II SA/Bd 730/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Wójcik Sędziowie sędzia WSA Mariusz Pawełczak asesor WSA Joanna Ziołek (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Marlena Krzyżaniak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi D. T. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2025 r. nr [...] w przedmiocie zmiany nazwiska 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej D. T. G. kwotę 100 (sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu [...] kwietnia 2025 r. do Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w W. wpłynął wniosek D. T. G. (dalej także jako: "Skarżąca", "Wnioskodawczyni") o zmianę nazwiska "[...]" na "[...]". Skarżąca wniosek umotywowała chęcią ujednolicenia nazwisk w rodzinie oraz podkreśleniem silnych więzi rodzinnych. Według Skarżącej, wspólne nazwisko będzie odzwierciedlać bliskość oraz ułatwi funkcjonowanie w codziennym życiu, m.in. w kontaktach z instytucjami edukacyjnymi i medycznymi. Podkreśliła, że nie planuje zawarcia związku małżeńskiego, dlatego nie ma możliwości zmiany nazwiska tym sposobem. Wskazała ponadto na brak więzi z własnym nazwiskiem rodowym. Według Skarżącej, noszone nazwisko nie odzwierciedla jej obecnej sytuacji rodzinnej, gdyż ojciec nie żyje, a matka, po zawarciu drugiego małżeństwa, nosi inne nazwisko. Decyzją z dnia [...] maja 2025 r. Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego w W. odmówił Wnioskodawczyni zmiany nazwiska z "[...]" na "[...]". W uzasadnieniu decyzji stwierdził, że nie zachodzą uzasadnione, udowodnione ważne przyczyny do zmiany nazwiska. Organ uznał, że w aktualnym porządku prawnym nie ma możliwości zmiany nazwiska na nazwisko partnera bez zawarcia związku małżeńskiego, nawet gdy wnioskodawca chęć zmiany uzasadnia silnymi więzami emocjonalnymi, wspólnym życiem oraz tworzeniem rodziny. W odwołaniu Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i pozytywne rozpatrzenie wniosku o zmianę nazwiska. Zarzuciła wydanie decyzji z pominięciem istotnych okoliczności faktycznych i psychologicznych. W uzasadnieniu odwołania Wnioskodawczyni podniosła, że od dłuższego czasu posługuje się wnioskowanym nazwiskiem, a ponadto wskazała na potrzebę ujednolicenia nazwiska w rodzinie. Wskazała na osobiste znaczenie zmiany nazwiska odnosząc się do braku pozytywnych skojarzeń. Podała, że matka opuściła ja w wieku 11 lat a ojciec przez wiele lat zmagał się z uzależnieniem od alkoholu, ostatecznie przegrywając z tą chorobą. Podała, że nazwisko nie niesie dla niej żadnej wartości emocjonalnej czy tożsamościowej, a wręcz przeciwnie – wywołuje wstyd, smutek i poczucie odrzucenia. Wskazała na przysługujące jej prawo do godnego życia psychicznego. Decyzją z dnia [...] lipca 2025 r. Wojewoda [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu Wojewoda zgadzając się ze stanowiskiem Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w W. stwierdził, że nie można uznać, iż pozostawanie w związku partnerskim jest ważnym powodem do zmiany nazwiska. Argumentacja Skarżącej zawarta w odwołaniu oraz wniosku, zdaniem organu, sprowadza się do stwierdzenia, że jej partner życiowy oraz dzieci z tego związku noszą nazwisko "[...]" oraz, że nie planują zawrzeć małżeństwa, a wnioskodawca nie chce by "instytucja małżeństwa była koniecznym warunkiem dla uznania (...) tożsamości rodzinnej". W ocenie organu, w obowiązującym stanie prawnym pozostawanie przez osoby w związku o charakterze konkubinatu, tj. w innym związku niż związek małżeński, nie stanowi "ważnego powodu" - w rozumieniu art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 17 października 2008 r. o zmianie imienia i nazwiska (Dz. U. z 2021 r. poz. 1988 ze zm.; dalej także jako: "u.z.i.n.") - do zmiany nazwiska jednego z partnerów na nazwisko drugiego partnera. Odmienne uznanie prowadziłoby, zdaniem organu, do obejścia prawa, gdyż stanowiłoby substytut zawarcia związku małżeńskiego. Ponadto zastosowanie takiej szerokiej wykładni pojęcia "ważne powody" i uznanie, że takim ważnym powodem jest pozostawanie w trwałym związku partnerskim z inną osobą, byłoby mylące w kontaktach społecznych i obrocie prawnym, co do rodzaju więzi rodzinnych (w sensie prawnym) łączących osoby partnerów. Wojewoda [...] przyznał zatem słuszność przytoczonej przez organ pierwszej instancji uwadze, iż polski porządek prawny nie legalizuje związków partnerskich. Pod ochroną państwa pozostaje jedynie małżeństwo. Jednym z atrybutów związku małżeńskiego jest możliwość dokonania wyboru nazwiska, czego konsekwencją może być noszenie wspólnego nazwiska przez żonę i męża. Ustawodawca nie przewidział natomiast tworzenia innego rodzaju związków, w których partnerzy nosiliby to samo nazwisko. Uznanie, iż samo pozostawanie w innym związku niż małżeński stanowi ważny powód do zmiany nazwiska jednego z partnerów na nazwisko drugiego partnera (jak przy związkach małżeńskich) oznaczałoby bowiem rozszerzenie możliwości wyboru nazwiska na osoby pozostające w tych związkach. Odnosząc się do twierdzeń Skarżącej zawartych we wniosku oraz odwołaniu, z których wynika, że zmiana nazwiska jest dla niej ważna, poza potrzebą ujednolicenia nazwiska w rodzinie, również ze względu na samopoczucie, nie utrzymywanie więzi z nazwiskiem rodowym oraz, że dalsze noszenie nazwiska "[...]" narusza jej dobra osobiste, tożsamość i prawo do godnego życia psychicznego, Wojewoda [...] stwierdził, że ważnego powodu do zmiany nazwiska nie może stanowić brak więzi emocjonalnej z ojcem. Niechęć danej osoby do noszonego nazwiska sama w sobie nie jest wystarczającym powodem do zmiany nazwiska. Powód do zmiany nazwiska musi być ważny także z obiektywnego punktu widzenia. Subiektywne przekonanie o potrzebie zmiany nie jest wystarczające. Obowiązujące przepisy prawa nie pozwalają powodów Skarżącej uznać za "ważne powody" w rozumieniu u.z.i.n. Tym samym organ nie zgodził się ze Skarżącą, że Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego w W. pominął istotne okoliczności faktyczne i psychologiczne oraz wydał decyzję przy błędnej wykładni art. 4 ust. 1 pkt 2 u.z.i.n. Kierownik w uzasadnieniu decyzji szczegółowo wyjaśnił bowiem podstawy jej wydania odnosząc się do polskiego systemu prawa. To, że Skarżąca nie zgadza się z wynikiem oceny przeprowadzonej przez organ pierwszej instancji w zakresie spełnienia przesłanek do zmiany nazwiska nie oznacza, że można mu skutecznie postawić zarzut ich pominięcia. Z kolei odnosząc się do argumentu przywołanego w odwołaniu od decyzji, tj. używania nazwiska "[...]" w życiu codziennym, Wojewoda [...] stanął na stanowisku, że nawet wieloletnie używanie innego imienia i nazwiska dokonane z wyboru, a nie konieczności, nie musi uzasadniać dopuszczalności ich zmiany, jeśli nie znajduje odzwierciedlenia w rzeczywistej, istotnej, a więc obiektywnej potrzebie dalszego używania tych przybranych, używanych imion lub nazwiska. Okoliczność używania imienia i nazwiska według subiektywnego wyboru, na potrzeby kontaktów służbowych lub towarzyskich nie jest powodem obiektywnie uzasadniającym potrzebę dokonania takiej zmiany. Zdaniem organu, samo posługiwanie się przez Wnioskodawczynię imieniem i nazwiskiem w kontaktach towarzyskich czy biznesowych nie świadczy jeszcze o tym, że jest to okoliczność szczególna, nadzwyczajna, która uzasadniałaby wydanie decyzji zgodnej z wnioskiem Skarżącej. W skardze do tut. Sądu Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody [...] i zobowiązanie organu do ponownego rozpoznania sprawy z uwzględnieniem okoliczności podnoszonych w skardze. Skarżąca zarzuciła, że organ nie wziął pod uwagę istotnych okoliczności jej sytuacji osobistej i rodzinnej, które uzasadniają zmianę nazwiska. Podniosła, że nazwisko, którego chce się zrzec jest powiązane z osobami, z którymi nie utrzymuje żadnych więzi emocjonalnych. Skarżąca wskazała, że została porzucona przez matkę w wieku 11 lat, a jej ojciec był osobą uzależnioną od alkoholu. Z powodu uzależnienia zmarł. Matka ponownie wyszła za mąż i nosi inne nazwisko. Utrzymywanie Skarżącej przy tym nazwisku budzi u niej negatywne skojarzenia, powoduje cierpienie emocjonalne i narusza jej dobro osobiste. Skarżąca wskazała, że zmiana nazwiska nie jest związana z chęcią przyjęcia nazwiska partnera, lecz wynika z faktu, iż jej dwie córki — H. K. i A. K. — noszą to nazwisko. Skarżącej w związku z tym zależy na tym, aby w dokumentach i codziennym życiu formalnie nosić to samo nazwisko co dzieci, co ułatwi i uporządkuje kontakty z placówkami edukacyjnymi, medycznymi i administracyjnymi. Skarżąca podkreśliła, że jej związek partnerski jest trwały, a posiadanie wspólnego mieszkania, którego oboje z partnerem są właścicielami świadczy o stabilności jej sytuacji życiowej. Podstawą zmiany nazwiska są więc względy osobiste, rodzinne i psychologiczne, a nie relacja partnerska. Nazwisko "[...]" jest przez Skarżącą używane na co dzień zarówno w życiu społecznym, jak i w działalności biznesowej. Jego formalne uznanie w dokumentach jest istotnym elementem terapii i procesu odbudowy tożsamości. Skarżąca zarzuciła ponadto, że organ w piśmie odmownym wskazał, iż nie przedstawiła dowodu, nie wskazując przy tym jednoznacznie, jakiego rodzaju dokumenty są przez organ wymagane. Tego rodzaju nieprecyzyjna komunikacja ze strony organu uniemożliwia obywatelowi skuteczne odniesienie się do zarzutów i narusza zasadę zaufania do organów władzy publicznej. Zdaniem Skarżącej, działanie organu administracji publicznej, polegające na arbitralnej odmowie uznania jej prawa do posługiwania się nazwiskiem zgodnym z jej wolą, stanowi naruszenie podstawowych praw człowieka, w tym prawa do poszanowania życia prywatnego i tożsamości osobistej, gwarantowanego w art. 47 Konstytucji, art. 8 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka oraz art. 7 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Podczas rozprawy Skarżąca podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie oraz zaznaczyła, że odbywa terapię. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1247) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym badana jest co do zasady wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa, obowiązujących w dacie wydania zaskarżonego aktu do zaistniałego stanu faktycznego, jak również trafność wykładni tych przepisów oraz prawidłowość przyjętej procedury. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej także jako: "p.p.s.a."), uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W razie niewystąpienia wskazanych uchybień na mocy art. 151 p.p.s.a. skarga podlega oddaleniu. Mając na uwadze powyższy zakres kognicji Sąd uznał, iż poddana kontroli decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2025 r. narusza przepisy prawa, co uzasadnia wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Zaskarżona decyzja wydana została na podstawie przepisów ustawy z dnia 17 października 2008 r. o zmianie imienia i nazwiska (Dz. U. z 2021 r. poz. 1988 ze zm.; dalej także jako: "u.z.i.n."). Przepis art. 4 ust. 1 u.z.i.n. stanowi, że zmiany imienia i nazwiska można dokonać wyłącznie z ważnych powodów, w szczególności gdy dotyczą zmiany: 1) imienia lub nazwiska ośmieszającego albo nielicującego z godnością człowieka; 2) na imię lub nazwisko używane; 3) na imię lub nazwisko, które zostało bezprawnie zmienione; 4) na imię lub nazwisko noszone zgodnie z przepisami prawa państwa, którego obywatelstwo również się posiada. Zgodnie z art. 12 ust. 1 u.z.i.n. decyzję o zmianie imienia lub nazwiska bądź decyzję o odmowie zmiany imienia lub nazwiska wydaje kierownik urzędu stanu cywilnego, do którego został złożony wniosek, albo jego zastępca. Z treści art. 4 u.z.i.n. wynika, że decyzja ta ma charakter uznaniowy, co oznacza, iż w przypadku zaistnienia ustawowo określonych przesłanek, w tym przypadku "ważnych powodów", organ administracji ma możliwość wyboru treści rozstrzygnięcia. Przesądza o tym użycie przez ustawodawcę sformułowania: "Zmiany imienia lub nazwiska można dokonać". Wyszczególnione w art. 4 ust. 1 u.z.i.n. "ważne powody" do zmiany imienia lub nazwiska mają jedynie charakter przykładowy. Organ więc w sytuacji konkretnej sprawy uprawniony jest do oceny, czy wskazany przez wnioskodawcę - inny niż wyszczególniony w ustawie powód - jest powodem ważnym i uzasadnia wydanie pozytywnej decyzji. W niniejszej sprawie Skarżąca w postępowaniu przed organami wskazywała wiele okoliczności uzasadniających zmianę jej nazwiska. We wniosku inicjującym postępowanie Skarżąca podała, że nazwisko, na które chciałaby zmienić swoje dotychczasowe jest nazwiskiem jej córek oraz wieloletniego partnera. Podała, że wspólne nazwisko ułatwi jej życie codzienne m.in. w kontaktach z instytucjami edukacyjnymi i medycznymi. Dodała, iż nie planuje zawarcia związku małżeńskiego i nie utrzymuje więzi z swoim nazwiskiem rodowym. W toku postępowania Skarżąca wskazała, że już obecnie posługuje się nazwiskiem "[...]" w kontaktach służbowych i społecznych. W odwołaniu Skarżąca podkreśliła natomiast wolę zerwania identyfikacji ze swoimi rodzicami. Podała, że jej ojciec był alkoholikiem, zaś matka porzuciła ją w wieku 11 lat. Rodzice Skarżącej pozostawali w toksycznym małżeństwie, w którym występowały kłótnie oraz przemoc. Skarżąca zaznaczyła, że powyższe było dla niej źródłem wielu traum a obecnie przechodzi proces terapii. Noszone obecnie nazwisko nie niesie dla Skarżącej żadnej wartości emocjonalnej czy tożsamościowej, a wręcz przeciwnie – wywołuje wstyd, smutek i poczucie odrzucenia. Rozpatrując sprawę Wojewoda [...] słusznie, zdaniem Sądu, stwierdził, że nie jest wystarczające powołanie się na wynikającą z art. 4 ust. 1 pkt 2 u.z.i.n. przesłankę używania nazwiska i subiektywne w związku z tym przekonanie o potrzebie dokonania takiej zmiany danych, by uzasadnione było uwzględnienie wniosku. Podkreślić należy, że zmiana nazwiska jest możliwa tylko z ważnych powodów, co oznacza, że potrzeba dokonania takiej zmiany powinna wynikać nie tylko ze względów subiektywnych, ale też z obiektywnej potrzeby, a niekiedy nawet konieczności. Względy subiektywne są oczywiście ważne, bo przecież zmiana danych dokonywana jest na wniosek zainteresowanej osoby. Powinny jednak znaleźć potwierdzenie także w obiektywnych kryteriach potrzeby dokonania takiej zmiany (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 sierpnia 2019 r., sygn. akt IV SA/Wa 1094/19). W ocenie Sądu, organ prawidłowo ocenił, że używanie innego nazwiska w życiu codziennym nie legalizuje tego stanu rzeczy. W każdym przypadku do zmiany nazwiska w trybie administracyjnym konieczna jest konstytutywna decyzja administracyjna. Chociaż sam fakt używania innych danych niż te, które prawnie danej osobie przysługują, stanowi przyczynę wystąpienia z wnioskiem o zmianę nieużywanego nazwiska, nie oznacza to jednak, że organ obowiązany jest wydać decyzję zgodną z żądaniem strony. Fakt, że D. G. w życiu codziennym posługuje się nazwiskiem "[...]" nie przesądza jeszcze o tym, że zachodzą "ważne powody" w rozumieniu art. 4 ust. 1 u.z.i.n. Organ musi bowiem dokonać oceny "ważności powodów" uwzględniając również względy i okoliczności obiektywne. W codziennych kontaktach używanie określonego nazwiska zależy wyłącznie od jego posiadacza i pozostaje poza zainteresowaniem prawa administracyjnego. Jednocześnie jednak nazwisko danej osoby jest jej trwałym atrybutem, przypisanym prawnie w aktach stanu cywilnego, a jego zmiana może nastąpić tylko z ważnych powodów. Nazwisko spełnia bowiem w zorganizowanym społeczeństwie istotną funkcję identyfikującą i porządkującą. Aby taką funkcję mogło spełniać - musi cechować je pewność i stabilność. Nawet wieloletnie używanie nazwiska dokonane z wyboru, a nie konieczności, nie musi uzasadniać dopuszczalności jego zmiany, jeśli nie znajduje odzwierciedlenia w rzeczywistej, istotnej, a więc obiektywnej potrzebie dalszego używania tego przybranego nazwiska. Okoliczność używania nazwiska według subiektywnego wyboru, na potrzeby kontaktów służbowych lub towarzyskich nie jest powodem obiektywnie uzasadniającym potrzebę dokonania takiej zmiany (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 czerwca 2021 r., sygn. akt IV SA/Wa 653/21). Podobnie, w ocenie tut. Sądu, Wojewoda słusznie ocenił, że dążenie Skarżącej do ułatwienia funkcjonowania jej związku partnerskiego i dzieci w życiu codziennym (np. w kontaktach z placówkami edukacyjnymi/medycznymi) nie stanowi "ważnego powodu" w rozumieniu art. 4 ust. 1 u.z.i.n. W orzecznictwie przyjmuje się bowiem, że pozostawanie przez osoby w związku o charakterze konkubinatu, tj. w innym związku niż związek małżeński, nie stanowi "ważnego powodu", w rozumieniu art. 4 ust. 1 u.z.i.n. do zmiany nazwiska jednego z partnerów na nazwisko drugiego partnera (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 20 lutego 2023 r., sygn. akt III SA/Kr 1460/22). Przyczyną uchylenia zaskarżonej decyzji przez tut. Sąd jest natomiast to, że – zdaniem tut. Sądu - organ odwoławczy dokonał błędnej wykładni art. 4 ust. 1 u.z.i.n. wskazując, że "ważnego powodu" do zmiany nazwiska nie może stanowić niechęć danej osoby do noszonego nazwiska. Zdaniem Wojewody nie jest to wystarczający powód do zmiany nazwiska (str. 13 zaskarżonej decyzji). W ocenie tut. Sądu, wskazywanych przez Skarżącą szczegółowo w odwołaniu przyczyn posługiwania się innym nazwiskiem związanych z jej przeżyciami z dzieciństwa, niechęcią do noszonego nazwiska, wolą odcięcia się od swych biologicznych rodziców i nieidentyfikowania się z nimi, nie sposób - jak czyni to organ odwoławczy - nie kwalifikować jako "ważnego powodu" w rozumieniu art. 4 ust. 1 u.z.i.n. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 4 lutego 2016 r., sygn. akt II SA/Go 941/15). W orzecznictwie bowiem wskazuje się, iż brak akceptacji nadanego przy urodzeniu imienia, będący następstwem doznanego urazu w sferze psychiki, stanowi przesłankę ważnego względu (według brzmienia ówczesnych przepisów) uzasadniającego uwzględnienie wniosku (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 20 kwietnia 2004 r., sygn. akt II SA/Kr 1175/00). Nie można wyłączyć spośród ważnych względów uzasadniających żądanie zmiany nazwiska w rozumieniu art. 4 ust. 1 u.z.i.n, takiego trwałego stanu psychicznego i subiektywnego negatywnego nastawienia do noszonego nazwiska, że w zobiektywizowanych i zracjonalizowanych kryteriach oceny, powoduje on skoncentrowanie aktywności życiowej człowieka, na dążeniu do jego zmiany, której brak utrudnia spełnienie ról społecznych (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 17 listopada 2011 r., sygn. akt III SA/Kr 570/11). Powyższe stanowisko znalazło akceptację również w piśmiennictwie, w którym wskazuje się, iż ważne względy (aktualnie "ważne powody"), będące przyczyną zmiany imienia i nazwiska obywatela, winny być każdorazowo badane przez organ z punktu widzenia wnioskodawcy, którego ważne interesy jako obywatela, osadzone w uczuciach emocjonalno-psychicznych winny wziąć górę nad obiektywnym porządkiem prawnym, zaistnienie ważnych względów winno być wyważone oceną zarówno pierwiastków subiektywnych, jak i obiektywnych (por. W. Hryniecki, Glosa akceptująca do powołanego powyżej wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 20 kwietnia 2004 r.). W judykaturze ponadto podkreśla się, iż "ważnym powodem" zmiany nazwiska może być ochrona małoletniego przed rozpoznawaniem go jako syna ojca aresztowanego i oskarżonego o czyn zabroniony i związany z tym stan psychiczny oraz subiektywne nastawienie dziecka do noszonego nazwiska utrudniającego funkcjonowanie w środowisku z uwagi na skojarzenie osób i nazwisk, tj. identyfikację z ojcem, którego nazwisko zostało skompromitowane (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 24 sierpnia 2012 r., sygn. akt III SA/Łd 436/12). Zdaniem Sądu, dokonana przez Wojewodę błędna wykładnia art. 4 ust. 1 u.z.i.n. miała wpływ na wynik sprawy bowiem organ przedwcześnie ocenił, że wskazywany przez Skarżącą powód zmiany nazwiska - tj. zerwanie związków z rodziną pochodzenia - tej zmiany nie uzasadnia. W tym zakresie organ nie przeprowadził żadnego postępowania dowodowego mającego na celu ustalenie, czy Skarżąca znajduje się w nadzwyczajnej i szczególnej sytuacji uzasadniającej zmianę nazwiska, czy wskazywane przez Skarżącą w odwołaniu okoliczności nagannego zachowania jej rodziny i odbywania przez nią terapii są udokumentowane lub potwierdzone przez inne osoby. Nie ma bowiem racji organ co do tego, że względy emocjonalne, a więc poczucie krzywdy i potrzeba uzyskania poczucia całkowitego zerwania więzów, nie może stanowić czynnika obiektywnego, doniosłego. Ta okoliczność również wymagała wyjaśnienia i przeprowadzenia postępowania dowodowego (w tym ewentualnie przesłuchania strony) co do przyczyn zerwania kontaktów, okresu trwania takiego stanu, powodów, dla których dopiero teraz Skarżąca upatruje w tym ważnej dla niej kwestii. Ponadto, zdaniem Sądu, obowiązkiem organu drugiej instancji jest ponowne merytoryczne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy zakończonej decyzją organu pierwszej instancji (art. 15 k.p.a.). W ramach tego obowiązku na organie ciąży powinność podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli (art. 7 k.p.a.). Rozwinięciem tej zasady jest obowiązek organu wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz jego oceny w całokształcie stanu faktycznego sprawy (art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a.). Wyżej wymienione rygory procesowe obowiązują również w postępowaniu odwoławczym (art. 140 k.p.a.). W ocenie Sądu, organ odwoławczy nie sprostał powyższym standardom. Jak wskazano powyżej, w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji Skarżąca rozwinęła uzasadnienie wniosku o dokonanie zmiany nazwiska - w zakresie woli zerwania identyfikacji ze swoimi rodzicami z uwagi na traumatyzujące przeżycia z dzieciństwa. Organ odwoławczy w odpowiedzi na powyższe zaprezentował stanowisko, że nie ma racji Skarżąca jakoby organ pierwszej instancji w decyzji z dnia [...] maja 2025 r. pominął istotne okoliczności faktyczne i psychologiczne oraz wydał ją przy błędnej wykładni art. 4 ust. 1 u.z.i.n. Z akt sprawy wynika jednak, że dopiero w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji Skarżąca przedstawiła szczegółową argumentację dotyczącą oględnie wskazanej we wniosku o zmianę nazwiska przyczyny złożenia tego wniosku w postaci braku "więzi z własnym nazwiskiem rodowym". Organ odwoławczy nie rozpoznał zatem, w ocenie Sądu, dostatecznie wnikliwie i merytorycznie wszystkich argumentów wskazanych przez Skarżącą w odwołaniu. W ocenie Sądu, organ odwoławczy naruszył także art. 79a § 1 w zw. z art. 9 oraz art. 10 § 1 k.p.a. Analiza akt sprawy wskazuje, że organy w sprawie nie zastosowały wskazanego wyżej trybu. Organ pierwszej instancji poinformował Skarżącą pismem z dnia [...] maja 2025 r. o prawie wynikającym z art. 10 § 1 k.p.a. (tj. prawie do czynnego udziału w każdym stadium postępowania oraz do wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem decyzji). W niniejszej sprawie organy zgodnie z art. 79a § 1 k.p.a. nie wskazały jednak przesłanek zależnych od strony, które nie zostały na dzień wysłania informacji spełnione lub wykazane, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony. Z uwagi na powyższe Skarżąca w toku postępowania przed organem pierwszej instancji mogła pozostawać w przekonaniu, że przedstawione przez nią okoliczności i dowody są wystarczające do wydania korzystnego dla niej rozstrzygnięcia. Następnie po otrzymaniu decyzji organu pierwszej instancji Skarżąca w piśmie z [...] maja 2025 r. zwróciła uwagę, że w decyzji tej wskazano, że nie przedstawiła żadnych dowodów i podniosła, że byłoby pomocne, gdyby informacje o wymaganych dokumentach były przekazane w sposób zrozumiały i precyzyjny. Pomimo powyższego, w zaskarżonej decyzji organ drugiej instancji zaakceptował jednak postępowanie organu pierwszej instancji, co w ocenie Sądu powoduje naruszenie przysługujących stronie praw oraz podważa zaufanie do organów państwa. Podsumowując, w niniejszej sprawie organ dokonał błędnej wykładni art. 4 ust. 1 u.z.i.n., nie rozpoznał dostatecznie wnikliwie wszystkich argumentów wskazanych przez Skarżącą w odwołaniu, a także zaniechał czynności, które umożliwiłyby ustalenie pełnego stanu faktycznego w przedmiotowej sprawie i rzetelną ocenę co do istnienia przesłanek uzasadniających zmianę nazwiska przez Skarżącą. Mając na uwadze stwierdzone naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, które miały (w odniesieniu do przepisów prawa materialnego) lub mogły mieć istotny wpływ (w odniesieniu do przepisów prawa procesowego) na rozstrzygnięcie, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję. W związku z powyższym, w ocenie Sądu, zbędne okazało się odnoszenie się do dalszych – ogólnie sformułowanych - zarzutów skargi. W ponownie przeprowadzonym postępowaniu organ uwzględni ocenę prawną zaprezentowaną w uzasadnieniu wyroku, w szczególności odniesie się we wnikliwy sposób do argumentów zawartych w odwołaniu oraz zgromadzi dodatkowy materiał dowodowy wystarczający do wydania merytorycznego rozstrzygnięcia, uwzględniając przy tym prawa przysługujące stronie. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 p.p.s.a. Na koszty te składa się kwota [...]zł uiszczona tytułem wpisu od skargi. Orzeczenia, których sygnatury przywołano w uzasadnieniu dostępne są na stronie internetowej orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl