II SA/Bd 979/24

WyrokWSA w Bydgoszczy2025-05-06

Skład orzekający: Renata Owczarzak, Katarzyna Korycka, Joanna Brzezińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie, której sąd opiekuńczy powierzył pieczę nad dzieckiem i ustanowił kuratorem do zarządu jego majątkiem, przysługuje prawo do świadczenia wychowawczego, mimo że nie wystąpiła ona do sądu o przysposobienie dziecka?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że osobie, której sąd opiekuńczy powierzył faktyczną pieczę nad dzieckiem i ustanowił kuratorem do zarządu jego majątkiem, przysługuje prawo do świadczenia wychowawczego. Literalna wykładnia przepisów ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, która zawęża krąg osób uprawnionych do tych, które wystąpiły o przysposobienie dziecka, jest niezgodna z celem świadczenia wychowawczego oraz konstytucyjnymi i konwencyjnymi zasadami ochrony praw dziecka i zapewnienia mu opieki.
Stan faktyczny
Prokurator Rejonowy wniósł skargę na decyzję Prezesa ZUS utrzymującą w mocy decyzję ZUS odmawiającą D. S. prawa do świadczenia wychowawczego na wnuka M. N. na okres 2024/2025. D. S. została ustanowiona przez sąd kuratorem do zarządu majątkiem małoletniego i sprawuje nad nim bieżącą pieczę, jednak nie wystąpiła o jego przysposobienie. Organy uznały, że nie mieści się ona w kręgu osób uprawnionych do świadczenia wychowawczego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa ZUS oraz poprzedzającą ją decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Renata Owczarzak Sędziowie sędzia WSA Katarzyna Korycka sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 6 maja 2025 r. sprawy ze skargi P. na decyzję [...] z dnia [...] października 2024 r. nr [...] postępowanie [...] w przedmiocie prawa do świadczenia wychowawczego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję [...] z dnia [...] czerwca 2024 r. nr [...] postępowanie [...]. Wnioskiem z [...] czerwca 2024 r. D. S. (dalej: "strona") wystąpiła do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na małoletniego wnuka M. N. na okres świadczeniowy 2024/2025. Decyzją z [...] czerwca 2024 r. [...] postępowanie [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił stronie przyznania świadczenia wychowawczego na małoletniego wskazując, że nie należy ona do osób o których mowa w art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz.U. z 2024 r. poz. 421 dalej "u.p.p.w.d."). Odwołanie od powyższej decyzji wniósł Prokurator Rejonowy we Włocławku, który zarzucając naruszenie art. 4 ust. 1 i 2 u.p.p.w.d. poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że strona u której ustalono miejsce zamieszkania pobytu małoletniego M. N. oraz którą ustanowiono kuratorem do zarządu majątkiem małoletniego na mocy postanowienia Sądu Rodzinnego i to ona zajmuje się wychowaniem i utrzymaniem małoletniego, nie jest osobą uprawnioną do otrzymywania świadczenia wychowawczego na rzecz małoletniego, a w konsekwencji pozbawienie małoletniego świadczenia wychowawczego na pokrycie wydatków związanych z jego wychowaniem, wniósł o jej uchylenie i orzeczenie o przyznaniu świadczenia wychowawczego na rzecz małoletniego na okres świadczeniowy. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS decyzją z [...] października 2024 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W motywach rozstrzygnięcia organ wskazał, że z dokumentacji zgromadzonej w sprawie o świadczenie wychowawcze na M. N. (postanowienie Sądu Rejonowego we [...] z [...] listopada 2023 r. sygn. akt lII Nsm 743/23) wynika, że sąd utrzymał w mocy ograniczenie władzy rodzicielskiej rodziców nad małoletnimi. Sąd miejsce pobytu małoletnich ustalił w każdorazowym miejscu zamieszkania babci D. S.. Organ wskazał, że sąd powierzył stronie pieczę nad dzieckiem, ustanowił kuratorem do zarządzania majątkiem, ale nie umieścił u niej dziecka w pieczy zastępczej. Z uwagi na fakt, że forma opieki, jaką zgodnie z postanowieniem sądu sprawuje nad dzieckiem strona nie została wymieniona w ustawie, zwrócono się do niej z prośbą o doręczenie zaświadczenia adekwatnego do roli jaką strona sprawuje względem dziecka. Dokumentu takiego strona nie przedłożyła. Zdaniem organu osoby którym sąd powierzył pieczę bieżącą i kuratelę do spraw majątkowych nie zostały wskazane w katalogu osób uprawnionych do świadczenia i nie należą do ustawowego kręgu osób, które mogą ubiegać się o świadczenie wychowawcze. Prokurator Rejonowy we Włocławku w skardze na powyższą decyzje do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie art. 4 ust. 1 i 2 u.p.p.w.d. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że D. S., u której ustalono miejsce zamieszkania pobytu małoletniego M. N. oraz którą ustanowiono kuratorem do zarządu majątkiem małoletniego na mocy postanowienia Sądu Rodzinnego i to ona zajmuje się wychowaniem i utrzymaniem małoletniego, nie jest osobą uprawnioną do otrzymywania świadczenia wychowawczego na rzecz małoletniego, a w konsekwencji pozbawienie małoletniego świadczenia wychowawczego na pokrycie wydatków związanych z jego wychowaniem. W uzasadnieniu przedstawiono argumentację wspierającą podniesione zarzuty. Skarżący wskazał, że w art. 72 ust. 1 zdanie 2 i ust. 2 Konstytucji RP zapisano, że [...] zapewnia ochronę praw dziecka. Dziecko pozbawione opieki rodzicielskiej ma prawo do opieki i pomocy władz publicznych. Ustawa zasadnicza nie ogranicza się więc do zapewnienia dziecku ochrony, ale wprowadza też prawo do żądania od organów władzy publicznej opieki i pomocy. Pomoc władz publicznych jest szczególnie niezbędna w przypadku dziecka pozbawionego opieki rodzicielskiej. Skarżący podkreślił, że faktycznie utrzymaniem i wychowaniem małoletniego wnuka M.. zajmuje się strona wnioskująca D. S.. Sprawuje ona bieżącą pieczę nad dzieckiem. Odmowa wypłaty świadczenia wychowawczego na rzecz małoletniego na wniosek strony godzi w konstytucyjną zasadę równości i sprawiedliwości społecznej wyrażoną w art. 32 i 2 Konstytucji RP, a także w zasadę ochrony i opieki nad rodziną odzwierciedloną w art. 18 i art. 71 ustawy zasadniczej. W konsekwencji, zdaniem skarżącego, D. S. – osobie odpowiedzialnej za utrzymanie dziecka, której Sąd powierzył pieczę nad wychowaniem i rozwojem małoletniego, przysługuje prawo skutecznego domagania się od Państwa pomocy w sprawowaniu tej opieki, w tym również pomocy materialnej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Sąd administracyjny sprawuje kontrolę zgodności z prawem zaskarżonej działalności, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania organu administracji. Zgodnie z treścią art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r., poz. 935, dalej "p.p.s.a.") w przypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy bądź podstawy stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji , wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Sądowa kontrola legalności, przeprowadzona w niniejszej sprawie stosownie do wskazań zawartych w art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) wykazała, że zarówno zaskarżona decyzja jak i poprzedzające ją rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne naruszają przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, a zatem należało je wyeliminować z obrotu prawnego. W sprawach o świadczenie wychowawcze Zakład Ubezpieczeń Społecznych działa jako organ administracji publicznej w sposób władczy rozstrzygając o prawach i obowiązkach obywatela. Odmowa przyznania świadczenia wychowawczego, uchylenie lub zmiana prawa do tego świadczenia wymaga przeprowadzenia postępowania administracyjnego i wydania decyzji administracyjnej, zaś z mocy art. 28 ust. 1 ustawy z 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, w przypadku, gdy przepisy tego aktu nie regulują danej kwestii związanej z postępowaniem w sprawach o świadczenie wychowawcze stosuje się wprost przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. W sprawie jest poza sporem, że D. S. powierzono pieczę nad małoletnimi wnukami mocą postanowienia Sądu Rejonowego we [...] z [...] listopada 2023 r. sygn. akt III Nsm 743/23, gdzie rozstrzygnięto o tym w ramach zabezpieczenia z urzędu postępowania o zmianę postanowienia w przedmiocie władzy rodzicielskiej poprzez utrzymanie w mocy ograniczenia władzy rodzicielskiej obydwojga rodziców małoletniego (oraz jego siostry), ustalił jej miejsce pobytu u babki macierzystej. Sąd jednocześnie w tym postanowieniu ustanowił D. S. kuratorem do zarządu majątkiem małoletnich w zakresie odbioru i zarządu świadczeniami pieniężnymi, należnymi małoletniej z opieki społecznej, w tym :"świadczenia z programu 500+" Organy nie zakwestionowały, iżby wnioskującą o przedmiotowe świadczenie wychowawcze sprawowała w tym czasie faktyczną bieżącą pieczę nad małoletnim, który z nią zamieszkuje i zapewniała rzeczywistą realizację jego potrzeb życiowych. Zalegający w aktach sprawy materiał dowodowy nie wskazuje na istnienie jakichkolwiek okoliczności mogących zaprzeczyć powyższym okolicznościom. Wyłączną przyczyną odmowy przyznania wnioskującej prawa do spornego świadczenia wychowawczego było przyjęcie przez organy ZUS założenia, że nie mieści się ona w kręgu osób uprawnionych, których katalog określono w art. 4 ust. 2 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Dokonując oceny legalności zaskarżonego aktu trzeba zatem wskazać, że zgodnie z treścią przywołanego unormowania, świadczenie wychowawcze przysługuje: 1. matce albo ojcu, jeżeli dziecko wspólnie zamieszkuje i pozostaje na utrzymaniu matki albo ojca, z zastrzeżeniem art. 5 ust. 2a, albo 2. opiekunowi faktycznemu dziecka, jeżeli dziecko wspólnie zamieszkuje i pozostaje na utrzymaniu opiekuna faktycznego, albo 3. opiekunowi prawnemu dziecka, albo 4. dyrektorowi domu pomocy społecznej, albo 5. rodzinie zastępczej, osobie prowadzącej rodzinny dom dziecka, dyrektorowi placówki opiekuńczo wychowawczej, dyrektorowi regionalnej placówki opiekuńczo-terapeutycznej lub dyrektorowi interwencyjnego ośrodka preadopcyjnego, o których mowa w ustawie z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej . Zdaniem organów obydwu instancji wnioskująca nie jest żadną z tych osób albowiem nie przedłożyła dokumentów potwierdzających, że jest opiekunem faktycznym dziecka, o którym mowa w ustawie lub, że dziecko zostało umieszczone u niej w pieczy zastępczej. Przy czym w tym zakresie uzasadnienie żadnej z decyzji nie odpowiada dyspozycji art. 107 § 3 k.p.a. Wskazać przyjdzie, że w myśl nieprzywołanego przez organy w decyzji art. 2 pkt 10 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, pod pojęciem opiekuna faktycznego należy rozumieć osobę faktycznie opiekującą się dzieckiem, jednak tylko wówczas, gdy wystąpiła z wnioskiem do sądu opiekuńczego o przysposobienie dziecka. Pozostaje poza sporem, że w okresie pobierania świadczenia skarżąca nie była dla wnuka rodziną zastępczą ani opiekunem prawnym. Kluczowe znaczenie ma natomiast zagadnienie, czy była dla tego dziecka opiekunem faktycznym w rozumieniu w art. 4 ust. 2 pkt 2 tej powołanej ustawy. Orzekające w sprawie organy udzieliły na to pytanie odpowiedzi przeczącej dokonując literalnej wykładni powyższej normy w powiązaniu z art. 2 pkt 10 cytowanej regulacji. W ocenie Sądu, stanowisko takie nie zasługuje na aprobatę. Przyjdzie odnotować, że powyższa kwestia była już wielokrotnie przedmiotem rozważań sądów administracyjnych i chociaż w niektórych orzeczeniach akceptowały one rozwiązanie, jakie zastosowały w niniejszej sprawie organy (vide: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 16 listopada 2023 r., sygn. akt II SA/Lu 566/23), to jednak w zdecydowanej większości przypadków opowiadały się za potrzebą takiej wykładni przepisów ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, która uwzględnia konstytucyjnie zagwarantowane prawa jednostki (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 4 marca 2020 r., sygn. akt I OSK 2140/18, z 27 sierpnia 2019 r., sygn. akt I OSK 2707/17, oraz z 1 sierpnia 2019 r., sygn. akt I OSK 203/19, a także wyroki Wojewódzkich Sądów Administracyjnych: w Bydgoszczy z 21 listopada 2023 r., sygn. akt II SA/Bd 984/23, z 9 stycznia 2025 r. sygn. II SA/Bd 707/24, z 15 stycznia 2025 r. sygn. II SA/Bd 454/24 , w Łodzi z 13 grudnia 2023 r., sygn. akt II SA/Łd 867/23, w Krakowie z 9 listopada 2017 r., sygn. akt III SA/Kr 1140/17, w Warszawie z 29 grudnia 2016 r., sygn. akt VIII SA/Wa 833/16, w Gliwicach z 3 lipca 2024 r., sygn. akt II SA/Gl 82/24, z 22 listopada 2024 r. sygn.. II SA/Gl 625/24). Skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni przychyla się do wyrażonego w tych orzeczeniach stanowiska, gdzie położono akcent na to, że świadczenie wychowawcze ma za zadanie częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego podstawowych potrzeb życiowych. Charakter i cel tego świadczenia powinny mieć nadrzędne znaczenie przy ustalaniu praw do niego. Służy ono bowiem zaspokojeniu potrzeb dziecka, dbałości o jego dobro i ochronę, a co za tym idzie skierowane jest do podmiotów, które opiekę nad dzieckiem sprawują. W tym kontekście, wykładnia językowa art. 4 ust. 2 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, która legła u podstaw zaskarżonej decyzji nie da się pogodzić z celem świadczenia wychowawczego sformułowanym w treści ust. 1 tego przepisu. Do konkluzji takiej prowadzi także zakres obowiązków państwa wobec dzieci wyznaczony w art. 72 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, gdzie wskazano, iż Rzeczpospolita Polska zapewnia ochronę praw dziecka, a każdy ma prawo żądać od organów władzy publicznej ochrony dziecka przed przemocą, okrucieństwem, wyzyskiem i demoralizacją. Dziecko pozbawione opieki rodzicielskiej ma prawo do opieki i pomocy władz publicznych. W ustawie zasadniczej nie ograniczono się więc jedynie do zapewnienia dziecku ochrony, ale przewidziano nadto prawo żądania od organów władzy publicznej opieki i pomocy. Pomoc władz publicznych jest szczególnie niezbędna w przypadku dziecka pozbawionego opieki rodzicielskiej, stąd powołany art. 72 ust. 2 Konstytucji nakłada na władze tego rodzaju obowiązek (patrz: W. Skrzydło, Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, Lex 2013 wyd. VII, uwagi do art. 72). Oznacza to, że osoba odpowiedzialna za utrzymanie dziecka, której państwo powierzyło pieczę nad jego wychowaniem i rozwojem, ma prawo skutecznego domagania się od tego państwa pomocy w sprawowaniu opieki, w tym również pomocy materialnej zmierzającej do przynajmniej częściowego pokrycia kosztów utrzymania dziecka. Formą sprawowania bieżącej pieczy wobec dziecka, nad którym nie sprawują pieczy jego rodzice, jest tzw. Piecza alternatywna wobec rodzicielskiej, a państwo powinno zapewnić takiemu dziecku opiekę zastępczą. Wszystko to prowadzi do wniosku, że niezgodne z konstytucyjną zasadą ochrony praw dziecka byłoby zawężenie grupy osób uprawnionych do świadczenia wychowawczego wyłącznie do tych spośród faktycznie opiekujących się dzieckiem, które wystąpiły do sądu opiekuńczego o przysposobienie dziecka, przy pominięciu tych, które na mocy orzeczenia sądu opiekuńczego wykonują bieżącą pieczę nad dzieckiem. Rozwiązanie takie koliduje również z postanowieniami Konwencji o Prawach Dziecka, przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dnia 20 listopada 1989 r., a ratyfikowanej przez Rzeczpospolitą Polską 30 kwietnia 1991 r. (Dz. U. z 1991 r. nr 120, poz. 526). Akt ten w art. 20 określa mianowicie, że dziecko pozbawione czasowo lub na stałe swego środowiska rodzinnego lub gdy ze względu na swoje dobro nie może pozostawać w tym środowisku, będzie miało prawo do specjalnej ochrony i pomocy ze strony państwa. Z kolei w art. 3 ust. 1 ustalono, iż wszystkich działaniach dotyczących dzieci, podejmowanych przez publiczne lub prywatne instytucje opieki społecznej, sądy, władze administracyjne lub ciała ustawodawcze, sprawą nadrzędną powinno być jak najlepsze zabezpieczenie interesów dziecka. W myśl art. 27 ust. 3 Konwencji, państwa, zgodnie z warunkami krajowymi oraz odpowiednio do swych środków, będą podejmowały właściwe kroki dla wspomagania rodziców lub innych osób odpowiedzialnych za dziecko w realizacji tego prawa oraz będą udzielały, w razie potrzeby, pomocy materialnej oraz innych programów pomocy, szczególnie w zakresie żywności, odzieży i mieszkań (Konwencji). Przepisy te, jako pochodzące z ratyfikowanej i należycie ogłoszonej umowy międzynarodowej, stanowią z mocy art. 91 ust. 1 Konstytucji RP część krajowego porządku prawnego i są bezpośrednio stosowane. Zważywszy treść wszystkich powołanych wyżej unormowań należy stwierdzić, że zawężająca literalna wykładnia art. 4 ust. 2 pkt 2 w związku z art. 2 pkt 10 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, w zakresie, w jakim wyznacza kryteria podmiotowe prawa do świadczenia wychowawczego, które w okolicznościach niniejszej sprawy nie gwarantują realizacji celów sformułowanych w tych regulacjach konstytucyjnych i konwencyjnych, nie daje zadowalających wyników. Interpretacja taka koliduje nadto z art. 2 oraz art. 32 ust. 2 ustawy zasadniczej określającymi, iż Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej oraz, że wszyscy są wobec prawa równi i mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne a nikt nie może być dyskryminowany w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny. Nie budzi wątpliwości możliwość wprowadzenia odstępstwa od zasady równości podmiotów, które charakteryzują się wspólną istotną cechą. Owo zróżnicowanie, aby było jednak dopuszczalne, powinno opierać się o jasno sformułowane kryterium, które stanowi jego podstawę, przy czym kryterium takie musi pozostawać w bezpośrednim związku z celem i zasadniczą treścią przepisów, w których zawarta jest owa wartościująca norma. W ocenie Sądu wymogu tego nie spełnia norma prawna wyprowadzona w drodze wykładni językowej z przepisów art. 4 ust. 2 w związku z art. 2 pkt 10 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, gdyż wykluczenie z grona uprawnionych do świadczenia wychowawczego tych osób, które sprawują faktyczną pieczę nad dzieckiem na mocy stosownego orzeczenia sądu, pozostaje w sprzeczności z celem świadczenia wychowawczego sprowadzającym się do częściowego pokrycia wydatków związanych z wychowaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych. Wypada dodać, że w judykaturze akcentuje się również, iż zakres działań podejmowanych względem dziecka w rodzinie biologicznej nie różni się od tego, który występuje w ramach pieczy ustanowionej przez sąd powszechny, a skoro tak, również uprawnienia osób sprawujących tę opiekę powinny być analogiczne. Powierzenie bowiem przez państwo bieżącej pieczy nad dzieckiem oznacza podjęcie w ramach tej opieki obowiązków w zakresie wychowania dziecka, zapewnienia mu bezpieczeństwa, zdrowia, wyżywienia, szkoły, utrzymania (a więc również dochodzenia należnych dziecku świadczeń, w tym świadczenia wychowawczego), czyli wszystkiego tego, co łączy się z faktycznym, codziennym sprawowaniem bieżącej opieki na dzieckiem. Zaprezentowany wyżej pogląd jest jednolicie prezentowany w orzecznictwie tutejszego sądu, w tym między innymi w wyrokach: z 21 listopada 2023 r., sygn. II SA/Bd 984/23, z 9 stycznia 2024 r, sygn. II SA/Bd 1100/23, z 17 stycznia 2024 r, sygn. II SA/Bd 1224/23, z 30 lipca 2024 r. sygn. II SA/Bd 461/24, z 30 września 2024 r. sygn. II SA/Bd 1429/23). Podzielając to stanowisko, skład orzekający uwzględnił skargę i przyjął jako wzorzec kontroli legalności kwestionowanego przez stronę aktu przepisy art. 72 ust. 1 i 2 Konstytucji RP oraz art. 3 ust. 1, art. 20 i art. 27 Konwencji o prawach dziecka, uznając za zasadne bezpośrednie zastosowanie tych unormowań. W związku z powyższym Sąd uznał, że pozbawienie przez organ małoletniej, pozostającej pod faktyczną bieżącą pieczą D. S., dostępności do świadczenia wychowawczego i tym samym odmowa przyznania jej wnioskowanego świadczenia w oparciu o literalną wykładnię art. 4 ust. 2 w zw. z art. 2 ust. 10 u.p.p.w.d., nie uwzględnia istoty świadczenia wychowawczego oraz praw wynikających z Konstytucji RP i Konwencji o Prawach Dziecka, a tym samym stanowi naruszenie mających zastosowanie w sprawie przepisów u.p.p.w.d., które winny być interpretowane z uwzględnieniem Konstytucji RP i Konwencji o Prawach Dziecka. Za nieuzasadnioną uznać należy taką wykładnię art. 4 ust. 2 w zw. z art. 2 ust. 10 u.p.p.w.d., której rezultatem jest ograniczenie dostępności osób odpowiedzialnych za utrzymanie dziecka i faktycznie się nimi opiekującymi do świadczenia wychowawczego, mającego na celu częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowaniem dziecka. W związku z tym, obydwie decyzje wydane w sprawie, zdaniem Sądu, są wadliwe gdyż naruszają przepisy prawa materialnego w sposób mający wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia ich wyeliminowanie z obrotu prawnego. Niezależnie od powyższego Sąd zważył, że analogiczne stanowisko w sprawie prawa wnioskodawczyni do świadczenia wychowawczego na wnuki w poprzednim okresie świadczeniowym 2023/2024 wyraził tutejszy Sąd w prawomocnym wyroku z 25 stycznia 2025 r. sygn. II SA/Bd 757/24. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Ponownie rozstrzygając sprawę przedmiotowego świadczenia wychowawczego organy administracji zobowiązane są uwzględnić ocenę prawną i wskazania zaprezentowane w uzasadnieniu wyroku Sądu, w świetle postanowień art. 153 p.p.s.a. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 2 w związku z art. 120 p.p.s.a., z uwagi na złożony przez skarżącego Prokuratora wniosek w tym zakresie przy równoczesnym braku zgłoszenia przez organ i uczestniczkę postępowania wniosku o przeprowadzenie rozprawy

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło