I SA/Gd 1401/01

WyrokWSA w Gdańsku2004-03-04

Skład orzekający: Bogusław Szumacher, Małgorzata Gorzeń, Krzysztof Retyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ celny jest zobowiązany do przeprowadzenia wyczerpującego postępowania dowodowego w celu ustalenia prawidłowej wartości celnej towaru, nawet po zwolnieniu towaru z procedury celnej, w przypadku zgłoszenia przez importera braków ilościowych?
Ratio decidendi
Organ celny jest zobowiązany do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, w tym dowodów przedstawionych przez stronę po zwolnieniu towaru, w celu ustalenia prawidłowej wartości celnej. Pominięcie takich dowodów, jak faktura korygująca czy oświadczenia o brakach, bez należytej oceny ich wiarygodności, narusza zasadę prawdy obiektywnej i może prowadzić do uchylenia decyzji organu.
Stan faktyczny
Skarżący zgłosił do procedury składu celnego 80 sztuk kosiarek spalinowych, a następnie wniósł o skorygowanie zgłoszenia, twierdząc, że podczas rozładunku stwierdzono brak 20 sztuk. Organy celne uznały zgłoszenie za prawidłowe, powołując się na brak protokołu rozbieżności sporządzonego z udziałem funkcjonariusza celnego oraz na fakt zwolnienia towaru przed zgłoszeniem braków. Skarżący przedstawił dokumenty od kontrahenta z USA potwierdzające brak towaru i zwrot pieniędzy. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję organu odwoławczego, uznając, że organy nie rozpatrzyły wyczerpująco materiału dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia 28 czerwca 2001 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Bogusław Szumacher, Sędziowie: sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, asesor WSA Krzysztof Retyk (spr.), Protokolant Wioleta Gładczuk, po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. G. na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia 28 czerwca 2001 r. nr [...] w przedmiocie zgłoszenia celnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Na podstawie zgłoszenia celnego dokonanego przez skarżącego J.G. w dniu 26 marca 1998r. Dyrektor Urzędu Celnego objął towar - 80 sztuk kosiarek spalinowych pchanych -procedurą składu celnego wg JDA SAD nr [...]. Na podstawie drugiego zgłoszenia zawartego w JDA SAD nr [...] z dnia 26 marca 1998r. objęto procedurą dopuszczenia do obrotu 20 sztuk kosiarek. Pismem z dnia 27 marca 1998r. J. G. zwrócił się do Urzędu Celnego w T. o "skorygowanie" stanu kosiarek wprowadzonych do składu celnego na podstawie zgłoszenia JDA SAD [...] podnosząc, iż podczas rozładunku kontenera stwierdzono brak 20 kosiarek spalinowych. Do wniosku tego skarżący załączył pismo, które skierował do sprzedawcy towaru w USA. W dniu 6 kwietnia 1998 r. dodatkowo nadesłał skorygowany przez kontrahenta rachunek za dostawę sprzętu. W piśmie z dnia 18 maja 1998 r. skarżący przekazał organom celnym uwiarygodnioną kopię faktury na zwrot kwoty za 20 sztuk kosiarek. W piśmie z dnia 6 czerwca 1998 r. J. G. -poproszony uprzednio o sprecyzowanie swojego żądania -stwierdził, że wnosi o uznanie zgłoszenia celnego zawartego w JDA SAD [...] za nieprawidłowe. Dnia 9 czerwca 1998 r. Dyrektor Urzędu Celnego decyzją nr [...] uznał zgłoszenie celne nr [...] z dnia 26 marca 1998r. za prawidłowe. Dnia 17 czerwca 1998 r. Strona wniosła odwołanie od powyższej decyzji, przedstawiając dokumenty uzyskane od kontrahenta amerykańskiego, potwierdzające brak w transporcie 20 szt. kosiarek spalinowych pchanych. Po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia 20 sierpnia 1998 r. Prezes Głównego Urzędu Ceł utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Celnego z dnia 9 czerwca 1998 r., mocą której za prawidłowe zostało uznane zgłoszenie celne z dnia 26 marca 1998r. dokonane przez J. G.- właściciela firmy "A". W uzasadnieniu decyzji stwierdził, że zgodnie z art. 64 § 2 ustawy Kodeks celny do zgłoszenia celnego zgłaszający powinien dołączyć dokumenty, których przedstawienie jest wymagane do objęcia towaru procedurą celną do której jest zgłaszany. Wymogi, jakie powinno spełniać , zgłoszenie o objęcie towaru procedurą składu celnego określa § 173 zarządzenia Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia 23 września 1997 r. w sprawie deklaracji skróconych i zgłoszeń celnych. Art. 65 § 1 Kodeksu celnego stanowi, iż organ celny przyjmuje zgłoszenie celne, jeżeli : 1) zgłoszenie celne odpowiada wymogom określonym wart. 64 Kodeksu celnego, 2) wraz ze zgłoszeniem celnym przedstawiono towar nim objęty. Jak wynika z akt sprawy -zdaniem Prezesa GUC -strona spełniła wymagania określone w przepisach prawa, tj. dołączyła wszystkie wymagane, na podstawie § 173 przytoczonego zarządzenia, dokumenty, których autentyczność i rzetelność została przez Stronę potwierdzona własnoręcznym podpisem w Deklaracji Wartości Celnej. Organ celny pierwszej instancji po przyjęciu zgłoszenia celnego m [...], na podstawie art. 70 § 1 Kodeksu celnego przystąpił do jego weryfikacji, polegającej na kontroli zgłoszenia celnego i dołączonych do niego dokumentów oraz rewizji celnej towarów. W polu J zgłoszenia celnego m [...] z dnia 26 marca 1998r. zawarto adnotację, iż "W wyniku przeprowadzonej częściowej rewizji celnej stwierdzono kosiarki ciągnikowe z siedziskiem w kartonach. Otwarto 2 kartony. Kraj pochodzenia Stany Zjednoczone Ameryki. Zamknięcia celne zgodne z dok. przekaz. Numer kontenera zgodny ze zgłoszeniem." Zgodnie z art.72 § 1 Kodeksu celnego jeżeli rewizji celnej poddano tylko część towarów objętych zgłoszeniem celnym, wyniki tej rewizji odnoszą się do całości towarów objętych zgłoszeniem. Jeżeli zgłaszający uzna, że wyniki częściowej rewizji celnej towarów nie są reprezentatywne dla pozostałej części zgłaszanych -towarów, może do czasu zwolnienia towarów zwrócić się z wnioskiem o przeprowadzenie dodatkowej rewizji. Zdaniem Prezesa GUC z wyjaśnień funkcjonariuszy celnych, którzy w dniu 26 marca 1998r. pełnili obowiązki kierownika zmiany i dyspozytora wynika, iż do chwili zwolnienia towarów skarżący nie wystąpił z wnioskiem o przeprowadzenie rewizji. Dlatego na podstawie art. 75 § 1 Kodeksu celnego organ celny zwolnił towary z chwilą dokonania weryfikacji zgłoszenia celnego, o czym świadczy zapis w polu J zgłoszenia celnego m [...] z dnia 26 marca 1998r. "Towar zwolniono 98.03.26, godz. 14.45, złożono zabezpieczenie m [...]." Zdaniem Organu II instancji brak jest także podstaw do uwzględnienia żądań skarżącego dotyczących skorygowania ilości towaru objętego procedurą składu celnego na podstawie dokumentów przedstawionych przez Stronę, gdyż zgodnie z pkt 36 i 37 Regulaminu funkcjonowania Składu Celnego "A" z dnia 2 czerwca 1998 r ."jeżeli zachodzi różnica miedzy ilością lub masą towarów podanych przez dostawcę w dokumentacji, a stanem faktycznym partii towarów zgłoszonych do złożenia w składzie celnym, upoważniony funkcjonariusz celny sporządza protokół rozbieżności. Protokół otrzymują zgłaszający, urząd celny oraz podmiot prowadzący skład celny. Protokół sporządzony pod nieobecność funkcjonariusza celnego nie będzie uwzględniany przez organy celne". Organ II instancji stwierdził, iż jak wynika z dokumentów zgromadzonych w postępowaniu przy stwierdzeniu niezgodności ilości towaru z ilością towarów ujętą w dokumentach nie był obecny funkcjonariusz celny. Zgodnie z art. 107 pkt 3 ustawy Kodeks celny, prowadzący skład celny odpowiedzialny jest za przestrzeganie warunków określonych w pozwoleniu i regulaminie funkcjonowania składu celnego. W świetle powyższego nie jest możliwe uwzględnienie dowodów, na które powołuje się skarżący, tj. oświadczenia 7 osób uczestniczących w rozładunku towaru do Składu Celnego "A" oraz poprawionego rachunku od kontrahenta zagranicznego, stwierdzającego brak 20 kosiarek. Ponadto podnoszony przez skarżącego argument, iż przedstawione przez niego dokumenty (poprawiona faktura na 80 szt. kosiarek i faktura na zwrot pieniędzy za 20 brakujących kosiarek od kontrahenta amerykańskiego) uzasadniają unieważnienie zgłoszenia celnego na podstawie art. 68 § 1 Kodeksu celnego, nie może być uwzględniony. Art. 3 § 1 pkt 25 Kodeksu celnego określa zwolnienie towarów jako czynność organu celnego umożliwiającą użycie towarów w celach określonych przez procedurę celną jaką zostały objęte. Zdaniem Organu II instancji ograniczeniem wyrażonej wart. 68 § 1 Kodeksu celnego możliwości unieważnienia przyjętego zgłoszenia celnego jest art. 68 § 3 Kodeksu celnego, który stanowi, iż po zwolnieniu towarów zgłoszenie celne nie może zostać unieważnione. W niniejszej sprawie strona zaczęła dochodzić uprawnień po zwolnieniu towarów, co uczyniło żądania strony nieuzasadnionymi w świetle przepisów Kodeksu celnego. W dnia 21 września 1998 r. strona wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję z dnia 20 sierpnia 1998 r. W skardze przytaczając dotychczasowy przebieg postępowania podniosła, że uwzględnienie jej wniosku w świetle okoliczności sprawy jest w pełni uzasadnione. Zdaniem skarżącego faktyczną ilość wprowadzonego na skład celny towaru odzwierciedlają przedstawione przez stronę dokumenty, stąd konieczne jest uznanie zgłoszenia celnego za nieprawidłowe w części dotyczącej objęcia procedurą składu celnego 20 sztuk kosiarek. Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku w wyroku z dnia 7 lutego 2001 r. uznał, iż skarga jest uzasadniona oraz uchylił zaskarżoną decyzję. Zdaniem Sądu przepis art. 65 § 4 Kodeksu celnego jest przepisem umożliwiającym rozpatrzenie żądania strony dotyczącego zmiany ilości towaru wykazanego w zgłoszeniu celnym złożonego do organów celnych już po zwolnieniu towaru. Możność reformowania zgłoszenia celnego w tym zakresie wynika z uwzględnienia tego, że decyzje wydawane przez organy celne, z powołanym powyżej przepisem art.65 § 4 Kodeksu celnego, nie są decyzjami tworzącymi zobowiązanie do uiszczenia należności celnych przywozowych lub należności celnych wywożonych, stwierdzają jedynie, jaka była prawidłowa wysokość zobowiązania w chwili jego powstania. Zdaniem Sądu na wysokość tego zobowiązania zasadniczy wpływ będzie miała wartość celna towaru. W tym zakresie przepisy obecnie obowiązującego Kodeksu celnego są kontynuacją dyspozycji ustawowych dotychczasowego Prawa celnego i o wielkości należności celnych decyduje tak stan towaru, jak i jego wartość, to znaczy przede wszystkim cena faktycznie zapłacona lub należna. Oznacza to, że pod rządami Kodeksu celnego nie uległy zmianie obowiązki organów celnych związane z koniecznością przeprowadzenia w tym zakresie wyczerpującego postępowania dowodowego. Stanowią one bowiem realizację zasady dochodzenia prawdy obiektywnej z uwzględnieniem konieczności przestrzegania wszystkich określonych w przepisach reguł postępowania dowodowego, a zwłaszcza związanych z realizacją obowiązku zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Sąd uznał, iż organy uchyliły się od rozpatrzenia przedstawionych przez stronę okoliczności i dowodów, na podstawie których strona dowodziła, iż wskazana w zgłoszeniu celnym ilość towaru odbiega od rzeczywistości. Zatem za niedopuszczalne uznać należy pominięcie dowodów i okoliczności przytoczonych w niniejszej sprawie przez stronę i ograniczenie uzasadnienia decyzji do wskazania naruszenia jednego z postanowień regulaminu składu celnego. Z postanowienia tego zresztą -zdaniem Sądu -organy celne wywiodły zbyt daleko idące skutki. Interpretacja bowiem punktu 36 i 37 tego regulaminu prowadzić może jedynie do wniosku, iż za pozbawiony mocy uznać należy protokół rozbieżności sporządzony pod nieobecność urzędnika celnego, a to nie pozbawia strony możności dowodzenia okoliczności co do innej ilości wprowadzonego na skład celny towaru za pomocą innych środków dowodowych, a organy celne zobowiązane są dowody te rozpatrzyć i ocenić. Po wyroku NSA decyzją z dnia 28 czerwca 2001 r. na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137 poz. 926 ze zm.), art. 65 § 4 pkt 1, art. 68 § 1 ustawy z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny (Dz.U. Nr 23, poz. 117 ze zm.) po rozpatrzeniu odwołania z dnia 17 czerwca 1998r. od decyzji Dyrektora Urzędu Celnego nr [...] z dnia 9 czerwca 1998r. Prezes Głównego Urzędu Ceł utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji W uzasadnieniu Organ II instancji stwierdził, iż zgodnie z art. 107 pkt 3 Kodeksu celnego, prowadzący skład celny odpowiedzialny jest za przestrzeganie warunków określonych w pozwoleniu i regulaminie funkcjonowania składu celnego. W świetle powyższego protokół stwierdzenia rozbieżności sporządzony pod nieobecność urzędnika celnego należy uznać za pozbawiony mocy. Zgodnie z art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej organ celny jest zobowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Przy czym podstawową zasadą postępowania dowodowego jest zasada swobodnej oceny dowodów wyrażona wart. 191 Ordynacji podatkowej , zgodnie z którą organ celny ocenia na podstawie zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Zdaniem Organu II instancji oznacza to, że organ przy ustalaniu prawdy na podstawie materiału dowodowego nie jest skrępowany żadnymi przepisami co do wartości poszczególnych rodzajów dowodów i może swobodnie, tj. zgodnie z własną oceną wyników postępowania wyjaśniającego wdanej sprawie, ustalić stan faktyczny. Organ w tej ocenie powinien kierować się wiedzą oraz zasadami życiowego doświadczenia. Wobec powyższego, mając na uwadze zasadę swobodnej oceny dowodów, organ celny dokonał analizy dowodów przedstawionych przez skarżącego. W toku postępowania skarżący przedstawił dokumenty: poprawioną fakturę nr [...] z dnia 03.01.1998 r. na 80 sztuk kosiarek i fakturę na zwrot pieniędzy za 20 brakujących kosiarek od kontrahenta amerykańskiego. Organ II instancji stwierdził, iż wartość celna powinna być ustalona w zasadzie na podstawie dokumentów załączonych do zgłoszenia celnego, z uwzględnieniem ewentualnych braków ilościowych stwierdzonych z udziałem funkcjonariusza celnego, nie jest wyłączona jednak możliwość ustalenia po dokonaniu odprawy celnej innej wartości celnej. Ciężar dowodu, iż wartość celna w momencie odprawy była inna spoczywa na stronie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Dotyczy to wad jakościowych, jak i ilościowych. Korekta taka nie może następować jedynie na podstawie stwierdzenia niedoborów, czy wad u importera, gdzie dostęp do towaru miała nieograniczona ilość osób. Konieczne jest również uznanie reklamacji przez dostawcę i sporządzenie odpowiednich księgowych dokumentów korygujących wartość pierwotną. Takim zdaniem Organu II instancji jest dokument m.in. faktura korygująca z § 43 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22.12.1999r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 109, poz. 1245), która określa niezbędne elementy faktury korygującej. Faktura korygująca wystawiona przez dostawcę zagranicznego powinna zawierać przynajmniej numer kolejny oraz datę jej wystawienia, dane zawarte w fakturze, której dotyczy faktura korygująca, podpis osoby upoważnionej do wystawienia faktury. Faktura taka, w sposób nie budzący wątpliwości winna wykazywać prawidłową kwotę należności, jaką musi zapłacić odbiorca towaru. Z jej treści musi wynikać anulowanie faktury pierwotnej precyzując przyczyny dokonanych zmian. Faktury korygujące w sposób jednoznaczny muszą wykazywać anulowanie faktury pierwotnej i dostarczać informacji o elementach skorygowanych. Zdaniem Organu II instancji w omawianej sprawie skarżący zamiast faktury nr [...]1 z dnia 03.01.1998r. opiewającej na 100 sztuk kosiarek nr 20405x50 przedstawiła fakturę nr [...] z dnia 03.01.1998r. opiewającą na 80 sztuk kosiarek nr 20405x50, przy czym faktura ta nie zawiera informacji potwierdzającej anulowania poprzedniej faktury, a zatem nie spełnia wymogów określonych dla faktury korygującej i nie może stanowić podstawy do uznania, iż dostarczono inną ilość towaru niż przedstawiono w zgłoszeniu". Sporządzone w ten sposób dokumenty wskazują natomiast na istnienie dwóch faktur o tym samym numerze i opatrzonych tą samą datą, co sprawia, iż nie mogą zostać uznane za wiarygodny dowód w sprawie. Strona wezwana została do nadesłania urzędowego tłumaczenia faktury nr [...] z dnia 03.01.1998 r. i rachunku nr [...] oraz oryginałów lub potwierdzonych za zgodność z oryginałem przez upoważnioną osobę kopii oświadczeń osób obecnych przy rozładunku. Zgodnie bowiem z art. 270 § 2 pkt 1 Kodeksu celnego organ celny może żądać od stron postępowania urzędowego tłumaczenia na język polski dokumentów sporządzonych w języku obcym. Pismem z dnia 29.05.2001 r. Strona wyjaśniła, że wszystkie dokumenty wraz z tłumaczeniami są w posiadaniu organu celnego -nie nadesłała żądanych dokumentów. A zatem Organ II instancji uznał, iż przedstawione przez Stroną dowody nie mają znaczenia jako dowód w sprawie uzasadniający uchylenie zaskarżonej decyzji. Organ II instancji stwierdził, iż uznawanie reklamacji nie może następować także na podstawie oświadczeń eksportera, w których eksporter stwierdza braki towarowe lub koryguje wartość towaru. Oświadczenia takie nie mają żadnej mocy dowodowej, o ile nie zostały potwierdzone przez kompetentne służby celne kraju wywozu. Wiarygodne są przede wszystkim informacje potwierdzone przez organy celne. Ponadto należy zaznaczyć, iż dostęp do towaru miała nieograniczona ilość osób, w związku z tym brak jest jednoznacznych dowodów, iż stan towaru był taki sam w chwili dokonywania odprawy jak po jego rozładunku. W skardze z dnia 19 lipca 2001 r. skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skarżący stwierdził, iż przedstawione przez niego dowody potwierdzają, że na polski obszar celny przywieziona została mniejsza ilości towaru niż przedstawiona w zgłoszeniu celnym i mogą stanowić podstawę do uchylenia lub zmiany zaskarżonej decyzji. Skarżący stwierdza, iż po dokonaniu procedury odprawy celnej i pobieżnej rewizji (kontener załadowany był całkowicie i innym sprzętem o dużych gabarytach i ciężarze, a rozładunek i załadunek w celu pełnej kontroli zajął by kilka godzin i wymagał użycia sprzętu specjalistycznego ), prosił kierownika zmiany o pełną kontrolę kontenera w miejscu rozładowania. Kontener w godzinach popołudniowych został zwolniony i przetransportowany do Składu Celnego "A", który mieści się w odległości 15 km od Oddziału Celnego w T. w miejscowości B. [...]. W czasie rozładunku stwierdzono brak 20 kosiarek typ 20405x50. W związku z tym że nie było możliwości, ze względu na późną porę, natychmiastowego powiadomienia Oddziału Celnego o stwierdzonym braku, zrobił to osobiście z samego rana dnia następnego tj. 1998-03-27. Skarżący stwierdza, iż w Oddziale Celnym został poinformowany o konieczności wykonania stosownych dokumentów tj. zgłoszenia o stwierdzonym braku. Tego samego dnia przygotował stosowne zgłoszenie o stwierdzonym braku do Oddziału Celnego w T. oraz do kontrahenta w USA. W związku z tym, że było to już po godzinach urzędowania biur Oddziału Celnego, a następne dni to były sobota i niedziela zgłoszenie przekazano w poniedziałek rano tj. 1998-03-30 stąd też stwierdzenie w uzasadnieniu decyzji Prezesa Głównego Urzędu Ceł, że zawiadomiono organ celny po upływie czterech dni. W dniu 1998-04-02 skarżący otrzymał z USA nową fakturę nr [...] w której zmieniono ilość kosiarek typ 20405x50 z 100 szt. na 80 szt., a w dniu 1998-0-4-08 potwierdzenie zwrotu pieniędzy za 20 brakujących kosiarek. O fakcie tym natychmiast powiadomił Urząd Celny w T. z prośbą o uznanie zgłoszenia celnego nr [...] za nieprawidłowe. Skarżący stwierdza w uzasadnieniu, iż zgodnie z przepisami Kodeksu Celnego dokonał zgłoszenia celnego w obowiązującym terminie i trybie dołączając do niego dokumenty prawem wymagane. Jednakże w chwili w/w zgłoszenia celnego nie miał pojęcia o tym, czy towar, który faktycznie będzie nadesłany (ilość kosiarek) będzie pokrywał się z ilością kosiarek zgłoszonych do odprawy celnej w zgłoszeniu celnym. Skarżący stwierdza, iż Organy celne swoje decyzje wydały tylko i wyłącznie w oparciu o dołączone dokumenty do zgłoszenia celnego nr [...] z dnia 1998-03-26. Natomiast w/w organy nie uwzględniły w ogóle faktu, że stan faktyczny nadesłanych kosiarek różni się od ilości podanej w zgłoszeniu celnym. Zdaniem Skarżącego na udowodnienie przedstawionej przeze niego tezy dołącza do skargi oświadczenia 7 osób oraz podpis kierowcy TIR-a na dokumencie przewozowym potwierdzające fakt, że owych 20 szt. kosiarek nie otrzymał. W odpowiedzi na skargę Prezes Głównego Urzędu Ceł wniósł ojej oddalenie. W uzasadnieniu stwierdził, iż w dniu 26 marca 1998 r. w Urzędzie Celnym w T. objęto towar 80 sztuk kosiarek spalinowych pchanych procedurą składu celnego wg SAD nr [...]. Pismem z dnia 18 maja 1998 r. Strona złożyła wniosek o uznania zgłoszenia celnego zawartego w SAD nr [...] za nieprawidłowe w części dotyczącej ilości towaru ze względu na brak 20 sztuk kosiarek stwierdzony podczas rozładunku towaru w składzie celnym. Dnia 9 czerwca 1998 r. Dyrektor Urzędu Celnego decyzją nr [...] uznał zgłoszenie celne nr [...] z dnia 26 marca 1998 r. za prawidłowe, która decyzją nr [...] z dnia 20.08.1998 r. została utrzymana w mocy. Organu II instancji podniósł, iż Organ I instancji na podstawie art. 75 § 1 Kodeksu celnego zwolnił towary z chwilą dokonania weryfikacji zgłoszenia celnego, o czym świadczy za-pis w polu J zgłoszenia celnego nr [...] z dnia 26.03.1998r.: "Towar zwolniono 98.06.26, godz. 14.45, złożono zabezpieczenie nr [...]." Art. 40 Kodeksu celnego stwarza importerowi możliwość wystąpienia z wnioskiem o zbadanie towarów, co może pozwolić na ujawnienie braków ilościowych towaru. Zdaniem Organu II instancji z akt sprawy wynika, iż Strona nie wystąpiła z wnioskiem o dokonanie całkowitej rewizji celnej. Organ II instancji przypomniał stanowisku Naczelnego Sądu Administracyjnego zaprezentowane w wyroku z dnia 30.01.1998r. sygn. akt I SA/Lu 13884/96, w którym wskazał, że strona powinna domagać się od organów celnych zważenia, przeliczenia, czy też dokonania innych czynności pozwalających na jednoznaczne ustalenie stanu towaru. To, czy strona skorzysta z tego uprawnienia zależy od niej, wobec tego bezpodstawne są twierdzenia strony o trudnościach technicznych uniemożliwiających dokonanie tych czynności. Zgodnie z art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej organ celny jest zobowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Przy czym podstawową zasadą postępowania dowodowego jest zasada swobodnej oceny dowodów wyrażona wart. 191 Ordynacji podatkowej , zgodnie z którą organ celny ocenia na podstawie zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Oznacza to, że organ przy ustalaniu prawdy na podstawie materiału dowodowego nie jest skrępowany żadnymi przepisami, co do wartości poszczególnych rodzajów dowodów i może swobodnie, tj. zgodnie z własną oceną wyników postępowania wyjaśniającego wdanej sprawie, ustalić stan faktyczny. Organ w tej ocenie powinien kierować się wiedzą oraz zasadami życiowego doświadczenia. Wobec powyższego, mając na uwadze zasadę swobodnej oceny dowodów, organ celny dokonał analizy dowodów przedstawionych przez skarżącego. Wprawdzie w toku postępowania Strona przedstawiła dokumenty: poprawioną fakturę nr [...] z dnia 03.01.1998r. na 80 sztuk kosiarek i fakturę na zwrot pieniędzy za 20 brakujących kosiarek od kontrahenta amerykańskiego wartość celna powinna być ustalona w zasadzie na podstawie dokumentów załączonych do zgłoszenia celnego, z uwzględnieniem ewentualnych braków ilościowych stwierdzonych z udziałem funkcjonariusza celnego. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest zasadna. Sąd na podstawie art. 134. § 1. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (Dz.U.02.153.1270, z póz. zm) rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem kontroli sądu administracyjnego jest legalność zaskarżonej decyzji. Oznacza to, że zaskarżona decyzja może być przez Sąd wzruszona tylko wtedy, gdy postępowanie wykaże, iż decyzja ta narusza prawo, przy czym z reguły chodzi o naruszenie prawa materialnego lub przepisów o postępowaniu administracyjnym w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W sprawie będącej przedmiotem kontroli sądu toczyło się postępowanie sądowoadministracyjne zakończone wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku z dnia 7 lutego 2001 r. Sygn. akt I S.A./GD 2086/98 uchylającym decyzję Organu II instancji orzekającą o uznaniu zgłoszenia celnego za prawidłowe. W uzasadnieniu wyroku Sąd ocenił postępowanie poprzedzające jej wydanie jako niepełne oraz uznał, iż organy uchyliły się od rozpatrzenia przedstawionych przez stronę okoliczności i dowodów, na podstawie których strona dowodziła, iż wskazana w zgłoszeniu celnym ilość towaru odbiega od rzeczywistości. Przyjął również za niedopuszczalne pominięcie dowodów i okoliczności przytoczonych w niniejszej sprawie przez stronę i ograniczenie uzasadnienia decyzji do wskazania naruszenia jednego z postanowień regulaminu składu celnego. Obecnie Sąd rozstrzygając sprawę jest na podstawie art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (Dz.U.02.153.1270, z póź. zm.) związany wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku z dnia 7 lutego 2001 r. Sygn. akt I S.A./GD 2086/98 w zakresie skutków rozstrzygnięcia. Nadto na podstawie art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (Dz.U.02.153.1270, z póź. zm.) Sąd oraz Organ II instancji jest związany oceną prawną wyrażoną w uzasadnieniu wyroku. Przepis ten stanowi, że ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Sądu wiąże w sprawie ten Sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia. Wyrażona we wskazanym wyżej przepisie zasada, w myśl której "ocena prawna wyrażona w orzeczeniu wiąże w sprawie ten sąd", oznacza, że ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania przez ten sąd, będzie on związany oceną prawną wyrażoną w tym orzeczeniu, jeżeli nie zostanie ono uchylone lub nie ulegną zmianie przepisy (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 2 5 [utego 1998 r. w sprawie III RN 139/97, OSNAP 1999/1/2). W przedmiotowej sprawie ma zastosowanie art. 65 § 4 Kodeksu celnego. Według oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku z dnia 7 lutego 2001 r. Sygn. akt I S.A./GD 2086/98 przepis art. 65 § 4 Kodeksu celnego jest przepisem umożliwiającym rozpatrzenie żądania strony dotyczącego zmiany ilości towaru wykazanego w zgłoszeniu celnym złożonego do organów celnych już po zwolnieniu towaru a tym samym obowiązkiem organów celnych jest przeprowadzenie w tym zakresie postępowania dowodowego. We wskazaniach, co do dalszego postępowania Sąd w poprzednim wyroku zalecił uzupełnienie postępowania dowodowego poprzez zebranie i wyczerpujące rozpatrzenie całego materiału dowodowego przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Organ II instancji nie wykonał zaleceń Sądu. Zdaniem Sądu z akt sprawy wynika, że Organ II instancji naruszył przepisy art. 187 oraz 191 Ordynacji podatkowej, które to naruszenie miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy poprzez bezpodstawne pominięcie faktury nr [...] z dnia 03.01.1998 r. i rachunku nr [...] na zwrot pieniędzy za 20 brakujących kosiarek od kontrahenta amerykańskiego bezpodstawnie przyjmując, iż urzędowe przetłumaczenie tych dokumentów musi być dokonane przez skarżącego skoro zgodnie z art. 265. § 1. Ordynacji podatkowej do kosztów postępowania zalicza się m.in.: koszty podróży i inne należności świadków, biegłych i tłumaczy, ustalone zgodnie z przepisami o należnościach świadków i biegłych w postępowaniu sądowym, koszty, związane z osobistym stawiennictwem strony, jeżeli postępowanie zostało wszczęte z urzędu albo gdy strona została błędnie wezwana do stawienia się, wynagrodzenie przysługujące biegłym i tłumaczom, koszty oględzin oraz koszty doręczenia pism urzędowych. A zatem w/w koszty obciążają Organ II instancji. Zdaniem Sądu Organ II instancji nie wskazał podstawy prawnej zastosowania do faktury wystawionej przez kontrahenta z USA zasad dotyczących faktura korygującej z § 43 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22.12.1999 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 109, poz. 12:4i), która określa niezbędne elementy faktury korygującej. Przepisy polskiego prawa podatkowego nie stanowią w jakiej formie ma być faktura korygująca wystawiona przez np. kontrahenta w USA oraz jak potwierdzenie odbioru faktury korygującej powinno nastąpić. W związku z tym Organ II instancji może i powinien ustalić jak powinna wyglądać prawidłowa faktura korygująca wystawiona w USA oraz czy przedstawiona kopia potwierdzona za zgodność z oryginałem spełnia wymogi określone w USA. Organ II instancji oceniając całokształt materiału dowodowego złamał zasadę prawdy obiektywnej z art. 191 Ordynacji Podatkowej albowiem celem postępowania odwoławczego nie jest sama kontrola poprawności rozstrzygnięcia podjętego w pierwszej instancji (nie jest to kasacja), lecz uzupełnienie stanu faktycznego i materiału dowodowego sprawy oraz uwzględnienie tych zmian w stanie prawnym sprawy, które nastąpiły w okresie dzielącym orzekanie po raz pierwszy od ponownego orzekania wskutek odwołania (model apelacyjny) czego Organ II instancji nie zrobił. Sąd uznał, iż ustalenia faktyczne w sprawie będące podstawą rozstrzygnięcia nie są kompletne tym samym nie mogły być w pełni rozpatrzone oraz zwraca uwagę, iż w orzecznictwie sądowym wskazuje się, że jako dowolne należy traktować ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym czy nie w pełni rozpatrzonym (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23 listopada 1994 r., III ARN 55/94, OSNAPiUS 1995/7, poz. 83). Zdaniem Sądu w sprawie można postawić zarzut dowolności w formułowaniu wniosku końcowego w zakresie ustalenia prawidłowego dokonania zgłoszenia celnego ponieważ zarzut ten nie został wykluczony ustaleniami dokonanymi w całokształcie materiału dowodowego (art. 191 Ordynacji Podatkowej), zgromadzonego i rozpatrzonego w sposób wyczerpujący ( art. 187 § 1 Ordynacji Podatkowej). Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271, z póź. zm.) w związku z art. 145 § 1 pkt 1 ppkt c) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (Dz.U.02.153.1270, z póź. zm.) orzekł jak w sentencji wyroku, o kosztach nie orzekł zgodnie z przepisami na podstawie art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające u stawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271, z póź. zm.) w związku z art. 210 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (Dz.U.02.153.1270, z póź. zm.) natomiast na podstawie art. 152 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (Dz.U.02.153.1270, z póź. zm.) Sąd wstrzymał wykonanie decyzji Organu II instancji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło