II SA/Bd 592/24

WyrokWSA w Bydgoszczy2025-05-27

Skład orzekający: Joanna Brzezińska, Jerzy Bortkiewicz, Mariusz Pawełczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zakazie wprowadzania do obrotu i nakazie wycofania produktów spożywczych, wydana na podstawie art. 32 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, może zostać utrzymana w mocy, jeśli postępowanie wyjaśniające przed Głównym Inspektorem Sanitarnym, o którym mowa w art. 30 ust. 1 tej ustawy, nie zostało wszczęte lub zostało zakończone?
Ratio decidendi
Decyzja o czasowym wstrzymaniu wprowadzania do obrotu lub wycofaniu z obrotu produktów spożywczych, wydana na podstawie art. 32 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, może zostać podjęta jedynie do czasu zakończenia postępowania wyjaśniającego prowadzonego przez Głównego Inspektora Sanitarnego (GIS) na podstawie art. 30 ust. 1 tej ustawy. Jeśli takie postępowanie nie zostało wszczęte lub zostało zakończone, brak jest podstaw prawnych do wydania lub utrzymania w mocy decyzji na podstawie art. 32 ust. 1. Organy inspekcji sanitarnej nie mogą dowolnie stosować różnych instrumentów prawnych, a decyzja musi opierać się na konkretnym przepisie i właściwie ustalonej podstawie faktycznej.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Inspektora Sanitarnego utrzymującą w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego, która zakazywała skarżącemu wprowadzania do obrotu i nakazywała wycofanie z obrotu szeregu produktów mlecznych (mleka początkowego, następnego, bez laktozy, AR) oraz nakazywała ich wycofanie do czasu opublikowania przez Głównego Inspektora Sanitarnego (GIS) informacji o prawidłowości ich kwalifikacji. Podstawą decyzji organów było stwierdzenie licznych nieprawidłowości w oznakowaniu, reklamie i składzie produktów, a także brak zgłoszenia ich do rejestru produktów objętych powiadomieniem o pierwszym wprowadzeniu do obrotu. Skarżący zarzucał naruszenia proceduralne dotyczące sposobu przeprowadzenia kontroli oraz błędne zastosowanie przepisów prawa.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Zasądził od Inspektora na rzecz W. Ł. kwotę 680 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) Sędziowie sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz asesor WSA Mariusz Pawełczak Protokolant sekretarz sądowy Dominika Matuszewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 maja 2025 r. sprawy ze skargi W. Ł. na decyzję Inspektora z dnia [...] kwietnia 2024 r. nr [...] w przedmiocie zakazu wprowadzania do obrotu i nakazu ich wycofania z obrotu produktów 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Inspektora z dnia [...] grudnia 2023 r. nr [...], 2. zasądza od Inspektora na rzecz W. Ł. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z [...] grudnia 2023 r. nr [...], Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] (PPIS), na podstawie : 1. zakazał W. Ł. (skarżącemu), prowadzącemu działalność pod firmą [...], wprowadzać do obrotu produkty pod nazwą: a) [...] 1, oznakowany i reklamowany jako "Mleko początkowe" 0-6 miesięcy, b) [...] [...] 2, w tym również "Uzupełniacz do puszki – mleko [...] [...] 2", oznakowany i reklamowany jako Mleko następne 6-12 miesięcy oraz mleko modyfikowane, c) [...] BEZ LAKTOZY oznakowany i reklamowany jako mleko następne dla niemowląt po 6 miesiącu życia, mleko modyfikowane bez laktozy od 6 miesiąca, d) [...] 3, oznakowany jako Mleko następne, Mleko następne dla dzieci po 12 miesiącu życia, e) [...] [...] 3,w tym również "Uzupełniacz do puszki – mleko [...] [...] 3", oznakowany i reklamowany jako mleko modyfikowane dla dzieci po 12 miesiącu życia, mleko następne, mleko następne dla dzieci do 24 miesiąca życia, f) [...] 4, oznakowany i reklamowany jako mleko następne, mleko następne powyżej 24 miesięcy, mleko modyfikowane dla dzieci po 2 roku życia, powyżej 24 miesięcy, dla dzieci po 2 roku życia, mleko dla dzieci po 2 roku życia, g) [...] [...] 4, w tym również "Uzupełniacz do puszki – mleko [...] [...] 4", oznakowany i reklamowany jako mleko następne, mleko następne dla dzieci po 2 roku życia, mleko następne dla niemowląt, mleko następne powyżej 24 miesięcy, mleko modyfikowane dla dzieci po 2 roku życia, powyżej 24 miesięcy, h) [...] AR, oznakowany i reklamowany jako żywność specjalnego przeznaczenia medycznego dla niemowląt od urodzenia - do czasu opublikowania na stronie internetowej przez Głównego Inspektora Sanitarnego w prowadzonym rejestrze produktów objętych powiadomieniem o pierwszym wprowadzaniu do obrotu, że zaproponowana kwalifikacja jest prawidłowa dla tych produktów; 2. nakazał wycofać z obrotu ww. produkty – do czasu opublikowania na stronie internetowej przez Głównego Inspektora Sanitarnego w prowadzonym rejestrze produktów objętych powiadomieniem o pierwszym wprowadzaniu do obrotu, że zaproponowana kwalifikacja jest prawidłowa dla tych produktów. Organ nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. W obszernym uzasadnieniu rozstrzygnięcia przywołał, że w dniach 11 września i 7 listopada 2023 r. w przedsiębiorstwie skarżącego przeprowadzono kontrolę sanitarną pod kątem prawidłowości oznakowania produktów [...], ich prezentacji oraz reklamy, w tym na stronach internetowych, oraz niespełnienia obowiązku zgłoszenia produktów do Rejestru Produktów Objętych Powiadomieniem o Pierwszym Wprowadzeniu do Obrotu (dalej: "rejestr produktów") prowadzonym przez GIS. Organ wskazał, że w obliczu braku współpracy zastanych na miejscu pracowników oraz skarżącego w siedzibie organu dokonano analizy przesłanego przez konsumenta drogą mailową zdjęcia etykiety produktu [...] [...] 4, zrzutów ekranu ze stron [...] (produkty i regulamin strony), [...], [...] (rejestr produktów) oraz [...], jak i oferty dostępnej w aplikacji do telefonu [...]. W wyniku przeprowadzonej kontroli sanitarnej stwierdzono następujące nieprawidłowości: 1. Na stronie internetowej [...] (dalej jako "strona internetowa") i w aplikacji na telefon [...] oraz na stronie internetowej [...], na których prezentowane jest opakowanie produktu pn. [...] 3, zamieszczono nieuzasadnione sformułowanie o treści "mleko następne" (zapis wskazuje, że jest dedykowane niemowlętom od 6 do 12 miesiąca życia), tj. nazwę właściwą dla preparatów do dalszego żywienia niemowląt, która jest kategorią żywności objętą zakresem art. 2 ust. 2 lit. a), b), d) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 609/2013 z dnia 12 czerwca 2013 r. w sprawie żywności przeznaczonej dla niemowląt i małych dzieci oraz żywności specjalnego przeznaczenia medycznego i środków spożywczych zastępujących całodzienną dietę, do kontroli masy ciała oraz uchylające dyrektywę Rady 92/52/EWG, dyrektywy Komisji 96/8/WE, 1999/21/WE, 2006/125/WE i 2006/141/WE, dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/39/WE oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 41/2009 i (WE) nr 953/2009 (Dz. Urz. UE L 2013 nr 181, str. 35 ze zm. – dalej "rozporządzenie nr 609/2013.). Ponadto przedsiębiorca na w/w stronach internetowych i w aplikacji na telefon [...], na których prezentowane jest opakowanie produktu, zamieścił informację o treści "Mleko następne dla dzieci po 12 miesiącu życia", co wskazuje, że w/w środek spożywczy dedykowany jest jednocześnie dla niemowląt od 6 do 12 miesiąca życia i dzieci powyżej 1 roku życia, a więc informacja zamieszczona na prezentowanym w reklamie opakowaniu wskazuje, że jest to produkt dla niemowląt (umieszczając zapis "mleko następne") oraz dla małych dzieci (umieszczając zapis "dla dzieci po 12 miesiącu życia"). Zgodnie ze Sprawozdaniem Komisji dla Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie preparatów do żywienia małych dzieci z dnia 31.03.2016 r., wydanym na mocy art. 12 rozporządzenia nr 609/2013, w/w produkt powinien być sklasyfikowany jako normalny środek spożywczy, wzbogacony o określone składniki odżywcze i przeznaczony dla określonej podgrupy społeczeństwa (tj. małych dzieci, czyli do napojów na bazie mleka i podobnych produktów przeznaczonych dla małych dzieci) oraz oznakowany zgodnie z obowiązującym prawem żywnościowym przeznaczonym dla tej grupy produktów, co jest niezgodne art. 7 ust. 1 i 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1169/2011 z dnia 25 października 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1924/2006 i (WE) nr 1925/2006 oraz uchylenia dyrektywy Komisji 87/250/EWG, dyrektywy Rady 90/496/EWG, dyrektywy Komisji 1999/10/WE, dyrektywy 2000/13/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, dyrektyw Komisji 2002/67/WE i 2008/5/WE oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 608/2004 (Dz. Urz. UE L 304 z dnia 22.11.2011 r. ze zm. s. 18 – dalej "rozporządzenie nr 1169/2011"). 2. Na stronie internetowej i w aplikacji na telefon [...] w opisie produktu pn. [...] [...] 3 - 400g oraz [...] [...] 3 - 900g zamieszczono informacje jw., nieuzasadnione i niezgodne z przepisami rozporządzenia nr 1169/2011 z powodów opisanych wyżej. 3. Na stronie internetowej [...] w opisie produktu pn. [...] [...] 3 oraz na prezentowanym opakowaniu w/w produktu, zamieszczono informacje jw., nieuzasadnione i niezgodne z przepisami rozporządzenia nr 1169/2011 z powodów opisanych wyżej. 4. Na stronie internetowej i w aplikacji na telefon, na których prezentowane jest opakowanie produktu pn. [...] [...] 3 XL – 1200 g oraz w opisie produktu zamieszczono informacje "mleko następne", "mleko następne dla dzieci od 24 miesiąca życia, 12-24 miesięcy", nieuzasadnione i niezgodne z przepisami rozporządzenia nr 1169/2011 z powodów opisanych wyżej. 5. Na stronie internetowej i w aplikacji na telefon w opisie produktu pn. [...] [...] 3 uzupełniacz do puszki, zamieszczono nieuzasadnione sformułowanie o treści "mleko następne", co jest niezgodne z art. 7 ust. 1 i 2 rozporządzenia nr 1169/2011 z powodów wskazanych wyżej. 6. Na stronie internetowej i w aplikacji na telefon w opisie produktu pn. [...] [...] 4 - 400 g, [...] [...] 4 - 900 g i [...] [...] 4 XL - 1200 g oraz na prezentowanym opakowaniu w/w produktu, zamieszczono nieuzasadnione sformułowania o treści "mleko następne" oraz "mleko następne dla dzieci po 2 roku życia, powyżej 24 miesięcy", co jest niezgodne z art. 7 ust. 1 i 2 rozporządzenia nr 1169/2011 z powodów wskazanych wyżej. 7. Na stronie internetowej [...] w opisie produktu pn. [...] [...] 4, w opisie nazwy produktów pn. [...] 4 i [...] [...] 4 oraz na prezentowanych opakowaniach w/w produktów, zamieszczono nieuzasadnione sformułowania o treści "mleko następne", "mleko następne dla dzieci po 2 roku życia" i "powyżej 24 miesięcy", co jest niezgodne z art. 7 ust. 1 i 2 rozporządzenia nr 1169/2011 z powodów wskazanych wyżej. 8. Na stronie internetowej i w aplikacji na telefon w opisie produktu pn. [...] [...] 4, uzupełniacz do puszki, zamieszczono nieuzasadnione sformułowanie o treści "uzupełniacz do mleka następnego" (które przeznaczone jest dla preparatów do dalszego żywienia niemowląt), co jest niezgodne z art. 7 ust. 1 i 2 rozporządzenia nr 1169/2011 . 9. Na zdjęciu etykiety produktu pn. [...] [...] 4, przesłanego droga elektroniczną przez konsumenta zamieszczono nieuzasadnione sformułowanie o treści "mleko następne" (zapis wskazuje, że jest dedykowane niemowlętom od 6 do 12 miesiąca życia), którego nazwa przeznaczona jest dla preparatów do dalszego żywienia niemowląt, co wynika z § 13 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 16 września 2010 r. w sprawie środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego (t.j. Dz. U. z 2015 r., poz. 1026 – dalej "rozporządzenie MZ"), a nadto informację "mleko następne dla dzieci po 2 roku życia" i "powyżej 24 miesięcy", co jest niezgodne z art. 7 ust. 1 i 2 rozporządzenia nr 1169/2011 z powodów wskazanych wyżej. 10. Na stronie internetowej oraz w aplikacji na telefon, na których prezentowane jest opakowanie produktu [...] AR, widnieje informacja o treści "żywność specjalnego przeznaczenia medycznego dla niemowląt od urodzenia". Ponadto w opisie produktu, widnieje informacja o treści: "dietetyczny środek spożywczy specjalnego przeznaczenia medycznego", gdzie jednocześnie zamieszczono informację o treści "[...] AR nie jest preparatem, preparatem mlekozastępczym, suplementem diety czy wyrobem spożywczym specjalnego przeznaczenia medycznego", co może wprowadzać konsumenta w błąd i jest niezgodne z art. 7 ust. 1 i 2 rozporządzenia nr 1169/2011. 11. Brak informacji o sposobie użycia produktu pn.: Mleko dla dzieci [...] [...] 2 XL - 1200g na stronie internetowej i w aplikacji na telefon, co jest niezgodne z art. 9 ust. 1 lit. j oraz art. 27 ust. 1 rozporządzenia nr 1169/2011. 12. Na stronie internetowej [...].pl/ i w aplikacji na telefon [...] brak wykazu składników dla produktu pn. [...] 4 900g oraz informacji czy produkt zawiera substancje powodujące alergie lub reakcje nietolerancji, wymienione w załączniku II rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1169/2011, co jest niezgodne z art. 9 ust. 1 lit. b) i c) rozporządzenia nr 1169/2011. 13. Na stronie internetowej [...] dla produktów pn.: [...] 1, [...] [...] 2, [...] 3, [...] [...] 3, [...] 4, [...] [...] 4, brak informacji o podmiocie odpowiedzialnym za informację na temat produktu, tj. nazwy lub firmy i adresu podmiotu działającego na rynku spożywczym, o którym mowa w art. 8 ust. 1 rozporządzenia nr 1169/2011, co jest niezgodne z art. 14 ust. 1 tego rozporządzenia. 14. Na zdjęciu etykiety produktu pn. [...] [...] 4, przesłanego drogą elektroniczną przez konsumenta, oraz na stronie internetowej [...] dla produktów pn.: [...] 1, [...] [...] 2, [...] 3 , [...] [...] 3, [...] 4, [...] [...] 4 w wykazie składników w nieprawidłowej kolejności wymieniono składniki środka spożywczego np. selenian sodu, siarczan manganu, glukonian cynku, siarczan miedzi, co jest niezgodne z art. 18 ust. 1 rozporządzenia nr 1169/2011. 15. Na zdjęciu etykiety produktu pn.: [...] [...] 4, przesianego drogą elektroniczną przez konsumenta, na stronie internetowej [...] dla produktów pn. [...] 1, [...] [...] 2, [...] 3, [...] [...] 3, [...] 4, [...] [...] 4, na stronie internetowej [...].pl/ oraz w aplikacji na telefon [...] dla produktów pn. [...] 1, [...] [...] 2 400g; [...] [...] 2 900g; uzupełniacz do puszki - mleko [...] [...] 2 900g; Mleko dla dzieci [...] [...] 2 XL 1200 g; [...] 3 900 g; [...] [...] 3 400g; [...] [...] 3 900g; [...] [...] 3 XL 1200g; [...] [...] 3 uzupełniacz do puszki; [...] [...] 4 400 g; [...] [...] 4 900 g; [...] [...] 4 XL 1200 g; [...] [...] 4, uzupełniacz do puszki; Mleko dla dzieci [...] Bez Laktozy 400g; Mleko dla dzieci [...] Bez Laktozy 900 g oraz Mleko dla dzieci [...] AR, stwierdzono, że w wykazie składników brak jest podkreślenia, za pomocą pisma wyraźnie odróżniającego substancję lub produkt powodujący alergie lub reakcje nietolerancji wymieniony w zał. II rozporządzenia nr 1169/2011 od reszty wykazu składników, co jest niezgodne z art. 21 ust. 1 lit. b) tego rozporządzenia. 16. Na stronie internetowej oraz w aplikacji na telefon [...] dla produktu pn.: [...] Mleko dla dzieci [...] Bez Laktozy 400g oraz Mleko dla dzieci [...] Bez Laktozy 900g stwierdzono wyższą zawartość białka tj. 0,9 g/100 kJ, niż określa pkt 2.1 załącznik II rozporządzenia Delegowanego Komisji (UE) 2016/127 z dnia 25 września 2015 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady a (UE) nr 609/2013 w odniesieniu do szczegółowych wymogów dotyczących składu preparatów do początkowego żywienia niemowląt i preparatów do dalszego żywienia niemowląt oraz informacji na ich temat, a także w odniesieniu do informacji, dotyczących żywienia niemowląt i małych dzieci (Dz. Urz. UE L 2016 Nr 25, str. 1 ze zm. – dalej "rozporządzenie nr 2016/127"), tj. 0,38 ÷ 0,6 [g/100 kJ]. Ponadto, z wykazu składników wynika, że jednym ze składników produktu jest glukoza, natomiast zgodnie z pkt 6.4 załącznika II w/w rozporządzenia glukozę można dodawać wyłącznie do preparatów do dalszego żywienia niemowląt produkowanych z hydrolizatów białkowych; w przypadku dodania glukozy jej zawartość nie przekracza 0,5 g/100 kJ (2 g/100 kcal), co jest niezgodne z art. 2 ust. 2 rozporządzenia nr 2016/127. 17. Na stronie internetowej oraz w aplikacji na telefon [...] dla produktu pn. [...] 1 stwierdzono w wykazie składników produktu "pierwsze mleko (inne nazwy: młodziwo, colostrum bovinum, siara)", które nie znajduje się w załączniku rozporządzenia nr 2016/127 Przedsiębiorca nie wskazał stosowności dodania tego składnika, co jest niezgodne z art. 3 ust. 1 i 3 ww. rozporządzenia. 18. Na stronie internetowej [...] dla produktu pn. [...] 1 stwierdzono w wykazie składników produktu "pierwsze mleko", które nie znajduje się w załączniku rozporządzenia nr 2016/127. Przedsiębiorca nie wskazał stosowności dodania tego składnika, co jest niezgodne z art. 3 ust. 1 i 3 ww. rozporządzenia. 19. Na stronie internetowej oraz w aplikacji na telefon [...] dla produktu pn. [...] [...] 2 400g; [...] [...] 2 900g; uzupełniacz do puszki - mleko [...] [...] 2 - 900g oraz Mleko dla dzieci [...] [...] 2 XL 1200 g stwierdzono w wykazie składników produktu "pierwsze mleko (inne nazwy: mlodziwo, colostrum bovinum, siara)", które nie znajduje się załączniku rozporządzenia nr 2016/127. Ponadto przedsiębiorca nie wskazał stosowności dodania tego składnika, co jest niezgodne z art. 3 ust. 2 i 3 tego rozporządzenia. 20. Na stronie internetowej [...] dla produktu pn. [...] [...] 2 stwierdzono w wykazie składników produktu "pierwsze mleko", które nie znajduje się w załączniku rozporządzenia nr 2016/127. Ponadto przedsiębiorca nie wskazał stosowności dodania tego składnika, co jest niezgodne z art. 3 ust. 2 i 3 tego rozporządzenia. 21. Na stronie internetowej oraz w aplikacji na telefon [...] dla produktu pn. Mleko dla dzieci [...] Bez Laktozy 400g oraz Mleko dla dzieci [...] Bez Laktozy 900g, stwierdzono w wykazie składników produktu "pierwsze mleko krowie bez laktozy", które nie znajduje się w załączniku rozporządzenia nr 2016/127. Ponadto przedsiębiorca nie wskazał stosowności dodania tego składnika, co jest niezgodne z art. 3 ust. 2 i 3 ww. rozporządzenia. 22. Na stronie internetowej oraz w aplikacji na telefon [...] dla produktu pn. [...] [...] 2 400g; [...] [...] 2 900g; uzupełniacz do puszki - mleko [...] [...] 2 - 900g oraz Mleko dla dzieci [...] [...] 2 XL 1200 g, w opisie produktu widnieje informacja o treści "[...] [...] jest naturalnym produktem", co może sugerować porównanie w/w produktu do mleka matki, oraz "[...] [...] jest (...) mlekiem (...) dostosowanym do stopnia rozwoju dziecka", gdzie zostało użyte niedozwolone określenie "dostosowanym", co jest niezgodne z art. 6 ust. 6 rozporządzenia nr 2016/127. 23. Na stronie internetowej i w aplikacji na telefon dla produktu pn. Mleko dla dzieci [...] [...] 2 XL 1200 g oraz na stronie internetowej [...] dla produktu pn. [...] [...] 2, podano wartość energetyczną i ilość składników odżywczych w przeliczeniu na 100 g proszku, zamiast na 100 ml gotowego produktu do spożycia, co jest niezgodne z art. 7 ust. 6 rozporządzenia nr 2016/127. 24. Na stronie internetowej oraz w aplikacji na telefon [...], w opisie produktu pn. [...] 1 umieszczono oświadczenie żywieniowe o treści "Produkt nie zawiera utwardzonych tłuszczy roślinnych", a także na prezentowanym opakowaniu w/w produktu na stronach internetowych [...].pl/, [...] oraz w aplikacji na telefon [...] umieszczono oświadczenie żywieniowe o treści "Zawiera immunoglobuliny", co jest niezgodne z art. 8 rozporządzenia nr 2016/127. 25. Na stronie internetowej oraz w aplikacji na telefon [...] 4 produktu pn. Mleko dla dzieci [...] Bez Laktozy 400g oraz Mleko dla dzieci [...] Bez Laktozy 900g, stwierdzono brak uwzględnienia laktozy w tabeli wartości odżywczych oraz brak informacji o treści: "nieodpowiednie dla niemowląt chorych na galaktozemię", co jest niezgodne z art. 9 ust. 2 rozporządzenia nr 2016/127. 26. Na stronie internetowej oraz w aplikacji na telefon [...] produktu pn. [...] 1 widnieje nieuzasadniona informacja o treści "[...] 1 nie jest preparatem, preparatem mlekozastępczym, suplementem diety czy wyrobem spożywczym specjalnego przeznaczenia medycznego", która może sugerować, że inne podobne produkty należą do w/w kategorii grup produktów. Ponadto widnieje informacja o treści "[...] 1 to pełnowartościowe mleko początkowe w proszku dla niemowląt. Dzięki technologii filtracji membranowej, naturalne immunoglobuliny nie tracą swoich cennych właściwości w procesie ekstrakcji i proszkowania. Starannie wyselekcjonowane surowce na każdym etapie produkcji poddawane są rygorystycznym testom jakościowym, aby produkt spełniał najsurowsze normy jakościowe.", co może wzbudzać niepokój rodziców i sugerować, że w/w produkt jest lepszy od pozostałych tego typu produktów dostępnych na rynku, co jest niezgodne z art. 9 ust. 5 rozporządzenia nr 609/2013. 27. Na stronie internetowej oraz w aplikacji na telefon dla produktu pn. [...] [...] 2, 400g; [...] [...] 2, 900g; uzupełniacz do puszki - mleko [...] [...] 2 900g oraz Mleko dla dzieci [...] [...] 2 XL 1200 g, widnieją informacje o treści "[...] [...] jest (...), mlekiem modyfikowanym dostosowanym do stopnia rozwoju dziecka" oraz "Nie zawiera właściwych dla takich grup składników pochodzenia roślinnego np. oleje roślinne, maltodekstryna", co może wzbudzać niepokój rodziców i sugerować, że w/w produkt jest lepszy od pozostałych tego typu produktów dostępnych na rynku, co jest niezgodne z art. 9 ust. 5 rozporządzenia nr 609/2013. 28. Na stronie internetowej oraz w aplikacji na telefon [...] dla produktu pn. Mleko dla dzieci [...] Bez Laktozy 400g oraz Mleko dla dzieci [...] Bez Laktozy 900g, widnieje niczym nieuzasadniona informacja o treści "[...] bez laktozy nie jest preparatem, preparatem mlekozastępczym, suplementem diety czy wyrobem spożywczym specjalnego przeznaczenia medycznego.", która może sugerować, że inne podobne produkty należą do w/w kategorii grup produktów, co jest niezgodne z art. 9 ust. 5 rozporządzenia nr 609/2013. 29. Na stronie internetowej [...] dla produktu pn. [...] 1 widnieją informacje o treści "[...] to pełnowartościowe mleko początkowe dla niemowląt od urodzenia. Produkt jest odpowiedni dla niemowląt od urodzenia, (...) 27 lat doświadczenia i badań nad mlekiem matki pozwoliło nam stworzyć unikalną formułę, która wspiera potrzeby żywieniowe dziecka na każdym etapie rozwoju", co może wzbudzać niepokój rodziców i sugerować, że w/w produkt jest lepszy od pozostałych tego typu produktów dostępnych na rynku, co jest niezgodne z art. 9 ust. 5 rozporządzenia nr 609/2013. 30. Na stronie internetowej [...] dla produktu pn. [...] [...] 2 widnieją informacje o treści "(...), że jest produktem wyjątkowym, ponieważ nie zawiera innych tłuszczy, w tym oleju palmowego. Produkt jest odpowiedni dla niemowląt od 6. miesiąca życia" co może wzbudzać niepokój rodziców i sugerować, że w/w produkt jest lepszy od pozostałych tego typu produktów dostępnych na rynku, co jest niezgodne z art. 9 ust. 5 rozporządzenia nr 609/2013. Ponadto produkt, który nie zawiera w składzie tłuszczy roślinnych, może budzić wątpliwość co do spełnienia wymagań zawartych w rozporządzeniu nr 2016/127, w którym określono szczegółowe wymogi dotyczące składu m.in. dla mleka następnego zaliczanego do preparatów do dalszego żywienia niemowląt. 31. Na stronie internetowej oraz w aplikacji na telefon [...] na prezentowanym opakowaniu produktu pn. Mleko dla dzieci [...] Bez Laktozy 400g o oraz Mleko dla dzieci [...] Bez Laktozy 900g, zamieszczono wizerunek dziecka, co jest niezgodne z art. 10 ust. 2 rozporządzenia nr 609/2013. 32. Na stronach głównych dotyczących stron internetowych [...], [...].pl/ oraz aplikacji na telefon [...], stwierdzono, że przy opakowaniach produktów pn. [...] 1 oraz [...] [...] 1 umieszczono obraz niemowlęcia lub dziecka, co jest niezgodne z art. 10 ust. 2 rozporządzenia nr 609/2013. 33. Na stronie internetowej [...] dla produktów pn. [...] 1, [...] [...] 2 prezentacja składników mineralnych, nie jest tożsama z załącznikiem rozporządzenia nr 609/2013, gdyż na w/w stronie internetowej widnieje niewłaściwe użycie formy zapisu składników mineralnych, tj. użyto "fosforan wapnia", a winno być "glicerofosforan wapnia"; "glukonian żelaza", a winno być glukonian żelaza II"; "selenian sodu", a winno być "selenian VI sodu"; "siarczan miedzi", a winno być "siarczan miedzi II"; "dwuwinian choliny" a winno być "diwinian choliny", co jest niezgodne z art. 15 ust. 1 rozporządzenia nr 609/2013. 34. Na stronie internetowej [...] dla produktu pn. [...] 1 brak zapisu "Ważna informacja" lub równoważnego umieszczonego przed informacją "Karmienie piersią jest najlepszą formą żywienia niemowląt. W związku z tym decyzję o karmieniu dziecka mlekiem modyfikowanym należy skonsultować ze specjalistą w zakresie żywienia niemowląt i dzieci", co jest niezgodne z § 15 ust. 2 rozporządzenia MZ. 35. Na zdjęciu etykiety produktu pn. [...] przesłanego drogą elektroniczną przez konsumenta oraz na stronie internetowej [...] dla produktów pn.: [...] 3, [...] [...] 3, [...] 4, [...] [...] 4, prezentacja składników mineralnych nie jest tożsama z załącznikiem II rozporządzenia (WE) Nr 1925/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. w sprawie dodawania do żywności witamin i składników mineralnych oraz niektórych innych substancji (Dz. Urz. UE L 404 z 30.12.2006, s. 26 – dalej "rozporządzenie nr 1925/2006"), gdyż na opakowaniu widnieje niewłaściwe użycie formy zapisu składnika mineralnego, tj. użyto "fosforan wapnia", a winno być "glicerofosforan wapnia"; "glukonian żelaza", a winno być "glukonian żelaza II"; "selenian sodu", a winno być "selenian VI sodu"; "siarczan miedzi", a winno być "siarczan miedzi II", co jest niezgodne z art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 1925/2006). 36. Na stronie internetowej [...] dla produktu pn. [...] [...] 2 zamieszczono informację o treści: "Zawiera immunoglobuliny IgG oraz wyłącznie tłuszcz mleczny, co czyni, że jest produktem wyjątkowym, ponieważ nie zawiera innych tłuszczy w tym oleju palmowego", co jest niezgodne z rozporządzeniem nr 1924/2006. 37. Na stronie internetowej [...].pl/ oraz w aplikacji na telefon [...], w opisie dla produktu pn. Mleko dla dzieci [...] AR, widnieje oświadczenie zdrowotne o treści "Dzięki odpowiedniej recepturze łagodzi antyrefluks", co jest niezgodne z art. 7 rozporządzenia nr 2016/128 z dnia [...] września 2015 r.. 38. Na stronie internetowej oraz w aplikacji na telefon [...] zamieszczone są opinie klientów dotyczące produktu pn. [...] 1, pod opisem produktu w części pod nazwą "opinie o produkcie" co jest niezgodne z art. 10 ust. 2 rozporządzenia nr 2016/127. 39. Brak zgłoszenia do rejestru produktów objętych powiadomieniem o pierwszym wprowadzeniu do obrotu produktów pn.: [...] 1, [...] 3, [...] [...] 3, [...] 4, [...] [...] 4, [...] AR, co jest niezgodne z art. 29 ust. 1 pkt. 1 i 3 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia (t.j. Dz. U.2023 r. poz. 1448 – dalej "u.b.ż.ż."). 40. Brak zgłoszenia do rejestru produktów objętych powiadomieniem o pierwszym wprowadzeniu do obrotu produktów pn.: [...] [...] 2 i [...] BEZ LAKTOZY, co jest niezgodne z art. 12 rozporządzenia nr 2016/127. Organ przywołał, że w toku postępowania pełnomocniczka skarżącego kwestionowała tryb prowadzenia kontroli; organ odniósł się do zarzutów w tym zakresie, jak i do twierdzeń kontestujących w sposób merytoryczny wynik kontroli, wynikających z przedłożonej w toku postępowania opinii specjalisty w zakresie technologii żywności i żywienia oraz bezpieczeństwa zdrowotnego żywności i żywienia z 26 lipca 2023 r. Podkreślił wagę prawidłowego znakowania żywności wprowadzonej do obrotu, zwłaszcza żywności przeznaczonej dla dzieci i niemowląt, oraz obowiązek w tym zakresie spoczywającym na przedsiębiorcy jako na podmiocie odpowiedzialnym. Wskazał na konieczność powiadomienia GIS o wprowadzeniu lub zamiarze wprowadzenia produktów zaliczanych do kategorii żywności: preparatów do początkowego żywienia niemowląt, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego nienależących do grup określonych w art. 24 ust. 2 pkt 1-3 u.b.ż.ż., środków spożywczych, do których dodawane są witaminy, składniki mineralne lub substancje, o których mowa w zał. III część B i C do rozporządzenia nr 1925/2006, oraz preparatów do początkowego i dalszego żywienia niemowląt, zawierających substancje inne niż substancje wymienione w zał. II rozporządzenia nr 2016/127. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący zarzucił: - brak poinformowania pełnomocnika i zawiadomienia o kontynuowaniu kontroli i czynnościach kontrolnych w dniu 7 listopada 2023 r., - uzyskanie dowodów w wyniku wirtualnej kontroli poza siedzibą przedsiębiorcy bez zawiadomienia o zamiarze jej przeprowadzenia, - przeprowadzenie ww. kontroli poza siedzibą przedsiębiorcy w czasie, gdy przedsiębiorstwo nie pracowało, - brak zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli, - rozpoczęcie czynności kontrolnych przed próbą doręczenia upoważnienia do kontroli, - brak odnotowania kontroli w książce kontroli, - błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że produkty [...] są preparatami do początkowego i dalszego żywienia niemowląt oraz środkami spożywczymi specjalnego przeznaczenia medycznego, jak również żywnością wzbogaconą, - niezasadne zastosowanie przepisów rozporządzenia nr 2016/127 w sytuacji, gdy nie ma ono zastosowania do produktów mlecznych i ogólnospożywczych. Wniesiono o uchylenie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji. Decyzją z [...] kwietnia 2024 r. nr [...], Inspektor Sanitarny (PWIS) utrzymał w mocy decyzję I instancji. W uzasadnieniu, po przytoczeniu dotychczasowego stanu sprawy, w tym przede wszystkim aktywności pełnomocnika skarżącego w zakresie kwestionowania trybu prowadzonej kontroli (sprzeciwy na działania kontrolne PPIS oraz zażalenia na rozstrzygnięcia PPIS w tym przedmiocie, stanowiska pełnomocnika składane w toku sprawy), organ odniósł się w pierwszej kolejności do zarzutów odwołania, wskazując na ich bezzasadność. Wyjaśnił, że organ nie ma obowiązku zawiadamiania pełnomocnika o planowanych czynnościach kontrolnych wykonywanych przez organ kontroli żywności, przy czym protokół z kontroli dokonanej w dniu 7 listopada 2023 r. został doręczony pełnomocnikowi. PWIS wskazał, że brak konieczności o zamiarze przeprowadzenia kontroli sanitarnej wynika zarówno z przepisów ustawy Prawo przedsiębiorców (art. 48 ust. 11 pkt 1 i 4; Dz. U. z 2024 r., poz. 236 – dalej "ustawa Prawo przedsiębiorców") jak i rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) z dnia 15 marca 2017 r., nr 2017/625, które to przepisy zostały zresztą powołane w upoważnieniach wystawionych kontrolerom przez PPIS, okazanym podczas próby kontroli, oraz w doręczonym pełnomocnikowi protokole z kontroli. Przeprowadzenie kontroli poza siedzibą firmy, w drodze weryfikacji danych dostępnych na stronach internetowych przedsiębiorstwa, było uzasadnione w ocenie PWIS intencjonalnymi próbami uniemożliwiania kontroli na miejscu, i co również znajduje oparcie w przepisach ustawy Prawo przedsiębiorców (art. 50 ust. 2 pkt 4, art. 51 ust. 3 i art. 52). Wyjaśnił, że przed udaniem się do siedziby przedsiębiorcy organ dokonał jedynie zrzutów ekranu ze strony internetowej kontrolowanej firmy, zaś analiza dokumentacji została dokonana po opuszczeniu siedziby firmy po bezowocnej próbie przeprowadzenia kontroli na miejscu. Brak wpisu w książce kontroli spowodowany był nieokazaniem tej książki w siedzibie firmy, a więc odpowiedzialność za ten stan rzeczy ponosi przedsiębiorca. PWIS wskazał, że zarzut błędnych ustaleń faktycznych wskazanych w odwołaniu nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem w tym zakresie organ oparł się na danych uwidocznionych przez przedsiębiorcę na stronach internetowych, za pomocą których przedmiotowe produkty były wprowadzane do obrotu. Organ stwierdził, że rygor natychmiastowej wykonalności decyzji jest uzasadniony zagrożeniem, jakie pozostawanie w obrocie przedmiotowych produktów stwarza dla życia i zdrowia niemowląt i małych dzieci. PWIS wskazał, że skarżący sam kwestionuje, jakoby wprowadzane przez niego produkty były preparatami do początkowego żywienia niemowląt, wskazując, że jest to mleko w proszku niewymagające zgłoszenia do rejestru GIS, co w połączeniu z wynikami kontroli oraz opisem produktów na opakowaniu podaje w wątpliwość ich bezpieczeństwo jako niespełniających wymogów dla tego typu kategorii żywności. Zagrożenie to w ocenie PWIS powodują zarówno wyszczególnione nieprawidłowości w oznakowaniu produktów, jak i brak powiadomienia GIS o wprowadzeniu ich do obrotu. Organ zauważył, że w rejestrze tym widnieje część przedmiotowych produktów, zgłoszonych przez firmę syna skarżącego, który jednak zrezygnował z wprowadzenia produktów do obrotu. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy W. Ł., reprezentowany przez adwokata, wniósł o jej uchylenie wraz z decyzją I instancji, rozpoznanie sprawy na rozprawie, wstrzymanie wykonania decyzji oraz orzeczenie o kosztach postępowania. Wniesiono ponadto o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania skarżącego oraz z opinii biegłego z zakresu biotechnologii żywności i żywienia na okoliczność ustalenia składu produktów objętych zaskarżoną decyzją oraz potwierdzenia bezpieczeństwa stosowania colostrum w produktach dla niemowląt. Skarżący zarzucił naruszenie: 1) art. 6 k.p.a. poprzez wydanie zaskarżonej decyzji pomimo pozostawania w obrocie prawnym decyzji PWIS nr [...] z [...] listopada 2021 r., w której nakazano wycofanie z obrotu wszystkich produktów spożywczych opatrzonych marką [...], 2) art. 6 k.p.a. w zw. z art. 51 ust. 1, 3 i 4 w zw. z art. 46 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 236) poprzez brak rozpoznania podniesionego przez stronę zarzutu wykorzystania dowodów uzyskanych poza siedzibą kontrolowanego przedsiębiorstwa, bez jego zgody, 3) art. 49 Prawa przedsiębiorców poprzez przeprowadzenia czynności bez doręczenia upoważnienia do kontroli, 4) art. 49 ust. 1 w zw. z art. 51 Prawa przedsiębiorców poprzez przeprowadzenie kontroli poza siedzibą przedsiębiorcy w czasie, gdy przedsiębiorstwo nie pracowało, o czym nie przesądza możliwość dodania do koszyka produktów na stronie internetowej, 5) art. 32 k.p.a. poprzez brak poinformowania pełnomocnika i zawiadomienia o kontynuowaniu kontroli i czynnościach kontrolnych, 6) art. 48 ust. 1 Prawa przedsiębiorców poprzez brak dokonania zawiadomienia o kontroli oraz poprzez wskazanie, że kontrola odbyła się na podstawie bezpośrednio stosowanych przepisów prawa Unii Europejskiej, podczas gdy z protokołu kontroli i decyzji wynika, że organ kontrolował przestrzeganie u.b.ż.ż., tj. przepisów krajowych, 7) art. 6 k.p.a. w zw. z art. 57 ust. 4 pkt 1 Prawa przedsiębiorców poprzez brak dokonania wpisu o kontroli w książce kontroli, 8) art. 7 k.p.a. poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego polegające na niezasadnym przyjęciu, że: produkty objęte kontrolą są preparatami do początkowego i dalszego żywienia niemowląt, podczas gdy nie są one tak etykietowane i reklamowane; pominięcie, że zgodnie z pouczeniem GIS istnieje możliwość wprowadzania produktu do obrotu jako ogólnospożywczego, a ponadto doszło do uchylenia postanowień zobowiązujących syna skarżącego do przedłożenia dodatkowych dokumentów; colostrum jest substancją niebezpieczną, podczas gdy produkty zawierające siarę bydlęcą są powszechnie dostępne na rynku, a sama substancja była przedmiotem wielu badań naukowych, 9) art. 6 w zw. z art. 61 k.p.a. poprzez wydanie decyzji pomimo braku wszczęcia postepowania administracyjnego, 10) przepisów rozporządzenia nr 2016/127 poprzez ich zastosowanie wobec produktów mlecznych i ogólnospożywczych. W uzasadnieniu skargi rozwinięto argumentację na rzecz postawionych zarzutów. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko oraz wnosząc o rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym oraz o zasądzenie na jego rzecz od skarżącego kosztów postępowania. Wobec podniesionych zarzutów organ powielił stanowisko decyzji, dodając, że: - powołana decyzja dotyczyła innej przedmiotowo sprawy (cofnięcia zatwierdzenia zakładu w magazynie dystrybucyjnym z punktem sprzedaży wysyłkowej oraz wykreślenia zakładu z rejestru prowadzonego przez PPIS), - rozpoznanie sprawy na podstawie dowodów uzyskanych poza siedzibą przedsiębiorcy było uzasadnione intencjonalnym utrudnianiem kontroli na miejscu, - możliwości przeprowadzenia kontroli przy braku uprzedniego zawiadomienia o niej wynikał z przeprowadzenia tej kontroli pod kątem zgodności m.in. z przepisami unijnymi, tj. rozporządzenia nr 2017/625, - pouczenia oraz rozstrzygnięcia kierowane do syna skarżącego nie są objęte dokumentacją sprawy jako z nią niezwiązane i nieistotne dla jej wyniku, - colostrum ("pierwsze mleko") nie znajduje się w zawartym w rozporządzeniu nr 2016/127 wykazie składników dopuszczonych do stosowania w preparatach do początkowego i dalszego żywienia niemowląt, przy czym skarżący nie przedstawił stosownych dowodów naukowych na potwierdzenie tezy o bezpieczeństwie tego składnika dla niemowląt i dzieci, - z uwagi na bezpośrednie niebezpieczeństwo zagrożenia życia i zdrowia organ zastosował art. 10 § 2 k.p.a. czego konsekwencją było również zaniechanie powiadomienia o wszczęciu postępowania, czego pochodną jest obowiązek opisany w art. 61 § 1 k.p.a. Na rozprawie przeprowadzonej w dniu pełnomocnik skarżącego podtrzymał dotychczasowe stanowisko, przedstawiając dodatkowe wyjaśnienia na pytania Sądu w przedmiocie prawidłowej kwalifikacji spornych środków spożywczych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlegała uwzględnieniu, choć z innych powodów niż kierunek interpretacji wskazanych w jej zarzutach przepisów prawa Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Inspektor Sanitarny utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji nakazującą skarżącemu zaprzestania wprowadzania do obrotu i wycofania z obrotu wymienionych w osnowie tej decyzji produktów - preparatów do początkowego żywienia niemowląt, preparatów do dalszego żywienia niemowląt i uzupełniaczy do tych preparatów, oraz żywności specjalnego przeznaczenia medycznego dla niemowląt od urodzenia – do czasu opublikowania na stronie internetowej przez głównego Inspektora Sanitarnego w prowadzonym rejestrze produktów objętych powiadomieniem o pierwszym wprowadzaniu do obrotu, że zaproponowana kwalifikacja jest prawidłowa dla tych produktów. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia (publ. jak wcześniej wskazano). Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 1 u.b.ż.ż., w celu monitorowania produktów wprowadzanych do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podmiot działający na rynku spożywczym, który wprowadza lub ma zamiar wprowadzić po raz pierwszy do obrotu preparaty do początkowego żywienia niemowląt oraz środki spożywczego specjalnego przeznaczenia żywieniowego jest obowiązany powiadomić o tym Głównego Inspektora Sanitarnego (dalej "GIS"). Stosownie zaś do art. 30 ust. 1 u.b.ż.ż., po otrzymaniu powiadomienia, o którym mowa w art. 29 ust. 1, Główny Inspektor Sanitarny może przeprowadzić postępowanie mające na celu wyjaśnienie, czy produkt objęty powiadomieniem, ze względu na jego skład, właściwości poszczególnych składników oraz przeznaczenie: 1) jest środkiem spożywczym zgodnie z zaproponowaną przez podmiot działający na rynku spożywczym kwalifikacją oraz czy spełnia wymagania dla danego rodzaju środka spożywczego, w szczególności, czy jako: a) środek spożywczy specjalnego przeznaczenia żywieniowego wyraźnie różni się od żywności przeznaczonej do powszechnego spożycia oraz czy odpowiada szczególnym potrzebom żywieniowym, zgodnie z jego przeznaczeniem, o którym mowa w art. 3 ust. 3 pkt 43, i spełnia wymagania określone w przepisach wydanych na podstawie art. 26 ust. 1 i 2, b) suplement diety lub środek spożywczy, do którego dodano witaminy, składniki mineralne lub inne substancje wykazujące efekt odżywczy lub inny fizjologiczny spełnia warunki określone w przepisach wydanych - odpowiednio - na podstawie art. 27 ust. 6 i 7 oraz w rozporządzeniu 1925/2006; 2) nie spełnia wymagań innego rodzaju produktu przeznaczonego do używania przez ludzi, w szczególności produktu leczniczego w rozumieniu przepisów prawa farmaceutycznego, produktu kosmetycznego w rozumieniu przepisów o produktach kosmetycznych lub wyrobu medycznego w rozumieniu przepisów o wyrobach medycznych. W art. 29 ust. 1 pkt 1 u.b.ż.ż. wprowadzono zatem obowiązek powiadomienia GIS przez podmiot działający na rynku spożywczym o zamiarze pierwszego wprowadzenia do obrotu m.in. preparatu do początkowego żywienia niemowląt oraz środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego. Skuteczne powiadomienie GIS otwiera drogę do legalnego wprowadzania na rynek wymienionych środków ale jest też ściśle skorelowane z uprawnieniem GIS, który pełni w tym przypadku funkcję swoistego regulatora rynku inicjującego postępowanie wyjaśniające i sprawdzające. Postępowanie takie może zostać wszczęte w zasadzie w każdym czasie, co wiąże się z potrzebą eliminacji danego produktu lub środka z obrotu, jeżeli okaże się, że jest on np. niebezpieczny. W tego rodzaju sprawach istotna jest więc aktualna wiedza naukowa, czemu służy możliwość zwrócenia się o przedłożenie stosownej opinii naukowej , a co wynika z art. 31 ust. 1 pkt 2 u.b.ż.ż., w myśl którego w przypadku przeprowadzania postępowania, o którym mowa w art. 30 ust. 1 GIS może zobowiązać podmiot, o którym mowa w art. 29 ust. 1, do udokumentowania, że środek spożywczy spełnia wymagania, o których mowa w art. 30 ust. 1, w szczególności do przedłożenia opinii podmiotu, o którym mowa w art. 7 ust.1 pkt 1, 2, i 4-8 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r.- Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (...). Stosownie natomiast do art. 32 ust. 1 u.b.ż.ż. w przypadku podejrzenia, że środek spożywczy, o którym mowa w art. 29 ust. 1, niespełniający wymagań określonych dla tego środka, znajduje się w obrocie, właściwy państwowy powiatowy lub graniczny inspektor sanitarny podejmuje decyzję o czasowym wstrzymaniu wprowadzania tego środka spożywczego do obrotu lub wycofaniu z obrotu do czasu zakończenia postępowania, o którym mowa w art. 30 ust. 1. Z powyższych przepisów wynika zatem, że możliwość prowadzenia postępowania w trybie art. 32 ust. 1 u.b.ż.ż. i wydawania rozstrzygnięć nakładających na podmiot działający na rynku spożywczym opisanych w tym przepisie obowiązków uzależniona jest od uprzedniego wszczęcia postępowania na podstawie art. 30 ust. 1 ustawy przez Głównego Inspektora Sanitarnego. To postępowanie, o ile samo w sobie inicjowane jest przez GIS na zasadzie fakultatywności, warunkowane jest przedłożeniem ww. organowi powiadomienia, o którym mowa w art. 29 u.b.ż.ż. Jak wynika z uzasadnienia decyzji I instancji (str. 49) oraz uzasadnienia decyzji II instancji (str. 14) w rejestrze produktów objętych powiadomieniem o pierwszym wprowadzeniu nie stwierdzono zgłoszeń dotyczących produktów wymienionych w osnowie decyzji, dokonanych przez skarżącego (działającego jako podmiot działający na rynku spożywczym). Organ zauważył, że z rejestru tych produktów wynika, iż wyżej wymienione produkty, poza produktem [...] BEZ LAKTOZY, zostały zgłoszone w powiadomieniu M. Ł., prowadzącego działalność pod nazwą [...]. Ustalenie powyższe potwierdza wydruk z rejestru stanowiący załącznik nr [...] do protokołu z kontroli sanitarnej nr [...]/PG z dnia [...] listopada 2023 r., zalegający w aktach administracyjnych kontrolowanej sprawy. Z okoliczności sprawy prowadzonej przed tut. Sądem pod sygnaturą II SA/Bd 1358/23, opisanych w wyroku uchylającym zaskarżoną tam decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Bydgoszczy z dnia [...] września 2023 r. nr [...] w przedmiocie zakazu wprowadzania produktu do obrotu, wynika, iż Główny Inspektor Sanitarny postanowieniem z [...] lipca 2021 r., znak: [...] z dnia [...].07.2021 r. wydał postanowienie, w którym uchylił swoje wcześniejsze postanowienie zobowiązujące przedsiębiorcę M. Ł. do przedłożenia opinii właściwej jednostki naukowej dot. produktu pn. "[...] [...] 1" na podstawie art. 31 ust. 2 u.b.ż.ż. Decyzja Głównego Inspektora Sanitarnego wynikała z faktu otrzymanej od przedsiębiorcy informacji o wycofaniu wszystkich zgłoszeń, opinia stała się tym samym zbędna, a w uzasadnieniu postanowienia podano, że postępowanie wyjaśniające, o którym mowa w art. 31 ust. 1 u.b.ż.ż. stało się bezprzedmiotowe. Koresponduje to z adnotacją w rejestrze, z której wynika, że postępowanie w przedmiocie powiadomienia zakończono ("odstąpiono od niego" z uwagi na rezygnację ww. podmiotu z wprowadzania produktów do obrotu). Podmiotem składającym powiadomienie był podmiot inny niż skarżący (M. Ł. syna skarżącego), prowadzący własną działalność gospodarczą, aczkolwiek częściowo zbieżną i pod zbieżnie brzmiąca firmą. Odrębny przedsiębiorca złożył powiadomienie, jednak organy winny szczegółowo ustalić czy i jak się to postępowanie zakończyło, i jakie skutki ma dla rozstrzygnięcia w przedmiotowym postępowaniu prowadzonym wobec W. Ł. prowadzącego działalność gospodarczą we własnym imieniu, w ramach której wprowadza sporne produkty do obrotu na terytorium kraju. Dalsze rozważania poprzedzić należy pewnymi uwagami ogólnymi dotyczącymi kontekstu zmian w prawie unijnym obowiązujących od 14 grudnia 2019 r., związanych z wejściem w życie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/625 w sprawie kontroli urzędowych i innych czynności urzędowych przeprowadzanych w celu zapewnienia stosowania prawa żywnościowego i paszowego oraz zasad dotyczących zdrowia i dobrostanu zwierząt, zdrowia roślin i środków ochrony roślin, zmieniającego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 999/2001, (WE) nr 396/2005, (WE) nr 1069/2009, (WE) nr 1107/2009, (UE) nr 1151/2012, (UE) nr 652/2014, (UE) 2016/429 i (UE) 2016/2031, rozporządzenia Rady (WE) nr 1/2005 i (WE) nr 1099/2009 oraz dyrektywy Rady 98/58/WE, 1999/ 74/WE, 2007/43/WE, 2008/119/WE i 2008/120/WE, oraz uchylające rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 854/2004 i (WE) nr 882/2004, dyrektywy Rady 89/608/EWG, 89/662/ EWG, 90/425/EWG, 91/496/EWG, 96/23/WE, 96/93/WE i 97/78/WE oraz decyzję Rady 92/438/EWG (rozporządzenie w sprawie kontroli urzędowych) (Dz.Urz. UE. L Nr 95 poz. 1 ze zm). Rozporządzenie to ma wymiar ogólny, bowiem zgodnie z art. 1 ust. 2 ma ono zastosowanie do kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu weryfikacji zgodności z przepisami przyjętymi na szczeblu Unii Europejskiej lub przez państwa członkowskie w celu stosowania prawodawstwa Unii m.in. w obszarze żywności i bezpieczeństwa żywności, jej integralności i jakości zdrowotnej na każdym etapie produkcji, przetwarzania i dystrybucji żywności, w tym z przepisami mającymi na celu zapewnienie uczciwych praktyk handlowych oraz ochronę interesów konsumentów i zapewnienie im prawa do informacji, a także dotyczącymi wytwarzania i wykorzystywania materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością. W istocie rozporządzenie 2017/625 zastąpiło szereg dotychczas obowiązujących na poziomie europejskim rozwiązań prawnych, co wprost wynika nie tylko z jego nazwy ale i preambuły, m.in. motywu 92 wskazującego na potrzebę uchylenia i zastąpienia tym rozporządzeniem, po to aby uniknąć dublowania zadań oraz ustanowić spójne ramy prawne, wskazanych aktów prawnych, czy tez motywu 19. Bez wątpienia celem powstania tego aktu było zracjonalizowanie, uproszczenie dotychczasowych ram prawnych i dążenie do lepszego stanowienia prawa w zakresie kontroli urzędowych w określonych obszarach. Konkretyzację ogólnych założeń prawodawcy unijnego reprezentują przede wszystkim art. 137 i art. 138, przy czym art. 137 ust. 2 przewiduje, że w przypadku podejrzenia niezgodności (w dziedzinie prawa żywnościowego), właściwe organy przeprowadzają postępowanie wyjaśniające w celu potwierdzenia lub wyeliminowania takiego podejrzenia. Jednakże dopiero art. 138 ust. 1 ustanawia jasną regułę, że przewidziane w nim środki w postaci m.in. ograniczenia lub zakazu wprowadzania do obrotu, przemieszczania, wprowadzania na terytorium Unii lub wywozu zwierząt i towarów, oraz zakaz ich powrotu do państwa członkowskiego wysyłki lub nakaz ich powrotu do państwa członkowskiego wysyłki (ust. 2 lit. d) oraz nakaz wycofania od użytkowników, wycofania z obrotu, usunięcia i zniszczenia towarów, pozwalający - w stosownych przypadkach - na wykorzystanie towarów do celów innych niż te, do których towary były pierwotnie przeznaczone (ust. 2 lit. g) mogą znaleźć zastosowanie dopiero w przypadku stwierdzenia przez organy wystąpienia niezgodności. Prowadzi to do wniosku, że art. 137 ust. 2 i art. 138 ust. 1- 2 rozporządzenia 2017/625 nakładają na kraj członkowski UE z jednej strony obowiązek wprowadzenia regulacji obejmującej odpowiednie administracyjne postępowanie wyjaśniające, które ma być wszczynane w przypadku podejrzenia niezgodności z przepisami przyjętymi na szczeblu Unii lub przez państwa członkowskie w celu stosowania prawodawstwa Unii m.in. w obszarach żywności i bezpieczeństwa żywności, w celu potwierdzenia lub wyeliminowania takiego podejrzenia, natomiast z drugiej strony – zgodnie z art. 138 ust. 1 i 2 - państwo członkowskie jest zobowiązane do ustanowienia powiązanego z nim funkcjonalnie właściwego postępowania ochronnego (naprawczo-prewencyjnego), które ma być uruchamiane w razie potwierdzenia podejrzenia, o którym mowa w art. 137 ust. 2, co wynika przede wszystkim z użytego w art. 138 ust. 1 zwrotu "stwierdzenia niezgodności". Stanowisko takie co do zasady jest prawidłowe, wynika bowiem z funkcjonalnej wykładni art. 137 i art. 138 rozporządzenia 2017/625 oraz roli w całym systemie ochrony szeroko pojętego prawa żywnościowego. O dwoistym spojrzeniu na potrzebę kontroli urzędowych, a więc co do samej potrzeby ich prowadzenia zapobiegawczo lub/i wobec powzięcia już chociażby podejrzeń o niezgodnościach, a także co do samej konieczności nakładania właściwych środków w razie "wykrycia nieprawidłowości", wskazywał także art. 18 uprzedniego rozporządzenia 882/2004 "Działania w przypadku podejrzenia" wskazujący, że "W przypadku podejrzenia niezgodności albo jeżeli istnieje wątpliwość co do identyfikacji lub miejsca przeznaczenia przesyłki lub co do zgodności pomiędzy przesyłką a certyfikowanymi gwarancjami, właściwy organ przeprowadza kontrole urzędowe w celu potwierdzenia lub usunięcia podejrzenia lub wątpliwości. Dana przesyłka podlega urzędowemu zatrzymaniu przez właściwy organ do chwili, gdy uzyska on wyniki tych kontroli urzędowych." Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z 10 kwietnia 2024 r. sygn. II GSK 627/23, nie może być sporu co do tego, że Państwo Członkowskie ma co do zasady dychotomicznie kształtowane obowiązki i uprawnienia zarówno w zakresie wykrywania potencjalnych niezgodności (ich podejrzenia), na co wskazuje art. 137 jak i ich eliminowania (w razie stwierdzenia), na co wskazuje z kolei art. 138 ww. rozporządzenia, a stan taki istniał już wcześniej. Nie można jednak w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego traktować tych dwóch etapów działania jako istniejących wyraźnie i wyłącznie rozdzielnie, w ramach pewnego skończonego katalogu stanów, z wyraźnie przeprowadzoną linią podziału etapu wykrywania w związku z podejrzeniami niezgodności oraz etapu ich usuwania w związku ze stwierdzeniem zaistnienia owych niezgodności. Prawo unijne, zwłaszcza zaś prawo żywnościowe, zbudowane jest bowiem z szeregu horyzontalnie ułożonych aktów prawnych, współtworzących cały system prawa i to zarówno w sensie materialnym (wymagań), jak i procesowym (środków ochrony, procedur). Rozporządzenie 2017/625 jest zbiorczym aktem regulującym kwestie kontroli urzędowych, nie jest jednak aktem wyłącznym ani w tym zakresie, ani tym bardziej w zakresie określającym np. sposób, zakres i poziom ustalania norm żywnościowych, ich bezpieczeństwa, itp. Mogą więc mieć miejsce takie sytuacje, w których ów dychotomiczny podział, będzie rzeczywiście wyraźnie dostrzegalny, np. będą istnieć procedury pozwalające jedynie na np. "przesiewowe" kontrolowanie szeroko pojętej żywności i typowanie tej, która może nie spełniać wymagań, rodząc odpowiednie podejrzenia (art. 137), co z kolei pozwalać będzie na uruchomienie dalszego etapu, prowadzącego do stwierdzenia niezgodności i zastosowania środków zaradczych (art. 138). Wszystko to może być skupione w ramach działania jednego organu, jak również może być też tak, że poszczególne etapy będą realizowane przez różne organy. Jest to kwestia przyjętej przez Państwo Członkowskie konwencji proceduralnej, w której zachowuje ono dużą swobodę. NSA podniósł, że uregulowana w art. 29-32 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (b.ż.ż.) procedura oraz towarzyszące jej cele i skutki związane z pierwszym wprowadzaniem żywności do obrotu na terenie Rzeczypospolitej Polskiej (por. DZIAŁ II Wymagania zdrowotne i znakowanie żywności, Rozdział 8 Żywność wprowadzana po raz pierwszy do obrotu) nie ma wyłącznie charakteru procedury weryfikacyjnej z art. 137 rozporządzenia 2017/625, prowadzącej jedynie do określenia istnienia podejrzenia niezgodności żywności. Jak bowiem wynika z dotychczasowego orzecznictwa, aktywność GIS w ramach art. 29-31 ustawy podlega kontroli sądów administracyjnych, przy czym są to rozstrzygnięcia wydawane przez ten organ, które zaszeregować należy do stosowania środków z art. 138 ust. 2 rozporządzenia 2017/625. Wskazane w powyższym uzasadnieniu wyroku NSA rozstrzygnięcia sądowe łączy przede wszystkim to, że dotyczą oceny działalności GIS podejmowanej w ramach art. 29-31 ustawy. Chodzi przy tym o działalność nie tyle stwierdzającą podejrzenie naruszenia (art. 137 rozporządzenia), a definitywnie odmawiającą przyjęcia powiadomienia strony (a w konsekwencji obrotu zgłaszanym środkiem) z uwagi na jego niezgodność z regulacjami unijnymi lub krajowymi. Jakkolwiek więc GIS posiada kompetencje do badania właściwości produktu wprowadzonego do obrotu po raz pierwszy na terytorium RP, rozstrzygania o prawidłowości klasyfikacji środków spożywczych oraz analizy ich składu pod kątem bezpieczeństwa stosowania, to jednak zwrócić trzeba uwagę na postanowienie WSA w Warszawie z 6 września 2017 r. sygn. akt VII SA/Wa 84/17 i postanowienie NSA z 14 listopada 2017 r. sygn. akt II OSK 2815/17 trafnie przesądzające możliwość sądowej kontroli tych władczych działań, uniemożliwiających wprowadzanie środków spożywczych do obrotu. Skoro bowiem GIS po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, o którym mowa w art. 30 ust. 1 ustawy, może uznać, że produkt objęty powiadomieniem nie powinien być wprowadzany do obrotu na terytorium Polski np. jako dietetyczny środek spożywczy specjalnego przeznaczenia medycznego, to jest to czynność, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., powiązana w dodatku z katalogiem możliwych działań z art. 138 ust. 2 rozporządzenia 2017/625. Zgodnie z art. 32 ust. 1 ustawy, "W przypadku podejrzenia, że środek spożywczy, o którym mowa w art. 29 ust. 1, niespełniający wymagań określonych dla tego środka, znajduje się w obrocie, właściwy państwowy powiatowy lub graniczny inspektor sanitarny podejmuje decyzję o czasowym wstrzymaniu wprowadzania tego środka spożywczego do obrotu lub wycofaniu z obrotu do czasu zakończenia postępowania, o którym mowa w art. 30 ust. 1." NSA wskazał, że działania organów wskazane w jego końcowej części, stanowiące odpowiednik zachowań wymienionych w art. 138 ust. 2 lit. d) i g) rozporządzenia 2017/625, mogą zostać podjęte w związku z podejrzeniem, ale jedynie znajdowania się w obrocie środka spożywczego, "o którym mowa w art. 29 ust. 1, niespełniającego wymagań określonych dla tego środka". Zwrot "niespełniający wymagań" wskazuje bowiem na stan potwierdzonego "braku spełniania wymagań" przez środek, zaś WSA modyfikuje treść przepisu, zawężająco sprowadzając użyte przez prawodawcę pojęcie środka spożywczego jedynie do tego, by był to środek, o którym mowa w art. 29 ust. 1 ustawy (a więc objęty pierwszym powiadomieniem). Powołany przepis polski należy, w związku z potrzebą poszukiwania takiej wykładni normy prawnej, która będzie zgodna z prawem unijnym, postrzegać w ten sposób, że chodzi w nim o środek z art. 29 ust. 1, który nie spełnia wymagań (te dwie cechy występują łącznie i definiują ów środek spożywczy). Podejrzenie dotyczy natomiast tego, czy pozostaje on w obrocie czy nie, a nie czy spełnia wymagania określone dla tego środka spożywczego. Powyższa wykładnia prawa prezentowana przez Naczelny Sąd Administracyjny znajduje przy tym potwierdzenie również w art. 8 ustawy, wskazującym wprost, że "Właściwy państwowy powiatowy inspektor sanitarny, w drodze decyzji, zakazuje wprowadzania do obrotu lub nakazuje wycofanie z obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jako środka spożywczego specjalnego przeznaczenia żywieniowego albo suplementu diety, produktu, który nie spełnia wymagań określonych dla tych środków spożywczych w niniejszym dziale." Przepis ten, dla zastosowania, wymaga stwierdzenia naruszenia. Należy w tym miejscu zwrócić uwagę, że polski prawodawca, realizując wytyczne zawarte w normach unijnych, w tym uwzględniając zasadę bezpieczeństwa żywności, mającą istotne znaczenie zwłaszcza w tym segmencie wspólnego rynku, wprowadził w art. 29 ust. 1 ustawy obowiązek powiadomienia GIS przez podmiot działający na rynku spożywczym o zamiarze pierwszego wprowadzenia do obrotu określonych szeroko produktów spożywczych m.in. żywności specjalnego przeznaczenia medycznego, czy suplementów diety. Krajowy system prawny został więc skonstruowany w ten sposób, że skuteczne powiadomienie GIS uprawnia do rozpoczęcia obrotu produktem, jednakże należy podkreślić, że choć otwiera ono drogę do jego legalnego wprowadzania na rynek, to jednak jest ściśle skorelowane z uprawnieniem GIS, który pełni w tym przypadku funkcję swoistego regulatora (nadzorcy) rynku żywności po raz pierwszy wprowadzanej do obrotu na terenie kraju. Materializuje się to w uprawnieniu do zainicjowania postępowania sprawdzającego, na podstawie art. 30 ust. 1 b.ż.ż. NSA wskazał, że postępowanie takie może zostać wszczęte w zasadzie w każdym czasie, co nie może dziwić jeżeli uwzględni się istotny w tym przypadku fakt rozwoju wiedzy w dziedzinie medycyny i żywienia oraz wywołaną tym ewentualną potrzebę eliminacji danego produktu lub jego składnika z obrotu, jeżeli okaże się że jest on np. niebezpieczny (swoiście postrzegana wtórna niezgodność). W tego rodzaju sprawach istotna jest więc aktualna wiedza naukowa, co należy wyraźnie podkreślić i uwypuklić. Cała procedura notyfikacji jest przy tym wyrazem niezbędnego kompromisu pomiędzy potrzebą kontroli rynku żywności, a potrzebą swobodnego prowadzenia działalności gospodarczej z jej wykorzystaniem. Ustawodawca krajowy wprowadził zatem tę procedurę i możliwość natychmiastowego obrotu produktem żywnościowym (jak można przypuszczać świadomy niedoskonałości takiego rozwiązania) zamiast długotrwałego procedowania przez właściwy organ rejestracyjny w przedmiocie dopuszczenia każdego zgłaszanego produktu do obrotu i blokowania go do czasu zakończenia całej procedury. Okoliczność tę należy uwzględnić przy ocenie systemu określania wymagań dla żywności. Niezbędne w tym przypadku było wyposażenie GIS w skuteczne instrumenty kontroli rynku, co nie oznacza, że już samo wszczęcie postępowania spowoduje, że będziemy mieli do czynienia z żywnością niespełniającą stawianych jej wymagań, o czym wspomniano wcześniej. Uprawnienie GIS, o którym mowa powyżej, uregulowano przede wszystkim w art. 30 ust. 1 ustawy i może ono polegać na samej tylko weryfikacji podejrzenia niezgodności, jeszcze jego nie przesądzającej ("organ ma wątpliwości"). Niemniej jednak podstawy owej weryfikacji mogą zostać powiązane (być ich następstwem) z ustaleniem, że do naruszenia już doszło (wedle aktualnego poziomu dostępnej powszechnie wiedzy), przy czym kluczowe jest właśnie zdefiniowanie i ocenianie "naruszenia" w kontekście polskiego systemu notyfikacji. Istotny jest więc sens polskiej regulacji przewidującej dopuszczenie produktu do obrotu już z chwilą jego zgłoszenia, a także dostrzeganie zasady ostrożności, która w żadnym razie nie została naruszona rozporządzeniem 2017/625, mającym głównie charakter proceduralny, odnoszący się do kontroli urzędowych. Wszczęcie zatem postępowania przez GIS w przedmiocie weryfikacji zgłoszenia, jakkolwiek nie w każdym przypadku daje automatyczną podstawę do wywiedzenia wniosku o istnieniu naruszenia (niespełniania wymagań już w tym momencie), a więc i automatycznemu zastosowaniu art. 32 ust. 1 ustawy, to jednak nie wyklucza takiego wnioskowania już na tej podstawie, tym bardziej wzbogaconej stanowiskiem GIS np. zobowiązującym podmiot do określonego działania poprzez przedłożenie opinii wyznaczonej jednostki medycznej, "przełamującej" dotychczasową wiedzę na temat danej substancji. Jeszcze raz podkreślić bowiem należy, że w polskim systemie mamy do czynienia z następczą, a nie uprzednią weryfikacją dokonanego zgłoszenia produktu spożywczego. Co istotne, nawet w przypadku, gdy kierując się normami prawa żywnościowego, które wynikają przecież i są ściśle powiązane z zasadą bezpieczeństwa żywności, niewystarczającą wiedzą o wpływie na zdrowie wielu wykorzystywanych składników, czy też współczesnym, akceptowalnym poziomem dostępnej wiedzy w tym zakresie, organ stwierdza zaistnienie naruszenia, to i tak prawodawca daje szansę zgłaszającemu na wykazanie, w drodze uznanych środków dowodowych, że jest inaczej. Każda tego typu sprawa jest więc indywidualna i jako taka powinna być traktowana. W niniejszej sprawie mamy do czynienie z sytuacją, w której skarżący przed wprowadzeniem objętych postępowaniem produktów do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nie dokonał powiadomienia GIS w oparciu o art. 29 u.b.ż.ż., co jest okolicznością niesporną. Zarówno skarżący, jak i orzekające w sprawie organy mają tez wiedzę na ten temat, że niektóre z tych produktów zgłosił w tym trybie do GIS prowadzący odrębna działalność gospodarcza syn skarżącego M. Ł., jednak organy winny szczegółowo wyjaśnić, w jaki sposób postępowanie to przebiegało i jak się zakończyło, w szczególności czy w ogóle doszło w sprawie do sytuacji aby zgłoszenie owo wywoływało w niniejszej sprawie jakieś skutki prawne. Jeżeli bowiem mimo zawiadomienia o wszczęciu nie zostało w pełni przeprowadzone i zakończone postępowanie przed GIS, lecz zakończyło się na skutek wycofania wniosku podmiotu zgłaszającego umorzeniem postępowania, to nie mogło dojść do rzeczywistej weryfikacji czy produkt objęty powiadomieniem, ze względu na jego skład, właściwości poszczególnych składników oraz przeznaczenie (art. 30 ust. 1 li. a ustawy ) np. jest środkiem spożywczym zgodnie z zaproponowaną przez podmiot działający na rynku spożywczym kwalifikacją oraz czy spełnia wymagania dla danego rodzaju środka spożywczego, w szczególności, czy jako: środek spożywczy specjalnego przeznaczenia żywieniowego wyraźnie różni się od żywności przeznaczonej do powszechnego spożycia oraz czy odpowiada szczególnym potrzebom żywieniowym, zgodnie z jego przeznaczeniem, o którym mowa w art. 3 ust. 3 pkt 43, i spełnia wymagania określone w przepisach wydanych na podstawie art. 26 ust. 1 i 2, Zauważyć należy przy tym, że postępowanie prowadzone przez PPIS i WPIS (art. 32 ust. 1 ustawy) oraz postępowanie prowadzone przez GIS (art. 30 ustawy) pozostają ze sobą w na tyle ścisłym związku, że można powiedzieć, że postępowanie prowadzone przez PPIS w pewnym sensie uzależnione jest od trwającego postępowania przed GIS (jest to wszak jedna z wymaganych przesłanek do zastosowania przez PPIS art. 32 ust. 1 lub 2 ustawy - por. treść przepisu "do czasu zakończenia postępowania, o którym mowa w art. 30 ust. 1"). Nadal jednak są one od siebie niezależne. Nie ma więc prostego związku pomiędzy wszczęciem przez GIS postępowania w ramach art. 30 ust. 1 ustawy z jednoczesnym zobowiązaniem danego podmiotu do przedłożenia stosownej opinii, a postępowaniem prowadzonym przez PPIS i WPIS. To drugie, pomimo wskazanego związania, nadal charakteryzuje się dużą swobodą decyzyjną, a w konsekwencji na prowadzącym je organie sanitarnym (powiatowym a ewentualnie następnie wojewódzkim) spoczywa szereg obowiązków jakie muszą zostać dopełnione celem zastosowania owego środka tymczasowego i wykazania zaistnienia stanu niespełniania wymagań. Powyższe związanie, swoiste uzależnienie oznacza jednak, że brak jest podstaw prawnych dla wszczęcia i prowadzenia wobec konkretnego podmiotu postepowania w trybie art. 32 u.b.ż.ż w sytuacji, gdy nie toczy się już przed GIS żadne postepowanie wobec spornych produktów, na skutek zgłoszenia w trybie art. 29 tej ustawy.W art. 32 ust. 1 u.b.ż.ż. ustawodawca wprowadza cezurę czasową "do czasu zakończenia postępowania, o którym mowa w art. 30 ust. 1", tj. postępowania wyjaśniającego prowadzonego przez GIS. PPIS ma do tego czasu uniemożliwić obrót środkiem spożywczym, co do którego organ powziął uzasadnione podejrzenie, że nie spełnia określonych wymagań. Postępowanie takie wobec produktów zgłoszonych w powiadomieniu M. Ł. zostało zakończone, zaś z powiadomienia skarżącego w ogóle się nie toczyło. W ocenie Sądu, skoro nie doszło do skutecznego powiadomienia GIS, o którym mowa w art. 29 ust. 2 u.b.ż.ż., to wydanie rozstrzygnięcia w oparciu o art. 32 ust. 1 ustawy w stanie faktycznym i prawnym rozpoznawanej sprawy było niedopuszczalne. Na taką podstawę prawną wskazuje zaś wyraźnie konstrukcja osnowy decyzji utrzymanej decyzją zaskarżoną, gdyż określono w niej czasowe wstrzymanie wprowadzania do obrotu i czasowe wycofanie z obrotu opisanych produktów, do momentu opublikowania na stronie internetowej GIS w prowadzonym rejestrze produktów objętych powiadomieniem o pierwszym wprowadzeniu do obrotu, że zaproponowana kwalifikacja jest prawidłowa dla tego produktu. To zdarzenie miało określać moment końcowy istnienia obowiązku. Zakończenie postępowania, o którym mowa w art. 30 ust. 1, limitowało zatem okres istnienia obowiązku. Jak słusznie powołano w analogicznej sprawie rozstrzygniętej wyrokiem z 2 lipca 2024 r., o sygn. II SA/Bd 1358/23 (dostępny na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl), w orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażany jest pogląd, że podjęcie decyzji o czasowym wstrzymaniu wprowadzania do obrotu środka spożywczego niespełniającego wymagań określonych dla tego środka, następuje wtedy, gdy zachodzi podejrzenie, co do jego występowania w obrocie. Zgodnie z art. 32 ust. 1 u.b.ż.ż. wystarczającą przesłanką do wydania decyzji jest podejrzenie, że środek spożywczy nie spełnia wymagań dla tego środka. Niewątpliwie podejrzenie wymaga mniejszego stopnia pewności oceny stanu faktycznego, lecz powinno być ono uzasadnione (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 sierpnia 2020 r., II GSK 514/18; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 12 lutego 2020 r., IV SA/Wr 414/19; oba wyroki dostępne: CBOSA). Podejrzenie, że jest to środek spożywczy niespełniający wymagań określonych dla tego środka związane jest z działaniem GIS, który jest organem właściwym do prowadzenia postępowania mającego na celu dokonanie takich właśnie ustaleń. Sam fakt wszczęcia przez uprawniony organ takiego postępowania i jego niezakończenie stanowi przesłankę, której spełnienie się powoduje obowiązek wydania decyzji na mocy art. 32 ust. 1 u.b.ż.ż. (wyrok WSA w Warszawie z 9.07.2020 r., VII SA/Wa 234/20, LEX nr 3058561). Stosując przepis art. 32 ust. 1 u.b.ż.ż. organ nie prowadzi zatem postępowania dowodowego ukierunkowanego na ustalenie, czy dany produkt spełnia przewidziane dla niego wymagania ani czy jest produktem niebezpiecznym dla zdrowia. Zasadniczo nie jest też konieczne na tle art. 32 ust. 1 udowodnienie przez organ, że przedmiotem postepowania jest środek spożywczy niebezpieczny dla zdrowia. Na podstawie art. 32 ust. 1 u.b.ż.ż. nie prowadzi się postępowania zmierzającego do ustalenia okoliczności, o których mowa w art. 30 ust. 1 u.b.ż.ż. Ustawodawca nie przewidział możliwości równoległego prowadzenia dwutorowych postępowań przez dwa organy o różnej właściwości rzeczowej, wyjaśniających właściwości wprowadzonego do obrotu po raz pierwszy na terytorium RP produktu. W związku z tym, wszelkie argumenty odnoszące się do kwalifikacji i cech produktu, przemawiające za jego bezpieczeństwem nie mogą odnieść zamierzonego skutku prawnego. Nie mają one znaczenia dla oceny przesłanek odnoszących się do możliwości zastosowania art. 32 ust. 1 u.b.ż.ż. Szczegółowa analiza, czy jest to produkt niespełniający wymagań określonych dla tego środka związane jest z działaniem GIS, który jest organem właściwym do prowadzenia postępowania mającego na celu dokonanie takich właśnie ustaleń. Brak podstaw do prowadzenia postępowania w oparciu o art. 32 ust. 1 u.b.ż.ż. nie oznacza, że organ pozostaje bezsilny wobec podmiotu funkcjonującego na rynku spożywczym, wprowadzającego do obrotu środek spożywczy, co do którego zachodzi podejrzenie niezgodności z wymaganiami właściwemu temu środkowi. Ustawa przewiduje instrument opisany w jej art. 8 (powołany zresztą w podstawie prawnej rozstrzygnięcia I instancji), zgodnie z którym właściwy państwowy powiatowy inspektor sanitarny, w drodze decyzji, zakazuje wprowadzania do obrotu lub nakazuje wycofanie z obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jako środka spożywczego specjalnego przeznaczenia żywieniowego albo suplementu diety, produktu, który nie spełnia wymagań określonych dla tych środków spożywczych w niniejszym dziale. Jak stanowi natomiast art. 27 ust. 1 i 2 u.p.i.s. – który również znalazł się w podstawie prawnej decyzji PPIS utrzymanej następnie w mocy przez PWIS - w razie stwierdzenia naruszenia wymagań higienicznych i zdrowotnych, państwowy inspektor sanitarny nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie w ustalonym terminie stwierdzonych uchybień (ust. 1), a jeżeli naruszenie wymagań, o których mowa w ust. 1, spowodowało bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, państwowy inspektor sanitarny nakazuje unieruchomienie zakładu pracy lub jego części (stanowiska pracy, maszyny lub innego urządzenia), zamknięcie obiektu użyteczności publicznej, wyłączenie z eksploatacji środka transportu, wycofanie z obrotu środka spożywczego, materiału i wyrobu przeznaczonego do kontaktu z żywnością, produktu kosmetycznego lub innego wyrobu mogącego mieć wpływ na zdrowie ludzi albo podjęcie lub zaprzestanie innych działań; decyzje w tych sprawach podlegają natychmiastowemu wykonaniu (ust. 2 ). Nie należy również pomijać, że u.b.ż.ż. zawiera przepisy karne: w art. 96 ust. 2 i 3 mowa jest o sankcji grzywny, kary ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 3 dla osób produkujących lub wprowadzających do obrotu szkodliwy dla zdrowia lub życia człowieka środek spożywczy specjalnego przeznaczenia żywieniowego, suplement diety lub nową żywność (ust. 2) oraz sankcji pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 5 dla sprawców czyniących sobie z popełnienia przestępstwa określonego m.in. w ust. 2 stałe źródło dochodów albo dopuszczającego się przestępstw określonych m.in. w ust. 2 w stosunku do środków spożywczych o znacznej wartości. Organ inspekcji może zatem nie tylko w ramach własnych kompetencji wydawać rozstrzygnięcia mające na celu ochronę życia i zdrowia publicznego, ale i kierowania do właściwych organów zawiadomień o podejrzeniu dokonania czynów opisanych w art. 96 u.b.ż.ż. Stosując przepisy umożliwiające wykonywanie przez organ inspekcji sanitarnej zadań w zakresie regulacji rynku środków spożywczych nie może on niejako awansem powołać każdy z tych przepisów, powodując w istocie wydanie rozstrzygnięcia kombinowanego, o kilku podstawach prawnych właściwych oddzielnym instrumentom prawnym. Instytucje te różnią się od siebie – np. do podjęcia decyzji w oparciu o art. 8 u.b.ż.ż. i art. 27 u.p.i.s., w przeciwieństwie do art. 32 ust. 1 u.b.ż.ż., nie jest wystarczające jedynie podejrzenie, a brak spełnienia wymagań przez produkt musi być stwierdzony na podstawie pełnego postępowania dowodowego. Rozstrzygnięcie nakładające na adresata określone obowiązki musi wynikać z konkretnego przepisu stosowanego we właściwie zidentyfikowanym (ustalonym) stanie faktycznym. W niniejszej sprawie organy obu instancji powoływały wszystkie wymienione wyżej instrumenty, asekurując się tym samym w zakresie podstawy własnych rozstrzygnięć. Jak zaś wskazano wcześniej, kontrolowana decyzja zakazująca wprowadzania przedmiotowego środka do obrotu wydana została do czasu zakończenia prowadzenia postępowania wyjaśniającego przed GIS a więc jej osnowa wskazuje konkretnie na art. 32 ust. 1 u.b.ż.ż. W zastanym stanie faktycznym (brak postępowania przed GIS), przepis ten nie mógł stanowić podstawy rozstrzygnięcia. Ponownie podkreślenia wymaga, że tylko skuteczne powiadomienie GIS uprawnia do rozpoczęcia obrotu produktem, jednak choć otwiera ono drogę do legalnego wprowadzenia produktu na rynek krajowy, to jednak jest to ściśle skorelowane z uprawnieniem GIS, który pełni w tym przypadku funkcję regulatora (nadzorcy) rynku żywności po raz pierwszy wprowadzanej do obrotu na terenie kraju. Tym samym niedozwolone jest wprowadzanie produktów podlegających obowiązkowi zgłoszenia do obrotu bez dochowania tej procedury. Podmiot który wprowadza produkty do obrotu mimo niedochowania tej procedury ponosić zatem winien związane z tym konsekwencje prawne. Szerokie uprawnienia i skorelowane z nimi obowiązki PPIS nie mogą jednak polegać na dowolnej interpretacji przepisów prawa i zamiennego stosowania różnorodnych instytucji prawnych w sposób nieadekwatny do indywidualnych okoliczności sprawy. Z powyższych względów zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca nie mogła się ostać w obrocie prawnym. Nie zasłużył na uwzględnienie zarzut opisany w punkcie pierwszym skargi. Stosownie do art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. rozstrzyganie przez organ administracji w sprawie już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną stanowi kwalifikowaną wadę prawną wiążącą się z nieważnością kolejnej wydanej w sprawie decyzji. Uzyskanie cechy ostateczności przez decyzję powoduje niemożność ponownego orzekania w tej sprawie bez usunięcia z obrotu prawnego tej decyzji. W niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia zasady res iudicata. Powołana decyzja wydana przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Bydgoszczy nr [...] z dnia [...] listopada 2021 r., nr [...] (1955), uchylała decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] o numerze [...] z dnia [...] września 2021 r. i umarzała postępowanie w sprawie. Została ona wydana w odrębnej sprawie, nieodnoszącej się do niniejszego postępowania (dotyczyła cofnięcia zatwierdzenia zakładu należącego do skarżącego), nakaz wycofania z obrotu i sprzedaży wysyłkowej przez internet produktów opisanych w decyzji kontrolowanej był zaś konsekwencją ww. cofnięcia zatwierdzenia zakładu. Nie ma podstaw do stwierdzenia, że wydane rozstrzygnięcie nastąpiło w warunkach istnienia prawomocnej i ostatecznej decyzji w tożsamym stanie faktycznym i prawnym. Ponadto, mówiąc o tożsamości sprawy w znaczeniu res iudicata musiałyby zapaść tożsame rozstrzygnięcia merytoryczne, a w powołanej przez skarżącego sprawie doszło do umorzenia postępowania. Nie ma zatem tożsamości przedmiotowej i prawnej ani rozstrzygnięcia merytorycznego w sprawie stanowiącego punkt odniesienia do oceny stanu res iudicata. W odniesieniu do zarzutu opisanego w punkcie drugim skargi stwierdzić należy, że o ile organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie odniósł się bezpośrednio do kwestii zasadności wykorzystania materiału dowodowego pozyskanego poza siedzibą kontrolowanego przedsiębiorstwa, to w szerokim wywodzie dotyczącym pozostałych zarzucanych nieprawidłowości w zakresie wykonania czynności kontrolnych i pozyskiwania materiału dowodowego sprawy wyjaśnił on, że pozyskanie materiału dowodowego poza siedzibą przedsiębiorstwa wynikało po pierwsze ze specyfiki kontrolowanych produktów i kanału ich sprzedaży (strona internetowa zawierająca prezentacje kontrolowanych produktów), a po drugie – konsekwentnego braku współpracy podmiotu kontrolowanego (jego samego oraz pracowników przedsiębiorstwa) w zakresie udostępnia do kontroli miejsca produkcji ww. środków spożywczych. Kwestia wykorzystania materiału dowodowego pozyskanego poza siedzibą przedsiębiorstwa, w postaci zrzutów ekranów ze stron internetowych oraz wiadomości e-mail osoby sygnalizującej możliwość naruszeń) została zatem dostatecznie wyjaśniona, a zarzut, by organ nie odniósł się do tej kwestii, podniesionej w odwołaniu, uznać należy za zbyt daleko idący. Zarzucane w punkcie trzecim skargi przeprowadzenie kontroli bez doręczenia upoważnienia do tej kontroli nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 49 ust. 10 ustawy Prawo przedsiębiorców w przypadku nieobecności przedsiębiorcy lub osoby przez niego upoważnionej czynności kontrolne mogą być wszczęte po okazaniu legitymacji służbowej pracownikowi przedsiębiorcy lub osobie zatrudnionej u przedsiębiorcy w ramach innego stosunku prawnego, którzy mogą być uznani za osobę, o której mowa w art. 97 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2023 r. poz. 1610, 1615, 1890 i 1933), lub w obecności przywołanego świadka, którym powinien być funkcjonariusz publiczny, niebędący jednak pracownikiem organu przeprowadzającego kontrolę. Wobec braku możliwości osobistego wręczenia przedsiębiorcy lub osobie upoważnionej albo pracownikowi (opisane w protokołach z kontroli okoliczności jednoznacznie wskazują na intencjonalne unikanie "odebrania" upoważnienia celem obstrukcji kontroli), upoważnienie nr [...] r. z 11 września 2023 r. do przeprowadzenia kontroli w dniu 11 września 2023 r., oraz upoważnienie nr [...] z 7 listopada 2023 r. do przeprowadzenia kontroli w dniu 7 listopada 2023 r. doręczono pełnomocnikowi przedsiębiorcy poprzez operatora pocztowego (upoważnienia oraz zwrotne potwierdzenia odbioru w aktach adm. sprawy). W ocenie Sądu taktyka procesowa kontrolowanego, której emanacją jest m.in. kreowanie takiej sytuacji w siedzibie przedsiębiorcy, że nie ma osoby własnej przyjąć upoważnienie do przeprowadzenia kontroli (np. formalne przebywanie właściciela na L4, pomimo fizycznej obecności w siedzibie) w istocie nakierowana była na sparaliżowanie możliwości przeprowadzenia kontroli w przedsiębiorstwie, co z kolei nie może zasługiwać na ochronę. Podobne stanowisko w obliczu tożsamego zarzutu przyjął tut. Sąd w wyroku o sygn. II SA/Bd 1357/23, w sprawie ze skargi na postanowienie PWIS w przedmiocie kontynuowania czynności kontrolnych z 11 września 2023 r. Stanowisko to Sąd niniejszym aprobuje. Nie zasłużył na uwzględnienie zarzut opisany w punkcie czwartym skargi. Zasadą jest przeprowadzanie kontroli w siedzibie przedsiębiorcy lub w miejscu wykonywania działalności gospodarczej oraz w godzinach pracy lub w czasie faktycznego wykonywania działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę (art. 51 ust. 1 ustawy Prawo przedsiębiorców). Od zasady art. 51 ust. 2 i 3 przewidują wyjątki. W niniejszej sprawie, z uwagi na zebranie i przeprowadzenie analizy materiału dowodowego poza siedzibą przedsiębiorcy, zastosowanie znalazł art. 51 ust. 3 Prawa przedsiębiorców, zgodnie z którym za zgodą przedsiębiorcy kontrola lub poszczególne czynności kontrolne mogą być przeprowadzane również w siedzibie organu kontroli, jeżeli może to usprawnić prowadzenie kontroli. Zgoda taka nie została wyartykułowana przez kontrolowanego lub osobę upoważnioną. Mając jednak na uwadze nadmienioną wcześniej postawę kontrolowanego stwierdzić należy, że pozbawiono organ możliwości przeprowadzenia kontroli - nie zorganizowano funkcjonowania firmy w taki sposób, by była możliwość przeprowadzenia kontroli. Takie zaniechanie należy ocenić jako intencjonalne, gdyż nie udostępniono informacji kto jest upoważniony do działania na wypadek braku możliwości podejmowania czynności z właścicielem. W takich zaś warunkach właściciel godzi się na zmianę miejsca kontroli, zachodzi więc sytuacja, o której mowa w art. 51 ust. 3 ww. ustawy. W obliczu powyższego bez znaczenia pozostaje, czy czynności kontrolnych dokonano w godzinach pracy przedsiębiorstwa. Ich specyfika (pobranie i analiza danych cyfrowych z całodobowo dostępnych stron internetowych) nie wymagała możliwości wykonania tych czynności w określonych godzinach. Zarzut z punktu piątego skargi również okazał się chybiony. W istocie fakt ustanowienia w toku postępowania administracyjnego pełnomocnika przez stronę stwarza obowiązek po stronie organu do kierowania wszelkich pism do tego pełnomocnika (art. 40 § 2 k.p.a.). Jedynie czynności procesowe wymagające osobistego działania strony muszą być przez nią wykonywane osobiście (art. 32 k.p.a.). W niniejszej sprawie kontrolowany ustanowił pełnomocnika (adwokata), do którego winna być kierowana wszelka korespondencja w sprawie. Skarżący nie wskazał jednak, które z pism ("informacji"), co do których istniał obowiązek doręczenia stronie poprzez pełnomocnika, nie zostały w ten sposób doręczone. W skardze mowa jest ogólnie o "informacji co do czynności kontrolnych zaplanowanych na dzień 7 listopada 2023 r.". Jak słusznie wskazał organ, czynności z 7 listopada 2023 r. były kontynuacją czynności z 11 września 2023 r. (w obliczu niepowodzenia kontroli zaplanowanej na ten dzień). Po drugie organ I instancji nie był w okolicznościach rozpoznawanej sprawy zobowiązany do zawiadomienia skarżącego o zamiarze wszczęcia kontroli. Zgodnie bowiem z art. 48 ust. 11 pkt 1 i 4 Prawa przedsiębiorców zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli nie dokonuje się w przypadku, gdy kontrola ma zostać przeprowadzona na podstawie ratyfikowanej umowy międzynarodowej albo bezpośrednio stosowanych przepisów prawa Unii Europejskiej (pkt 1) oraz przeprowadzenie kontroli jest uzasadnione bezpośrednim zagrożeniem życia, zdrowia lub środowiska (pkt 4). W niniejszej sprawie z jednej strony brak konieczności zawiadomienia o kontroli stron (jej pełnomocnika) wynikał z ustalenia przez ten organ zaistnienia okoliczności bezpośredniego zagrożenia życia, zdrowia lub środowiska (w istocie - brak zgłoszenia środków spożywczych, które są objęte obowiązkiem powiadomienia Głównego Inspektora Sanitarnego oznacza, że nie powinny się one znajdować w obrocie, gdyż mogą stanowić zagrożenie zdrowia lub życia). Z drugiej strony kontrola przeprowadzana była na podstawie ratyfikowanej umowy międzynarodowej albo bezpośrednio stosowanych przepisów prawa Unii Europejskiej (pkt 1) – przepisów rozporządzeń nr [...], określających warunki wymogi, którym opisane w decyzjach środki spożywcze nie odpowiadały. Niezależnie od powyższego stwierdzić należy, że nawet gdyby przyjąć, że komentowany obowiązek zaistniał po stronie organu, to strona nie wykazała, by zarzucane uchybienie miało wpływ na możliwość skorzystania z przysługujących jej uprawnień procesowych. Wręcz przeciwnie – po czynnościach kontrolnych z 7 listopada 2023 r. pełnomocnik skarżącego wniósł, i to tego samego dnia, sprzeciw do PPIS w sprawie czynności kontrolnych (w aktach adm. sprawy). Powyższa argumentacja wyczerpuje także zarzut punktu szóstego skargi. Zarzut opisany w punkcie siódmym skargi jest oczywiście niezasadny. Jak wynika z protokołu czynności kontrolnych przeprowadzonych 7 listopada 2023 r. (str. 46) brak wpisu do książki kontroli spowodowany był brakiem jej przedłożenia kontrolerom. Wobec powyższego całkowicie chybione jest czynienie zarzutu organowi naruszenia art. 57 ust. 4 pkt 1 Prawa przedsiębiorców poprzez niedokonanie przedmiotowego wpisu. Niezasadny okazał się również zarzut z punktu dziewiątego skargi. Jak wynika z akt sprawy (notatka służbowa z 22 grudnia 2023 r. w aktach sprawy) organ działał w warunkach art. 10 § 2 k.p.a, zgodnie z którym organy administracji publicznej mogą odstąpić od zasady określonej w § 1 (zapewnienie czynnego udziału stronie w każdym stadium postępowania – przyp. Sądu) tylko w przypadkach, gdy załatwienie sprawy nie cierpi zwłoki ze względu na niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego albo ze względu na grożącą niepowetowaną szkodę materialną. Obowiązek opisany w art. 61 ust. 4 k.p.a. ("o wszczęciu postępowania z urzędu lub na żądanie jednej ze stron należy zawiadomić wszystkie osoby będące stronami w sprawie") stanowi pochodną obowiązku opisanego w art. 10 § 1 k.p.a. W niniejszej sprawie, z uwagi na jej przedmiot i okoliczności, brak zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego nie może być skutecznie zarzucany organowi.. Co się tyczy zarzutów opisanych w punkcie ósmym i dziesiątym skargi stwierdzić należy, że wobec konieczności ustalenia właściwej podstawy prawnej rozstrzygnięcia, a w konsekwencji zbadania przesłanek właściwych dla konkretnego postępowania, przystąpienie do ustosunkowania się do tych zarzutów merytorycznych w odniesieniu do rodzaju produktu, oceny jego składu, właściwości czy prawidłowego etykietowania byłoby przedwczesne. Niezależnie od powyższego w kontekście zarzutów skargi w zakresie objętych niniejszym postepowanie środków spożywczych należy powołać się na ocenę prawną i stanowisko wyrażone w uzasadnieniu prawomocnego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 grudnia 2024 r. sygn. II GSK 2192/21, którym oddalono skargę kasacyjna M. Ł. na decyzją Głównego Inspektora Sanitarnego w przedmiocie kar pieniężnych za nieprzestrzeganie wymagań w zakresie środków spożywczych i podawania nieprawdziwych informacji na temat żywności na stronie internetowej odnośnie produktów takich jak "Mleko dla dzieci [...], [...] Mleko początkowe, [...] mleko następne itp. W sprawie tej przedmiotem oceny organów były analogiczne produkty W niniejszej sprawie przedmiotem oceny organów były produkty, oznaczone przez stronę jako [...] (z oznaczeniami) mleko dla dzieci [...] bądź np. jako mleko początkowe 0-6 miesięcy albo mleko następne 6-12 miesięcy (w formie proszku) Skarżący nie kwestionował, że produkty te stanowiły żywność (środek spożywczy), którą w myśl art. 3 ust. 1 u.b.ż.ż jest każda substancja lub produkt w rozumieniu art. 2 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd do Spraw Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w sprawie bezpieczeństwa żywności (Dz. Urz. WE L 31 z 01.02.2002, str. 1; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 6, str. 463; dalej: rozporządzeniem 178/2002), czyli jakiekolwiek substancje lub produkty, przetworzone, częściowo przetworzone lub nieprzetworzone, przeznaczone do spożycia przez ludzi lub, których spożycia przez ludzi można się spodziewać. Należy podzielić w niniejszej sprawie ocenę organów, że sporne produkty stanowią środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego. W myśl art. 1 ust. 1 u.b.ż.ż. ustawa ta określa wymagania i procedury niezbędne dla zapewnienia bezpieczeństwa żywności i żywienia zgodnie z przepisami rozporządzenia 178/2002, doprecyzowując w ust. 2, że określa m.in. 1) wymagania zdrowotne żywności - w zakresie nieuregulowanym w rozporządzeniach Unii Europejskiej; 2) lit. a) -wymagania dotyczące przestrzegania zasad higieny, w tym żywności - w zakresie nieuregulowanym w rozporządzeniu (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych (Dz. Urz. UE L 139 z 30.04.2004, str. 1; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 34, str. 319; dalej: rozporządzenie 852/2004) oraz w ust. 3 pkt 1 u.b.ż.ż,, że reguluje również zasady sprzedaży, reklamy i promocji środków spożywczych. Akt ten jest "podstawowym aktem prawnym regulującym zagadnienia bezpieczeństwa żywności (zarówno pochodzenia niezwierzęcego, jak i żywności pochodzenia zwierzęcego) oraz żywienia. Jedynie specyficzne wymagania odnoszące się wyłącznie do produktów pochodzenia zwierzęcego regulowane są przepisami odrębnymi Unii Europejskiej oraz przepisami ustawy o wymaganiach weterynaryjnych dla produktów pochodzenia zwierzęcego" (uzasadnienie projektu u.b.ż.ż., druk sejmowy V.573). Ponadto na mocy art. 3 ust. 2 u.b.ż.ż. produkty niespełniające wymagań prawa żywnościowego nie mogą być oznakowane i wprowadzane do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jako żywność. Zgodnie z art. 3 ust. 3 pkt 43 u.b.ż.ż., środek spożywczy specjalnego przeznaczenia żywieniowego to środek spożywczy, który ze względu na specjalny skład lub sposób przygotowania wyraźnie różni się od środków spożywczych powszechnie spożywanych i zgodnie z informacją zamieszczoną na opakowaniu jest wprowadzany do obrotu z przeznaczeniem do zaspokajania szczególnych potrzeb żywieniowych: a) osób, których procesy trawienia i metabolizmu są zachwiane lub osób, które ze względu na specjalny stan fizjologiczny mogą odnieść szczególne korzyści z kontrolowanego spożycia określonych substancji zawartych w żywności - taki środek spożywczy może być określany jako "dietetyczny", b) zdrowych niemowląt i małych dzieci w wieku od roku do 3 lat. W ramach ostatniego pkt (lit. b) ustawodawca wyróżnił: preparaty do początkowego żywienia niemowląt jako środek spożywczy specjalnego przeznaczenia żywieniowego stosowany w żywieniu niemowląt przez pierwsze miesiące życia, pokrywający całkowite zapotrzebowanie żywieniowe do czasu wprowadzenia odpowiedniego żywienia uzupełniającego (art. 3 ust. 3 pkt 27 u.b.ż.ż.) oraz preparaty do dalszego żywienia niemowląt jako środek spożywczy specjalnego przeznaczenia żywieniowego stanowiący podstawowy płynny składnik stopniowo różnicującej się diety, stosowany w żywieniu niemowląt od momentu wprowadzenia odpowiedniego żywienia uzupełniającego (art. 3 ust. 3 pkt 26 u.b.ż.ż.). Sam skarżący w niniejszej sprawie oznaczał swoje produkty jako mleko dla dzieci, w tym: mleko początkowe bądź mleko następne. Zgodnie z art. 24 ust. 1 ww. ustawy, środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego muszą spełniać: 1) wymagania określone dla środków spożywczych powszechnie spożywanych oraz 2) szczególne wymagania w zakresie składu oraz sposobu produkcji, zapewniające, że środki te będą zaspokajały specjalne potrzeby żywieniowe konsumentów finalnych zgodnie ze swoim przeznaczeniem. Na mocy art. 24 ust. 2 u.b.ż.ż. środki spożywcze specjalnego przeznaczenia żywieniowego, ze względu na swoje przeznaczenie, obejmują w szczególności następujące grupy, m.in.: 1) preparaty do początkowego żywienia niemowląt, w tym mleko początkowe, oraz preparaty do dalszego żywienia niemowląt, w tym mleko następne; 2) środki spożywcze uzupełniające, obejmujące produkty zbożowe przetworzone i inne środki spożywcze dla niemowląt i małych dzieci w wieku od roku do 3 lat. Jak wynika z treści § 13 rozporządzenia w sprawie środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego preparaty do początkowego żywienia niemowląt oraz preparaty do dalszego żywienia niemowląt są wprowadzane do obrotu pod nazwami, odpowiednio: "preparat do początkowego żywienia niemowląt" i "preparat do dalszego żywienia niemowląt" (ust. 1), przy czym preparaty, o których mowa w ust. 1, wytwarzane wyłącznie z białka mleka krowiego lub białka mleka koziego, są wprowadzane do obrotu pod nazwami, odpowiednio, "mleko początkowe" i "mleko następne". Zatem strona, oznaczając produkty jako mleko początkowe, mleko następne wskazywała nie tylko na ich przeznaczenie, ale i ich charakter jako środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego. Stanowisko to w całości podziela Sąd rozpoznający niniejszą sprawę. Nie budzi wątpliwości Sądu, że obowiązujące przepisy zarówno unijne, jak i prawa krajowego stanowią szczególnie wysokie standardy bezpieczeństwa dla żywności przeznaczonej dla tak wrażliwych odbiorców jak noworodki i małe dzieci. Wobec powyższego każdy producent czy też podmiot wprowadzający tego typu produkty żywnościowe na polski rynek winien przestrzegać obowiązujących w tym zakresie przepisów i poddać produkty te wszystkim rygorom z nich wynikającym. Polemikę z przepisami i regulacjami prawa w takim przypadku można prowadzić w innym trybie niż omijanie czy tez uchylanie się od weryfikacji najistotniejszych cech tych produktów, w zgodzie z obowiązu7jacymi przepisami prawa (zgłoszenie do GIS). Sąd nie uwzględnił zgłoszonego w skardze wniosku o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadka oraz dowodu z opinii biegłego. Jak wynika z art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Procedura sądowoadministracyjna nie zna instytucji dowodu z przesłuchania świadka, ani też dowodu z opinii biegłego sporządzanej na potrzeby postępowania przed sądem administracyjnym. Ponownie prowadząc postępowanie organ państwowej inspekcji sanitarnej uzupełnić winien uwzględnić powyższa ocenę prawna i wskazania w szczególności uzupełnić materiał dowodowy celem rzetelnego ustalenia stanu faktycznego istniejącego w dacie orzekania. Mieć winien na uwadze także obowiązek zachowania zasady ostrożności wobec produktów żywnościowych kierowanych dla najmłodszych dzieci, czyli szczególnej grupy konsumentów. Następnie winien wydać decyzję w oparciu o adekwatna do ustalonego stanu faktycznego normę prawną jednoznacznie wskazana i zinterpretowana adekwatnie do okoliczności sprawy. Uzasadnienie faktyczne i prawne decyzji winno odpowiadać dyspozycji art. 107 § 3 k.p.a. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (teks jedn. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. – dalej "p.p.s.a."), Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji. O zwrocie kosztów postępowania orzeczono jak w punkcie drugim sentencji na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. Na wysokość tych kosztów składa się uiszczony przez skarżącego wpis od skargi w kwocie 200 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego w kwocie 480 zł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło