II SA/Bd 417/18

WyrokWSA w Bydgoszczy2018-08-14

Skład orzekający: Elżbieta Piechowiak, Jerzy Bortkiewicz, Renata Owczarzak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo zakwalifikował roboty budowlane jako przebudowę i zastosował tryb legalizacji samowoli budowlanej na podstawie art. 51 Prawa budowlanego, nakładając obowiązki doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy nadzoru budowlanego prawidłowo zakwalifikowały roboty budowlane jako przebudowę budynku, która została zrealizowana bez wymaganego pozwolenia na budowę. Zastosowanie trybu legalizacji samowoli budowlanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego było właściwe, ponieważ istniała możliwość doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Nakładając obowiązki wykonania określonych czynności i robót budowlanych, organy działały zgodnie z prawem.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Inspektora Nadzoru Budowlanego nakładającej na inwestorów obowiązki w celu doprowadzenia zrealizowanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Roboty obejmowały m.in. wykonanie muru ogrodzeniowego, utwardzenie terenu oraz wstawienie drzwi w ścianie zewnętrznej budynku usługowo-handlowego. Skarżący, będący właścicielami sąsiedniej działki, kwestionowali legalność tych robót, podnosząc zarzuty dotyczące samowoli budowlanej, naruszenia interesu publicznego i bezpieczeństwa.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Protokolant Starszy sekretarz sądowy Jakub Jagodziński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 sierpnia 2018 r. sprawy ze skargi J.W. i W.W. na decyzję [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia określonych obowiązków w celu doprowadzenia zrealizowanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem oddala skargę. W dniu [...].05.2017 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. - D. przeprowadził oględziny robót budowlanych wykonanych przy budynku usługowo-handlowym na działce o nr ew. 498/10 przy ul. [...] w G.-D., których inwestorem był R. K.. Organ I instancji ustalił, że na działce o nr ew. 498/10 w G.-D. przy ul. [...] wykonany jest mur o grubości 0,25 m na długości 7,4 m, prostopadle do chodnika o charakterze ogrodzenia. Widoczne punkty graniczne wskazywały, że mur wykonany jest wzdłuż granicy. Stwierdzono, iż ww. mur powstał z bloczków betonowych o funkcji ogrodzenia pełnego. Ponadto ustalono, iż budynek usługowo-handlowy znajduje się na działce o nr [...], stanowiąc własność J. i W. K.. Ściana pełna o długości 7,40 m zlokalizowana jest wzdłuż granicy działek o nr ew. 498/10 i sąsiedniej działki o nr [...] (własność J. i W. W.). Odległość do istniejącego na działce nr [...] budynku mieszkalno-handlowego nie przekracza 2,0m. Natomiast odległość rozbudowy od strony drogi publicznej o nr [...] - ul. [...] w G.-D. wynosi ok. 6,5 m (określono na podstawie mapy ze skali 1:1000 z dnia [...].05.2017 r.). Pomiędzy filarem (przy ścianie istniejącego budynku), a ścianą pełną rozbudowy od ul. [...] pozostawiono otwór o szerokości 2,41 m, a do ościeży zamocowano podstawy montażowe w celu osadzenia zawiasów. Wysokość wybudowanej ściany wynosi 2,15 m, 2,17 m, 2,22 m. Ułożono na niej dwuspadowe betonowe daszki ze spadkiem na teren działki własnej i sąsiedniej nr [...], zamontowano nową rynnę i rurę spustową oraz rozprowadzono przewody instalacji elektrycznej, prawdopodobnie do zamontowania mechanizmu bramy. Ponadto, w miejscu okna w ścianie południowo-wschodniej istniejącego budynku usługowo-handlowego, wykuty został mur podokienny, a w powstały otwór wstawiono drzwi PCV. Natomiast istniejące naproże obłożono od zewnątrz styropianem. Nadto, pozostała część działki nr [...] została utwardzona na całej powierzchni kostką betonową. Wobec powyższego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G.-D. zawiadomieniem z dnia [...].06.2017 r. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie robót budowlanych, polegających na rozbudowie budynku usługowo-handlowego w części usługowej na działce nr [...] w G.-D., realizowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę i bez uzgodnień gestorów sieci elektroenergetycznej i wodociągowej. Organ I instancji postanowieniem z dnia [...].07.2017r., znak: [...], na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego, nałożył na R. K. obowiązek przedłożenia, w terminie do dnia [...] września 2017 r., określonych dokumentów. W wyniku złożonego przez R. K. zażalenia, ww. postanowienie z dnia [...].07.2017 r. zostało uchylone przez organ odwoławczy postanowieniem z dnia [...].09.2017 r., znak: [...], a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia przede wszystkim ze względu na błędy proceduralne, w tym zastosowaną podstawę prawną oraz niekompletny materiał dowodowy. Ponownie rozpatrując sprawę, organ I instancji w dniu [...].10.2017 r. dokonał kontroli robót budowlanych wykonanych w budynku usługowo-handlowym na działkach nr [...] przy ul. [...] w G.-D.. Podczas oględzin ustalono, że wykonany zakres prac przez R. K. nie uległ zmianie. Następnie, organ nadzoru budowlanego postanowieniem z dnia [...].11.2017 r., znak: [...] w trybie art. 50 Prawa budowlanego wstrzymał roboty budowlane związane z przebudową przedmiotowego budynku oraz nałożył na J. i R. K. obowiązek dostarczenia dwóch egzemplarzy inwentaryzacji budowlanej wykonanych robót wraz z oceną techniczną. Ww. dokumenty zostały dostarczone przez inwestorów w dniu [...].11.2017 r. Wobec powyższego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G.-D., działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2, art. 80 ust. 2 pkt 1, art. 81 ust. 1 pkt 2 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia [...] lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2017 r., poz. 1332 ze zm.) i art. 104 ustawy z dnia [...] czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz.U. z 2017 r., poz.1257), wydał w dniu [...].12.2017 r., decyzję znak: [...], o nałożeniu na J. K. i R. K. obowiązku wykonania w terminie do dnia [...] marca 2018 r., w celu doprowadzenia zrealizowanych robót budowlanych związanych z przebudową budynku usługowo-handlowego na działkach nr [...] przy ul. [...] w G.-D. do stanu zgodnego z prawem, następujących prac i czynności: wymiany drzwi pcv w ścianie południowo-wschodniej na drzwi o odporności ogniowej EI60 i szerokości nieblokowanego skrzydła min. 0,90 m, bez powiększania szerokości istniejącego otworu drzwiowego; demontażu części wykonanego utwardzenia terenu działki nr [...] z pozostawieniem 25% powierzchni biologicznie czynnej i zapewnienia odprowadzenia wód opadowych na własny teren nieutwardzony; zmiany betonowych daszków ogrodzeniowych na jednospadowe ze spadkiem na działkę własną; przedłożenia stanowiska zarządcy sieci wodociągowej w zakresie wykonania muru ogrodzeniowego i utwardzenia działki nr [...] na niezinwentaryzowanym odcinku czynnego przyłącza wodociągowego, przebiegającego przez ww. działkę. W uzasadnieniu decyzji orzekający organ podniósł, iż w ścianie południowo-wschodniej istniejącego budynku usługowo-handlowego na działce nr [...] przy ul. [...] w G.-D., usytuowanej bezpośrednio przy granicy z działką nr [...] od strony ul. [...], w miejscu okna wykuty został mur podokienny, w wyniku czego powstał otwór drzwiowy. W otwór ten wstawiono drzwi pcv dwuskrzydłowe o szerokości 1,40m, a istniejące nadproże obłożono od zewnątrz styropianem. Roboty rozpoczęto w maju 2017 r. Inwestorami i jednocześnie właścicielami obydwu powyższych działek byli J. i R. K.. Ze zgromadzonych dokumentów zdaniem organu I instancji wynika, że budynek na działce nr [...] w G.-D., pobudowany został pierwotnie od strony ul. [...] jako pawilon rzemieślniczy warsztatu elektromechanicznego z częścią gospodarczą około roku 1982 (plan realizacyjny zatwierdzony decyzją Naczelnika M. G.-D. z dnia [...].04.1982 r., [...]), następnie około 1997 r. zrealizowano dobudowę zaplecza do budynku handlowo-gastronomicznego w głębi działki (decyzja Urzędu Rejonowego w T. z dnia [...].06.1997 r., [...]). Na rzucie parteru w projekcie dobudowy z 1997 r., ściana południowo-wschodnia od strony ul. [...] była zaprojektowana jako pełna. Następnie około roku 2005 budynek ten został od strony ul. [...] nadbudowany na kawiarnię (decyzja Starosty [...] z dnia [...].06.2005 r., [...], zmieniona decyzją z dnia [...].11.2007 r., [...]). Z inwentaryzacji budowlanej załączonej do powyższego projektu wynika, że w czasie opracowywania tej dokumentacji w ścianie południowo-wschodniej od strony ul. [...] było okno istniejące. Wobec powyższego orzekający organ stwierdził, że na skutek wykonania obecnie istniejącego w ścianie południowo-wschodniej otworu drzwiowego, spowodowano ingerencję w ścianę zewnętrzną konstrukcyjną budynku. Powstało dodatkowe wyjście z obiektu, przez co zmieniły się warunki techniczne i użytkowe, zatem dokonano przebudowy w rozumieniu art. 3 pkt 7a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Zrealizowana przebudowa dotyczyła ściany zewnętrznej konstrukcyjnej budynku, a zatem nie korzysta z powyższego zwolnienia, wobec czego przed przystąpieniem do jej wykonania, inwestor winien był uzyskać decyzję o pozwoleniu na budowę, której nie posiada, co potwierdza pismo Starosty [...] z dnia [...].09.2017 r., [...]. Ponadto w związku z realizacją przebudowy budynku usługowo-handlowego na działce numer [...] przy ul. [...] w G.-D., na sąsiedniej działce własnej nr [...] dobudowana została równocześnie ściana pełna grubości 0,25 m, przylegająca do budynku usługowo-handlowego oraz wykonano nowe utwardzenie działki nr [...]. Długość pomurowanej ściany wynosi 7,40 m, natomiast wysokość od 2,15 m do 2,20 m i jest ona usytuowana wzdłuż granicy działek nr [...] (właściciel: J. i W. W. ), powierzchnia ściany zakończona jest betonowymi daszkami dwuspadowymi. Równolegle wymurowany został filarek, przylegający do ściany istniejącego już budynku na działce nr [...] (właściciel D. M. ). Pomiędzy filarem a ścianą pełną - od strony drogi publicznej- ul. [...], pozostawiono otwór o szerokości 2,41 m, w którym obecnie zamontowana jest brama. Poza tym na działce numer [...] zostało wykonane utwardzenie z kostki polbruk, ww. działka jest utwardzona w całości. R. K. oświadczył, że roboty budowlane rozpoczął w maju 2017 r. i stanowią one budowę ogrodzenia, a wygrodzone miejsce ma być przeznaczone na tzw. "ogródek piwny" do konsumpcji lodów i napojów z istniejącego baru. Biorąc pod uwagę faktyczną wysokość wybudowanej ściany nie przekraczającą 2,20 m ustalono, że konstrukcja ta stanowi budowę ogrodzenia, a zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 23 oraz art. 30 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j.: Dz.U. z 2017 r., poz. 1332 z późn. zm.) budowa ogrodzeń o wysokości do 2,20 m nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, ani dokonania zgłoszenia do organu administracji architektoniczno-budowlanej. Natomiast w wyniku wykonanego utwardzenia nie powstał żaden obiekt budowlany typu parking czy plac składowy, zatem zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 5 w związku z art. 30 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, utwardzenie powierzchni gruntu na działkach budowlanych nie wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, ani dokonania zgłoszenia do organu administracji architektoniczno-budowlanej. Na wniosek organu I instancji Komendant Powiatowy P. S. P. w G.-D. w opinii z dnia [...].10.2017 r., [...] poinformował, że zasadnym byłoby zaprojektowanie drzwi w ścianie południowo-wschodniej na granicy działek nr [...] w G.-D. o odporności ogniowej (El 60), ponieważ analizowany budynek znajduje się w odległości mniejszej niż 8m od budynku sąsiedniego. Komendant Powiatowy PSP w G.-D. ustalił również, że drzwi zewnętrzne powinny mieć szerokość minimalną 1,20 m, z tym, że dla nieblokowanego skrzydła musiałaby wynieść min. 0,90 m, a w chwili obecnej funkcjonujące drzwi zewnętrzne dwuskrzydłowe nie spełniają tego wymogu. W toku dalszego postępowania postanowieniem z dnia [...].11.2017 r., znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G.-D. wstrzymał roboty budowlane związane z przebudową budynku usługowo-handlowego na działkach nr [...] przy ul. [...] w G.-D., polegające na wykonaniu otworu drzwiowego w ścianie zewnętrznej w części usługowej od strony ul. [...], realizowane bez wymaganego pozwolenia na budowę. Jednocześnie nałożył na J. i R. K. obowiązek dostarczenia, w terminie 30 dni od dnia otrzymania niniejszego postanowienia, dwóch egzemplarzy inwentaryzacji budowlanej wykonanych robót wraz z oceną techniczną w zakresie spełniania przez przebudowaną ścianę wymogów bezpieczeństwa pożarowego, z jednoczesnym wskazaniem prac niezbędnych do realizacji w celu doprowadzenia ww. obiektu do stanu zgodnego z prawem. W wyznaczonym terminie zobowiązani przedłożyli ocenę techniczną z inwentaryzacją, sporządzoną przez K. M. - projektanta o specjalności konstrukcyjno-budowlanej bez ograniczeń, uprawnienia numer [...]. Zgodnie z przedłożoną oceną przebudowa budynku usługowo-handlowego polegała na wykuciu ściany pod istniejącym oknem i wstawieniu drzwi wejściowych, wykonaniu ogrodzenia murowanego na granicy działki i wstawieniu bramy oraz wykonaniu utwardzenia terenu. Ocena techniczna potwierdza, że drzwi zostały osadzone bez naruszania konstrukcji ściany, a na terenie działki nie znajdują się obiekty podlegające ochronie konserwatorskiej. Jako istniejący stan zagospodarowania terenu wpisano odprowadzenie wód opadowych na własny teren nieutwardzony (chociaż z załączonej dokumentacji fotograficznej wynika, że teren działki jest w całości utwardzony) oraz wskazano na konieczność wymiany drzwi zewnętrznych na drzwi o odporności ogniowej EI60, z zachowaniem minimalnej szerokości drzwi 1,20 m w tym nieblokowanego skrzydła minimum 0,90 m. W ocenie autora oceny technicznej po wykonaniu prac naprawczych spełnione będą wymagania polskich norm i warunków technicznych Zgodnie z § 271 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz.U. z 2015r., poz. 1422 z późn. zm.) minimalna odległość pomiędzy ścianami niebędącymi ścianami oddzielenia przeciwpożarowego wynosi 8 m dla budynków kategorii zagrożenia pożarowego ZL (budynki użyteczności publicznej, mieszkalne i zamieszkania zbiorowego). Zgodnie z § 271 ust. 10 i ust. 11 ww. rozporządzenia w pasie terenu o szerokości określonej w ust. 1-7, otaczającym ściany zewnętrzne budynku, niebędące ścianami oddzielenia przeciwpożarowego, ściany zewnętrzne innego budynku powinny spełniać wymagania określone w § 232 ust. 4 i 5 dla ścian oddzielenia przeciwpożarowego obu budynków. Wymaganie, o którym mowa w ust. 10 dotyczy pasa terenu o szerokości zmniejszonej o 50% w odniesieniu do tych ścian zewnętrznych obu budynków, które tworzą ze sobą kąt 60° lub większy, lecz mniejszy niż 120°. Uwzględniając § 212 ust. 2 oraz § 232 ust. 4 i 5 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, minimalna wymagana klasa odporności ogniowej elementów oddzielenia przeciwpożarowego oraz zamknięć znajdujących się w nich otworów dla budynków o klasie odporności pożarowej "B" i "C", dla obiektów ZLI, ZLII i ZLIII (budynki użyteczności publicznej jak w przedmiotowym przypadku) wynosi EI60. Jest to zgodne z opinią Komendanta Powiatowego PSP w G.-D.. Ściana budynku na działce nr [...] w której wykonany jest przedmiotowy otwór drzwiowy znajduje się na granicy z działką nr [...], jednak obie działki są własnością J. i R. K. i mogą tworzyć jedną nieruchomość oraz być zabudowywane w sposób spójny i połączony. W ocenie organu I instancji nie doszło w tej sytuacji do naruszenia § 12 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, zgodnie z którym odległość ściany budynku z otworami okiennymi lub drzwiowymi, należy sytuować w odległości minimum 4m od granicy działki sąsiedniej. Ponadto wskazano, że działka nr [...] w G.-D. znajduje się na terenie, na którym obowiązuje Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego M. G.-D., ustalony uchwałą nr [...] Rady M. G.-D. z dnia [...].04.2006 r. ogłoszony w Dzienniku Urzędowym Województwa K.-P. nr [...] z dnia [...].06.2006 r., poz. 1307. Zgodnie z zapisami ww. planu, działka ta znajduje się na terenie UM tj. teren usług z zabudową mieszkaniową. Z ustaleń szczegółowych (wypis z planu z dnia [...].07.2015 r., [...]) wynika, że na działce budowlanej należy pozostawić przynajmniej 25% powierzchni działki jako teren biologicznie czynny. W przedmiotowej sprawie utwardzenie terenu wykonane jest na całości działki nr [...]. Wykonując nowe utwardzenie terenu z kostki polbruk, nawet w miejscu usuniętego wcześniej utwardzenia betonowego (co widoczne jest na fotografii załączonej do oceny technicznej), należy zdaniem orzekającego organu przestrzegać przepisów planu jako aktu prawa miejscowego. Tym bardziej, że autor oceny technicznej wskazuje na sposób odprowadzenia wód opadowych na teren własny nieutwardzony. Plan miejscowy nie zawiera ograniczeń dotyczących ogrodzeń, jednak zgodnie z § 29 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, dokonywanie zmiany naturalnego spływu wód opadowych w celu kierowania ich na teren sąsiedniej nieruchomości jest zabronione. Zakończenie ściany pełnej ogrodzeniowej usytuowanej wzdłuż granicy z działką nr [...] (własność: J. i W. [...] betonowymi daszkami dwuspadowymi powoduje spływ wód opadowych na teren sąsiedniej działki i wymaga usunięcia. Poza tym wskazano, że przez działkę nr [...] przebiegają dwa czynne niezinwentaryzowane przyłącza:, energetyczne (co potwierdza pismo z E. O. SA z dnia [...].10.2016 r., znak: [...]) oraz wodociągowe (co potwierdza pismo Miejskiego Zakładu W. i K. Sp. z o.o. w G.-D. z dnia [...].10.2016 r., znak: [...]). R. K. przedłożył tylko uzgodnienie na wykonanie utwardzenia terenu z kostki rozbieralnej od E. O. SA. W ocenie organu I instancji w przedmiotowej sprawie wyjaśnienia wymaga, czy inwestor zobowiązany jest do uzyskania uzgodnienia z Miejskiego Zakładu W. i K. Sp. z o.o. w G.-D. w zakresie wykonanego utwardzenia i muru ogrodzeniowego lub czy brak takiego wymogu. W odwołaniu od powyższej decyzji W. i J. W. wnieśli o jej uchylenie, podnosząc, iż decyzja Wojewody K.-P. z dnia [...] grudnia 2016 r., [...] i jej uzasadnienie, jednoznacznie w całości dyskwalifikuje następne czynności wykonywane przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który wydaje kolejne decyzje niezgodne z oczekiwaniami i przepisami prawa budowlanego. Zdaniem skarżących decyzja PINB z dnia [...].12.2017 r. wprowadza kolejne zawirowania w tej sprawie i naraża Pana Kantora na niepotrzebne koszty, bo przecież nie ma i nie będzie zgody na wydanie pozwolenia na dobudowę wejścia do części usługowej istniejącego budynku pijalni piwa, ponieważ istniejące instalacje podziemne, odpowiednia funkcja tej działki i jej położenie nie pozwalają na zmianę sposobu jej użytkowania. Skarżący oświadczyli, iż nie pozwolą na usytuowanie wejścia do pijalni piwa przy ich wejściu do mieszkania, bo to zagraża ich bezpieczeństwu i okolicznych mieszkańców. Ponadto skarżący zauważyli, że z uzasadnienia wskazywanej przez nich decyzji wynika, że dobudowa zostanie zrealizowana na terenie oznaczonym symbolem UM z zakazem realizowania przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, co ich zdaniem dotyczy również wykonania wejścia do pijalni piwa. K. – P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...].02.2018 r., znak: [...] uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej terminu wykonania nakazanych decyzją czynności i wyznaczył nowy termin na ich wykonanie - do dnia [...].05.2018 r., utrzymując w mocy pozostałą część zaskarżonej decyzji. W ocenie organu odwoławczego, nie budzi wątpliwości, że organ I instancji trafnie zastosował w przedmiotowej sprawie tryb przewidziany przepisami art. 50 i art. 51 ustawy - Prawo budowlane, gdy możliwe jest doprowadzenie wykonywanych robót do startu zgodnego z przepisami i nie dochodzi do istotnego odstąpienia od projektu budowlanego, albo warunków pozwolenia na budowę. Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu J. i W. W. organ odwoławczy wyjaśnił, iż przedmiotowy budynek J. i R. K. znajdujący się na dz. o nr ew. 498/2 przy ul. [...] w G. -D. był budowany etapami na podstawie kilku decyzji o pozwoleniu na budowę, jednak przebudowa tego budynku nie doprowadziła do zmiany funkcji obiektu, zatem nie zachodzi przesłanka naruszenia postanowień obowiązującego planu miejscowego, bowiem teren, na którym realizowana jest przebudowa oznaczony jest UM (tj. teren usług z zabudową mieszkaniową) z zakazem realizowania przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Organ II instancji nadmienił, że działalność prowadzona w budynku usługowo-handlowym winna podlegać kontrolom pod względem przestrzegania przepisów sanitarnych, a nie przepisów prawa budowlanego. Odnośnie zarzutu instalacji podziemnych, organ II instancji wyjaśnił, że R. K. będący właścicielem działki o nr [...] posiada pozytywne uzgodnienie z E. O. S.A., co wynika z akt sprawy. Natomiast w kwestii uzgodnienia wykonanego utwardzenia działki o nr ew. 498/10, przez które przebiega przyłącze wodociągowe, organ I instancji podjął stosowne kroki, mianowicie w zaskarżonej decyzji zobowiązano inwestorów do przedłożenia stanowiska zarządcy sieci wodociągowej w zakresie wykonania muru ogrodzeniowego i utwardzenia działki nr [...] na niezinwentaryzowanym odcinku czynnego przyłącza wodociągowego. Odnośnie kwalifikacji wykonanych robót budowlanych, organ odwoławczy wyjaśnił, iż ingerencję w ścianę zewnętrzną południową - wschodnią przedmiotowego budynku usługowo-handlowego należy traktować jako przebudowę zgodnie z art. 3 pkt 7a ustawy z dnia [...] lipca 1994 r. - Prawo budowlane, co zostało uzasadnione w zaskarżonej decyzji. Wskazano ponadto, że z oceny technicznej opracowanej przez K. M. w G.-D. w listopadzie 2017 r. - pkt 4 dotyczący oceny technicznej budynku (str. 8), wprost wynika, że inwestor wykonał roboty budowlane w postaci utwardzenia terenu, zatem zarzut stanowiący, iż całkowite utwardzenie działki powstało przed ustaleniami nowego planu miasta z 2006 r. jest bezzasadny, przy czym pamiętać należy, że inwestor wykonując nowe utwardzenie zobowiązany jest do przestrzegania przepisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Co więcej, autor oceny technicznej K. M. wskazał sposób odprowadzania wód opadowych na teren nieutwardzony działki o nr ew. 498/10. Organ odwoławczy zauważył, iż z przedłożonej oceny technicznej nie wynika, że przedmiotowa rozbudowa w zakresie ogrodzenia nie jest zakończona. Organ I instancji nakazał dostosowanie przedmiotowego ogrodzenia do warunków technicznych, niemniej rozwiązanie zaproponowane przez inwestora, które spełni wymóg skierowania wód opadowych na teren działki własnej, zostanie uznane jako wykonanie obowiązku. Kolejny zarzut dotyczący przyłącza wody i energetyki jest również w ocenie organu II instancji bezzasadny z uwagi na pismo Miejskiego Zakładu W. i K. Sp. z o.o. w G.-D. z dnia [...].10.2016 r., znak: [...], w którym stwierdzono, że przyłącze wodociągowe przechodzące przez działkę inwestora rozpatrywanej przebudowy, istnieje. Natomiast zarzut dotyczacy budynku sąsiada, nie stanowi przedmiotu niniejszego postępowania i w związku z tym może być wstępnym zagadnieniem odrębnego postępowania administracyjnego. Ponadto organ odwoławczy zwrócił uwagę, że zgodnie z art. 130 § 2 K.p.a. wniesienie odwołania w terminie wstrzymuje wykonanie decyzji, co spowodowało, iż pozostał zbyt krótki termin na wykonanie nakazanego obowiązku, dlatego wyznaczono nowy termin jego wykonania tj. do dnia [...].05.2018 r. W skardze do sądu W. i J. W. wnieśli o uchylenie decyzji organu odwoławczego oraz zasadzenie kosztów postępowania podnosząc, iż są uprawnieni do żądania przywrócenia stanu zgodnie z prawem (art. 50 p.s.a.), ponieważ wydana decyzja Inspektor Nadzoru Budowlanego znak [...] z dnia [...].02.2018 r jest próbą zalegalizowania samowoli budowlanej polegającej przebudowie pijalni piwa i urządzenie przy wejściu do mieszkania skarżących ogródka piwnego co stanowi zagrożenie dla ich bezpieczeństwa i jest naruszeniem interesu publicznego Skarżący ponownie wskazali na decyzję Wojewody K.-P. z dnia [...] grudnia 2016 r., [...] i jej uzasadnienie, gdzie jako podstawę uchylenia zaskarżonej decyzji między innymi podano fakt, iż wydając decyzję organ nie zapewnił ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich, o której mowa w art. 5 Prawa budowlanego, a obejmującej szeroki zakres badania oddziaływania tej nieruchomości na sąsiednie działki budowlane, nie tylko pod względem techniczno - budowlanym, ale także ocenę, czy nie nastąpi pogorszenie warunków sanitarnych i zwiększenie uciążliwości dla otoczenia. Zadaniem organu powinno być zbadanie, czy realizowana inwestycja nie narusza interesów właścicieli działki sąsiedniej, czego w ocenie skarżących nie uczyniono. Zaskarżona decyzja w ocenie skarżących nie odnosi się istniejącego problemu interesu publicznego stron, pomimo wiedzy o konieczności dokonania kontroli wstępnej oddziaływania obiektu budowlanego na prawem chronione interesy osób trzecich wielokrotnie opisywane w orzeczeniach Trybunału Konstytucyjnego w podobnych sprawach. Wskazano też, że K. - P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. w uzasadnieniu decyzji z dnia [...].12.2018 r., wyjaśnia na stronie 14 cyt.: "Stwierdzony stan faktyczny oraz zebrany materiał dowodowy, w tym fotograficzny potwierdza bezspornie, iż przeprowadzone roboty budowlane zrealizowano bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę" w związku z czym zdaniem skarżących winna zostać wydana decyzja nakazująca rozbiórkę i nakładająca karę grzywny za samowolę budowlaną. Zdaniem skarżących, decyzja PINB z dnia [...].12.2017 r. wprowadza kolejne zawirowania w tej sprawie i naraża Pana Kantora na niepotrzebne koszty, bo przecież nie ma i nie będzie zgody na wydanie pozwolenia na dobudowę wejścia do części usługowej istniejącego budynku pijalni piwa, ponieważ istniejące instalacje podziemne, odpowiednia funkcja tej działki i jej położenie nie pozwalają na zmianę sposobu jej użytkowania. Skarżący oświadczyli, iż nie pozwolą na usytuowanie wejścia do pijalni piwa przy ich wejściu do mieszkania, bo to zagraża ich bezpieczeństwu i okolicznych mieszkańców. W odpowiedzi na skargę organ, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia, wniósł o jej oddalenie wskazując, że po ponownej analizie akt sprawy nie znalazł podstaw do zmiany zaskarżonego orzeczenia, ponieważ zostało ono podjęte zgodnie ze stanem faktycznym oraz w oparciu o obowiązujące przepisy prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2). Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla zaskarżony akt w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność orzeczenia w całości lub części. Stwierdzenie wydania aktu z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302, powoływanej dalej jako p.p.s.a.). Po myśli art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję oraz przyczyny wzruszenia aktów organów administracji, brak było podstaw do wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Uzasadniając dokonaną ocenę w pierwszej kolejności podkreślić trzeba, że przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie była decyzja K. – P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...].02.2018 r., znak: [...] uchylająca zaskarżoną decyzję w części dotyczącej terminu wykonania nakazanych decyzją czynności i utrzymująca w mocy pozostałą część decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G.-D. z dnia [...].12.2017 r., znak: [...] o nałożeniu na J. K. i R. K. obowiązku wykonania w terminie do dnia [...] marca 2018 r., określonych prac i czynności w celu doprowadzenia zrealizowanych robót budowlanych związanych z przebudową budynku usługowo-handlowego na działkach nr [...] przy ul. [...] w G.-D. do stanu zgodnego z prawem. Nie budzi wątpliwości Sądu, że w niniejszej sprawie organy nadzoru budowlanego dokonały właściwej kwalifikacji spornych robót budowlanych jako przebudowy budynku mieszkalnego, które zrealizowane zostały bez wymaganego pozwolenia na budowę, co stanowi naruszenie art. 28 ust. 1 obowiązującej ustawy z dnia [...] lipca 1994 r. - Prawo budowlane, z którego wynika, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31. W art. 29 ust. 1 i 2 ww. ustawy enumeratywnie w punktach wymieniono w ust. 1 "budowy", a w ust. 2 "roboty budowlane", których wykonanie nie wymaga pozwolenia na budowę, jednak wśród tych wyjątków nie wymieniono przedmiotowego przypadku. Jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo art. 49b ustawy, zostały wykonane w sposób, o jakim mowa w art. 50 ust. 1 ustawy, a jest niesporne, że takie właśnie roboty zostały wykonane, to znajduje zastosowanie przepis art. 51 ust. 7 ustawy, który stanowi, iż przepisy art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 ustawy stosuje się odpowiednio. Co do zasady podkreślenia również wymaga, wbrew zapatrywaniom strony skarżącej, że właściwą drogą legalizacji samowoli budowlanej polegającej na wykonaniu innych robót budowlanych, niż wzniesienie obiektu budowlanego, jest postępowanie przewidziane w art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z ust. 7 ustawy. Zarówno w orzecznictwie, jak i w piśmiennictwie wskazuje się, że przepis art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy ma zastosowanie w sytuacji, gdy roboty nie mogą być doprowadzone do stanu zgodnego z prawem. Wówczas to organ nakazuje zaniechanie dalszych robót (co w stosunku do prac już wykonanych nie znajduje zastosowania), rozbiórkę obiektu lub doprowadzenie do stanu poprzedniego. W takiej sytuacji wydana decyzja kończy postępowanie legalizacyjne w sposób negatywny. Jeżeli natomiast możliwe jest doprowadzenie robót do stanu zgodnego z prawem, wówczas postępowanie legalizacyjne ma charakter dwuetapowy. W pierwszej kolejności organ wydaje decyzję w oparciu o przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy, stanowiący podstawę do wydania decyzji nakładającej obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Wydanie takiej decyzji winno zatem być poprzedzone ustaleniami faktycznymi co do możliwości zalegalizowania samowoli (por. Prawo Budowlane. Komentarz, pod red. Z. Niewiadomskiego, wyd. C.H.Beck, Warszawa 2009, str. 556-556, wyrok NSA z dnia 8 kwietnia 2009 r. sygn. akt II OSK 510/08, wyrok NSA z dnia 28 września 2010 r. sygn. akt II OSK 1483/09, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 24 maja 2011 r. sygn. akt II SA/Po 177/11, wyrok WSA w Łodzi z dnia 6 grudnia 2011 r. sygn. akt II SA/Łd 926/11- dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Istota decyzji wydawanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 p.b. polega na tym, że na inwestora nakłada się obowiązek wykonania, w wyznaczonym terminie, określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych lub wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Stan zgodny z prawem oznacza przy tym zgodność z przepisami prawa administracyjnego materialnego, przede wszystkim z określonymi tam warunkami technicznymi, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (vide: wyrok WSA w Gdańsku z dnia 13 czerwca 2017 r., sygn. akt II SA/Gd 160/17, LEX nr 2325262). Jak wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, budynek na działce nr [...] w G.-D., pobudowany został pierwotnie od strony ul. [...] jako pawilon rzemieślniczy warsztatu elektromechanicznego z częścią gospodarczą około roku 1982 (plan realizacyjny zatwierdzony decyzją Naczelnika M. G.-D. z dnia [...].04.1982 r., [...]), następnie około 1997r. zrealizowano dobudowę zaplecza do budynku handlowo-gastronomicznego w głębi działki (decyzja Urzędu Rejonowego w T. z dnia [...].06.1997r. [...]. Na rzucie parteru w projekcie dobudowy z 1997 r., ściana południowo-wschodnia od strony ul. [...] była zaprojektowana jako pełna. Następnie około roku 2005 budynek ten został w od strony ul. [...] nadbudowany na kawiarnię (decyzja Starosty [...] z dnia [...].06.2005r. [...], zmieniona decyzją z dnia [...].11.2007 r., [...]). Z inwentaryzacji budowlanej załączonej do powyższego projektu wynika, że w czasie opracowywania tej dokumentacji w ścianie południowo-wschodniej od strony ul. [...] było okno istniejące. W świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, zastrzeżeń Sądu nie budzi także ocena organu odwoławczego, że na skutek wykonania obecnie istniejącego w ścianie południowo-wschodniej otworu drzwiowego, spowodowano ingerencję w ścianę zewnętrzną konstrukcyjną budynku. Powstało dodatkowe wyjście z obiektu, przez co zmieniły się warunki techniczne i użytkowe, zatem dokonano przebudowy rozumianej zgodnie z art. 3 pkt 7a ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane. Skoro przebudowa dotyczy ściany zewnętrznej konstrukcyjnej budynku, zatem nie korzysta ze zwolnienia od obowiązku posiadania pozwolenia na budowę, wobec czego przed przystąpieniem do jej wykonania, inwestor winien legitymować się prawomocną decyzją o pozwoleniu na budowę Ponadto uwzględnienia wymaga opinia Komendanta Powiatowego P. S. P. z dnia [...].10.2017 r., znak: [...] (po przeprowadzeniu czynności kontrolno-rozpoznawczych rozpatrywanych robót budowlanych), iż drzwi zewnętrzne wykonane na granicy dz. nr [...] wykonane zostały niezgodnie z przedstawioną dokumentacją tj. nie posiadają wymiaru 140 cm. Biorąc pod uwagę treść § 271 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j.: Dz. U. Nr 2015, poz. 1422) analizowany budynek znajduje się w odległości mniejszej niż 8 m od budynku sąsiedniego, dlatego zasadnym, było zaprojektowanie w tym miejscu drzwi o odporności ogniowej (np. EI60). Uwzględnienia również wymagały zapisy obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego M. G.-D. zawarte w uchwale nr [...] Rady M. G.-D. z dnia [...].04.2006 r., zgodnie z którymi, przedmiotowa działka znajduje się na terenie UM tj. teren usług z zabudową mieszkaniową, a z ustaleń szczegółowych wynika, że na działce budowlanej należy pozostawić przynajmniej 25% powierzchni działki jako teren biologicznie czynny. W przedmiotowej sprawie utwardzenie terenu wykonane jest na całości działki nr [...]. Słusznie zatem orzekające organy zwróciły uwagę, że wykonując nowe utwardzenie terenu z kostki polbruk, nawet w miejscu usuniętego wcześniej utwardzenia betonowego (co widoczne jest na fotografii załączonej do oceny technicznej) należy przestrzegać przepisów planu jako aktu prawa miejscowego (autor oceny technicznej zawartej w aktach sprawy, również wskazuje sposób odprowadzenia wód opadowych - na teren własny nieutwardzony). Plan miejscowy nie zawiera ograniczeń dotyczących ogrodzeń, jednak zgodnie z § 29 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, dokonywanie zmiany naturalnego spływu wód opadowych w celu kierowania ich na teren sąsiedniej nieruchomości jest zabronione. Zakończenie ściany pełnej ogrodzeniowej usytuowanej wzdłuż granicy z działką nr [...] (własność skarżacych) betonowymi daszkami dwuspadowymi powoduje spływ wód opadowych na teren sąsiedniej działki, dlatego wymaga usunięcia. Postępowanie wyjaśniające wykazało, że przez działkę nr [...] przebiegają dwa czynne niezinwentaryzowane przyłącza:, energetyczne (pismo E. O. SA z dnia [...].10.2016 r., znak: [...]) oraz wodociągowe (pismo Miejskiego Zakładu W. i K. Sp. z o.o. w G.-D. z dnia [...].10.2016 r., znak: [...]). O ile R. K. przedłożył uzgodnienie na wykonanie utwardzenia terenu z kostki rozbieralnej od E. O. SA., to jak najbardziej trafne jest spostrzeżenie orzekających w sprawie organów nadzoru budowlanego, iż wyjaśnienia wymaga, czy inwestor zobowiązany jest do uzyskania uzgodnienia z Miejskiego Zakładu W. i K. Sp. z o.o. w G.-D. w zakresie wykonanego utwardzenia i muru ogrodzeniowego, czy też brak takiego wymogu. Reasumując, stwierdzić należało, że w warunkach rozpoznawanej sprawy organ odwoławczy prawidłowo zastosował przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego i nałożył wymienione obowiązki, a tym samym zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Rozstrzygnięcie to nie dotyczy sposobu użytkowania obiektu budowlanego, zatem zarzuty dotyczące wykorzystania go na pijalnię piwa i uciążliwości z tym związane nie mogą być przedmiotem oceny w niniejszej sprawie. Biorąc pod uwagę powyższe, wobec tego, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono o oddaleniu skargi jako bezzasadnej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło