II SAB/Bd 126/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz po rozpoznaniu w dniu 13 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi [...] Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w [...] na bezczynność Wójta Gminy [...] w przedmiocie przejęcia odcinków drogi krajowej i zaliczenia ich do kategorii drogi gminnej postanawia odrzucić skargę. [...] Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w [...] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na bezczynność Wójta Gminy [...] w przedmiocie przejęcia odcinków drogi krajowej i zaliczenia ich do kategorii drogi gminnej. Strona skarżąca zarzuciła organowi niezaliczenie w poczet dróg gminnych odcinków dróg krajowych nr [...] i [...] zastąpionych nowowybudowanym odcinkiem drogi krajowej nr [...]. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy [...] wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu z przyczyn procesowych bez badania jej zarzutów merytorycznych. Sprawa, której dotyczy skarga nie mieści się bowiem we właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określonej w art. 3 i 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2012r. poz. 270, dalej powoływanej jako "p.p.s.a."). Zgodnie z treścią art. 3 § 1 i 2 ww. ustawy sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4 pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Bezczynność organu następuje wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia określonych czynności, wynikających z przepisów prawa, nie wykonuje ich w terminie przez te przepisy określonym. Innymi słowy bezczynność oznacza stan, w którym organ, będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do wydania aktu administracyjnego lub podjęcia innej czynności, pozostaje w zwłoce. Skarga na bezczynność ma na celu spowodowanie rozstrzygnięcia przez organ administracji publicznej określonej sprawy administracyjnej. Składanie skargi na bezczynność dopuszczalne jest jedynie w odniesieniu do tych aktów lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego, nie może zatem ona dotyczyć innych czynności. Podkreślić należy, że bezczynność organu powiązana być musi z kompetencją do wydania w danej sprawie decyzji, postanowienia, czy też innych aktów bądź czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Warunkiem dopuszczalności skargi na bezczynność organu jest zatem wystąpienie określonej podstawy prawnej do określonego zachowania się organu wobec żądania strony. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny (do 31 grudnia 2003r.) w Warszawie w wyroku z dnia 13 czerwca 2001 r., sygn. akt IV SA 961/99 – w sprawach ze skarg na bezczynność organów administracji, w których podnoszone jest niewydanie decyzji administracji w terminie określonym w kpa, lub niepodjęcie czynności z zakresu administracji publicznej - kontrola Sądu Administracyjnego sprowadza się więc przede wszystkim do sprawdzenia, czy istotnie sprawa, w której skarżący zarzuca organowi administracji bezczynność podlega załatwieniu przez ten organ na drodze aktu administracyjnego. (LEX nr 78938). W niniejszej sprawie strona skarżąca przedmiotem skargi uczyniła bezczynność Wójta Gminy [...] w przedmiocie przejęcia odcinków drogi krajowej i zaliczenia ich do kategorii drogi gminnej. Zgodnie z treścią art. 10 ust. 5 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (t. jedn. Dz. U. z 2007r. Nr 19, poz. 115 ze zm.) odcinek drogi zastąpiony nowo wybudowanym odcinkiem drogi z chwilą oddania go do użytkowania zostaje pozbawiony dotychczasowej kategorii i zaliczony do kategorii drogi gminnej. Co do zasady, pozbawienie i zaliczenie do nowej kategorii dróg publicznych mają każdorazowo skutek prawny na dzień 1 stycznia roku następnego po roku, w którym czynności te zostały dokonane. Wyjątek stanowi zastąpienie odcinka drogi nowo wybudowanym odcinkiem. Pozbawienie dotychczasowej kategorii i zaliczenie do nowej następuje w tym przypadku z chwilą oddania nowo wybudowanego odcinka drogi do użytku (por. art. 10 ust. 5 u.d.p.) – zob. R. Strachowska Komentarz do art. 10 ustawy o drogach publicznych, wyd. ABC 2012. Jak ponadto wskazuje autorka Komentarza do art. 10 ustawy o drogach publicznych, przepisy ustawy o drogach publicznych nie zawierają definicji legalnej pojęcia "nowo wybudowanego odcinka drogi". Niemniej jednak należy przyjąć za w pełni słuszne stanowisko prezentowane w orzecznictwie, zgodnie z którym "za nowo wybudowany odcinek drogi w rozumieniu art. 10 ust. 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych należy uznać jedynie taki, który spełnia wymagania techniczno-funkcjonalne określone w przepisach rozporządzenia z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 43, poz. 430)" (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 kwietnia 2008 r., IV SA/Wa 260/08, LEX nr 527700). Zatem, biorąc pod uwagę treść art. 10 ust. 5 ustawy o drogach publicznych oraz przyjętą definicję nowo wybudowanego odcinka drogi, stwierdzić należy, że w przypadku wybudowania i oddania do użytku nowego odcinka drogi zastępującego odcinek poprzedni, zastąpiony odcinek drogi uzyskuje status drogi publicznej o kategorii drogi gminnej z mocy prawa – art. 10 ust. 5 ustawy o drogach publicznych (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 styczni 2012r., sygn. akt I OW 148/11 i I OW 149/11, LEX nr 1113281 i 1122895). Jak wynika z treści wyżej wskazanych postanowień, powyższe unormowanie umotywowane zostało w treści uzasadnienia rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw dążeniem, by zarządca drogi, który wybudował nowe odcinki dróg czy obwodnice, nie był zmuszony zarządzać dwoma, równolegle przebiegającymi odcinkami dróg. Wprowadzona nowelizacja związana też była z faktem, że po wybudowaniu nowych odcinków dróg (zwłaszcza obwodnic miejscowości) szereg istniejących poprzednio odcinków dróg, wymagało pozbawienia ich dotychczasowej kategorii i zaliczenia do nowej kategorii drogi a proces owego "pozbawiania" i "zaliczania" trwał niejednokrotnie zbyt długo. W związku z powyższym, uznać należy, że skarżony organ nie miał obowiązku zaliczenia w poczet dróg gminnych wskazanych w skardze odcinków dróg krajowych zastąpionych odcinkiem nowowybudowanym, ponieważ odcinki te uzyskały status drogi publicznej o kategorii drogi gminnej z mocy prawa. Wobec powyższego, uznając że skarga jest niedopuszczalna Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w sentencji postanowienia.