II SA/Bd 561/13

WyrokWSA w Bydgoszczy2013-09-17

Skład orzekający: Elżbieta Piechowiak, Joanna Brzezińska, Renata Owczarzak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu I instancji w części dotyczącej odmowy uchylenia pozwolenia na rozbiórkę budynków nr [...] i umorzył postępowanie w tym zakresie, podczas gdy pozwolenie na rozbiórkę budynków nr [...] zostało wydane prawidłowo, a pozwolenie na rozbiórkę budynku nr [...] (garażu) stało się bezprzedmiotowe z uwagi na jego rozbiórkę?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Wojewoda naruszył art. 153 p.p.s.a. oraz art. 33 ust. 4 pkt 1 Prawa budowlanego w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 i art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. W części dotyczącej budynków nr [...], pozwolenie na rozbiórkę zostało wydane prawidłowo, a zgoda właściciela nie była wymagana, co organ I instancji prawidłowo ocenił. W części dotyczącej budynku nr [...] (garażu), jego rozbiórka uczyniła postępowanie bezprzedmiotowym, co powinno skutkować umorzeniem. Zaskarżona decyzja Wojewody, uchylając decyzję organu I instancji w całości i umarzając postępowanie, naruszyła te zasady.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na rozbiórkę budynków nr [...] i garażu nr [...] przy ul. K. w B. Prezydent Miasta B. wydał pozwolenie na rozbiórkę. Następnie wznowił postępowanie z urzędu, a decyzją odmówił uchylenia pierwotnej decyzji. Wojewoda uchylił decyzję Prezydenta i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na brak zgody właściciela garażu. Po kolejnych decyzjach i wyrokach sądów administracyjnych, Wojewoda ostatecznie uchylił decyzję Prezydenta w części dotyczącej garażu i umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe z uwagi na rozbiórkę garażu, a w pozostałej części (budynki nr [...]) utrzymał decyzję organu I instancji. Wojewoda uchylił decyzję Prezydenta w części dotyczącej budynków nr [...] i umorzył postępowanie. WSA uchylił decyzję Wojewody, uznając, że w części dotyczącej budynków nr [...] decyzja była wadliwa, a w części dotyczącej garażu prawidłowa.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody K. z dnia [...] w części uchylającej decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] nr [...] i umarzającej postępowanie w zakresie rozstrzygnięcia zawartego w pkt 1 tej decyzji; w pozostałym zakresie skargę oddala; stwierdza, że zaskarżona decyzja w części uchylającej decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] nr [...] i umarzającej postępowanie w zakresie rozstrzygnięcia zawartego w pkt 1 tej decyzji nie podlega wykonaniu; zasądza od Wojewody K. na rzecz skarżącego Z. B. kwotę 100 (sto) złotych tytułem częściowego zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Joanna Brzezińska Sędzia WSA Renata Owczarzak Protokolant Katarzyna Korycka po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 września 2013 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej B. M. H. sprawy ze skargi Z. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania dotyczącego udzielenia pozwolenia na rozbiórkę 1. uchyla zaskarżoną decyzję w części uchylającej decyzję Prezydenta Miasta B. z [...] nr [...] i umarzającej postępowanie w zakresie rozstrzygnięcia zawartego w pkt 1 tej decyzji; 2. w pozostałym zakresie skargę oddala, 3. stwierdza, że zaskarżona decyzja w części określonej w pkt 1 sentencji wyroku nie podlega wykonaniu, 4. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącego Z. B. kwotę 100 (sto) złotych, tytułem częściowego zwrotu kosztów postępowania. Prezydent Miasta B., po rozpatrzeniu wniosku spółki M. (poprzednik prawny spółki N. w W.) decyzją z dnia [...] nr [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na rozbiórkę budynków oznaczonych nr [...] na działce nr [...] i nr [...] przy ul. K. w B. Postanowieniem z dnia [...] Prezydent wznowił z urzędu postępowanie zakończone powyższą decyzją ostateczną z uwagi na pojawienie się istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi, który ją wydał. Decyzją z dnia [....] Prezydent na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 5 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071; z późn. zm.; zwanej w skrócie k.p.a.), odmówił uchylenia swojej decyzji z dnia [...] udzielającej pozwolenia na rozbiórkę. Organ wskazał, że stosownie do wyjaśnień spółki N., właściciel nieruchomości, na której został wybudowany przedmiotowy garaż, tj. spółka M. złożył wobec skarżącego Z. B. oświadczenie o wypowiedzeniu umowy najmu ze skutkiem na koniec [...] r. Powyższe pozwoliło organowi na stwierdzenie, że brak jest podstaw do uchylenia ostatecznej decyzji z dnia [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, bowiem nowe okoliczności i dowody zostały podważone przez stronę przeciwną. Wojewoda K. decyzją z dnia [...] uchylił w całości decyzję Prezydenta z [....] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Organ odwoławczy ustalił, że pozwolenie na budowę budynku garażowego, tj. budynku oznaczonego nr [...], zostało wydane przez Prezydenta na rzecz skarżącego Z. B. decyzją nr [...] z dnia [...]. Garaż został zrealizowany na cudzym gruncie na podstawie pozwolenia na budowę, a w dacie wydania ww. decyzji inwestor legitymował się prawem do dysponowania nieruchomością na podstawie umowy najmu. Umowa najmu została wypowiedziana skarżącemu przez nowego właściciela terenu pismem z dnia [...]. Zdaniem Wojewody, decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...] o pozwoleniu na rozbiórkę została wydana bez zgody właściciela budynku garażowego oznaczonego nr [...]. O fakcie tym organ powziął wiadomość z pisma z dnia [....], zatem istniały istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne, które nie były znane organowi. W tej sytuacji istniała podstawa wznowienia określona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Błędne jest tym samym wskazanie przez Prezydenta art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. jako podstawy wydania decyzji, gdyż odmowa uchylenia dotychczasowej decyzji z dnia [....] mogła być podjęta tylko po jednoznacznym ustaleniu, że nie zaistniały podstawy wznowienia. Skargę od decyzji Wojewody złożyła spółka N.. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 21 lipca 2009 r. (sygn. akt II SA/Bd 305/09) skargę tę oddalił. W opinii Sądu, słusznie organ odwoławczy zarzucił rozstrzygnięciu organu I instancji brak poczynienia wyczerpujących ustaleń w przedmiocie statusu skarżącego w przedmiotowym postępowaniu, zważywszy na bezsporną okoliczność, iż decyzja Nr [....] Prezydenta z dnia [...] o pozwoleniu na rozbiórkę została wydana bez zgody właściciela budynku garażowego oznaczonego nr [...], którym był właśnie skarżący. Prezydent miasta B. w toku dalszego postępowania wydał decyzję z dnia [...], którą: 1. odmówił uchylenia ostatecznej decyzji z dnia [...] nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na rozbiórkę budynków oznaczonych nr [...] przy ul. [...] w B. – w części dotyczącej udzielenia pozwolenia na rozbiórkę budynków oznaczonych nr [...], 2. uchylił decyzję z dnia [....] nr [....] – w części dotyczącej udzielenia pozwolenia na rozbiórkę budynku oznaczonego nr [...], 3. odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbiórkę budynku oznaczonego nr [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, że w odpowiedzi na pytanie organu, spółka N. pismem z dnia [....] poinformowała, że nie dysponuje zgodą właściciela garażu (obiektu nr [...]) na rozbiórkę, a ponadto że garaż ten już został rozebrany. Decyzją z dnia [...] Wojewoda K., po rozpatrzeniu odwołania Spółki N. uchylił decyzję Prezydenta z dnia [...] w części dotyczącej odmowy uchylenia ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] Nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na rozbiórkę budynków nr [...] na działce nr [...] przy ul. [...] w B. – w zakresie udzielenia pozwolenia na rozbiórkę budynków oznaczonych nr [...] (pkt 1 sentencji decyzji). Decyzję tę zaskarżyła do sądu administracyjnego spółka N.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 7 lipca 2010 r. w sprawie II SA/Bd 349/10 uchylił w całości zaskarżoną decyzję. Ponownie rozpoznając odwołanie Wojewoda K. decyzją z dnia [...] nr [....] uchylił zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [....] i umorzył postępowanie organu I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wywodził, że poza sporem pozostaje fakt, że decyzja Nr [...] Prezydenta Miasta B. z dnia [...] o pozwoleniu na rozbiórkę została wydana bez wymaganej zgody właściciela budynku garażowego oznaczonego nr [....], którym był Z. B. W tej sytuacji decyzja organu pierwszej instancji z dnia [...] w części dotyczącej pozwolenia na rozbiórkę budynku nr [...] (garaż) została wydana z naruszeniem przepisu art. 33 ust. 4 Prawa budowlanego. Ze znajdującego się w aktach sprawy organu pierwszej instancji pisma Komisariatu Policji B. z dnia [...], [....] (k. akt nr 85), wynika, że należący do Z. B. garaż został rozebrany w dniu [...]. Zawiadomienie takie zostało złożone przez samego zainteresowanego. Jego rozbiórkę potwierdza również Z. B. w odwołaniu z dnia [...] od decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...], znak: [....] odmawiającej uchylenia decyzji własnej z dnia [...] o pozwoleniu na rozbiórkę tego garażu. W tej sytuacji zaskarżona decyzja w pkt 2 i 3 jej sentencji podlega uchyleniu, a postępowanie jako bezprzedmiotowe umorzeniu. Natomiast budynki oznaczone nr [...] nie były przedmiotem wznowienia postępowania, ponieważ w stosunku do tych obiektów nie zaistniały podstawy wznowienia określone w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Stanowiły one bowiem własność inwestora, na rozbiórkę których przedłożył on stosowną zgodę, o której mowa w art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. Od powyższej decyzji Wojewody skarżący Z. B. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy po rozpoznaniu na rozprawie w dniu [...] sprawy ze skargi Z. B. na decyzję Wojewody K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania dotyczącego udzielenia pozwolenia na rozbiórkę uchylił zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazał, że przy wydaniu zaskarżonej decyzji zostały naruszone przepisy postępowania administracyjnego, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd wskazał, że nie znajduje żadnego uzasadnienia twierdzenie organu II instancji, iż budynki nr [...] nie były przedmiotem wznowienia postępowania. Z decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [....] nr [...] wynika wprost, że wznawia on postępowanie zakończone ostateczną decyzją z dnia [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na rozbiórkę budynków oznaczonych nr [...]. Organ zatem uchylił się od merytorycznej oceny sprawy w części dotyczącej rozbiórki budynków oznaczonych nr [...], naruszając tym samym art. 153 p.p.s.a. Organ w żaden sposób nie odniósł się w uzasadnieniu decyzji do wskazań zawartych w w/w wyroku związanych z rozważeniem zastosowania art. 151 § 2 k.p.a. Zatem zarzut naruszenia art. 151 § 2 k.p.a. był zasadny, jednakże z innych przyczyn niż wskazane w uzasadnieniu skargi. Dalszą konsekwencją konieczności zastosowania art. 153 p.p.s.a. jest związanie Sądu oceną prawną wyrażoną w wyroku WSA w Bydgoszczy w sprawie II SA/Bd 349/10 w kwestii związanej z koniecznością rozważenia częściowego umorzenia postępowania, gdyż brak przedmiotowego obiektu budowlanego (tj. budynku nr [...]) wyklucza możliwość merytorycznego orzekania w przedmiocie jego rozbiórki. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył Wojewoda K. wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów postępowania : - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r., Nr 153, poz. 1270 z późn.zm.) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie zamiast art. 151 p.p.s.a. w związku z błędnym uznaniem, iż organ naruszył zasadę praworządności określoną w art. 7 kpa nie zastosowując się do wskazań zawartych w wyroku WSA w Bydgoszczy z dnia 7 lipca 2010 r. sygn. akt II SA/Bd 349/10; - art. 153 p.p.s.a. w związku z art. 151 § 2 kpa poprzez błędne przyjęcie, że organ nie odniósł się w decyzji do wskazań zawartych ww. wyroku związanych z rozważeniem zastosowania art. 151 § 2 kpa uchylając w tym zakresie od merytorycznej oceny sprawy w części dot. rozbiórki budynków oznaczonych nr [...]; Zarzucono również naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 33 ust. 4 pkt 1 Prawa budowlanego, a mianowicie poprzez zarzut uchylenia się od merytorycznej oceny sprawy dot. budynków oznaczonych nr [...], pomimo, że stanowiły one własność inwestora na rozbiórkę których przedłożył stosowną zgodę. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 5 kwietnia 2013 r., sygn. akt II OSK 1991/11 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia NSA wskazał, że uczestnik postępowania spółka N. w W. nie został powiadomiony o rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Bydgoszczy w dniu [...]. Brak jest również dowodu doręczenia mu odpisu skargi wniesionej przez Z. B. NSA podkreślił, że spółka N. działała w postępowaniu administracyjnym przez pełnomocnika radcę prawnego M. B. upoważnioną do reprezentowania spółki również przed sądami administracyjnymi. Zatem zawiadomienie o rozprawie przed WSA wraz z odpisem skargi Z. B. powinno być wysłane na adres pełnomocnika spółki. Zdaniem NSA Wojewódzki Sąd Administracyjny nie powinien przyjąć, że uczestnik był prawidłowo zawiadomiony o rozprawie, skoro zawiadomienie o terminie rozprawy zostało wysłane na nieaktualny adres uczestnika postępowania. Zmiana adresu spółki nastąpiła wg aktualnego wypisu z Krajowego Rejestru Sądowego w dniu [...]. W niniejszej sprawie dodatkowym uchybieniem, które pozbawiło stronę możliwości działania i ochrony swojego interesu, było niedoręczenie pełnomocnikowi uczestnika postępowania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 5 maja 2011 r. wraz z jego uzasadnieniem. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Stosownie do treści przepisów art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania obowiązujących przepisów prawa materialnego i postępowania administracyjnego. Biorąc pod uwagę powyższe stwierdzić należy, że skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżoną decyzja z dnia [...] Wojewoda K. naruszył w stopniu istotnym art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej powoływanej jako ppsa) oraz art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm., dalej powoływanej jako prawo budowlane) w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 i art. 151 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej powoływanej jako kpa). W pierwszej kolejności wskazać należy, że w dotychczasowym postępowaniu o przedmiocie niniejszej sprawy trzykrotnie wypowiedział się już Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, tj. -w prawomocnym wyroku z dnia 21 lipca 2009 r. (sygn. akt II SA/Bd 305/09), oddalającym skargę na decyzję Wojewody K. z dnia [...] o uchyleniu wydanej w wyniku wznowienia postępowania decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...], którą to organ I instancji odmówił uchylenia ostatecznej decyzji z dnia [....] zatwierdzającej projekt budowany i udzielającej poprzednikowi prawnemu spółki N. w W. – spółce M.. Oddział w P., B. pozwolenia na rozbiórkę budynków nr [....], położonych na działce nr [....] przy ul. K. w B.); -w prawomocnym wyroku z dnia 7 lipca 2010 r. (sygn. akt II SA/Bd 349/10) uchylającym decyzję Wojewody K. z dnia [...], - w wyroku z dnia 5 maja 2011 r. (sygn. akt II SA/Bd 39/11) uchylającym wydaną na skutek ww. wyroku z dnia 7 lipca 2010 r. decyzję Wojewody K. z dnia [...] o uchyleniu w całości decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] i umorzeniu postępowania pierwszej instancji, który to wyrok Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 5 kwietnia 2013 r. (sygn. akt II OSK 1991/11) uchylił z przyczyn proceduralnych (brak prawidłowego zawiadomienia uczestnika postępowania – spółki N. w W. o terminie rozprawy, brak dowodu doręczenia mu odpisu skargi, niedoręczenie ww. wyroku WSA w Bydgoszczy z dnia 5 maja 2011 r. wraz z jego uzasadnieniem) i przekazał Sądowi I instancji sprawę do ponownego rozpoznania. Ze względu zatem na zapadłe w sprawie rozstrzygnięcia Sądu I i II instancji, rozpatrując ponownie niniejszą sprawę należało wziąć pod uwagę dyrektywy wynikające z treści przepisów art. 153 ppsa i art. 190 ppsa. Zgodnie bowiem z treścią art. 190 zdanie pierwsze ppsa, sąd któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Przez wykładnię prawa rozumie się powszechnie wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych oraz sposobu ich rozumienia i stosowania w rozpoznawanej sprawie. Dotyczy ona zatem właściwego zastosowania konkretnego przepisu prawa w indywidualnej sprawie. Sformułowanie przez NSA interpretacji przepisów prawnych, odmiennie od oceny zawartej w zaskarżonym orzeczeniu sądu I instancji powoduje, iż sąd pierwszej instancji przy ponownym rozpoznaniu sprawy zobligowany jest do uwzględnienia dokonanej wykładni przepisów prawnych oraz zastosowania ich w sposób wskazany przez NSA. Kwestię oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania, zawartych w prawomocnym wyroku sądu administracyjnego, reguluje także przepis art. 153 pppa. Zgodnie z jego treścią ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Ocena prawa, o której mowa we wskazanym przepisie, tak samo jak wykładnia prawa w przypadku art. 190 ppsa, stanowi wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w rozpoznawanej sprawie. Wskazania natomiast co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencję oceny prawnej i dotyczą sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy. Mają one na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz nakreślenie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie w celu uniknięcia wadliwości tegoż postępowania (por. Bogusław Dauter: Zarys metodyki pracy sędziego sądu administracyjnego, wydanie 1, Warszawa 2008 str.289-290). Z treści art. 153 ppsa jednoznacznie wynika, iż zarówno organy administracyjne, których działanie było przedmiotem skargi, jaki i sąd orzekający w sprawie, ilekroć dana sprawa będzie ponownie przez nie rozpoznawana, będą związane oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w orzeczeniu tegoż sądu. Odstępstwo od tego związania będzie mogło mieć miejsce jedynie w wypadku wzruszenia orzeczenia w trybie przewidzianym prawem, bądź zmiany stanu prawnego, w oparciu o który sąd ten orzekał powodującej, że pogląd sądu stał się nieaktualny, lub też zmiany istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych (Bogusław Dauter: Zarys metodyki pracy sędziego sądu administracyjnego, wydanie 1, Warszawa 2008 str.289). Zatem jeżeli strona nie zgadza się z oceną prawną i wskazaniami wyrażonymi w orzeczeniu sądu, to powinna ona zakwestionować je za pomocą właściwych środków odwoławczych. Po uprawomocnieniu się bowiem takiego orzeczenia zawarte w nim stanowisko będzie wiążące, chyba że zaistnieją wskazanymi powyżej sytuacje powodujące utratę mocy wiążącej wyrażonej oceny prawnej. Jeśli więc takie sytuacje nie wystąpią, a strona nie skorzysta ze środka odwoławczego i tym samym doprowadzi do uprawomocnienia się danego wyroku, wówczas kwestie prawne przesądzone w takim orzeczeniu i wskazania w nim zawarte są wiążące dla organów administracyjnych orzekających w sprawie i tegoż sądu, nie wyłączając sądu II instancji rozpatrującego ewentualnie skargę kasacyjną od kolejnego wyrok dotyczącego tej samej sprawy. Nierespektowanie przez organ czy sąd oceny prawnej i wykładni wyrażonej w danej sprawie w orzeczeniu sądu narusza zasadę związania z art. 153 i art. 190 ppsa, i uzasadnia uchylenie takiego niezgodnego z art. 153 czy art. 190 ppsa rozstrzygnięcia. Istotnym zatem w sprawie w świetle art. 153 ppsa jest rozstrzygnięcie, czy i w jakim zakresie decyzje organów obu instancji (zaskarżona do Sądu decyzja organu II instancji z dnia [...] i poprzedzająca ją decyzją organu I instancji z dnia [....]) uwzględniały ocenę prawną i wskazania zawarte we ww. wyrokach, i czy ewentualnie istniały uzasadnione, a wskazane powyżej, podstawy do odstąpienia od tychże wskazań i ocen prawnych. Niewątpliwie w wyroku z dnia 21 lipca 2009 r. WSA wyraził stanowisko, iż decyzja z dnia [....] o pozwoleniu na rozbiórkę wydana została bez zgodny właściciela budynku garażowego nr [...] i że w związku z tym miało miejsce naruszenie art. 33 ust. 4 prawa budowlanego, jako że nabycie prawa do nieruchomości przez nowego właściciela nie jest równoznaczne z automatycznym nabyciem prawa do zlokalizowanego na tej nieruchomości budynku garażowego. W wyroku zaś z dnia 7 lipca 2010 r. WSA stwierdza, iż w przypadku wznowienia postępowania organ na nowo rozstrzyga sprawę, co implikuje konieczność wzięcia pod uwagę stanu prawnego i faktycznego istniejącego w momencie wydawania rozstrzygnięcia kończącego wznowione postępowanie, wskazał na konieczność zbadania pochodzącej od spółki informacji o rozbiórce budynku garażowego nr [...], w związku z tym, iż brak tego obiektu wyklucza możliwość merytorycznego orzekania w przedmiocie jego rozbiórki i stanowi podstawę do umorzenia postępowania w tym zakresie. Ponadto w wyroku tym Sąd wskazał, iż Wojewoda K. w decyzji z dnia [...] uchylił się od merytorycznej oceny sprawy w części dotyczącej rozbiórki budynków nr [...], naruszając tym samym art. 151 kpa, który to katalog możliwych rozstrzygnięć organu rozstrzygającego wznowione postępowanie zawiera nie tylko § 1, ale również § 2 tego przepisu. Z treści przytoczonych wyroków wynika zatem, że co do części rozstrzygnięcia w przedmiocie rozbiórki, odnoszącej się do budynku nr [...], należało wziąć pod uwagę okoliczność, że pozwolenie na rozbiórkę tego budynku wydane zostało bez zgodny Z. B., tak bowiem zostało przesądzone w wyroku z dnia 21 lipca 2009 r., a poza tym zbadać podstawę do ewentualnego umorzenia postępowania w zakresie odnoszącym się do budynku nr [...], a więc zweryfikować, czy w dalszym ciągu istnieje budynek nr [...], gdyż w przypadku jego nieistnienia, jak wskazano to w wyroku z dnia 7 lipca 2010 r., bezprzedmiotowym jest orzekanie o jego rozbiórce. Natomiast co to tej części rozstrzygnięcia w przedmiocie rozbiórki, w której dotyczy ono budynków nr [....], należało w świetle stanowiska wyrażonego w wyroku z dnia 7 lipca 2010 r., wydać w tym zakresie orzeczenie co do istoty sprawy, uwzględniając przy tym cały katalog rozstrzygnięć określonych w art. 151 § 1 i 2 kpa. Wobec poczynienia przez organ II instancji, zgodnie ze wskazaniem zawartym w wyroku z dnia 7 lipca 2010 r., jednoznacznego i jednocześnie bezspornego w sprawie ustalenia, iż budynek nr [...] już nie istnieje, gdyż został on rozebrany w dniu [....], a więc że tym samym zmienił się istotny stan faktyczny sprawy, zdezaktualizowała się konieczność uwzględnienia stanowiska wyrażonego w wyroku z dnia 21 lipca 2009 r., iż pozwolenie na rozbiórkę budynku nr [...] wydane zostało bez zgodny właściciela tego budynku tj. Z. B., a więc z naruszeniem art. 33 ust. 4 prawa budowlanego. Skoro bowiem budynek ten już nie istnieje, a zatem zmianie uległ istotny dla sprawy fakt, zaistniała jak podkreślono powyżej, podstawa powodująca utratę mocy wiążącej wyrażonej w sprawie oceny prawnej i zawartego wskazania co do dalszego postępowania. Dodatkowo potwierdza ten pogląd okoliczność, iż jak zaznaczono to w wyroku z dnia 7 lipca 2010 r., we wznowionym postępowaniu organ rozstrzyga sprawę na nowo, a więc zobligowany jest on uwzględnić stan prawny i faktyczny istniejący w momencie wydawania orzeczenia kończącego wznowione postępowanie. W tym zaś momencie budynek nr [...] już nie istniał. W konsekwencji zatem brak jest związania stanowiskiem zawartym w wyroku z dnia 21 lipca 2009 r. o wydaniu w sprawie pozwolenia na rozbiórkę budynku nr [...] bez zgodny właściciela tego budynku, które to stanowisko z uwagi na nie zaskarżenie wyroku z dnia 21 lipca 2009 r., do czasu zmiany istotnej okoliczności faktycznej sprawy tj. rozebrania budynku nr [...], wiązało zgodnie z art. 153 ppsa zarówno organy jak i sądy orzekające ponownie w tej sprawie. Organ II instancji zobowiązany był we wznowionym postępowaniu uwzględnić ten stan rzeczy i zastosować się wyłącznie do wskazań zawartych w wyroku z dnia 7 lipca 2010 r., a zatem ustalając, że budynek nr [....] nie istnieje, uchylić decyzję organu I instancji z dnia [...] w części, w jakiej uchyla ona decyzję z dnia [...] w części dotyczącej udzielania pozwolenia na rozbiórkę budynku nr [...] i orzeka o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbiórkę budynku nr [...], i w zakresie tej uchylonej części decyzji z dnia [....] dotyczącej budynku nr [...], orzec o umorzeniu postępowania pierwszej instancji, z uwagi na jego bezprzedmiotowość wynikającą z faktu braku istnienia przedmiotu rozbiórki (budynku nr [...]). W związku z tym, iż w zaskarżonej do Sądu decyzji z dnia [...] organ II instancji orzekł o uchyleniu decyzji organu I instancji z dnia [....] w całości i umorzeniu postępowania pierwszej instancji, a więc rozstrzygnięciem o wskazanej treści objął m.in. tę część decyzji z dnia [...], która odnosiła się do budynku nr [....], należało uznać jego rozstrzygnięcie w zakresie dotyczącym budynku nr [....] za zgodne z prawem i odpowiadające dyrektywom wynikającym z treści art. 153 ppsa. Nieprawidłowe jest natomiast zaskarżone rozstrzygnięcie organu II instancji z dnia [...] w części, w jakiej dotyczy ono orzeczenia o budynkach nr [...], gdyż w tym zakresie nie istniały podstawy do uchylenia decyzji organu I instancji z dnia [....] w części w jakiej odmawia się w niej uchylenia decyzji własnej z dnia [...] w zakresie udzielonego pozwolenia na rozbiórkę budynków nr [...] i do orzeczenia o umorzeniu w tej części postępowania pierwszej instancji. Przede wszystkim nie znajduje oparcia w aktach sprawy stanowisko organu II instancji, iż postanowienie z dnia [....] o wznowieniu postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] nie odnosiło się do budynków nr [...]. W postanowieniu tym bowiem wyraźnie wskazuje się, że dotyczy ono ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na rozbiórkę budynków oznaczonych nr [...]. Dlatego też nie można było z tego powodu uchylić w tym zakresie decyzji organu I instancji i umorzyć w tej części postępowania organu pierwszej instancji. Należy bowiem mieć na względzie, że wprawdzie wskazane postanowienie o wznowieniu postępowania dotyczyło całej decyzji z dnia [....], to oczywistym jest, że podstawa wznowienia odnosiła się wyłącznie budynku nr [...], albowiem tylko co do tego budynku zgłaszał pretensje Z. B. Należy jednoznacznie podkreślić, iż na żadnym etapie prowadzonego w sprawie postępowania nikt nie kwestionował okoliczności, iż budynki nr [...] stanowią własność podmiotu domagającego się udzielenia pozowania na ich rozbiórkę. W żadnym również zapadłym w sprawie rozstrzygnięciu organów nie zostało wskazane, iż istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne i dowody dotyczą budynków nr [...], a wręcz przeciwnie: mówi się w nich wyraźnie, że fakty te i dowody odnoszą się wyłącznie do budynku nr [...]. W takiej sytuacji zatem nie było także w sprawie podstaw faktycznych i prawnych do stwierdzenia, iż organ I instancji powinien był w efekcie przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia i co do rozstrzygnięcia istoty sprawy wydać decyzję, w której stosownie do treści art. 152 § 2 stwierdziłby wydanie z naruszeniem prawa ostatecznej decyzji z dnia [...] w zakresie, w jakim odnosi się ona do budynków nr [...]. W przypadku bowiem pozwolenia na dokonanie rozbiórki budynków nr [...], zgoda Z. B. na ich rozbiórkę nie była w świetle art. 33 ust. 4 pkt 1 prawa budowlanego wymagana. Zatem skoro podstawa wznowienia postępowania dotyczyła wyłącznie budynku nr [...], a nie budynków nr [...], i skoro w wyroku z dnia 7 lipca 2010 r. zobowiązano organ II instancji do merytorycznej oceny sprawy w części dotyczącej rozstrzygnięcia odnoszącego się do budynków nr [...], a nie było podstaw do uchylenia w tym zakresie decyzji organu I instancji i umorzenia postępowania I instancji, to tym samym organ II instancji powinien był w zaskarżonej decyzji uznać rozstrzygnięcie organ I instancji z dnia [...] w części w jakiej odmawia się w nim uchylenia decyzji własnej z dnia [...] w zakresie udzielonego pozwolenia na rozbiórkę budynków nr [...], za prawidłowe. Rozstrzygnięcie to bowiem odpowiada treści art. 151 § 1 kpa, który nakazuje podjąć je w przypadku stwierdzenia braku podstaw do uchylenia w oparciu o art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b kpa decyzji dotychczasowej. Taki też brak podstaw do uchylenia decyzji z dnia [...], co do budynków nr [...] miał miejsce w przedmiotowej sprawie, o czym prawidłowo rozstrzygnął organ I instancji. Pomimo tego organ II Instancji zaskarżoną decyzją uchylił we wskazanej części prawidłową decyzję organu I instancji i umorzył postępowania pierwszej instancji. Stanowiło to istotne naruszenie art. 145 § 1 pkt 5, art. 151 § 1 pkt 1 kpa i art. 33 ust. 4 pkt 1 prawa budowlanego oraz art. 153 ppsa i tym samym obligowało Sąd do uchylenia decyzji organu II instancji w tej części, w jakiej orzeka się w niej o uchyleniu decyzji organu I Instancji w zakresie w jakim odmawia się w niej uchylenia decyzji z dnia [...] w części udzielonego pozwolenia na rozbiórkę budynków nr [...]. O powyższym Sąd orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. 2012 r., poz. 270 ze zm.). O wstrzymaniu wykonania uchylonej decyzji organu II instancji we wskazanej części orzeczono na podstawie art. 152 wskazanej ustawy. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 206 tej ustawy. Wskazania co do dalszego postępowania wynikają wprost z motywów uzasadnienia niniejszego wyroku. Dodatkowo należy wskazać, iż Sąd stosownie do treści art. 190 ww. ustawy, zastosował się co do oceny prawnej i wskazań wyrażonych w wyroku NSA z dnia 5 kwietnia 2013 r. (sygn. atk II OSK 1991/11), i dokonał niezbędnych zawiadomień i doręczeń uczestnikowi posterowania spółce N. w W. w sposób wskazany przez NSA, a wiec zapewniający uczestnikowi możliwość działania, obrony swych praw i ochrony własnego interesu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło