II SAB/Bd 56/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Sędziowie: Sędzia WSA Renata Owczarzak Sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) Protokolant Elżbieta Brandt po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 marca 2012 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [..] z siedzibą w W. na bezczynność Wójta Gminy C. w przedmiocie udzielenia informacji publicznej 1. zobowiązuje Wójta Gminy C. do rozpoznania wniosku Stowarzyszenia [...] w W. z dnia [..]września 2011 r w zakresie pkt 1.1 i pkt 1.2 w części obejmującej lata 2009 i 2010 oraz od punktu 1.3 do punktu 2.6., w terminie 14 dni od uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 2. w pozostałym zakresie skargę oddala, 3. zasądza od Wójta Gminy C. na rzecz skarżącego Stowarzyszenia [...] 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wnioskiem z dnia 5 września 2011 r. Stowarzyszenie L. L. G. O. w W. zwróciło się do Wójta Gminy C. o udostępnienie następujących informacji, dotyczących wszystkich sołectw gminy: 1.1. uchwały rady o wyodrębnieniu lub niewyodrębnieniu funduszu sołeckiego podjęte w roku 2009, 2010 i 2011 (za każdy rok) wraz z uzasadnieniem do każdej uchwały; 1.2. protokół z posiedzenia sesji rady gminy dotyczącej wyodrębnienia lub niewyodrębnienia funduszu sołeckiego w roku 2009, 2010 i 2011 (za każdy rok); 1.3. w przypadku wyodrębnienia funduszu sołeckiego: dokumenty potwierdzające wydatki ze środków funduszu sołeckiego (faktury, rachunki, itp.) w 2010 roku; 1.4. w przypadku wyodrębnienia funduszu sołeckiego: plan wydatków na przedsięwzięcia realizowane w ramach funduszu sołeckiego w roku 2009, 2010 i 2011 przesłany do Regionalnej Izby Obrachunkowej; 1.5. wysokość środków funduszu sołeckiego przeznaczonych na rok 2010 i na rok 2011 z podziałem na każde sołectwo w gminie; 1.6. formularz RB-28S, tj. sprawozdanie z wykonania planu wydatków budżetowych jednostki samorządu terytorialnego dotyczące wydatków z funduszu sołeckiego za rok 2010; 1.7. wniosek o zwrot części wydatków z funduszu sołeckiego wysłany do wojewody zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 25 stycznia 2010 r; 2.1 uchwały zebrania wiejskiego w sprawie funduszu sołeckiego podjęte w roku 2009 i w roku 2010 (z każdego sołectwa); 2.2 wniosku do funduszu sołeckiego złożony przez sołtysa w roku 2009 i w roku 2010 wraz z prezentatą lub z innym dokumentem potwierdzającym datę złożenia wniosku (z każdego sołectwa); 2.3 protokołu z zebrania wiejskiego w sprawie przyjęcia wniosku do funduszu sołeckiego w roku 2009 i w roku 2010 (z każdego sołectwa); 2.4 listy obecności osób uczestniczących w zebraniu wiejskim w roku 2009 i w roku 2010 (z każdego sołectwa); 2.5 zarządzenie lub inny dokument określający sposoby wydatkowania funduszu sołeckiego; 2.6 czy wniosek sołectwa został przyjęty lub nieprzyjęty do realizacji w roku 2010 i w roku 2011; Jednocześnie Stowarzyszenie wskazało, iż na podstawie art. 14 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2001 r.. Nr 112, poz. 1198 ze zm., dalej w skrócie "d.i.p") wnosi o udostępnienie powyższych informacji w formie elektronicznej (zeskanowane dokumenty) w formacie plików pdf i przesłanie ich na podany we wniosku adres emailowy. Pismem z dnia 5 października 2011 r. Wójt poinformował Stowarzyszenie, że Rada Gminy C. podjęła uchwałę o wyodrębnieniu funduszu sołeckiego, a wszystkie żądane dokumenty znajdują się do wglądu w sekretariacie Urzędu Gminy. Natomiast pismem z 28 października 2011 r. Wójt poinformował Stowarzyszenie, że zgodnie z art. 15 d.i.p. pobiera opłatę za dodatkowe koszty poniesione przy przekształcaniu informacji w formę wskazaną we wniosku, a kwota ta wynosi 340 zł. Stowarzyszenie złożyło do sądu administracyjnego skargę na bezczynność Wójta podnosząc, że nie przesłał on żądanych informacji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podnosząc, że skarżący nie skorzystał z oferowanej mu możliwości zapoznania się z dokumentami w Urzędzie Gminy; nie dokonał także wpłaty ani nie potwierdził akceptacji kosztów przygotowania żądanej informacji. W piśmie procesowym z dnia 28 stycznia 2012 r. skarżący, podtrzymując skargę podniósł, że wprawdzie stosownie do art. 15 ust. 1 d.i.p. możliwe jest domaganie się przez organ uiszczenia kosztów dodatkowych za udostępnienie informacji publicznej, ale wnioskodawca nie ma obowiązku uiszczać opłaty przed udostępnieniem żądanej informacji. Co więcej – opłata musi wiązać się z rzeczywistymi wydatkami poniesionymi przez podmiot zobowiązany. Na rozprawie Wójt wniósł o oddalenie skargi podnosząc, że część żądanych informacji znajduje się na stronie internetowej Gminy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest częściowo zasadna. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Kontrola ta obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z dnia 14 marca 2012 r., poz. 270; zwanej w skrócie "p.p.s.a.") skarga na bezczynność organu administracji przysługuje w sprawach, w których mogą być wydawane decyzje i postanowienia (art. 3 § 2 pkt 1, 2 i 3 p.p.s.a.) oraz w tych sprawach, w których mogą być wydawane akty lub podejmowane czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.). W piśmiennictwie oraz judykaturze przyjmuje się, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub, gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem stosownego aktu lub nie podejmuje czynności (zob. T. Woś, H. Krysiak-Molczyk i M. Romańska, Komentarz do ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2005, s. 86; wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 14 stycznia 2010 r., sygn. akt IV SAB/Wr 66/09). Wniesienie skargi na "milczenie władzy" jest przy tym uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania aktu (zob. J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Warszawa 2006, s. 37). Dla uznania bezczynności konieczne jest, zatem ustalenie, że organ administracyjny zobowiązany był na podstawie przepisów prawa do wydania decyzji lub innego aktu albo do podjęcia określonych czynności. Rozpatrując niniejszą sprawę, Sąd uznał, iż wniesiona skarga jest w przeważającej części zasadna. Stosownie do art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w tym organy władzy publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 d.i.p.). Z kolei art. 6 ust. 1 d.i.p. określa przykładowy katalog informacji publicznych podlegających udostępnieniu. Obejmuje on m. in. informacje o trybie działania władz publicznych i ich jednostek organizacyjnych, sposobach stanowienia aktów publicznoprawnych, sposobach przyjmowania i załatwiania spraw, stanie przyjmowanych spraw, kolejności ich załatwiania lub rozstrzygania, prowadzonych rejestrach, ewidencjach, archiwach oraz sposobach i zasadach udostępniania danych w nich zawartych, o danych publicznych, w tym treści aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć, stanowiskach w sprawach publicznych zajętych przez organy władzy publicznej i przez funkcjonariuszy publicznych, treści innych wystąpień i ocen dokonywanych przez organy władzy publicznej. W orzecznictwie przyjęto, że informację publiczną stanowi każda informacja wytworzona przez szeroko rozumiane władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które tę władzę realizują bądź gospodarują mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa w zakresie tych kompetencji. Taki charakter ma również wiadomość niewytworzona przez podmioty publiczne, lecz odnosząca się do tych podmiotów (wyrok NSA z dnia 30 października 2002 r., sygn. II SA 1956/02, opubl. w Systemie Informacji Prawnej LEX pod nr 78062). Przy czym prawo do informacji publicznej jest zasadą, a wyjątki od niej powinny być interpretowane ściśle (Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 marca 2003 r., sygn. akt II SA 3572/02, LEX nr 144641). W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę nie budzi wątpliwości okoliczność, iż informacje, o które zwróciła się strona skarżąca we wniosku z dnia 5 września 2011r., a mianowicie informacje dotyczące kwestii wyodrębnienia, zarządzania i gospodarowania funduszem sołeckim, protokół posiedzenia rady gminy dotyczący wyodrębnienia funduszu sołeckiego, podjęte w tym przedmiocie uchwały jednostek samorządu terytorialnego stanowią informację publiczną. Zgodnie, bowiem, z art. 1 ustawy z dnia 20 lutego 2009 r. o funduszu sołeckim (Dz.U. Nr 52, poz. 420 ze zm.) na fundusz sołecki składają się środki wyodrębnione z budżetu gminy, a zatem kwestia na co są one wydatkowane będzie w myśl powołanych przepisów informacją publiczną. Należy przy tym zaznaczyć, iż wprawdzie faktury i rachunki, wystawione przez osoby niebędące funkcjonariuszami publicznymi w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego, nie są dokumentami urzędowymi w rozumieniu art. 6 ust. 2 d.i.p., jednakże zawarta w nich treść, tj. informacja na co zostały wydatkowane pieniądze pochodzące z funduszu sołeckiego, niewątpliwie jest informacją publiczną o jakiej mowa w art. 6 pkt 3 lit. b d.i.p. (por. wyrok WSA w Kielcach z dnia 25 stycznia 2012 r., sygn. akt II SAB/Ke 41/11, opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (dostępnej poprzez stronę internetową http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Przy czym wskazać należy, iż przepis art. 3 ust. 1 pkt 2 d.i.p. należy interpretować rozszerzająco, zgodnie z konstytucyjną zasadą dostępu do wszelkich dokumentów obejmujących informację publiczną. Kryterium uzyskania dostępu do dokumentu jest, zatem jedynie istnienie okoliczności wyłączających udostępnienie informacji, a nie jego kwalifikacja jako dokumentu urzędowego (por. M. Jaśkowska – "Dostęp do informacji publicznych w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego", Toruń 2002, s. 37-39). Wójt Gminy C. jako organ władzy publicznej jest podmiotem zobligowanym do udostępnienia informacji publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 d.i.p.). W związku z tym złożenie wniosku o udostępnienie informacji publicznej nakłada na organ określone obowiązki. Organ winien, bowiem, albo udzielić takiej informacji w terminie określonym w art. 13 d.i.p., albo odmówić jej udostępnienia trybie decyzji administracyjnej (art. 16 ust. 1 d.i.p.) lub też umorzyć postępowanie (w przypadku o którym mowa w art. 14 ust. 1 d.i.p.). Tylko w sytuacji, gdy żądanie strony nie dotyczy informacji publicznej, brak jest podstaw do wydawania decyzji i należy jedynie wnioskodawcę poinformować pismem, że sprawa nie dotyczy informacji publicznej (wyrok NSA z dnia 17 grudnia 2003 r., sygn. II SA/Gd 1153/03, Lex nr 299295). Z obowiązku udostępnienia informacji publicznej na wniosek zainteresowanego organ jest zwolniony w przypadku, gdy żądana informacja została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej (art. 10 ust. 1 d.i.p., por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 czerwca 2011 r., sygn. akt I OSK 462/11, LEX nr 990254). W niniejszej sprawie spośród żądanych przez skarżące Stowarzyszenie informacji w Biuletynie Informacji Publicznej Gminy C. został opublikowany jedynie protokół z posiedzenia Rady Gminy C. z dnia 30 marca 2011 r., w trakcie którego podjęto uchwałę o wyrażeniu zgody na wyodrębnienie w budżecie gminy środków stanowiących fundusz sołecki (pkt 17 lit. c protokołu). Jedynie w tym zakresie Wójt był zwolniony z udzielenia informacji publicznej, a w konsekwencji w tej części skarga jest nieuzasadniona. Odnośnie zaś pozostałych żądanych informacji - skoro w niniejszej sprawie informacje te dotyczą informacji publicznej to nie można uznać za właściwe załatwienie sprawy pismo organu 5 października 2011r. Należy, bowiem, wskazać, iż w przypadku wniosku o udostępnienie informacji publicznej w formie wydania kserokopii dokumentu (także w postaci elektronicznej tj. w formacie pdf), do realizacji tego prawa nie wystarczy ani poinformowanie wnioskodawcy o treści dokumentu, ani zezwolenie na zapoznanie się z jego treścią w określonym miejscu i czasie. Dopiero wydanie żądanych kserokopii jest realizacją tego rodzaju wniosku (wyrok NSA z dnia 2 grudnia 2012 r. Sygn. akt. I OSK 1622/10 LEX nr 745108). Słusznie przy tym strona skarżąca podnosi, że udzielenie informacji publicznej nie może być uzależnione od wcześniejszego uiszczenia opłaty odpowiadającej dodatkowym kosztom, które organ musiał ponieść w celu udostępnienia informacji. Powstanie obowiązku uiszczenia opłaty w wysokości odpowiadającej kosztom związanym ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia informacji i wezwanie strony do uiszczenia tej opłaty, powoduje jedynie przesunięcie terminu udostępnienia tej informacji w zakresie określonym w przytoczonym w art. 15 ust. 2 d.i.p. (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Kielcach z dnia 4 czerwca 2008 r., sygn. akt II SAB/Ke 23/08, LEX nr 516691). Udostępnienie informacji, które wiążą się z dodatkowymi kosztami następuje po upływie 14 dni od dnia powiadomienia, o którym mowa w art. 15 ust. 2 d.i.p., bez względu na to czy wnioskujący o udostępnienie informacji wniesie opłatę czy nie (wyrok WSA w Lublinie z dnia 16 grudnia 2010 r., sygn. akt II SAB/Lu 75/10, LEX nr 756119). Należy jednak zaznaczyć, iż nie w każdym wypadku informacja publiczna może być udzielona w pełnym zakresie, bowiem art. 5 ust. 1 i 2 d.i.p. przewiduje ograniczenie prawa do informacji publicznej w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych (państwowa, służbowa, skarbowa, statystyczna), a także ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Organ winien też mieć na uwadze przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych. W takim wypadku jednak – jak wskazano wyżej - niezbędne jest wydanie decyzji administracyjnej o odmowie udzielenia informacji publicznej. W związku z powyższym organ winien rozpoznać wniosek strony skarżącej (z wyłączeniem części punktu 1.2 odnoszącego się do roku 2011), mając na uwadze powyższe wskazania Sądu. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że Wójt Gminy C. pozostaje w bezczynności i z tego względu, na podstawie art. 149 p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a., biorąc pod uwagę wysokość wniesionego wpisu.