II SAB/Bd 23/22

WyrokWSA w Bydgoszczy2022-06-21

Skład orzekający: Joanna Janiszewska – Ziołek, Jerzy Bortkiewicz, Anna Klotz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Przedszkola Niepublicznego jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, a jeśli tak, czy pozostaje w bezczynności w przypadku braku odpowiedzi na wniosek o udzielenie informacji dotyczącej dotacji z budżetu gminy?
Ratio decidendi
Dyrektor przedszkola niepublicznego jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, ponieważ wykonuje zadania publiczne w zakresie oświaty i dysponuje majątkiem publicznym w postaci otrzymywanych dotacji. W przypadku braku odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, organ pozostaje w bezczynności, co uzasadnia zobowiązanie go do rozpoznania wniosku. Bezczynność ta nie miała jednak charakteru rażącego naruszenia prawa, gdyż organ błędnie zinterpretował przepisy, uznając się za nieuprawniony do udzielenia informacji.
Stan faktyczny
Fundacja zwróciła się do Dyrektora Przedszkola Niepublicznego o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej wysokości otrzymanej w 2020 roku dotacji z budżetu gminy. Po braku odpowiedzi, fundacja wniosła skargę na bezczynność organu. Organ argumentował, że przedszkole niepubliczne nie jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej, a wniosek nie dotyczył informacji publicznej. Sąd uznał, że przedszkole jest zobowiązane do udostępnienia informacji i stwierdził bezczynność organu, ale nie uznał jej za rażące naruszenie prawa.
Rozstrzygnięcie
1. Zobowiązano Dyrektora Przedszkola Niepublicznego do rozpoznania wniosku skarżącej z dnia 19 listopada 2021 r. w terminie 14 dni od doręczenia prawomocnego wyroku. 2. Stwierdzono, że bezczynność Dyrektora Przedszkola Niepublicznego nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. 3. Zasądzono od Dyrektora Przedszkola Niepublicznego na rzecz skarżącej kwotę zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Janiszewska – Ziołek Sędziowie sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz (spr.) sędzia WSA Anna Klotz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 21 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi F. W. w W. na bezczynność Dyrektora Przedszkola Niepublicznego "[...]" w Bydgoszczy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. zobowiązuje Dyrektora Przedszkola Niepublicznego "[...]" w B. do rozpoznania wniosku skarżącej z dnia [...] listopada 2021r. w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku; 2. stwierdza, że bezczynność Dyrektora Przedszkola Niepublicznego "[...]" w [...] nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Dyrektora Przedszkola Niepublicznego "[...]" w B. na rzecz skarżącej kwotę [...]([...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. U z a s a d n i e n i e: Wnioskiem z dnia 19 listopada 2021 r., skierowanym za pośrednictwem poczty elektronicznej do Dyrektora Przedszkola Niepublicznego [...] w B. Fundacja [...] z siedzibą w W. (skarżąca), zwróciła się o udostępnienie informacji publicznej o następującej treści: "1. Czy Państwa przedszkole(a) otrzymało(y) w 2020 roku z budżetu gminy (miasta) dotację o której mowa w art. 17 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych? 2. Jeśli tak - w jakiej łącznej wysokości (za cały rok 2020)? Proszę o udostępnienie powyższych informacji mailem w odpowiedzi na niniejszą wiadomość. (...)". W dniu 31 stycznia 2022 r. skarżąca fundacja, reprezentowana przez radcę prawnego wywiodła skargę na bezczynność Dyrektora Przedszkola Niepublicznego "[...]" w B. (organu), wnosząc o 1) zobowiązanie organu do rozpatrzenia wniosku o udzielenie informacji publicznej z dnia 19 listopada 2021 r. w terminie 14 dni od otrzymania odpisu wyroku wraz ze stwierdzeniem jego prawomocności; 2) stwierdzenie, że bezczynność organu nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa; 3) zasądzenie od organu na rzecz skarżącej wszelkich kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że do dnia złożenia skargi podmiot zobowiązany nie udzielił żądanej informacji, o którą wnoszono, ani nie wydał decyzji o odmowie dostępu do informacji. Przedszkole znajduje się w gronie organizacji zobowiązanych do udzielenia informacji publicznej. Skarżąca podkreśliła, że organ pozostaje w bezczynności, co uzasadnia nałożenie zobowiązania przez sąd do rozpatrzenia wniosku. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Przedszkola Niepublicznego "[...]" w B. wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę wskazano, że wniosek zawarty został w zbiorczym e-mailu, wysłanym z adresu [...] do adresata jawnego [...] oraz do adresatów ukrytych, zbiorczo poprzez wpisanie szeregu adresów poczty elektronicznej (mailowych). Stwierdzono, że nie doszło do bezczynności organu, zaś wnioskowana informacja nie stanowi informacji publicznej. Argumentowano, że przedszkole niepubliczne nie należy do wymienionych w art. 4 u.d.i.p. oraz - nie jest organem władzy publicznej, - nie jest organem samorządów gospodarczych i zawodowych, - nie jest podmiotem reprezentującym zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, - nie jest podmiotem reprezentującym państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, - nie ma prawnych przesłanek do uznania tych jednostek za podmioty należące do sfery finansów publicznych, tak samo, jak nie stanowią one jednostek budżetowych i nie wykonują tak rozumianych zadań publicznych, zatem nie mieszczą się w kategorii podmiotów, określonych w art. 4 ust. 1, gdyż zadania publiczne w zakresie oświaty w szerokiej formie należą do zadań własnych samorządów terytorialnych poszczególnych szczebli. Podmioty prywatne mogą co najwyżej wykonywać takie same zadania, ale jako uzupełnienie zadań publicznych, wykonywanych przez organy i instytucje państwowe i samorządowe. Zgodnie z ustawą, prowadzenie przedszkoli należy do zadań własnych gminy. Wywodzono, że przedszkola niepubliczne, a także publiczne prowadzone przez inne osoby, niż j.s.t., nie są zaliczane ani do podmiotów opisanych w art. 4 ust. 1 pkt 1-4, ani nie są podmiotem określonym w pkt. 5, gdyż prywatne przedszkola nie wykonują zadań publicznych. Podniesiono, że przedszkole prowadzone przez osobę prywatną nie jest dysponentem majątku publicznego. Dysponowanie majątkiem publicznym nie jest bowiem tym samym, czym jest pobieranie dotacji oświatowej. Dysponent majątku publicznego musi bowiem zostać wyposażony w taki majątek, np. jako jednostka budżetowa (np. przedszkole prowadzone przez gminę) i staje się tym samym jego "zarządcą". Natomiast korzystanie z dotacji nie jest "dysponowaniem majątkiem publicznym". Wskazano, że dotacje oświatowe udzielane szkołom oraz majątek prywatnych szkół nie są majątkiem publicznym, co do którego udostępnia się informacje publiczne. Podniesiono, że nie ma zatem żadnego przedmiotu stanowiącego w niniejszej sprawie informację publiczną, do której udzielenia byłoby zobowiązane przedszkole prowadzona przez osobę prywatną, która nie mieści się w kategoriach opisanych w art. 4 u.d.i.p. Wywodzono, że informacją publiczną, do udostępnienia której jest zobowiązany organ administracji, jest natomiast informacja o środkach budżetu j.s.t., przeznaczonego na dotacje dla jednostek oświaty niepublicznej, te informacje podlegają jednakże ogłoszeniu w Biuletynie Informacji Publicznej, jako uchwała budżetowa oraz sprawozdania z wykonania budżetu, zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Podniesiono, że nie doszło do bezczynności organu, albowiem "wniosek o udostępnienie informacji publicznej" nie został skierowany konkretnie do adresata, jakim jest dyrektor tego przedszkola lub ogólnie samo przedszkole. Jest to zanonimizowana pod względem adresowym wiadomość, w której nie został oznaczony żaden konkretny adresat, lecz jakieś ogóle grono "Dyrektorów Placówek". Argumentowano, że pismo, nieskierowane do konkretnego adresata, nie może być uznane za prawidłowo sformułowany wniosek, jest równie prawdopodobne, że zostało wystosowane przez pomyłkę, szczególnie, że nastąpiło to w formie elektronicznej, a jak powszechnie wiadomo, tego rodzaju korespondencja posiada istotne ograniczenia i wady. Podniesiono, że skoro brak było odpowiednio zaadresowanego wniosku do konkretnego adresata, jak i wniosek nie dotyczył informacji publicznej, wobec tego, został pozostawiony bez odpowiedzi, gdyż nie zachodziły przesłanki odmowy udostępnienia informacji publicznej. Podniesiono, że przesłanki, zawarte w skardze i załączonych do niej dokumentach wskazują, że skarżąca, w rzeczywistości nie występuje o udostępnienie informacji publicznej, lecz zamiarem może być próba nieuczciwego zarobkowania na podmiotach, które także ze względu na swój charakter, narażone są na nieuczciwe praktyki prawne. Załączone do skargi zestawienie setek niepublicznych przedszkoli, a także anonimowe dla odbiorców adresy mailowe w mailu określanym jako "wniosek o udostępnienie informacji publicznej", dają jednoznaczny obraz sprawy. Osobie wnioskodawcy wcale nie zależało i nie chodziło o uzyskanie wiadomości od każdego z setek przedszkoli, o wysokości otrzymanej w roku dotacji, gdyż takie informacje znajdują się, i to już w formie zbiorczej, w budżetach gmin i sprawozdaniach z ich wykonania. Jednakże, pomimo możliwości skorzystania z informacji udostępnianej zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 8, skarżąca rozsyła jednorazowo setki wniosków, licząc na to, że na wiele z nich, a być może nawet na wszystkie, nie uzyska odpowiedzi, co pozwoli na wnoszenie skarg do sądu administracyjnego i uzyskiwaniu od przedszkoli kosztów zastępstwa procesowego dla pełnomocnika. Tego rodzaju działania podmiotu stanowić mogą naruszenia podstawowych zasad współżycia społecznego, zakazujących czynienia ze swojego prawa użytku, który by był sprzeczny z zasadami współżycia społecznego. Tego rodzaju działanie nie może zasługiwać na ochronę prawną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: W świetle art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 329, dalej "p.p.s.a.") w zw. z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądowa kontrola administracji publicznej, dokonywana w oparciu o kryterium legalności, obejmuje m.in. orzekanie przez sądy administracyjne w sprawach skarg na bezczynność. Pojęcie bezczynności wiąże się z sytuacją, gdy organ będąc właściwym i zobowiązanym do załatwienia sprawy, nie czyni tego w terminie określonym przepisami prawa. W kontrolowanej sprawie skarżąca domagała się udostępnienia informacji w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U z 2020 r., poz. 2176 – dalej "u.d.i.p."). Ustawa ta reguluje zarówno zakres podmiotowy i przedmiotowy jej stosowania, jak i procedurę i tryb udostępniania informacji publicznej. Oceniając, czy adresat żądania o udostępnienie informacji publicznej pozostaje w bezczynności, należy wziąć pod uwagę, że na gruncie przepisów u.d.i.p. realizacja "prawa dostępu do informacji publicznej" w przewidzianych ustawą formach (art. 2 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1-3) wymaga jednoczesnego zaistnienia trzech pozytywnych przesłanek. Po pierwsze, adresatem żądania musi być podmiot zobowiązany do jej udzielenia, określony w art. 4 ust. 1 lub 2 u.d.i.p., po drugie, przedmiotem żądania musi być informacja mająca charakter publiczny w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., a po trzecie, żądana informacja musi znajdować się w posiadaniu podmiotu, do którego zwrócono się o jej udzielenie (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.). Wbrew twierdzeniom skargi, Dyrektor Przedszkola Niepublicznego "[...]" w B. jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej. Podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.). To oznacza, że przy dokonywaniu oceny, czy dany podmiot jest zobowiązany do udostępniania informacji publicznej, konieczne jest w każdym wypadku ustalenie, czy podmiot ten mieści się w tym ogólnym określeniu "władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne". W preambule ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 1082) ustawodawca wskazuje, że "Oświata w Rzeczypospolitej Polskiej stanowi wspólne dobro całego społeczeństwa". Art. 2 pkt 1 ww. ustawy zalicza do systemu oświaty wszystkie przedszkola, bez pozostawienia poza systemem oświaty przedszkoli niepublicznych o których mowa w art. 8 ust. 1 w zw. z art. 4 pkt 1) ww. ustawy. Oświatę oraz kształcenie należy zaliczyć zatem do zadań publicznych nawet, gdy są one wykonywane przez placówki niepubliczne. Forma, w jakiej ustawodawca umożliwił wykonywanie zadań oświatowych, w tym. m. in. prowadzenie przedszkola przez osoby prawne lub osoby fizyczne, nie przesądza o odmiennym charakterze zadań wykonywanych w ramach systemu oświaty. Ponadto, przedszkole niepubliczne jest jednostką finansowaną w części z budżetu gminy, na terenie której prowadzi działalność. Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty wykonujące zadania publiczne oraz dysponujące majątkiem publicznym. Art. 17 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 1930) stanowi zaś o dotacjach z budżetu gminy przyznawanych przedszkolom niepublicznym. Uzyskiwanie dotacji budżetowych stanowi o dysponowanie majątkiem publicznym (vide: wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 8.06.2016 r., sygn. akt: II SAB/Bd 30/16). Oceniając aspekt przedmiotowy sprawy wskazać najpierw należy, że pojęcie informacji publicznej ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. Zgodne z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Przepis art. 6 ust. 1 u.d.i.p. zawiera zaś przykładowe wyliczenie rodzajów informacji publicznej podlegających udostępnieniu, w którym znalazły się m.in. informacje o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p., w tym o majątku, którym dysponują (lit. f). Zapytanie skarżącej obejmowało kwestie dotyczące realizacji zadań publicznych w aspekcie majątkowym (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. f u.d.i.p.) oraz dotacji pochodzącej z majątku publicznego - budżetu jednostki samorządu terytorialnego (art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. d u.d.i.p.). Ustawodawca w treści art. 6 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. posługuje się pojęciem majątku w znaczeniu szerokim. Majątkiem publicznym w rozumieniu powyższego przepisu będzie majątek, który - niezależnie od charakteru podmiotu będącego właścicielem - zostaje w sposób prawny przeznaczony do użytku publicznego, w zakresie pełnego lub ograniczonego korzystania, regulowanego na podstawie lub z wyłączeniem prawa administracyjnego (por. wyrok NSA z 19.06.2020 r., I OSK 3361/19). Organ nie zakwestionował okoliczności, że żądane informacje publiczne są w jego posiadaniu. Mając zatem na uwadze, że wskazane ww. przesłanki udostępnienia informacji publicznej zostały na gruncie sprawy z wniosku skarżącej spełnione, stwierdzić należy, iż Dyrektor Przedszkola Niepublicznego [...]" w B. , do którego skierowano wniosek o informację publiczną, winien był podjąć działania prawem przewidziane w celu jego załatwienia. Ustawa stanowi, że jeżeli adresat wniosku dysponował żądaną informacją, winien on - zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. - udostępnić tę informację bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku. Jeżeli natomiast informacja publiczna nie mogła być udostępniona w tak ustalonym terminie, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia wnioskodawcę o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.). Stosownie do treści art. 14 ust. 1 u.d.i.p. udostępnienie informacji następuje w formie czynności materialno-technicznej, w sposób i w formie określonych we wniosku, i nie wymaga podjęcia jakiegokolwiek rozstrzygnięcia. Dopiero stwierdzenie, że dana informacja nie może zostać udostępniona, bądź też postępowanie podlega umorzeniu, nakłada na organ obowiązek wydania decyzji administracyjnej (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Natomiast w formie zwykłego pisma informuje się wnioskodawcę o tym, że podmiot nie jest zobowiązany do udostępnienia informacji publicznych, dana informacja nie jest informacją publiczną, organ lub podmiot zobowiązany informacją taką nie dysponuje, ze wskazaniem przyczyn takiego stanu rzeczy, czy też zachodzi sytuacja wskazana w art. 1 ust. 2 u.d.i.p., a więc że informacja publiczna podlega udostępnieniu na podstawie innych ustaw, które ten tryb odmiennie regulują. Bezczynność organu w sytuacji określonej przepisami u.d.i.p. polega na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje i jednocześnie nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia, albo też udziela informacji niepełnej, czy też niezgodnej z wnioskiem, niejasnej, czy niewiarygodnej, oraz gdy odmawia jej udzielenia w nieprzewidzianej do tej czynności formie, ponadto nie informuje strony o tym, że nie posiada wnioskowanej informacji. Wniosek o udostępnienie informacji publicznej z 19 listopada 2021 r. został złożony w dopuszczalnej formie jako wiadomość e-mail na adres poczty elektronicznej podmiotu zobowiązanego zamieszczony w Rejestrze Szkół i Placówek Oświatowych, o którym mowa w ustawie z dnia 15 kwietnia 2011 r. o systemie informacji oświatowej. Wydruk z poczty elektronicznej nadawcy stanowi przy tym dostateczny dowód, że wiadomość zawierająca wniosek została wysłana (zob. wyrok NSA z 16.09.2016 r., I OSK 1924/16, dostępny na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie jest to zresztą okoliczność kwestionowana. Podmiot zobowiązany w reakcji na wniosek nie podjął żadnej czynności przewidzianej ustawą – nie udostępnił żądanej informacji, nie wydał decyzji odmownej, nie powiadomił też wnioskodawcy o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację. Dopiero po otrzymaniu skargi na bezczynność, w odpowiedzi na skargę wyjaśnił powody nieudostępnienia żądanej informacji publicznej, lecz wniosku nie załatwił w wymaganej przepisami u.d.i.p. formie. W związku z powyższym stwierdzić należy, że organ pozostaje wobec wniosku skarżącej w bezczynności. Rodziło to konieczność zobowiązania organu do załatwienia wniosku z dnia 19 listopada 2021 r. o udzielenie informacji publicznej, o czym orzeczono w pkt 1 wyroku na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W oparciu o art. 149 § 1 pkt 3 w zw. z art. 149 § 1a p.p.s.a., w pkt 2 wyroku orzeczono o tym, że organ dopuścił się bezczynności w załatwieniu wniosku skarżącej, stwierdzając, że zaistniała w sprawie bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa. Rażącym naruszeniem prawa, w rozumieniu art. 149 § 1a p.p.s.a., jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (vide: wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 r., I OSK 675/12, dostępny jw.). Chodzi tu o naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niepozwalające na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne (vide: B. Adamiak i J. Borkowski, Komentarz do kodeksu postępowania administracyjnego, Warszawa 1998 r., s. 808-812). Taka sytuacja nie zachodzi w niniejszej sprawie. Nieudostępnienia wnioskowanej informacji nie można oceniać jako przejawu złej woli podmiotu zobowiązanego. Organ odpowiedział na wniosek po wniesieniu skargi, ale w wyniku błędnej wykładni przepisów wskazanych w odpowiedzi na skargę, uznał, że nie jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej ani też przedmiot wniosku nie stanowi informacji publicznej. Ponadto wyjaśnił z jakich przyczyn, że nie uznał się za adresata wniosku. Co się tyczy tej kwestii, to należy stwierdzić, że wniosek został skierowany na oficjalny adres poczty mailowej organu. Skoro skarżąca określiła jako adresatów wniosku dyrektorów placówek oświatowych, to organ niewątpliwie mieścił się w zakresie pojęciowym dyrektora ww. placówki. Jakkolwiek skarżąca nie wskazania pełnej nazwy organu, to jednak najistotniejszym faktem na gruncie omawianego problemu jest fakt skutecznego nadania wniosku do organu na jego prawidłowy adres. Ryzyko nieodebrania czy też nieodczytania przez organ wysłanego do niego przy użyciu poczty elektronicznej wniosku, skierowanego na oficjalnie podany adres poczty elektronicznej organu, obciąża ten organ, a nie wnioskodawcę (por. post. NSA z 18 listopada 2015 r., I OSK 2897/15). Z orzecznictwa wynika w istocie domniemanie, że jeżeli wiadomość została prawidłowo nadana na oficjalny adres poczty elektronicznej organu, to znaczy, że dotarła ona do adresata. Prawidłowy adres staje się więc istotniejszym elementem niż dookreślenie pełnej nazwy adresata, ponieważ to prawidłowy adres i fakt nadania wniosku stwarza domniemanie jego dotarcia do adresata dysponującego danym adresem mailowym. Kwestia natomiast nieodczytania wniosku wysłanego drogą elektroniczną zawsze obciąża jego odbiorcę. Odmienne zapatrywanie sprawiałoby, że w praktyce prawo do wnioskowania o informację publiczną za pomocą poczty elektronicznej (e-mail) byłoby iluzoryczne, a jego skuteczność zależna byłaby od woli organu. Godziłoby to w regulacje konstytucyjne, wymagające zapewnienia sprawności działania władz publicznych (preambuła Konstytucji), jak też dostępność informacji publicznej - art. 61 ust. 1 Konstytucji. Wskazać jednak należy, że dla zastosowania opisanego wyżej domniemania kluczowe jest ustalenie, czy wniosek został w ogóle wysłany drogą elektroniczną. W orzecznictwie NSA przyjęto, że wydruk z poczty elektronicznej nadawcy stanowi dostateczny dowód, że wiadomość zawierająca wniosek została wysłana (zob. wyrok NSA z 16 września 2016 r. I OSK 1924/16). Wydruk z poczty elektronicznej nadawcy stanowi przy tym dostateczny dowód, że wiadomość zawierająca wniosek została wysłana (zob. wyrok NSA z 16.09.2016 r., I OSK 1924/16). O zwrocie kosztów postępowania w postaci uiszczonego wpisu od skargi (100 zł) i wynagrodzenia pełnomocnika (50 zł) Sąd orzekł w oparciu o art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a. Sąd zmiarkował jednocześnie zwracaną kwotę wynagrodzenia radcy prawnego reprezentującego skarżącą na podstawie art. 206 p.p.s.a. mając na uwadze to, że niniejsza sprawa jest jedną z wielu analogicznych inicjowanych przez skarżącą fundację, zarejestrowanych przed tut. Sądem (dotychczas zarejestrowano 33 takich spraw). Sposób działania skarżącej jest w tych sprawach taki sam – wniosek o udostępnienie informacji publicznej wysyłany jest zbiorczą wiadomością elektroniczną do wielu adresatów, a następnie do tut. Sądu wywodzona jest skarga na bezczynność tych podmiotów o takiej samej treści, z uwzględnieniem niewielkich odmienności dotyczących konkretnych spraw. W ocenie Sądu powyższe uzasadnia zwrot kosztów wynagrodzenia pełnomocnika reprezentującego skarżącą fundację jedynie w niewielkiej części, uwzględniając jego minimalny nakład pracy, jak i seryjność oraz nieskomplikowany charakter inicjowanych spraw. Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło