II SA/Bd 440/11

Dnia 9 czerwca 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Wiesław Czerwiński Sędziowie: sędzia WSA Anna Klotz sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) Protokolant: Magdalena Gadecka-Kauczor po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 9 czerwca 2011 roku sprawy ze skargi U. L. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego oddala skargę. II SA/Bd 440/11 Uzasadnienie Decyzją Prezydenta Miasta [...] z [...] na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r., Nr 139, poz. 993 ze zm.) po rozpoznaniu wniosku U. L. o wymeldowanie W. L. z pobytu stałego z lokalu nr [...] położonego we [...] przy ul. [...] odmówiono wymeldowania W. L., wskazując że z dokonanych ustaleń wynika, że opuszczenie miejsca stałego zameldowania, nie było trwałe i dobrowolne, lecz spowodowane stanem zdrowia uczestnika i koniecznością sprawowania nad nim opieki. Składając odwołanie U. L. wskazała, że W. L. opuścił lokal 7 września 2008 r. i nie podjął żadnych działań wyrażających wolę powrotu. Aktualnie zamieszkuje u swojej siostry, z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe stanowiące centrum jego życiowych interesów. Nie posiada też kluczy do spornego mieszkania. Organ pominął okoliczność, że uczestnik po wyjściu ze szpitala poprosił żonę o dostarczenie jego rzeczy do swojej siostry. Zdaniem odwołującej się świadczy to o rezygnacji z dotychczasowego miejsca zameldowania. Skarżąca wskazała też, że W. L. został zabrany przez pogotowie z garażu a nie z domu, który opuścił 6 dni wcześniej, zatem nie można mówić o opuszczeniu lokalu. Wojewoda [...] decyzją z [...] na podstawie art. 138 § 1 Kpa oraz art. 15 ust. 2 ustawy z 10 kwietnia 1974 r. – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, albowiem zebrane dowody wskazują, że W. L. opuścił dotychczasowe miejsce zameldowania niedobrowlnie - z uwagi na stan zdrowia i potrzebę sprawowania nad nim opieki. Opuszczenie lokalu nie ma charakteru trwałego i nie było jego zamiarem, gdyż podtrzymał zamiar dalszego zamieszkiwania w spornym lokalu, choć aktualnie w nim nie przebywa, bo wymaga stałej opieki osoby trzeciej. W skardze U. L. zarzuciła naruszenie art. 15 ust. 2 ww. ustawy z 10 kwietnia 1974 r. przez przyjęcie, że opuszczenie lokalu przez W. L. nie miało charakteru dobrowolnego i trwałego, wnosząc o uchylenie obu decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zdaniem skarżącej organy zbyt dużą wagę przywiązują do okoliczności związanych z opuszczeniem lokalu, podczas gdy pogotowie zabrało uczestnika z garażu, a nie z mieszkania. Był on w stanie upojenia alkoholowego, w które sam się wprowadził. Od 2 lat brak jest jakiejkolwiek więzi z dotychczasowym miejscem zamieszkania. W. L. nie został przesłuchany osobiście. Oświadczenie jego pełnomocnika jest zdaniem skarżącej niewystarczające a rzeczywiste przejawy woli W. L., zdaniem skarżącej potwierdzają stanowisko skarżącej. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał zawartą w uzasadnieniu rozstrzygnięcia argumentację i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami zarówno prawa materialnego jak i procesowego w odniesieniu do stanu faktycznego istniejącego w chwili wydania zaskarżonej decyzji. Z akt sprawy wynika, że po wpłynięciu wniosku skarżącej organ przeprowadził postępowanie wyjaśniające - zgromadził dokumenty oraz przesłuchał świadków i strony na rozprawie w dniu 14 października 2010 r. Należy przypomnieć, że sprawa wymeldowania W. L. z lokalu nr [...] przy ul. [...] była przedmiotem rozpoznania przez Sąd w sprawie o sygn. akt III SA/Bd 355/10. Wówczas z wnioskiem o wymeldowanie wystąpił R. L. - syn U. L. R. L. był wówczas właścicielem spornego lokalu otrzymanego w drodze darowizny. Wyrokiem Sądu z 23 czerwca 2010 r. oddalono jego skargę w sprawie odmowy wymeldowania W. L. Mieszkanie zostało następnie darowane skarżącej. Z ustaleń organu jednoznacznie wynika, że data opuszczenia lokalu przez W. L. jest datą rozpoczęcia jego leczenia w szpitalu. Wprawdzie skarżąca wywodzi, że uczestnik został zabrany do szpitala z garażu i przed tym zdarzeniem przez 6 dni nie przebywał w przedmiotowym lokalu, nie można jednak uznać, że jest to argument, który ma wpływ na wynik rozstrzygnięcia. Uczestnik był zameldowany na pobyt stały pod podanym adresem, tam koncentrowało się jego centrum życiowe i fakt, że został zabrany przez pogotowie ratunkowe z innego miejsca w stanie upojenia alkoholowego nie wpływa na prawdziwość ustalenia, że doszło do opuszczenia miejsca zameldowania a opuszczenie to nie miało charakteru dobrowolnego. Materialnoprawną podstawę rozpoznania sprawy stanowią przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r., Nr 139, poz. 993 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 15 ust. 2 ustawy organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. W pojęciu "miejsca pobytu" zawarty jest zarówno element fizyczny polegający na faktycznym przebywaniu w określonym miejscu, jak i element psychiczny, który polega na zamiarze określonego zachowania. Stosownie bowiem do treści art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych pobytem stałym jest zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania. Sam zamiar stałego pobytu w określonym miejscu nie stanowi jednak o zamieszkiwaniu tam osoby. Miejsce, w którym osoba ma zamiar stale zamieszkiwać stanowić powinno centrum jej życiowej działalności. Okoliczności rozpoznawanej sprawy pozwalają na ustalenie, że gdyby nie choroba uczestnika i konieczność sprawowania na nim stałej opieki, której skarżąca odmówiła, nadal uczestnik przebywałby faktycznie w miejscu zamieszkania. W utrwalonym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego prezentowany jest pogląd, że przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 cyt. ustawy jest spełniona, jeżeli opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne (vide: wyrok NSA z dnia 17 marca 2003 r. sygn. akt V SA 2323/02, Lex nr 159183, wyrok NSA z dnia 7 grudnia 2005 r. sygn. akt II OSK 302/05, Lex nr 159183, wyrok NSA z dnia 24 lutego 2006 r. sygn. akt IIOSK 561/05, Lex nr 194344). O opuszczeniu miejsca stałego pobytu w rozumieniu powołanego art. 15 ust. 2 można mówić w sytuacji trwałego zerwania więzi z dotychczasowym miejscem zamieszkania, kiedy osoba dobrowolnie wyprowadziła się z lokalu, jak też w sytuacji, kiedy dochodzi do wyprowadzenia się z lokalu bez woli osoby, jednak nie podejmuje ona prawem przewidzianych środków zmierzających do umożliwienia powrotu do dotychczasowego miejsca zamieszkania (wyrok NSA z 10 lutego 2010 r. II OSK 281/09,LEX nr 597521, wyrok WSA we Wrocławiu z 16 grudnia 2009 r. IV SA/Wr 512/09,LEX nr 583460). W rozpoznanej sprawie występuje sytuacja szczególna, gdyż W. L. nie przebywa w spornym lokalu od 2 lat, lecz opuszczenie nie miało charakteru dobrowolnego, gdyż został on hospitalizowany a po powrocie ze szpitala, żona odmówiła opieki nad uczestnikiem, a fakt konieczności sprawowania stałej opieki wynika z dokumentacji zawartej w sprawie. W. L. ma ustalony znaczny stopień niepełnosprawności i wymaga stałej i długotrwałej opieki oraz pomocy osoby trzeciej w związku z ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. W świetle powyższego, przedmiotem postępowania administracyjnego było ustalenie, czy w niniejszej sprawie zaszły przesłanki uzasadniające wymeldowanie skarżącego z pobytu stałego w lokalu położonym we [...] przy ul. [...]. W ocenie Sądu zarówno ustalenia faktyczne jak i rozważania prawne organów administracyjnych w tej mierze są słuszne i zasługują na aprobatę. W świetle zebranych dowodów po wyjściu ze szpitala, W. L. nie był zdolny i nadal nie jest zdolny do samodzielnej egzystencji - wynika to z załączonych dokumentów lekarskich. Nieobecność uczestnika w przedmiotowym lokalu jest zatem spowodowana koniecznością sprawowania nad nim opieki. Zostało też wykazane, że opieka ta może być udzielona jedynie poza miejscem stałego zameldowania, gdyż była żona U. L. złożyła oświadczenie, że opieki tej nie może sprawować ze względu na swój zły stan zdrowia. Uczestnik jednak deklaruje wolę przebywania w lokalu z którego skarżąca chciałaby go wymeldować. W tych okolicznościach organ wydając zaskarżoną decyzję nie naruszył prawa i dlatego Sąd na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.