II SA/Bd 375/10

WyrokWSA w Bydgoszczy2010-06-22

Skład orzekający: Elżbieta Piechowiak, Grażyna Malinowska-Wasik, Anna Klotz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy żołnierzowi zawodowemu, którego decyzja o zwolnieniu ze służby została następnie stwierdzona jako nieważna, przysługują odsetki ustawowe od zaległego uposażenia za okres od daty zwolnienia do daty przywrócenia do służby, jeśli roszczenie o wypłatę uposażenia powstało dopiero po stwierdzeniu nieważności decyzji o zwolnieniu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że stwierdzenie nieważności decyzji o zwolnieniu ze służby wojskowej ma skutek wsteczny, jednakże nie odwraca skutków upływu czasu. Roszczenie o wypłatę uposażenia za okres po rozwiązaniu stosunku służbowego powstało dopiero po stwierdzeniu nieważności decyzji o zwolnieniu. W związku z tym, jeśli roszczenie o uposażenie nie było wymagalne w okresie, gdy decyzja o zwolnieniu była w obrocie prawnym, nie można mówić o zwłoce w jego wypłacie, a tym samym o prawie do odsetek ustawowych. Sąd uchylił decyzje organów, wskazując na istotne uchybienia procesowe w ustaleniu daty wymagalności świadczeń i terminu ich wypłaty.
Stan faktyczny
Skarżący W.P. został zwolniony ze służby wojskowej, a następnie decyzja o jego zwolnieniu została stwierdzona jako nieważna, co skutkowało jego przywróceniem do służby. Po przywróceniu wypłacono mu zaległe uposażenie, jednak odmówiono przyznania odsetek ustawowych od tego uposażenia za okres od zwolnienia do przywrócenia. Organy administracji uznały, że w tym okresie skarżący nie pełnił służby i nie przysługiwało mu uposażenie, a tym samym odsetki. Skarżący domagał się przyznania odsetek, argumentując, że stwierdzenie nieważności decyzji o zwolnieniu oznaczało, iż nigdy nie został skutecznie zwolniony. WSA uchylił decyzje organów, a następnie NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W ponownym postępowaniu WSA uchylił zaskarżone decyzje z powodu istotnych uchybień procesowych w ustaleniu wymagalności świadczeń i terminu ich wypłaty.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w [...] z dnia [...] kwietnia 2009r. oraz poprzedzającą ją decyzję Wojskowego Komendanta Uzupełnień w [...] z dnia [...] stycznia 2009r. i stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

22 czerwca 2010r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędziowie WSA: Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik Sędzia WSA Anna Klotz (spr.) Protokolant Jakub Jagodziński po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 22 czerwca 2010r. sprawy ze skargi W.P. na decyzję Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w [...] z dnia [...] kwietnia 2009r. nr [...] w przedmiocie przyznania odsetek ustawowych od uposażenia 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wojskowego Komendanta Uzupełnień w [...] z dnia [...] stycznia 2009r. nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Decyzją Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w B. (dalej jako: "Szef WSzW") utrzymał w mocy decyzję Nr [...] Wojskowego Komendanta Uzupełnień w I. z dnia [...] stycznia 2009 r. odmawiającą skarżącemu – W. P. przyznania odsetek ustawowych od uposażenia za okres od dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej do dnia "przywrócenia" do tej służby. Zaskarżona decyzja została wydana w następujących okolicznościach: Decyzją Nr [...] z dnia [...] listopada 2002 r. Dowódca Pomorskiego Okręgu Wojskowego w B. (dalej jako: "Dowódca POW") wypowiedział skarżącemu stosunek zawodowej służby wojskowej, wskutek czego został on zwolniony ze służby z dniem 31 marca 2003 r. Następnie Dowódca Wojsk Lądowych decyzją Nr [...] z dnia [...] stycznia 2006 r. stwierdził nieważność decyzji Dowódcy POW z dnia [...] listopada 2002 r., wskutek czego skarżący, po uchyleniu pkt 16 rozkazu personalnego Nr [...] Dowódcy POW z dnia [...] marca 2003 r. dotyczącego zwolnienia skarżącego z zawodowej służby wojskowej (rozkaz Dowódcy POW Nr [...] z dnia [...] lutego 2006 r.) z dniem 12 kwietnia 2006 r. został ponownie ujęty w ewidencji Wojskowej Komendy Uzupełnień w I. Po ponownym ujęciu w ewidencji skarżącemu wypłacono uposażenie za okres od dnia 31 marca 2003 r. do 12 kwietnia 2006 r., jak również inne należności pieniężne związane ze stosunkiem służbowym zawodowej służby wojskowej, przy czym od tak ustalonej kwoty dokonano potrącenia należności otrzymanych przez skarżącego w dniu zwolnienia, wskutek czego otrzymał on "wyrównanie" w wysokości 52 018,34 zł. Z akt sprawy nie wynika jednak kiedy powyższa kwota została skarżącemu wypłacona. Jednocześnie z akt tych wynika, że skarżący w okresie od dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej do dnia 31 marca 2004 r. otrzymywał uposażenie, zaś od 1 kwietnia 2004 r. do 31 marca 2006 r. pobierał emeryturę wojskową. W wyniku odwołania Szef WSzW wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. utrzymał w mocy decyzję Komendanta WKU, podzielając pogląd organu pierwszej instancji, iż reaktywowanie stosunku służbowego skarżącego, wskutek stwierdzenia nieważności decyzji o jego zwolnieniu, nie oznacza, że w okresie od dnia [...] marca 2003 r. do dnia "przywrócenia" pełnił on zawodową służbę wojskową. W rezultacie skarżącemu nie przysługiwało uposażenie za ten okres. Prowadzi to także do przyjęcia, że brak jest podstaw do przyznania skarżącemu odsetek ustawowych. Zdaniem organu odwoławczego nie ma przy tym znaczenia, iż skarżący w związku z "przywróceniem" do zawodowej służby wojskowej otrzymał określone należności. W skardze do sądu administracyjnego W. P. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Szefa WSzW z dnia [...] kwietnia 2009 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Komendanta WKU z dnia [...] stycznia 2009 r., ewentualnie o ich uchylenie. Skarżący zarzucił, iż wydając zaskarżoną decyzję Szef WSzW naruszył przepisy prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 75 ust. 3 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (tekst jedn. Dz. U. z 2008 r., Nr 141, poz. 892; dalej jako: "ustawa pragmatyczna") w związku z art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071; z późn. zm.; dalej jako: "k.p.a."), polegającą na uznaniu, iż wskutek stwierdzenia nieważności decyzji o wypowiedzeniu stosunku służbowego nie powstało po stronie odwołującego przywrócenie stanu poprzedniego, w którym miał on w okresie od dnia 1 kwietnia 2003 r. do dnia 31 marca 2006 r. prawo do wypłaty uposażenia w terminie do 10 każdego miesiąca kalendarzowego, a tym samym, iż wypłacenie uposażeń po dacie 31 marca 2006 r. w formie skumulowanej odbyło się z zawinionym opóźnieniem (zwłoką) organów wojskowych. W uzasadnieniu skarżący podniósł ponadto, że stwierdzenie nieważności decyzji o wypowiedzeniu mu stosunku zawodowej służby wojskowej oznacza, iż skutki są takie jakby tej decyzji w ogóle nie było. W całym spornym okresie w sensie prawnym pełnił zatem zawodową służbę wojskową. W konsekwencji każdego 10 dnia miesiąca w spornym okresie organ miał obowiązek płacić terminowo uposażenie, a skarżącemu przysługują odsetki od uposażenia, stosownie do art. 9 ust. 3a ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy (tekst jedn. Dz. U. z 2002 r., Nr 76, poz. 693 z późn. zm.) oraz art. 75 ust. 3 obecnej ustawy pragmatycznej. Pogląd taki był prezentowany w orzecznictwie Sądu Najwyższego i sądów powszechnych (uchwała składu siedmiu sędziów SN z 26 stycznia 2006 r., sygn. akt III PZP 1/05, opubl. w OSNP z 2006 r. Nr 15-16, poz. 227, LEX nr 167814). Zdaniem skarżącego organ, wypłacając mu uposażenie za sporny okres po terminie jego wymagalności, miał wiedzę i świadomość konkretnego długu i wiedzę o tym, że wypłaca należności po terminie, co oznacza, iż uznał roszczenie o zapłatę odsetek. Pogląd ten także znalazł wyraz w orzecznictwie Sąd Najwyższego (wyrok SN z 7 marca 2003 r., sygn. akt I CKN 11/01, niepubl., wyrok SN z 16 lutego 2005 r. IV CK 492/04, opubl. w LEX pod nr 177275). W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko. Organ podkreślił konieczność rozróżnienia pojęcia "pozostawania w stosunku służbowym" od "pełnienia" zawodowej służby wojskowej, ze względu na to, iż prawo do uposażenia jest związane tylko z "pełnieniem" służby. W konsekwencji braku wymagalności uposażenia skarżącemu nie przysługują także odsetki ustawowe. Ponadto organ zauważył, iż skarżący w tym okresie otrzymywał należności wynikające ze zwolnienia z zawodowej służby wojskowej, w tym uposażenie należne przez okres 12 miesięcy po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej, a następnie emeryturę wojskową wypłacaną przez Wojskowe Biuro Emerytalne w B. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 29 lipca 2009 r., sygn. akt II SA/Bd 419/09, po rozpoznaniu skargi W. P., uchylił decyzję Nr [...] Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w B. z dnia [...] kwietnia 2009 r., oraz poprzedzającą ją decyzję Nr [...] Wojskowego Komendanta Uzupełnień w B. z dnia [...] stycznia 2009 r., wydane w przedmiocie odsetek od uposażeń za okres od dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej do dnia przywrócenia do służby. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uchylając zaskarżoną decyzję i decyzję ją poprzedzającą stwierdził, że dla rozstrzygnięcia sporu istotne jest przede wszystkim określenie skutków prawnych stwierdzenia nieważności decyzji Dowódcy POW wypowiadającej skarżącemu stosunek zawodowej służby wojskowej, wskutek czego nastąpił jego powrót do służby. Zdaniem Sądu niezasadne jest stanowisko organu odwoławczego, że w sytuacji, gdy stwierdzono nieważność wyżej wymienionej decyzji brak było podstaw do wypłaty skarżącemu uposażenia wraz z dodatkami za okres od 1 kwietnia 2003 r. do dnia "przywrócenia", wobec niepełnienia przez niego w tym czasie służby, a w konsekwencji - braku wymagalności wskazanych należności. Analizując istotę decyzji stwierdzającej nieważność, Sąd zauważył, iż każda decyzja administracyjna, w tym także dotknięta jedną z wad, określonych w art. 156 § 1 k.p.a. korzysta z domniemania prawidłowości i ma moc obowiązującą, dopóki nie zostanie usunięta z obrotu prawnego przez stwierdzenie jej nieważności. Stwierdzenie to (o charakterze deklaratoryjnym) ma moc wsteczną, co oznacza, że eliminuje skutki prawne wadliwej decyzji, tak jakby w ogóle nie została podjęta. Zdaniem Sądu, w świetle powyższego stwierdzenie nieważności decyzji wypowiadającej skarżącemu stosunek służbowy zawodowej służby wojskowej oznacza, że wypowiedzenie nie było skuteczne, a więc skutecznie nie został zwolniony. Aktualne stało się wobec tego prawo do uposażenia zasadniczego z dodatkami i pozostałymi należnościami. Dotyczy to także, w ocenie Sądu, odsetek w wypadku zwłoki z zapłatą uposażenia i dodatków. Uznając, że zaskarżona i poprzedzająca ją decyzja wydane zostały z naruszeniem prawa materialnego mającym wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uchylił wydane w sprawie decyzje na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej jako: "ustawa p.p.s.a.") Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wniósł Szef WSzW, zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną ich wykładnię i zastosowanie, tj.: 1) art. 76 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750 ze zm.), polegające na bezpodstawnym przyjęciu, że skarżący w okresie, za który żąda wypłaty odsetek ustawowych od uposażenia, pełnił zawodową służbą wojskową, skoro w tym czasie był emerytem wojskowym w rozumieniu art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (tekst jedn. Dz. U. z 2004 r., Nr 8, poz. 66 ze zm.), otrzymując z tego tytułu świadczenie emerytalne z Wojskowego Biura Emerytalnego w B., co wyklucza prawo do uposażenia; 2) art. 75 ust. 3 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, przez błędne z kolei przyjęcie, że skarżącemu przysługuje także prawo do odsetek ustawowych od "rzekomego uposażenia" za okres od 1 kwietnia 2003 r. do 11 kwietnia 2006 r., a nie odszkodowanie w rozumieniu art. 417¹ § 2 Kodeksu cywilnego, skoro skarżący w spornym okresie nie pełnił zawodowej służby wojskowej, lecz pozostawał na zaopatrzeniu emerytalnym Wojskowego Biura Emerytalnego w B.; 3) art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, poprzez bezpodstawne, niczym nieuprawnione z punktu widzenia obowiązującego prawa różnicowanie sytuacji prawnej osób zwolnionych z zawodowej służby wojskowej i następnie "przywróconych" do tej służby oraz osób, które nie zostały zwolnione z zawodowej służby wojskowej i nadal ją pełnią w zakresie ilości przysługujących im świadczeń pieniężnych za ten sam okres. Mając powyższe na względzie organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy oraz zasądzenie od skarżącego na rzecz organu kosztów postępowania, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny uwzględnił skargę kasacyjną i wyrokiem z dnia 2 marca 2010 r. sygn. akt I OSK 1322/09 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Sąd II instancji rozważając zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 75 ust. 3 ustawy pragmatycznej, uznał, że słusznie zostało zakwestionowane stanowisko Sądu pierwszej instancji, że stwierdzenie nieważności decyzji wypowiadającej skarżącemu stosunek służbowy zawodowej służby wojskowej oznacza, że wypowiedzenie nie było skuteczne, a więc skutecznie nie został on zwolniony, co jest równoznaczne z pełnieniem przez niego po dniu 31 marca 2003 r. przez cały czas służby. Trzeba mieć bowiem w tym kontekście na względzie, że decyzja stwierdzająca nieważność nie stanowi wyłącznie deklaracji stanu istniejącego wcześniej, lecz tworzy również elementy nowego stanu prawnego, wywiera skutki w obrocie prawnym. Decyzja nieważna wiąże do czasu stwierdzenia jej nieważności. Dopiero od dnia doręczenia stronom decyzji stwierdzającej nieważność ustaje okres obowiązywania decyzji dotkniętej nieważnością i obowiązywania domniemania jej legalności. Decyzja wypowiadająca stosunek zawodowej służby wojskowej wywołała skutek prawny w postaci rozwiązania stosunku służbowego. W efekcie skarżący został przeniesiony do rezerwy, a więc uzyskał status, z którym wiąże się prawo do odprawy i po spełnieniu odpowiednich przesłanek prawo do emerytury wojskowej, który można określić jako status przeniesionego do rezerwy. NSA uznał za oczywiste, że w tym samym czasie skarżący nie mógł mieć statusu żołnierza zawodowego. Dopóki w obrocie prawnym pozostawała decyzja wypowiadająca stosunek zawodowej służby wojskowej, dopóty nie mogło powstać roszczenie o zapłatę uposażenia za okres, który nastąpił po rozwiązaniu stosunku służbowego, a zatem nie można przyjąć, aby doszło do zwłoki w wypłacie uposażenia, skoro roszczenie o wypłatę takiego uposażenia w tym okresie nie powstawało. W tej sytuacji, skoro uznane przez organ i zaspokojone roszczenie o wypłatę uposażenia za okres od rozwiązania stosunku zawodowej służby wojskowej do dnia przywrócenia tego stosunku ze skutkiem ex tunc co do zasady powstać mogło dopiero po stwierdzeniu nieważności decyzji wypowiadającej stosunek zawodowej służby wojskowej, to brak jest podstaw by przyjąć, tak jak to uznał Sąd pierwszej instancji, że zostały spełnione przesłanki prawa do odsetek, o których mowa w art. 75 ust. 3 ustawy pragmatycznej. Ponownie rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Skarga jest zasadna, aczkolwiek z innych powodów niż wskazuje skarżący. Zasady otrzymywania uposażenia i innych należności pieniężnych przez żołnierzy zawodowych określone zostały w ustawie z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (tekst jedn. Dz. U. z 2008 r. Nr 141, poz. 892 ze zm. – wciąż jako: "ustawa pragmatyczna"), w przepisach art. 71 - 104 (rozdział 5 ustawy pragmatycznej). Zgodnie z art. 71 ust. 1 oraz art. 76 ust. 1 i 4 ustawy pragmatycznej żołnierze zawodowi otrzymują uposażenie i inne należności pieniężne określone w ustawie, przy czym prawo do uposażenia żołnierza powstaje z dniem rozpoczęcia pełnienia przez niego zawodowej służby wojskowej, a wygasa z ostatnim dniem miesiąca, w którym został zwolniony z zawodowej służby wojskowej, zaginął lub zmarł. Wypłaty uposażenia dokonuje jednostka wojskowa, na której zaopatrzeniu finansowym żołnierz pozostaje (art. 74 ustawy pragmatycznej), a organami właściwymi w tych sprawach są dowódcy jednostek wojskowych (art. 104 ustawy pragmatycznej). Skarżący powrócił do służby w wyniku wydania przez Dowódcę Wojsk Lądowych decyzji Nr [...] z dnia [...] stycznia 2006 r. stwierdzającej nieważność decyzji Dowódcy POW dotyczącej wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej. Skutki tej decyzji, odnośnie uprawnień związanych z pełnieniem służby, są w sprawie bezsporne jedynie w zakresie uznania, że skarżącemu przysługiwało uprawnienie do otrzymania zaległego uposażenia. Natomiast istota sporu sprowadza się do kwestii ustalenia terminu wymagalności uposażenia, a także oceny, czy w świetle obowiązujących przepisów prawa doszło do zawinionego opóźnienia w jego wypłacie, bowiem odsetki ustawowe, mające charakter akcesoryjny względem świadczenia głównego, przysługują wyłącznie w przypadku popadnięcia w zwłokę przez dłużnika przy spełnianiu świadczenia pieniężnego do którego jest obowiązany. Odnosząc się do wymagalności zaległego uposażenia - wskazać należy, że kwestia ta jest ściśle związana z kwestią skutków, jakie wywarła decyzja Dowódcy Wojsk Lądowych która stwierdziła nieważność decyzji Dowódcy POW z dnia [...] listopada 2002 r. wypowiadającej skarżącemu stosunek służbowy zawodowej służby wojskowej. Jak to wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w omówionym wyżej wyroku decyzja stwierdzająca nieważność nie stanowi wyłącznie deklaracji stanu istniejącego wcześniej, lecz tworzy również doniosłe elementy nowego stanu prawnego i wywiera jeszcze inne skutki w obrocie prawnym. Decyzja nieważna wiąże do czasu stwierdzenia jej nieważności. Dopiero od dnia doręczenia stronom decyzji stwierdzającej nieważność ustaje okres obowiązywania decyzji dotkniętej nieważnością i obowiązywania domniemania jej legalności. Tym niemniej nie wszystkie skutki wywołane przez decyzję nieważną są odwracalne. Do skutków o charakterze nieodwracalnym należy upływ czasu. Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy, należy stwierdzić, że decyzja wypowiadająca stosunek zawodowej służby wojskowej wywołała skutek prawny w postaci rozwiązania stosunku służbowego. W efekcie skarżący został przeniesiony do rezerwy, a więc uzyskał status, z którym wiąże się prawo do odprawy i po spełnieniu odpowiednich przesłanek prawo do emerytury wojskowej. W tym samym czasie skarżący nie mógł mieć statusu żołnierza zawodowego jak i statusu przeniesionego do rezerwy. W rezultacie dopóki w obrocie prawnym pozostawała decyzja wypowiadająca stosunek zawodowej służby wojskowej, dopóty nie powstawało roszczenie o zapłatę uposażenia za okres, który nastąpił po rozwiązaniu stosunku służbowego i uzyskania statusu przeniesionego do rezerwy. W tym czasie w stosunku do skarżącego zaktualizowały się inne uprawnienia wynikające z instytucji prawnych uruchamianych po rozwiązaniu stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej. Wobec tego w tym okresie zachodziła przedmiotowa niemożność świadczeń z tytułu stosunku zawodowej służby wojskowej. W konsekwencji nie można przyjąć, że w tym okresie doszło do zwłoki w wypłacie uposażenia. Roszczenie o wypłatę takiego uposażenia w analizowanym okresie nie powstawało, gdyż nie istniał administracyjnoprawny stosunek obligacyjny, stanowiący podstawę do wypłaty tego typu należności. Decyzja stwierdzająca nieważność decyzji wypowiadającej stosunek zawodowej służby wojskowej wywołała skutek wsteczny w zakresie stosunku zawodowej służby wojskowej. Jednakże poza zaktualizowaniem z momentem jej uostatecznienia prawa do uposażenia za okres od dnia rozwiązania stosunku służbowego, nie mogła odwrócić skutku upływu czasu w zakresie prawa do tych świadczeń. W czasie pozostawania w obrocie prawnym decyzji wypowiadającej stosunek zawodowej służby wojskowej nie istniał między stronami administracyjnoprawny stosunek obligacyjny. Dopiero stwierdzenie nieważności tej decyzji spowodowało, że powstało roszczenie o wypłatę uposażenia za okres od dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej. Jest to skutek prawny decyzji stwierdzającej nieważność, będący elementem konstytutywnym decyzji nieważnościowej. Z powyższych rozważań wynika, że skoro roszczenie o wypłatę uposażenia za okres od rozwiązania stosunku zawodowej służby wojskowej do dnia przywrócenia tego stosunku ze skutkiem ex tunc powstało po stwierdzeniu nieważności decyzji wypowiadającej ten stosunek administracyjnoprawny, to brak jest podstaw uzasadniających przyjęcie, iż zostały spełnione przesłanki prawa do odsetek, o których mowa w art. 75 ust. 3 ustawy pragmatycznej, za każdy miesiąc okresu, w którym skarżący miał status przeniesionego do rezerwy. W konsekwencji powyższych wywodów, oczywistym jest, że datą wymagalności roszczenia o odsetki będzie dzień następny od dnia uostatecznienia się decyzji stwierdzającej nieważność decyzji skutkującej zwolnieniem żołnierza ze służby, jak zresztą przyjmuje Naczelny Sąd Administracyjny w swym orzecznictwie (vide: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 17 lipca 2009 r., sygn. akt I OSK 1426/08, z 4 listopada 2009 r., sygn. akt I OSK 294/09, z 4 listopada 2009 r., sygn. akt I OSK 327/09, z 13 listopada 2009 r., sygn. akt I OSK 393/09). W kontrolowanej sprawie nie sposób jest tymczasem ustalić jaką datę wymagalności roszczenia o odsetki przyjęły organy i od jakiej daty należałoby ocenić wymagalność tych odsetek, o ile miałyby być naliczone. W aktach sprawy brak jest dowodów (w tym dowodów doręczenia) pozwalających ustalić, kiedy decyzja Dowódcy Wojsk Lądowych stwierdzająca nieważność decyzji Dowódcy POW z dnia [...] listopada 2002 r. stała się decyzją ostateczną. Brak jest również ustaleń, kiedy należność główna została wypłacona, co pozwoliłoby skontrolować czy nastąpiło to w terminie i nie doszło do zwłoki w jej wypłacie. Powyższych ustaleń ewidentnie brak w decyzjach obydwu instancji. Również Sąd, orzekając na podstawie akt sprawy, nie był w stanie poczynić tych ustaleń. Organy nie ustaliły, kiedy uposażenie i inne należności pieniężne za okres objęty wypowiedzeniem stosunku służbowego, stały się wymagalne i kiedy je wypłacono. Na podstawie akt sprawy nie można ustalić, czy doszło do opóźnienia w wypłacie należności. Z akt sprawy wynika jedynie, że skarżący przybył w dniu 12 kwietnia 2006 r. i został zaliczony do stanu ewidencyjnego oraz wszelkiego rodzaju zaopatrzenia. Wszystko to stanowi istotne uchybienie procesowe, naruszające normy art. 7, 77 § 1 i 107 k.p.a. Uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy poprzez ustalenie innej daty, od której należało przyznać skarżącemu odsetki za zwłokę w wypłacie należnych mu świadczeń. W świetle powyższego, na podstawie akt sprawy, Sąd nie mógł ustalić jaką datę przyjął organ za dzień wymagalności zaległych świadczeń. W ponownym postępowaniu administracyjnym organ administracji powinien, po uzupełnieniu akt sprawy, wydać rozstrzygnięcie w przedmiocie zgłoszonych przez skarżącego żądań, stosując się do wyżej dokonanej wykładni przepisów ustawy pragmatycznej. Ze względu na powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy p.p.s.a. Sąd orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie zawarte w pkt 2 sentencji wyroku podjęto zgodnie z treścią art. 152 ustawy p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło