II SA/Bd 674/11

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2012-09-03

Skład orzekający: Elżbieta Piechowiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżącej należy przyznać prawo pomocy w postępowaniu administracyjnym pomimo braku istotnej zmiany sytuacji majątkowej?
Ratio decidendi
Prawo pomocy przyznaje się osobom, które wykażą, że nie są w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W przypadku braku istotnej zmiany sytuacji majątkowej i negatywnych rozstrzygnięć sądów wyższej instancji, prawo pomocy należy odmówić.
Stan faktyczny
Skarżąca I.S. złożyła skargę na decyzję Wojewody dotyczącą wejścia na teren nieruchomości w celu wykonania robót budowlanych. W trakcie postępowania wielokrotnie wnioskowała o przyznanie prawa pomocy, w tym zwolnienie od kosztów oraz przyznanie pełnomocnika. Jej sytuacja majątkowa nie uległa istotnej zmianie, a wcześniejsze wnioski o prawo pomocy zostały odrzucone przez sąd i Naczelny Sąd Administracyjny.
Rozstrzygnięcie
Odmówił przyznania prawa pomocy skarżącej I.S.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Piechowiak po rozpoznaniu w dniu 3 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I.S. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi I.S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. Nr [...] w przedmiocie wejścia na teren nieruchomości w celu wykonania robót budowlanych postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. I.S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. Nr [...] w przedmiocie wejścia na teren nieruchomości w celu wykonania robót budowlanych. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi, skarżąca wniosła o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów oraz przyznanie pełnomocnika. Postanowieniem z dnia 25 sierpnia 2011r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy oddalił wniosek skarżącej o przyznanie jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Po rozpoznaniu sprzeciwu wniesionego od powyższego postanowienia, postanowieniem z 21 września 2011r. sąd odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy, poprzez zwolnienie od kosztów w połowie. Postanowieniem z 7 grudnia 2011r. Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie II OZ 1285/11, oddalił zażalenie skarżącej na postanowienie z 21 września 2012r. W dniu 7 stycznia 2012r. skarżąca złożyła ponowny wniosek o prawo pomocy. Postanowieniem z dnia 10 lutego 2012r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy oddalił wniosek skarżącej. Po rozpoznaniu sprzeciwu wniesionego od powyższego postanowienia, postanowieniem z 12 marca 2012r. sąd odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy. Postanowieniem natomiast z 25 kwietnia 2012r. Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie II OZ 329/12 oddalił zażalenie skarżącej na postanowienie z 12 marca 2012r. W związku z powyższym, zarządzeniem z 14 maja 2012r. wezwano skarżącą do wykonania zarządzenia z 29 czerwca 2011r., wzywającego skarżącą do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 500zł. W odpowiedzi na powyzsze wezwanie, skarżąca złożyła kolejny wniosek o przyznanie jej prawa pomocy. Jak wynika z przedłożonego przez skarżącą formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy, skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, osiągając comiesięczny dochód z wynagrodzenia za pracę w wysokości [...] zł, jako posiadany majątek skarżąca zadeklarowała budynek wielolokalowy. Jako konieczne wydatki, skarżąca wskazała niezbędne koszty związane z utrzymaniem swoim oraz posiadanej nieruchomości. Postanowieniem z dnia 6 lipca 2012r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy oddalił wniosek skarżącej. W złożonym od powyższego postanowienia sprzeciwie skarżąca wniosła o zwolnienie jej od kosztów sądowych w połowie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2012r. poz. 270. – dalej powoływanej jako "p.p.s.a."), w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Ogólną zasadą, wyrażoną w art. 199 p.p.s.a. jest, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Instytucja prawa pomocy stanowić ma wsparcie tych osób, których sytuacja majątkowa jest taka, że nie są one w stanie same ponieść kosztów toczącego się postępowania, a to pozbawiłoby je możliwości skorzystania z konstytucyjnie zagwarantowanego prawa do sądu. Tym samym ma ona charakter wyjątkowy. Prawo pomocy w pierwszej kolejności winno być przyznawane osobom bezrobotnym, samotnym, bez stałego źródła dochodu i bez majątku. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje wówczas, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie natomiast częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jedynym kryterium, jakim kieruje się Sąd rozpatrując wniosek strony w tym przedmiocie są możliwości zarobkowe i sytuacja finansowa strony. Inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne do uwzględnienia wniosku, w całości spoczywa na wnioskodawcy, który obowiązany jest rzetelnie i rzeczowo przedstawić swoją sytuację majątkową w sposób umożliwiający jej ocenę. Jak wynika z zawartych w przedłożonym przez skarżącą formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy informacji, są one tożsame z informacjami zawartymi w uprzednio składanych przez skarżącą wnioskach o przyznanie prawa pomocy. Sytuacja skarżącej nie zmieniła się na jej niekorzyść od czasu złożenia w dniach 22 sierpnia 2011r. i 6 lutego 2012r. wniosków poprzedzających złożenie w dniu 25 czerwca 2012r. wniosku podlegającego rozpoznaniu. Zwrócić uwagę należy, iż stanowisko sądu pierwszej instancji dwukrotnie w niniejszej sprawie odmawiającego skarżącej przyznania prawa pomocy postanowieniami z dnia 21 września 2011r. i 12 marca 2012r., podtrzymał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach z dnia 7 grudnia 2011r. w sprawie o sygn. akt II OZ 1285/11 oraz z dnia 25 kwietnia 2012r. w sprawie o sygn. akt II OZ 329/12, oddalających zażalenia skarżącej na wydane postanowienia tut. Sądu, wydane w przedmiocie prawa pomocy, wskazując iż zażalenia te nie mają usprawiedliwionych podstaw. Zwrócić uwagę należy, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy rozpatrywał wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, jak i częściowym a także kwestię zwolnienia od kosztów sądowych w połowie. Wskazać przy tym należy, że zgodnie z art. 190 p.p.s.a., sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. W związku z powyższym, przy braku istotnej zmiany sytuacji majątkowej skarżącej, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło