II SA/Bd 799/13

WyrokWSA w Bydgoszczy2013-11-12

Skład orzekający: Jarosław Wichrowski, Leszek Tyliński, Małgorzata Włodarska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, opierając się wyłącznie na dacie prezentaty organu, bez ustalenia sposobu i daty nadania odwołania przez stronę?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy nie może opierać się wyłącznie na dacie wpływu pisma do urzędu przy stwierdzaniu uchybienia terminu do jego wniesienia. Kluczowe jest ustalenie, czy pismo zostało nadane w placówce pocztowej przed upływem terminu (art. 57 § 5 pkt 2 kpa) lub czy zostało złożone bezpośrednio w urzędzie. Brak koperty z datą stempla pocztowego lub inne dowody nadania uniemożliwiają wyciąganie niekorzystnych dla strony skutków prawnych.
Stan faktyczny
Skarżąca wniosła odwołanie od decyzji odmawiającej przyznania specjalnego zasiłku celowego. Decyzję odebrała osobiście w dniu 14.05.2013 r., co oznaczało, że termin do wniesienia odwołania upływał 28.05.2013 r. Odwołanie datowane na 17.05.2013 r. wpłynęło do urzędu w dniu 29.05.2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminu, opierając się na dacie wpływu do urzędu i braku wniosku o przywrócenie terminu. Skarżąca zarzuciła naruszenie prawa.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie i stwierdzono, że nie podlega ono wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Wichrowski Sędziowie Sędzia WSA Leszek Tyliński (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Protokolant asystent sędziego Maciej Hoffman po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 listopada 2013 r. sprawy ze skargi B. I. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. Działający z upoważnienia Prezydenta Miasta B., zastępca Kierownika ROPS "Śródmieście" decyzją z dnia [...] r. odmówił przyznania B. I. – skarżącej specjalnego zasiłku celowego na opłaty za gaz, czynsz, leki, opał i rehabilitację. W odwołaniu od tej decyzji skarżąca przedstawiła swoją trudną sytuację życiową i finansową oraz zdrowotną. Podała, że ma zadłużenie w zapłacie mediów i innych świadczeń. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. (SKO) postanowieniem z dnia [...] r., numer [...], wydanym na podstawie art. 129 i 134 ustawy z dnia 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2013 r., poz. 267), dalej powoływanej w skrócie jako "kpa", stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia SKO wskazało, że skarżąca nie zachowała 14-dniowego terminu do złożenia odwołania wynikającego z art. 129 § 2 kpa, ponieważ wniosła odwołanie w dniu 29.05.2013 r. (stempel kancelarii UM B. na odwołaniu), a termin upłynął z dniem 28.05.2013 r. Skarżąca odebrała decyzję osobiście w dniu 14.05.2013 r. SKO wskazało ponadto, że skarżąca wnosząc odwołanie po terminie nie wystąpiła jednocześnie o jego ewentualne przywrócenie. W skardze na to postanowienie skarżąca zarzuciła, że jest ono niezgodne z obowiązującym prawem. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści przepisów art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269; ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż w ramach dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać rozstrzygnięcie zapadłe w danym postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z obowiązującymi w dacie jego wydania przepisami prawa materialnego, oraz z przepisami prawa procesowego, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Ponadto wskazać należy, że zgodnie z art. 133 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej w skrócie jako "ppsa", sąd orzeka na podstawie akt sprawy, oraz stosownie do treści art. 134 § 1 ppsa, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia w ramach tak zakreślonej kognicji, Sąd doszedł do przekonania, że narusza ono prawo procesowe w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Na wstępie rozważań wskazać należy, że z przedłożonych sądowi akt sprawy bezspornie wynika, że decyzja organu I instancji odmawiająca przyznania skarżącej specjalnego zasiłku celowego na opłaty za gaz, czynsz, leki, opał i rehabilitację z dnia [...] r. została jej doręczona osobiście w dniu 14.05.2013 r. Ponieważ zgodnie z art. 129 § 1 i 2 kpa odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał zaskarżoną decyzję, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia jej stronie, więc należy przyjąć, że termin ten upłynął dla skarżącej z dniem 28.05.2013 r. Tymczasem odwołanie skarżącej datowane na dzień 17.05.2013 r., wpłynęło do kancelarii ogólnej Urzędu Miasta B. w dniu 29.05.2013 r. (data prezentaty organu), a więc z jednodniowym przekroczeniem terminu ustawowego. Na prezentacie nie zaznaczono jednak czy odwołanie zostało wniesione przez skarżącą osobiście. W aktach administracyjnych nie ma też koperty, w której ewentualnie nadano odwołanie w placówce pocztowej. SKO przed wydaniem zaskarżonego postanowienia nie prowadziło żadnych ustaleń, co do trybu złożenia przez skarżącą odwołania. Przyjęto, że data na prezentacie jest decydująca dla ustalenia zachowania terminu, co zdaniem sądu w świetle obowiązujących przepisów prawa nie jest dopuszczalne. Wskazać bowiem należy, że zgodnie z art. 57 § 5 pkt 2 kpa, termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego. Decydujące znaczenie dla ustalenia zachowania terminu ma zatem data nadania przesyłki, a nie jej otrzymanie przez adresata. Zauważyć także należy, że ustawodawca nie wprowadził w treści art. 57 § 5 pkt 2 wymogu nadania pisma listem poleconym. Dopuścił zatem możliwość przesłania go listem zwykłym. Potwierdzeniem oddania pisma jest w takim wypadku umieszczona na kopercie pieczęć poczty z widniejącą na niej datą. Dowód ten z chwilą otrzymania przesyłki jest w posiadaniu jej adresata. Z tego też względu obowiązkiem organu, który stwierdza czy odwołanie wpłynęło w terminie jest traktowanie tego dowodu z najwyższą starannością i zachowanie koperty z datą stempla pocztowego, w której pismo zostało przesłane. W sytuacji, gdy organ z przyczyn leżących po jego stronie nie jest w stanie przedstawić koperty pozwalającej na ustalenie bez cienia wątpliwości konkretnej daty nadania przesyłki w urzędzie pocztowym, niedopuszczalne jest wywodzenie niekorzystnych dla skarżącego skutków prawnych. Błąd pracownika organu, który nie zachował koperty nie może skutkować niekorzystnymi skutkami prawnymi dla strony wnoszącej odwołanie (vide: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 listopada 2006 r. sygn. akt I OSK 362/06 publ. LEX nr 291437 i z dnia 30 stycznia 2009 r. sygn. I OSK 250/08 publ. LEX nr 537319). W niniejszej sprawie, z powodu braku ustaleń SKO nie wiadomo, w jaki sposób skarżąca dostarczyła odwołanie do organu. Nieuzasadnionym i przedwczesnym było zatem przyjęcie daty odbioru odwołania przez Urząd Miasta w B. jako wiążącej i jednocześnie przesądzenie o przekroczeniu przez skarżącą terminu. Ponownie rozpoznając sprawę organ zobowiązany będzie podjąć próbę ustalenia czy skarżąca nadała odwołanie w placówce pocztowej i kiedy, czy też złożyła je bezpośrednio w kancelarii Urzędu Miasta w B.. Stosownie do wyników tych ustaleń organ stwierdzi zachowanie lub nie terminu do złożenia odwołania i wyda stosowne rozstrzygnięcie. Mając na uwadze wszystkie powyżej przedstawione okoliczności faktyczne i prawne, uznając, że zaskarżone postanowienie narusza przepisy procesowe w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy orzeczono na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa jak w pkt 1 sentencji wyroku. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonego postanowienia orzeczono na podstawie art. 152 ppsa (pkt 2 sentencji).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło