II SA/Bd 672/17

WyrokWSA w Bydgoszczy2018-01-09

Skład orzekający: Anna Klotz, Renata Owczarzak, Katarzyna Korycka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy działania polegające na agitacji, udziale w manifestacjach, malowaniu napisów antykomunistycznych, kolportażu prasy podziemnej, przygotowywaniu transparentów, organizacji demonstracji i sabotażu, nawoływaniu do obalenia komunizmu, noszeniu symboli opozycyjnych oraz tajnym nauczaniu można uznać za "świadczenie pracy" na rzecz nielegalnych organizacji politycznych i związków zawodowych w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy o emeryturach i rentach z FUS?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że samo sympatyzowanie lub popieranie organizacji, nawet manifestowane, nie jest wystarczające do uznania za "świadczenie pracy". Ustawa wymaga podejmowania konkretnych działań wspierających organizację. Przedłożony materiał dowodowy, w tym zeznania świadków, nie potwierdził w sposób wystarczający, że skarżący świadczył pracę na rzecz nielegalnych organizacji politycznych i związków zawodowych w wymaganym okresie. W szczególności, zeznania świadków były niespójne co do okresu i charakteru działalności, a niektóre dowody (np. dotyczące organizacji FMW) zostały uznane za niewiarygodne z uwagi na datę powstania organizacji lub wiek świadków.
Stan faktyczny
Skarżący T. B. domagał się potwierdzenia, że w latach 1982/1983-1990 świadczył pracę na rzecz nielegalnych organizacji politycznych i związków zawodowych, co miało stanowić podstawę do ustalenia uprawnień emerytalnych. Organ odmówił potwierdzenia, uznając, że opisana przez skarżącego działalność (agitacja, kolportaż, udział w manifestacjach, malowanie napisów, organizacja demonstracji, sabotaż, nawoływanie do obalenia komunizmu, noszenie symboli opozycyjnych) nie stanowi "świadczenia pracy" w rozumieniu przepisów. Skarżący wniósł skargę do sądu, podtrzymując swoje stanowisko i przedstawiając dodatkowe dowody i argumenty. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Klotz Sędziowie sędzia WSA Renata Owczarzak (spr.) asesor WSA Katarzyna Korycka Protokolant asystent sędziego Agnieszka Zakrzewska-Wiśniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi T. B. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie potwierdzenia świadczenia pracy na rzecz nielegalnych organizacji politycznych i związków zawodowych oddala skargę. Decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r., nr [...] Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, działając na podstawie art. 117 ust. 4 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia [...] grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 887 z późn. zm.), art. 22 ustawy z dnia [...] stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 1255) odmówił potwierdzenia, że wnioskodawca - T. B. wykonywał pracę na rzecz organizacji politycznych i związków zawodowych, nielegalnych w rozumieniu przepisów obowiązujących do kwietnia 1989 r., w okresie od 1983 r. do 1989 r. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych podniósł, że strona wystąpiła z wnioskiem o potwierdzenie, że w okresie od 1983 r. do 1989 r. wykonywała pracę na rzecz organizacji politycznych, nielegalnych w rozumieniu przepisów obowiązujących do kwietnia 1989r. Zainteresowany dołączył do wniosku oświadczenia trzech świadków, którzy oznajmili, iż T. R. B. był osobą zaangażowaną w agitację na rzecz obalenia ustroju PRL, brał czynny udział w manifestacjach oraz malował na murach napisy o antykomunistycznej treści. W tym miejscu orzekający organ odniósł się do powszechnego rozumienia "pracy" (wykonywania pracy), wskazując, że zgodnie z definicją leksykalną zawartą w Słowniku Języka [...] PWN - "praca" to "celowa działalność człowieka zmierzająca do wytworzenia określonych dóbr materialnych lub kulturalnych". W ocenie organu orzekającego nie jest możliwe przyjęcie, iż zainteresowany wykonywał pracę na rzecz ww. organizacji, nielegalnych w rozumieniu przepisów obowiązujących do kwietnia 1989 r. Za taką działalność można by uznać np. pracę przy redagowaniu czasopism drugiego obiegu bądź zatrudnienie w podziemnej drukarni. Szef Urzędu zwrócił uwagę, iż uzyskanie decyzji potwierdzającej status działacza opozycji antykomunistycznej wydanej w dniu [...] października 2015 r. na podstawie przepisów ustawy z dnia [...] marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych nie stanowi przesłanki do potwierdzenia wykonywania pracy w rozumieniu ustawy z dnia [...] grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy T. B. wniósł o uchylenie powyższej decyzji i zaliczenie okresu pracy w latach 1983 - 1989 r. jako okresu pracy na rzecz organizacji politycznych i związków zawodowych nielegalnych w rozumieniu przepisów obowiązujących od kwietnia 1989 r., podnosząc, iż w tym czasie regularnie, codziennie wykonywał pracę polegającą na tajnym nauczaniu i agitacji mieszkańców W. i innych części [...] na rzecz obalenia ustroju komunistycznego w [...]. Kolportował w tym czasie regularnie prasę podziemną i ulotki, kalendarze i znaki i materiały propagandowe FMW, WiP, KPN, SW, S. , przygotowywał sabotaż, demonstracje, transparenty i flagi na demonstracje; w tym czasie przewodniczył tajnej organizacji antykomunistycznej na terenie W. o nazwie F. M. W. wykonując codzienną pracę w tej organizacji, tworząc ją od podstaw i pozyskując kilkudziesięciu członków z czego 17 zostało odznaczonych za wybitną działalność niepodległościową w PRL honorową odznaką Stowarzyszenia F. M. W. w 2016 r. W przekonaniu skarżącego, wykonał on więcej pracy na rzecz organizacji niepodległościowych i związków w PRL, niż wielu działaczy z pierwszych stron gazet i nie był przy tym wspierany finansowo w związku z czym wniósł o zmianę krzywdzącej decyzji Szefa Urzędu Do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] stycznia 2017 r., nr [...] i uznanie jego lat pracy od 1983 r. do końca 1989 r. Skarżący podniósł, iż w tym czasie rozprowadzał i kolportował z różnych miejsc w kraju zakazane ulotki solidarnościowe, przywoził je regularnie co tydzień z G. do W. i B., kolportował wśród mieszkańców i członków organizacji antykomunistycznej o nazwie F. M. W., której przewodniczył od samego początku na terenie W. wykonując codzienną pracę na jej rzecz. Odznaczenie w 2016 r. 17 członków tej organizacji antykomunistycznej honorową odznaką Stowarzyszenia F. M. W. świadczy o tym jaką pracę wykonał tworząc tę organizację od podstaw w latach 1983 - 1989 r. Wykonywał też pracę w postaci regularnego rozklejania i kolportażu ulotek, książek, czasopism, kalendarzy i znaczków S.. Wykonywał też pracę w postaci regularnego malowania na ścianach elewacji budynków napisy S., F. M. W., WIP, KPN, S. Walcząca, Precz z Komuną, te prace promocyjne i propagandowe wykonywał do 1983 r. do 1990 r. Skarżący podniósł ponadto, że jego praca polegała także na opracowywaniu i malowaniu ręcznym transparentów o treści S. KPN, FMW, Precz z Komuną S. z Maryją itd., na organizacji demonstracji ulicznych i małego sabotażu co jego zdaniem potwierdził IPN w W. w związku z operacjami jak choćby uszkodzenie i spalenie w 1988 r sowieckiego pomnika wdzięczności na więcborskim rynku, gdzie odrąbał siekierą tablicę i cztery czerwone gwiazdy na szpicy iglastej tego pomnika. P. też ulotki antykomunistyczne na maszynie do pisania i rozprowadzał je publicznie w czasach PRL na terenie W. i B., przylepiając na tablicach ogłoszeń i w miejscach publicznych. Również na koncertach rockowych, w których uczestniczył, i które organizował w latach 80-tych minionego stulecia, nawoływał przez mikrofon do obalenia komunizmu. To samo czynił jako sportowiec sekcji Podnoszenia Ciężarów G. W., zakładając na zawodach sportowych emblematy zakazane solidarności i koszulę z napisem Uwolnić Więzionych za przekonania w PRL wykonując w ten sposób pracę na rzecz obalenia komunizmu w PRL do czego w konsekwencji – jak twierdzi - doprowadził z podobnymi osobami w 1990 r. i co jego zdaniem zostało udowodnione oraz potwierdzone zeznaniami świadków, w tym świadków: T. M., G. S., M. B., R. B., M. W., którzy potwierdzili okoliczność świadczenia pracy. Zdaniem skarżącego w wyniku niedoinformowania powstało fałszywe przekonanie, że okres działalności opozycyjnej w PRL nie jest wliczany do podstawy emerytalnej, co w jego przekonaniu jest celowym działaniem mającym na celu pozbawienie takich osób jak on, należnych uprawnień przez Urząd Do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, podkreślając przy tym, że podstawa prawna jego wniosku to art. 117 ust. 4 ustawy z dnia [...] grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jednolity Dz.U. tekst jedn. z 2009 r., Nr [...], poz. 1227 z późn. zm.). Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, decyzją z dnia [...].04.2017 r., nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając powyższą decyzję Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych stwierdził, że T. R. B. był osobą zaangażowaną w agitację na rzecz obalenia ustroju PRL (noszenie koszulek z napisami na festiwalach w J. lub zawodach sportowych), brał czynny udział w manifestacjach oraz malował na murach napisy o antykomunistycznej treści i z tytułu prowadzonej działalności potwierdzony mu został status działacza opozycji antykomunistycznej wydanej w dniu [...] października 2015 r. na podstawie przepisów ustawy z dnia [...] marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych, jednak zdaniem orzekającego organu przedłożony przez niego materiał dowodowy nie potwierdza świadczenia pracy we wnioskowanym przez niego okresie od [...] stycznia 1983 r. do dnia [...] grudnia 1990 r. na rzecz organizacji politycznych i związków zawodowych, nielegalnych w rozumieniu przepisów obowiązujących do kwietnia 1989 r. Szef Urzędu zwrócił uwagę, że w aktach sprawy znajdują się oświadczenia osób, które potwierdzają pracę strony na rzecz organizacji niepodległościowej w latach 1983 - 1990: m.in. oświadczenie R. B. z dnia [...].08.2014 r. i oświadczenie G. S. z dnia [...].08.2014 r., jednak zarówno R. B., jaki i G. S. potwierdzili działalność opozycyjną strony dopiero od 1988 r. Ponadto G. S. był przesłuchiwany w dniu [...] kwietnia 2003 r. jako świadek w trakcie postępowania prowadzonego w Instytucie Pamięci N. Oddziałowej Komisji Badania Zbrodni przeciwko N. [...] w G. i potwierdził jedynie działalność strony w latach 1988-1989. W trakcie przesłuchań w IPN zarówno Pan S. , jaki i matka strony - R. B., zaprzeczyli okoliczności kolportowania przez wnioskodawcę wydawnictw podziemnych. W oświadczeniu M. B. z dnia [...].01.2016 r. pojawiła się informacja o zaopatrywaniu się "po stanie wojennym" w mieszkaniu strony w "S. ulotki i prasę antykomunistyczną", jednak świadek wskazał, że miał je otrzymywać od R. B., która w protokole przesłuchania w Instytucie Pamięci N. Oddziałowej Komisji Badania Zbrodni przeciwko N. [...] w G. w dniu [...].03.2003 r. wyraźnie stwierdziła, że jej syn "nie kolportował prasy podziemnej". Sam wnioskodawca opisując swoją działalność opozycyjną w piśmie z dnia [...].12.2015 r. wskazał, że miała ona polegać na wyrażaniu swoich poglądów poprzez: powieszenie krzyża w sali w której odbywały się lekcje historii, braniu udziału w demonstracjach, spaleniu pomnika i noszeniu koszulek. Natomiast działalność prowadzona po kwietniu 1989 r., polegająca na przygotowywaniu festiwalu rockowego na rzecz premiera M. i S. nie mieści się w ramach czasowych wskazanych w art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy o FUS. Ponadto orzekający organ podniósł, iż w oświadczeniu z dnia [...] lutego 2017 r. T. M. stwierdził, że był członkiem organizacji F. M. W. w W. w latach 1983-1990 i dlatego jest mu znana działalność strony w jej szeregach. Analogiczne informacje znajdują się w oświadczeniu M. W. z dnia [...].02.2017 r., oświadczeniu G. S. z dnia [...].10.2016 r. oraz oświadczeniu M. B. z dnia [...].10.2016 r. Z uwagi jednak na fakt, że z materiału dowodowego znajdującego się w sprawie dotyczącej potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej na podstawie przepisów ustawy z dnia [...] marca 2015 r. o działaczach (...) wynika, że organizacja ta powstała dopiero w 1988 r., organ odmówił wiarygodności powyższym oświadczeniom. W aktach sprawy znajduje się także relacja samego wnioskodawcy na stronie internetowej Stowarzyszenia F. M. W., w której Pan B. wskazał, że FWM w W. istniała dopiero od 1988 r. Wprawdzie T. B. oraz jego matka R. B. poinformowali, że od 1983 r. wnioskodawca miał wykonywać pracę na rzecz NSZZ "S.", jednak zdaniem organu brak dowodów potwierdzających powyższą okoliczność. W skardze do sądu T. B. wniósł o uchylenie decyzji Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych i zaliczenie lat pracy w latach 1982 - 1990 r. na rzecz organizacji politycznych i związków zawodowych nielegalnych w rozumieniu przepisów obowiązujących do kwietnia 1989 r. w okresie od 1982 r. do 1990r. Zaskarżona decyzja w przekonaniu skarżącego jest sprzeczna z zasadami wiedzy, prawa i logiki oraz z powszechnie uznawaną definicją pracy, którą skarżący rozumie jako: "Praca - miara wysiłku włożonego przez człowieka w wytworzenie danego dobra; świadoma czynność polegająca na wkładanym wysiłku (działalność lub oddziaływanie) człowieka w celu osiągnięcia założonego przez niego celu; czynności umysłowe i fizyczne podejmowane dla realizacji zamierzonego celu." Zdaniem skarżącego, dokonana przez orzekający w tej sprawie organ administracji – ocena dowodów w postaci zeznań świadków oraz interpretacji dokumentów, nie spełnia wymogów określonych przepisami K.p.a. dla uznania, iż ma ona charakter pełny tj. odnosi się do wszystkich dowodów oraz swobodny czyli oparty na logicznych wnioskach wynikających w posiadanej wiedzy i doświadczenia życiowego. Skarżący podniósł bowiem, że w trakcie przesłuchania jego matki, które odbyło się w Instytucie Pamięci N., potwierdziła ona, że w jego posiadaniu znajdowały się "gazetki solidarnościowe - kilka egzemplarzy", co potwierdza prowadzenie kolportażu, natomiast kolejne zeznania świadków: T. M. i M. W. potwierdzają (zgodnie z ustawą) jego pracę i działalność na rzecz organizacji niepodległościowych i związków zawodowych w czasach PRL od 1983 r. do 1989 r. Pracę w latach 1989 - 1990 r. dla opozycji antykomunistycznej w PRL w Wojewódzkiej Radzie N. w B., której był członkiem w komisji kultury z ramienia opozycji antykomunistycznej, potwierdza Wojewódzka Rada N. w B. w uchwale Nr [...] z dnia [...] grudnia 1989 r. wskazując w niej, że powołała T. B. na członka Komisji Kultury Wojewódzkiej Rady N. w B.. W dalszej części skargi, jej autor przytoczył argumentację zawartą uprzednio we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, dodatkowo uzupełniając jej treść sporządzonym przez siebie szczegółowym życiorysem. W odpowiedzi na skargę organ, nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia, wniósł o jej oddalenie, wskazując, że po ponownej analizie akt sprawy nie znalazł podstaw do zmiany zaskarżonego orzeczenia, ponieważ zostało ono podjęte zgodnie ze stanem faktycznym oraz w oparciu o obowiązujące przepisy prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2017 r., poz. 2188) sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "ppsa". Orzekanie - w myśl art. 135 ppsa - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Sąd, uwzględniając skargę na decyzję, uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co wynika z art. 145 § 1 pkt 1 ppsa. W świetle powyższych zasad skarga nie jest zasadna i podlega oddaleniu. Na wstępie należy podkreślić, że w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym skarżący wnioskował o to, by Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych potwierdził na podstawie art. 22 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego w związku z art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, że w okresie od 1982 - 83 r. do 1990 r. świadczył pracę na rzecz organizacji politycznych i związków zawodowych, nielegalnych w rozumieniu przepisów obowiązujących do kwietnia 1989 r. Opisując swoją działalnosć skarżący stwierdził, że w latach 1983 - 1990 miał regularnie kolportować prasę podziemną i ulotki, kalendarze, znaki, materiały propagandowe FMW, WiP, KPN, SW i S., przygotowywał sabotaż, demonstracje, transparenty i flagi na demonstracje, malował napisy na ścianach, organizował demonstracje uliczne oraz nawoływał do obalenia komunizmu na koncertach rockowych. Miał także nosić koszulkę z napisem "Uwolnić Więzionych" na zawodach sportowych w podnoszeniu ciężarów i brać udział w cotygodniowych wiecach po mszach za Ojczyznę w kościele św. Brygidy. Na dowód powyższego skarżący przedstawił oświadczenia: G. S. z dnia [...].10.2016 r., M. B. z dnia [...].10.2016 r. i R. B. (swojej matki) z dnia [...].10.2016 r. Ponadto wnioskodawca załączył legitymację R. B. potwierdzającą jej członkostwo w Związku Nauczycielstwa [...] od [...].09.1972 r. i w Komisji Międzyszkolnej NSZZ "S." od [...] stycznia 1981 r. Do pisma z dnia [...] lutego 2017 r. dołączył zaświadczenie o zatrudnieniu i wynagrodzeniu od [...].09.1984 r. do [...].12.1984 r. w charakterze ucznia nauki zawodu w spółce "W. " w W., pismo Prezydium Wojewódzkiej Rady N. w B. z dnia [...].04.1990 r. o dacie odbycia kolejnego posiedzenia, oświadczenie T. M. z dnia [...].02.2017r. i oświadczenie M. W. z dnia [...].02.2017 r., znaczki z napisami, m.in.: "Walczące K. W., "Poczta S.", "S. Niepodległość - Wolna Poczta, B. Plama Katyń, numer pisma "Świadectwo" z dnia [...].03.1989 r., numer pisma Wiadomości Wolnych Związków z dnia [...].05.1989 r. oraz kalendarz z napisem "Zakładaj Komitety Organizacyjne NSZZ 'Solidarność'" na rok 1989. Zwrócić jednak należy uwagę, że przywołany przepis art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia [...] grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych wyraźnie mówi o "świadczeniu pracy na rzecz organizacji politycznych i związków zawodowych". Nie jest zatem wystarczające samo sympatyzowanie, czy też popieranie danej organizacji, nawet gdyby to poparcie zostało wyraźnie zamanifestowane np. słownie, czy pisemnie. Ustawa wyraźnie bowiem wymaga "świadczenia pracy", a więc podejmowania konkretnych działań wspierających taką organizację. Ponadto art. 22 ust. 1 ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego stanowi, że wniosek osoby zainteresowanej powinien być "udokumentowany". Wymóg ten oznacza, że to osoba pragnąca uzyskać potwierdzenie świadczenia pracy na rzecz organizacji politycznych i związków zawodowych, nielegalnych w rozumieniu przepisów obowiązujących do kwietnia 1989 r., ma obowiązek po pierwsze wskazać okoliczności faktyczne świadczące o jej pracy na rzecz nielegalnych organizacji politycznych, a po drugie okoliczności te udowodnić przy pomocy dokumentów lub zeznań świadków. Nie zwalnia to oczywiście organu od obowiązku podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli (art. 7 kpa). Wskazać należy, że wyroku z dnia 27 lipca 2011 r. sygn. akt II OSK 1560/10 Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że realizując zasadę prawdy obiektywnej, na podstawie art. 7 i 77 § 1 kpa, organ jest wprawdzie zobowiązany do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, jednakże strona nie jest zwolniona od lojalnego współdziałania w wyjaśnianiu okoliczności faktycznych, przy czym co istotne – przedstawione dowody na poparcie określonych twierdzeń strony, muszą być wiarygodne, aby ustalany następnie na ich podstawie stan faktyczny był spójny, czyli pozbawiony wewnętrznych sprzeczności. Odnosząc powyższe rozważania do kontrolowanego postępowania administracyjnego, należy zgodzić się z organem, że skarżący, na którym również spoczywał ciężar udowodnienia okoliczności wskazanych we wniosku inicjującym postępowanie, nie udokumentował w sposób wystarczający tego, że świadczył pracę na rzecz organizacji politycznych i związków zawodowych, nielegalnych w rozumieniu przepisów obowiązujących do kwietnia 1989 r. we wnioskowanym przez niego okresie, tj. w okresie od [...] stycznia 1983 r. do dnia [...] grudnia 1990 r. Sąd podziela stanowisko organu, że skarżący był osobą zaangażowaną w agitację na rzecz obalenia ustroju PRL (noszenie koszulek z napisami na festiwalach w J. lub zawodach sportowych), brał czynny udział w manifestacjach oraz malował na murach napisy o antykomunistycznej treści, a z tytułu prowadzonej działalności istniały podstawy do uzyskania potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej decyzją z dnia [...] października 2015 r. na podstawie przepisów ustawy z dnia [...] marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych, jednak przedłożony przez niego materiał dowodowy nie potwierdza świadczenia pracy we wnioskowanym przez niego okresie od [...] stycznia 1983 r. do dnia [...] grudnia 1990 r. na rzecz organizacji politycznych i związków zawodowych, nielegalnych w rozumieniu przepisów obowiązujących do kwietnia 1989 r. W aktach niniejszej sprawy znajdują się oświadczenia osób, które potwierdzają działalność strony na rzecz organizacji niepodległościowej w latach 1983-1990: m.in. oświadczenie R. B. z dnia [...].08.2014 r. i oświadczenie G. S. z dnia [...].08.2014 r., ale te same osoby potwierdzają też działalność opozycyjną strony, jednak dopiero od 1988 r. Ponadto G. S. był przesłuchiwany w dniu [...] kwietnia 2003 r. jako świadek w trakcie postępowania prowadzonego w Instytucie Pamięci N. Oddziałowej Komisji Badania Zbrodni przeciwko N. [...] w G. i potwierdził jedynie działalność strony w latach 1988-1989. W trakcie przesłuchań w IPN zarówno G. S., jaki i matka strony zaprzeczyli podnoszonej przez stronę okoliczności kolportowania wydawnictw podziemnych, a w oświadczeniu M. B. z dnia [...].01.2016 r. pojawia się informacja o zaopatrywaniu się "po stanie wojennym" w mieszkaniu strony w "solidarnościowe ulotki i prasę antykomunistyczną", jednak świadek wskazał, że miał je otrzymywać od R. B., która w protokole przesłuchania w Instytucie Pamięci N. Oddziałowej Komisji Badania Zbrodni przeciwko N. [...] w G. w dniu 20.03.200r. wyraźnie stwierdziła, że jej syn "nie kolportował prasy podziemnej". Sam wnioskodawca opisując swoją działalność opozycyjną w piśmie z dnia [...].12.2015 r. wskazał, że miała ona polegać na wyrażaniu swoich poglądów poprzez: powieszenie krzyża na sali w której odbywały się lekcje historii, braniu udziału w demonstracjach, spaleniu pomnika i noszeniu koszulek. Natomiast działalność prowadzona po kwietniu 1989 r. polegająca na przygotowywaniu festiwalu rockowego na rzecz premiera M. i S., jak słusznie zauważył orzekający w sprawie organ administracji, nie mieści się w ramach czasowych wskazanych w art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy o FUS. Prawidłowość ustalenia stanu faktycznego sprawy potwierdzają kolejne środki dowodowe w postaci zeznań świadków, które to zeznania ocenione przez organ jako niewiarygodne, nie mogły zostać uwzględnione jako podstawa faktyczna pozytywnego rozpatrzenia wniosku skarżącego. Wskazać tu należy, iż w oświadczeniu z dnia [...] lutego 2017 r. T. M. stwierdził, że był członkiem organizacji F. M. W. w W. w latach 1983-1990 i dlatego jest mu znana działalność skarżącego w jej szeregach. Analogiczne informacje znajdują się w oświadczeniu M. W. z dnia [...].02.2017 r., oświadczeniu G. S. z dnia [...].10.2016 r. oraz oświadczeniu M. B. z dnia [...].10.2016r., jednak z materiałów postępowania dowodowego znajdującego się w sprawie dotyczącej potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej, na podstawie przepisów ustawy z dnia [...] marca 2015 r. o działaczach (...) wynika, że organizacja ta powstała dopiero w 1988 r., a zatem słusznie organ odmówił wiarygodności powyższym oświadczeniom. Ponadto w 1983 r. skarżący miał 14 lat, co również podważa wiarygodność twierdzenia o świadczeniu pracy w rozumieniu art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia [...] grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. W aktach sprawy znajduje się także relacja samego wnioskodawcy znajdująca się na stronie internetowej Stowarzyszenia F. M. W., w której skarżący wskazał, że F. M. W. w W. istniała dopiero od 1988 r. Wprawdzie T. B. oraz jego matka zwracali uwagę, że od 1983 r. wnioskodawca miał wykonywać pracę na rzecz NSZZ "S.", jednak brakuje dowodów potwierdzających powyższą okoliczność. Nie ulega wątpliwości, że R. B. była członkiem Komisji Międzyszkolnej NSZZ "S." od [...] stycznia 1981 r., co wynika z legitymacji, to jednak w tym czasie była to legalnie działająca organizacja. Podstawowym obowiązkiem organu administracyjnego, przygotowującego się do wydania decyzji, jest zebranie i ocena materiału dowodowego, który pozwoliłby ustalić wszystkie okoliczności istotne w sprawie (art. 7 i 77 KPA). Ponieważ nie ma ustawowej definicji "okoliczności istotne w sprawie", ani nie jest możliwe sformułowanie uniwersalnej, zawsze poprawnej definicji tego określenia, organ jest zobowiązany zapewnić stronie czynny udział w postępowaniu (art. 10 § 1 KPA), a w szczególności organ powinien ustosunkowywać się do wniosków dowodowych strony i okoliczności faktycznych wskazywanych przez stronę dla wyjaśnienia swego postępowania (art. 78 i nast. KPA). Konsekwencją jest obowiązek organu wyjaśnienia w uzasadnieniu decyzji wyboru faktów uznanych przez organ za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz wskazanie przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej (art. 107 § 3 KPA). Analiza akt sprawy pod kątem realizacji ww. przepisów procedury administracyjnej pozwala stwierdzić, że orzekający w sprawie organ administracji nie uchybił regułom pełnego i rzetelnego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, które finalnie nie pozwoliło jednak na pozytywne załatwienie wniosku skarżącego, lecz z tego powodu nie sposób czynić zarzutu niedostatecznego zbadania sprawy pod kątem realizacji zasady prawdy obiektywnej. Powoływane przez skarżącego zeznania świadków, wbrew jego przekonaniu, nie są spójne z wywodzoną przez niego tezą, zarówno co do okresu rzekomego świadczenia pracy na rzecz organizacji politycznych i związków zawodowych, nielegalnych w rozumieniu przepisów obowiązujących do kwietnia 1989 r., jak również co do samego charakteru podejmowanej przez skarżącego działalności. Podnoszona przez skarżącego okoliczność, że w trakcie przesłuchania jego matki, które odbyło się w Instytucie Pamięci N., potwierdziła ona, że w jego posiadaniu znajdowały się "gazetki solidarnościowe - kilka egzemplarzy", co według niego potwierdza prowadzenie kolportażu, spotkało się z trafną uwagą organu administracji wskazującą, iż sam fakt posiadania wydawnictw opozycyjnych nie jest jednoznaczny z ich rozprowadzaniem, przy czym w protokole przesłuchania z dnia [...].03.2003 r. Pani B. stwierdziła, że "nie widziała u syna nigdy żadnej prasy. On nie kolportował prasy podziemnej". Zwrócić również należy uwagę na określoną moc dowodową powoływanych przez stronę skarżącą środków dowodowych w postaci zeznań niektórych świadków, którzy ze względu na posiadany wiek, nie mogą stanowić wiarygodnego źródła dowodowego na potwierdzenie konkretnych, istotnych z punktu widzenia rozstrzygnięcia, faktów. Odnieść należy to spostrzeżenie do świadka G. S. (ur. w 1971 r. – w 1983 r. miał 12 lat), a więc pomimo posiadania pewnej wiedzy świadka na temat okoliczności stanu faktycznego, to jednak ze względu na zbyt młody wiek, nie sposób uznać, iż są to wiarygodne spostrzeżenia świadka, które mogą kształtować stan faktyczny sprawy odnoszący się do określenia rodzaju działalności skarżącego, począwszy od 1983 r., kiedy on sam miał 14 lat (ur. 1969 r.). Ponadto wbrew twierdzeniom strony, przeprowadzone postępowanie wyjaśniające wykazało, że Instytut Pamięci N. nie posiada żadnych materiałów dowodowych potwierdzających działalność opozycyjną wnioskodawcy, o czym świadczy treść pisma tej instytucji z dnia [...].05.2016 r.: "Jednocześnie wyjaśniam, że w zasobie IPN nie odnaleziono żadnych materiałów archiwalnych dotyczących jego działalności opozycyjnej". Analogiczna informacja znalazła się w uzasadnieniu postanowienia o umorzeniu śledztwa IPN Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko N. [...] w G. z dnia [...].10.2003 r., sygn. akt S 3/03/Zk: "Na koniec zasadnym jest podkreślić, iż poczynione w toku śledztwa poszukiwania materiałów wytworzonych przez służby bezpieczeństwa państwa komunistycznego w latach 1985-1988 nie zawierają żadnych dokumentów, które dałyby podstawę do uznania, iż T. B. zaangażowany był w ruchu opozycyjnym.". Dla przedmiotu niniejszego postępowania również okoliczność odznaczenia Krzyżem Wolności i S., nie ma wpływu na spełnienie przesłanek przepisu normy prawnej wynikającej z przepisu art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia [...] grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w kontekście uznania, że strona wykonywała pracę na rzecz NSZZ "S.". Uwzględniając powyższe rozważania należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, a jej uzasadnienie spełnia wymogi z art. 107 kpa, ponieważ zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne oraz ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa. Mające zastosowanie w sprawie przepisy zostały także należycie zinterpretowane i użyte. Sąd nie doszukał się też innych naruszeń przepisów prawa materialnego, czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonych decyzji. Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 151 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło