelnie przeprowadzonego przez organ l instancji wynika, iż podstawą nałożenia obowiązku była ostateczna decyzja administracyjna Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w [...] z dnia [...] r. znak:[...], a uchylanie się przez zobowiązanego od wykonania nałożonego w/w decyzją obowiązku, jak i nieskuteczność nałożonej postanowieniem z dnia [...] r. znak: [...] grzywny w celu przymuszenia, spowodowało konieczność zastosowania środka egzekucyjnego w postaci wykonania zastępczego. Odnosząc się do zarzutów zawartych w zażaleniu organ wyjaśnił, iż niewykonanie choćby w części obowiązku nałożonego ostateczną decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w [...] z dnia [...] r. jest faktem wyczerpującym przesłanki przemawiające za wszczęciem postępowania egzekucyjnego i zastosowaniem środka egzekucyjnego w postaci grzywny w celu przymuszenia, a w sytuacji, gdy zobowiązany nadal uchyla się od wykonania obowiązku wskazanego w w/w decyzji, organ egzekucyjny kontynuując postępowanie egzekucyjne, zmuszony jest do zastosowania środka egzekucyjnego w postaci wykonania zastępczego. W ocenie organu, organy egzekucyjne nie są uprawnione do podważania merytorycznych rozstrzygnięć zapadłych w trakcie postępowania administracyjnego poprzedzającego wszczęcie postępowania egzekucyjnego, a do tego głównie sprowadzają się zarzuty ujęte w zażaleniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie podlega uwzględnieniu, a zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153 poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonej decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Skarga jest uwzględniona tylko wtedy, gdy sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.), przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji (postanowienia). W przedmiotowej sprawie kontroli sądowej podlegało postanowienie organu egzekucyjnego o wykonaniu zastępczym obowiązku rozbiórki, wydanym w wyniku uchylenia się od wykonania tego obowiązku przez zobowiązanego. Skarga sądowa nie zawiera żadnych zarzutów naruszenia przepisów przez organy egzekucyjne, a jedynym jej argumentem jest chęć uniknięcia rozbiórki i ciężka sytuacja materialna, które to argumenty są bezprzedmiotowe przy ocenie zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia. Zaskarżone postanowienie zostało wydane zgodnie z art. 29 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1996 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954) i w oparciu o art. 127 i 128 tej ustawy, a następnie skontrolowane przez organ odwoławczy zgodnie z przepisami postępowania administracyjnego. W związku z uchyleniem się skarżącego od wykonania obowiązku, organy egzekucyjne zasadnie przyjęły konieczność zastosowania kolejnego środka egzekucyjnego, jakim jest wykonanie zastępcze, mające oparcie w art. 127 i następnych w/w ustawy. W tym miejscu wyjaśnić należy, że instytucję wykonania zastępczego reguluje rozdział 3 działu III ustawy, dotyczący egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym. Wykonanie zastępcze stosuje się, gdy egzekucja dotyczy obowiązku wykonania czynności, które można zlecić innej osobie do wykonania za zobowiązanego i na jego koszt (art. 127 ustawy). Normujący zastosowanie środka egzekucyjnego w postaci wykonania zastępczego art. 128 § 1 ustawy wskazuje, że organ egzekucyjny stosujący ten środek doręcza zobowiązanemu odpis tytułu wykonawczego i postanowienie, że obowiązek objęty tytułem wykonawczym zostanie w trybie postępowania egzekucyjnego wykonany zastępczo przez inną osobę za zobowiązanego, na jego koszt i niebezpieczeństwo. W postanowieniu tym organ może wezwać zobowiązanego do wpłacenia w oznaczonym terminie określonej kwoty tytułem zaliczki na koszty wykonania zastępczego, z pouczeniem, że w przypadku niewpłacenia kwoty w terminie zostanie ona ściągnięta w trybie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych (art. 128 § 2). Zobowiązanemu służy prawo zgłoszenia zarzutów i wniesienia zażalenia w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego (art. 33 i 34) oraz prawo złożenia zażalenia na postanowienie o zastosowaniu wykonania zastępczego. Zgodnie zaś z art. 29 § 1 ustawy, organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej, a nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. W niniejszej sprawie egzekucja dotyczy obowiązku orzeczonego decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] r., znak: [...] w zakresie wykonania rozbiórki budynku gospodarczego o wymiarach 6,00 m x 5,00 m wys. 3,32 m, usytuowanego na działce nr 187/8 przy ul. [...] w T. Decyzja ta jest ostateczna, jak również nie została uchylona w żadnym z trybów nadzwyczajnych. Pomimo tego skarżący nie powiadomił organu nadzoru budowlanego l instancji o wykonaniu nałożonego obowiązku, wobec czego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w [...], jako właściwy organ egzekucyjny zmuszony był postępowanie egzekucyjne w administracji i postanowieniem z dnia [...] r. znak: [...] w oparciu o art. 121 § 4 i 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nałożyć grzywnę w celu przymuszenia wykonania obowiązku, nałożonego ostateczną decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w [...] z dnia [...] r. w wysokości 15.342,00 zł. Zgodnie z art. 122 § 1 pkt 1 cyt. ustawy zobowiązanemu wraz z postanowieniem o nałożeniu grzywny doręczono odpis tytułu wykonawczego o nr [...], pouczając, że niewykonanie obowiązku wynikającego z w/w decyzji może spowodować orzeczenie wykonania zastępczego na jego koszt. Mając jednak na uwadze, iż zobowiązany w dalszym ciągu uchylał się od wykonania nałożonego na niego obowiązku, na zlecenie organu egzekucyjnego sporządzono kosztorys robót wykonania zastępczego rozbiórki przedmiotowego budynku gospodarczego, a następnie zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r. na podstawie art. 127 i 128 §1 i 2 zastosowano środek egzekucyjny w postaci wykonania zastępczego oraz wezwano zobowiązanego – A. R. do wpłacenia kwoty 18.567,69 zł, tytułem zaliczki na koszt wykonania zastępczego, dołączając tytuł wykonawczy [...]. Skoro więc obecnie zaskarżone postanowienie odpowiada wskazanym na wstępie wymogom prawa, zostało wydane w prawidłowo wszczętym postępowaniu - skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Słuszne jest zatem stanowisko organu nadzoru budowlanego II instancji, iż uchylanie się przez zobowiązanego od wykonania nałożonego decyzją obowiązku, jak i nieskuteczność nałożonej postanowieniem z dnia [...] r. znak: [...] grzywny w celu przymuszenia, spowodowało konieczność zastosowania środka egzekucyjnego w postaci wykonania zastępczego. Zastosowanie zaś tego środka egzekucyjnego i wezwanie zobowiązanego do wpłaty zaliczki nastąpiło zgodnie z przepisami prawa i nie występują żadne formalne i merytoryczne przeszkody do jego egzekwowania. W konsekwencji Sąd, badając legalność kwestionowanego postanowienia organu egzekucyjnego, nie znalazł podstaw do stwierdzenia nieprawidłowości działania organu administracji bądź błędnego zastosowania przepisów przez organ orzekający o zastosowaniu wykonania zastępczego obowiązku, wobec czego skargę jako bezzasadną należało oddalić w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.).