II SA/Bd 963/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Klotz po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. L. o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 12 listopada 2013 r. w sprawie ze skargi na decyzję [...] Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w [...] z dnia [...] listopada 2012 r., nr [...] w przedmiocie przyznania świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej postanawia odmówić przywrócenia terminu. Zawiadomienie o terminie rozprawy wyznaczonej na dzień 12 listopada 2013 r. odebrała skarżąca osobiście w dniu [...] października 2013 r. potwierdzając tą okoliczność własnoręcznym podpisem na zwrotnym potwierdzeniu odbioru kierowanej do niej przesyłki. Wraz z zawiadomieniem skarżąca została pouczona w pkt trzecim, że w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się wyłącznie na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku. Zgłoszenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku po upływie tego terminu, jak również złożenie wniosku przed ogłoszeniem wyroku, są czynnościami bezskutecznymi. Wyrokiem z dnia 12 listopada 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy oddalił skargę H. L. na decyzję [...] Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w [...] z dnia [...] listopada 2012 r., nr [...] w przedmiocie przyznania świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej. Pismem z dnia [...] marca 2013 r. skarżąca złożyła wniosek o sporządzenie i doręczenie jej uzasadnienia wyroku wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia powyższego wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W uzasadnieniu powołała się na swój podeszły wiek oraz to, że korespondencję zawierająca zawiadomienie o terminie rozprawy oraz pouczenie odebrała mieszkająca z nią jej córka i ona poinformowała skarżącą, "że nie musi ona jechać w tym dniu do Sądu bo Sąd wyrok jej przyśle". W związku z powyższym była przekonana, że ów wyrok wraz z uzasadnieniem otrzyma z urzędu. Skarżąca wyjaśniła, że w dniu [...] marca 2014 r. odwiedziła skarżącą jej druga córka U. P., która to po zapoznaniu się z treścią pouczenia dołączonego do zawiadomienia o terminie rozprawy poinformowała skarżącą, że w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku winna wystąpić z wnioskiem o sporządzenia uzasadnienia wyroku, a więc najpóźniej [...] listopada 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek strony skarżącej o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie zasługiwał na uwzględnienie. Podstawą prawną do przywrócenia terminu dla dokonania określonej czynności procesowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest przepis art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej – p.p.s.a.), który stanowi, że jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Wymogi formalne takiego wniosku precyzuje treść art. 87 § 1 do § 4 p.p.s.a wprowadzając wymóg, by wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (§ 1); w jego treści zostały uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminowi (§ 2); wniosek został złożony za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (§ 3) a wraz z nim by wnioskodawca dokonał czynności, której nie dokonał w terminie (§ 4). W stanie sprawy, strona skarżąca dopełniła wymogu złożenia wniosku o przywrócenie terminu z zachowaniem siedmiodniowego terminu w rozumieniu art. 87 § 1 p.p.s.a. (który należało liczyć od dnia [...] marca 2014 r.). Wniosek strony nie mógł być pomimo tego rozpoznany pozytywnie z uwagi na niespełnienie ustawowej przesłanki przywrócenia wnioskowanego terminu (o charakterze merytorycznym), a mianowicie, braku zawinienia w uchybieniu terminowi. Do takiego uchybienia doszło bowiem, zdaniem Sądu, w następstwie okoliczności zawinionych przez wnioskodawcę. Jak podkreślono wyżej, jedną z przesłanek przywrócenie terminu jest uprawdopodobnienie przez stronę, że nie dokonała czynności bez własnej winy, przy czym w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że o braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody, której strona nie mogła przezwyciężyć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, a więc jeżeli dochowała ona należytej staranności (por. postanowienie NSA z dnia 2 października 2002 r., sygn. akt V SA 793/02, Monitor Prawniczy 2002/23/1059). Z niekwestionowanych przez stronę ustaleń faktycznych w sprawie wynika, że przyczynę uchybienia terminowi do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku (który mijał w dniu [...] listopada 2013 r. r.) stanowiła niewiedza skarżącej o konieczności wystąpienia w przypadku oddalenia skargi w terminie siedmiu dni z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz jej podeszły wiek. Na tej podstawie skarżąca wywodziła o zasadności złożonego wniosku. Sąd stanowiska strony skarżącej nie podziela, uznając na tle okoliczności sprawy, że strona skarżąca ponosi winę, jak twierdziła, w niezapoznaniu się z odebranym przez nią pismem – zawiadomieniem o terminie rozprawy choćby w postaci lekkiego niedbalstwa, a ta okoliczność, zgodnie z ugruntowanym poglądem sądownictwa administracyjnego, wyklucza brak zawinienia w rozumieniu art. 86 § 1 i art. 87 § 2 p.p.s.a. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 marca 2012 r., sygn. akt II OZ 122/12, LEX nr 1121251 oraz z dnia 2 marca 2012 r., sygn. akt II OZ 135/12, LEX nr 1121266). Odnosząc się do argumentacji podniesionej we wniosku wymaga w pierwszej kolejności wyjaśnienia, że zawarte w zawiadomieniu pouczenie jest prawidłowe i w ocenie Sądu, zawarte tam pouczenia nie mogły być dla niej niezrozumiałe, gdyby wykazała chociażby odrobinę dobrej w woli w przeczytaniu kierowanej do niej korespondencji. Z treści tego pouczenia wynika przecież jasno, że w przypadku oddalenia skargi należy w terminie siedmiu dni wystąpić z wnioskiem o sporządzenia uzasadnienie wyroku. Należy więc przyjąć, że okoliczności przedstawione przez skarżącą nie uprawdopodabniają braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Zdaniem Sądu podeszły wiek oraz nie przeczytanie kierowanej do skarżącej korespondencji nie stanowi w tym wypadku podstawy uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu. Błąd tego rodzaju, skutkujący niedotrzymaniem ustawowego terminu, należy bowiem uznać za brak należytej staranności w prowadzeniu swoich spraw, w pełni obciążający stronę skarżącą. Nadto w ocenie Sądu skarżąca nie dochowała, zatem nie tylko należytej staranności, jakiej można wymagać od przeciętnego uczestnika postępowania znajdującego się w jej sytuacji procesowej, ale i wręcz staranności minimalnej polegającej na uważnym przeczytaniu zawiadomienia powyższego terminie rozprawy powyższego zawartego tam pouczenia. Wobec powyższego można jej przypisać winę w uchybieniu terminu do wniesienia wniosku o sporządzenia uzasadnienia wyroku. Biorąc pod uwagę wskazane wyżej okoliczności w ocenie Sądu nie zostały spełnione wszystkie przesłanki przywrócenia terminu, o których mowa w art. 87 p.p.s.a., tzn. strona skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.