II SA/Bd 556/06
WyrokWSA w Bydgoszczy2006-10-18
Skład orzekający: Małgorzata Włodarska, Wojciech Jarzembski, Grzegorz Saniewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny jest właściwy do badania prawidłowości orzeczeń sądów powszechnych dotyczących upoważnienia do wykonania prac budowlanych, które stanowią podstawę do uznania, że inwestor posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest kompetentny do badania prawidłowości orzeczeń sądów powszechnych, ponieważ nie stanowią one decyzji organu administracji publicznej. W przypadku braku zgody wszystkich współwłaścicieli na roboty budowlane, konieczne jest wystąpienie na drogę cywilnego postępowania sądowego, a prawomocne orzeczenie sądu w tej kwestii wiąże organ nadzoru budowlanego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła remontu balkonów w budynku wielorodzinnym. Po uchyleniu pierwotnego pozwolenia na budowę przez WSA, organ nadzoru budowlanego nałożył obowiązek przedstawienia inwentaryzacji budowlanej wyremontowanych balkonów. Podstawą do legalizacji wykonanych robót było postanowienie sądu powszechnego, które zezwoliło części współwłaścicieli na remont, mimo braku zgody pozostałych. Skarżąca kwestionowała prawidłowość orzeczenia sądu powszechnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Sędziowie: Sędzia WSA Wojciech Jarzembski ( spr) Asesor WSA Grzegorz Saniewski Protokolant Ewa Czerwińska po rozpoznaniu w Wydziale II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na rozprawie w dniu 5 października 2006r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] 2006 r. nr [...] w przedmiocie obowiązku przedstawienia inwentaryzacji budowlanej wyremontowanych balkonów oddala skargę.
K. B. złożyła wniosek o pozwolenie na dokonanie remontu trzech balkonów w budynku przy ul. W. w T. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w T. decyzją z [...] 2003 r. nr [...] na podstawie art. 83 ust. 1 i 51 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. nr 106, poz. 1126 z późn. zm.) oraz art. 104 i 130 Kpa, zatwierdził projekt budowlany budynku mieszkalnego przy ul. W. w T. /dz. Nr 21/ - opracowany przez mgr inż. R. S., przypisanych do mieszkań oznaczonych numerami 5, 6, 8.
Decyzją tą udzielił także właścicielom budynku tj. J. M., M. Z., B. Z., K. i W. B., J. i P. K., K. i R. P., K. S. pozwolenia na wznowienie robót i dokończenie prac związanych z remontem trzech balkonów przynależnych do mieszkań nr 5, 6 i 8 w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. W. w T.
Od powyższej decyzji odwołanie wniosły, J. M. oraz M. Z. współwłaścicielki tego budynku. W odwołaniu podniosły, iż w ich ocenie inwestor nie wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, bowiem winien uzyskać zgodę wszystkich współwłaścicieli w/w nieruchomości, a takiej zgody nie uzyskał od skarżących.
Organ odwoławczy [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z [...] 2003 r. – [...] na podstawie art. 104 w związku z art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kpa oraz art. 81 ust. 1 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. nr 106, poz. 1126 z późn. zm.) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
J. M., M. Z. i B. Z. złożyły na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wnosząc o jej uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania.
Skarżące zarzuciły, że organ bezpodstawnie udzielił im pozwolenia na budowę czy wznowienie robót budowlanych, chociaż one nie składały wniosku w tym przedmiocie.
Zdaniem skarżących organ mógł jedynie nakazać im wyłączenie balkonów z użytkowania, gdyby zagrażały bezpieczeństwu ludzi i mienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z 14 lipca 2004 r. – II SA/Bd 24/04 uchylił zaskarżoną decyzję jako wydaną z naruszeniem prawa materialnego mającym wpływ na wynik sprawy. Sąd wskazał, że organ nie był uprawniony do wydawania decyzji na rzecz tych współwłaścicieli, którzy wniosku nie składali a zwłaszcza tych którzy sprzeciwiali się inwestycji.
Stwierdził też, że występujący o pozwolenie na przedmiotowe roboty budowlane współwłaściciele musieliby przedstawić zgodę wszystkich współwłaścicieli nieruchomości co do określonej inwestycji. W razie braku takiej zgody, konieczne stałoby się wystąpienie w myśl przepisów art. 199-209 kc na drogę cywilnego postępowania sądowego.
Po tym wyroku [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z [...] 2005 r. – [...] na podstawie art. 104 w związku z 138 § 2 kpa oraz art. 81 ust. 1 pkt 2 i art. 83 ust. 2 w/w ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane uchylił w/w decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 10 listopada 2003 r. przekazując sprawę do ponownego rozpoznania.
Uzasadniając tę decyzję wskazano, że zaskarżona decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w T. z dnia [...] 2003 r. została skierowana do współwłaścicieli przedmiotowego budynku, podczas gdy winna być skierowana do współwłaścicieli będących inwestorami, a pozostali współwłaściciele winni wyrazić zgodę na wykonanie w/w czynności. W razie braku zgody współwłaściciele będący inwestorami winni wystąpić na drogę postępowania cywilnego.
Prowadząc ponownie postępowanie organ pierwszej instancji – Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w T. na podstawie art. 104 i 130 kpa oraz 83 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. nr 106, poz. 1126 z późn. zm.) i art. 51 ust. 1 pkt 2 w/w ustawy (Dz. U. z 2003 r. nr 207, poz. 2016 z późn. zm.) decyzją z [...] 2006 r. – [...] nałożył obowiązek na współwłaścicieli kamiennicy przy ul. [...] w T.: K. i W. B., J. i P. K., K. i R. P., K. S. przedstawienia w terminie do dnia 15 lipca 2006 r. czterech egzemplarzy inwentaryzacji budowlanej wyremontowanych trzech balkonów budynku mieszkalnego przy ul. W. w T., przypisanych do mieszkań oznaczonych numerami 5, 6, i 8 wraz z orzeczeniem technicznym o prawidłowości wykonania remontu i możliwości bezpiecznego użytkowania.
Uzasadniając tę decyzję wskazano, że postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w T. z dnia [...] 2005 r. nr [...] wezwano inwestorów w/w robót budowlanych do uzupełnienia dostarczonych do tut. Inspektoratu dokumentów o zgodę wszystkich współwłaścicieli budynku lub kopię pozwu do Sądu Cywilnego o wyrażenie zgody zastępczej. Po dostarczeniu w dniu 7 kwietnia 2005 r. kopii pisma procesowego złożonego do Sadu Rejonowego w T. z dnia [...] 2005 r. wnoszącego o wydanie orzeczenia dającego upoważnienie powodom do wykonania remontu trzech balkonów w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. W. w T. w dniu 15 lutego 2006 r., K. B. dostarczyła do tut. Inspektoratu postanowienie Sądu Rejonowego w T. z [...] 2005 r. sygn. akt [...], w którym to zezwala K. S., K. i R. P., J. i P. K., K. i W. B. na remont trzech balkonów w kamienicy przy ul. W. posiadającej w Sądzie Rejonowym w T. urządzoną księgę wieczystą KW nr [...] przypisanych do mieszkań oznaczonych numerami 5, 6 i 8.
Remont balkonów został wykonany w oparciu o pozwolenie nr [...] z dnia [...] 2003 r., które to zostało wyeliminowane z obrotu prawnego, tym samym powstała konieczność przeprowadzenia legalizacji wykonanego zakresu robót w oparciu o art. 51 Prawa budowlanego i dlatego orzeczono jak w sentencji decyzji.
J. M. i M. Z. odwołały się od powyższej decyzji kwestionując prawidłowość rozstrzygnięcia sądu powszechnego.
Organ drugiej instancji, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z [...] 2006 r. nr [...] na podstawie art. 104 w związku z art. 138 § 1 ust.1 kpa oraz art. 81 ust. 1 pkt 2, art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (jednolity tekst Dz. U. z 2003 r., nr 207, poz. 2016 z późn. zm.) po rozpatrzeniu odwołania J. M. i M. Z. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzją.
Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ wskazał, że z akt sprawy wynika, że remont w/w balkonów przynależnych do mieszkań nr 5, 6 i 8 został wykonany w oparciu o pozwolenie z dnia 10 listopada 2003 r., które zostało uchylone dnia 26 stycznia 2005 r. i przekazano sprawę do rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W wyniku dalej prowadzonego postępowania Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Powiatu Grodzkiego w T. wydał zaskarżoną decyzją wydaną w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, zobowiązał inwestorów do przedłożenia w określonym terminie stosownych dokumentów dotyczących wyremontowanych balkonów przynależnych do mieszkań 5, 6 i 8.
Rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji jest zasadne. Przywołany w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 7 Prawa Budowlanego uprawnia organ nadzoru budowlanego do nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania.
Ustosunkowując się , zaś do zarzutów odwołania stwierdzono, że dotyczą one rozstrzygnięcia Sądu Rejonowego a nie zaskarżonej decyzji. Dla organu nadzoru budowlanego prawomocne orzeczenie Sądu w kwestii upoważnienia inwestora do dokonania prac budowlanych związanych z remontem balkonów tj. czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu stanowi podstawę do uznania, że inwestor posiada prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, wiąże organ nadzoru budowlanego.
Na powyższą decyzję J. M. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy.
Skarżąca zakwestionowała prawidłowość orzeczenia Sądu Rejonowego i Okręgowego w T. dot. udzielenia pozostałym współwłaścicielom upoważnienia do wykonania prac budowlanych związanych z remontem trzech balkonów. Odwołała się także do wyroków Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Bydgoszczy z 14 lipca 2004 r. w sprawie II SA/Bd 3408/03 i II SA/Bd 24/04.
W odpowiedzi na skargę organ stwierdzając, że nie zawiera ona żadnych nowych okoliczności, wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna i podlega oddaleniu.
Przede wszystkim należy w tym miejscu odwołać się do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.). Wynika z nich z § 1 - że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwości między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Natomiast § 2 stanowi, że kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Natomiast pojęcie sprawy sądowoadministracyjnej oraz zakres właściwości sądów administracyjnych określają przepisy art. 1 i3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) stanowiąc, że w/w ustawa normuje postępowanie sądowe w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach, do których jego przepisy stosuje się z mocy ustaw szczególnych.
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej przez orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
Odwołanie się expressis verbis do tych przepisów przez przytoczenie ich treści w niniejszej sprawie było konieczne zważywszy na treść skargi. Skarżąca zakwestionowała bowiem w nich prawidłowość orzeczenia sądów powszechnych, a mianowicie postanowienie Sądu Rejonowego w T. z [...] 2005 r. w sprawie [...] i Sądu Okręgowego w T. z [...] 2005 r. w sprawie [...].
W pierwszym z tych orzeczeń Sąd Rejonowy po rozpoznaniu wniosku współwłaścicieli nieruchomości położonej w T. przy ul. W., K. S., K. P., R. P., J. K., P. K., W. B. i K. B., przy uczestnictwie pozostałych współwłaścicieli – tj. skarżącej J. M. oraz M. Z. i B. Z. o upoważnienie do dokonania czynności zezwolił K. S., K. i W. B., K. i R. P., J. i P. K. na remont trzech balkonów w kamiennicy przy ul. W. w T. posiadających urządzoną księgę wieczystą KW nr [...], oznaczonych numerami 5, 6 i 8.
W drugim z tych orzeczeń Sąd Okręgowy rozpoznając apelację uczestniczek postępowania, od wyroku Sądu Rejonowego oddalił apelację.
Powyższe orzeczenie Sądu Rejonowego zostały złożone przez K. B. w toku dalszego postępowania administracyjnego tj. po wyroku WSA w Bydgoszczy z 14 lipca 2004 r. Tym samym spełnione zostały warunki zawarte w art. 33 ust. 2 pkt 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst. Jedn. Dz. U. z 2003 r. nr 207, poz. 2016 z późn. zm.). Przepis ten stanowi m.in. o obowiązku dołączenia oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Natomiast w świetle dopiero co przytoczonych przepisów ustaw dotyczących funkcjonowania sądów administracyjnych jest wręcz oczywiste, że sąd administracyjny nie był kompetentny do badania prawidłowości orzeczeń sądu powszechnego bowiem nie stanowią one decyzji organu administracji publicznej.
Chybione jest także powołanie się w niniejszej sprawie przez skarżącą na wskazane w skardze wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy. Wyroki te zapadły bowiem w sytuacji braku zgody wszystkich współwłaścicieli (w tym również i skarżącej) a także - co wymaga szczególnego podkreślenia z braku orzeczenia sądowego wydanego w oparciu o art. 199-209 kodeksu cywilnego.
Skarżąca zresztą zacytowała w swej skardze tylko wyrwany z kontekstu i dogodny dla niej fragment z uzasadnienia wyroku, a mianowicie, iż "...występujący o pozwolenie na przedmiotowe roboty budowlane współwłaściciele musieliby przedstawić zgodę wszystkich współwłaścicieli nieruchomości co do określonej inwestycji." Sąd jednakże w następnym zdaniu, przez skarżącą niestety już nie przytoczonym zasadnie stwierdził, że " W razie braku takiej zgody, konieczne stałoby się wystąpienie w myśl przepisów art. 199-209 kc na drogę cywilnego postępowania sądowego." I tak się stało, w niniejszej sprawie bowiem występująca z wnioskiem o pozwolenie na budowę K. B. przedłożyła w/w orzeczenia Sądu Rejonowego i Okręgowego w T.
Analizując akta administracyjne należy zatem dojść do jednoznacznego stwierdzenia, że organy administracji nie naruszyły żadnego przepisu prawa wydając decyzje w niniejszej sprawie, w tym w szczególności nie naruszyły przepisów ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane wskazanych decyzjach jak i pozostałych przepisów tej ustawy.
W tym stanie rzeczy należało po myśli art. 151 w/w ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło