I SA/Gd 1705/21

WyrokWSA w Gdańsku2022-02-08

Skład orzekający: Krzysztof Przasnyski, Alicja Stępień, Sławomir Kozik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania i odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania jest zgodne z prawem, gdy strona twierdzi, że nie otrzymała zawiadomienia o pozostawieniu przesyłki w placówce pocztowej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ prawidłowo stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania, ponieważ doręczenie decyzji podatkowej nastąpiło w trybie zastępczym (art. 150 Ordynacji podatkowej) po dwukrotnym awizowaniu. Twierdzenia strony o braku otrzymania awiza nie obaliły domniemania prawidłowości doręczenia, które korzysta z waloru dokumentu urzędowego. Ponadto, strona nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu, gdyż nie wykazała przeszkody niezależnej i nie do przezwyciężenia, a jedynie zorganizowanie odbioru korespondencji przez zewnętrzną firmę nie zwalniało jej z obowiązku dbałości o terminowe odbieranie pism.
Stan faktyczny
Spółka A złożyła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy w sprawie podatku od nieruchomości za 2014 rok i odmówiło przywrócenia terminu. Decyzja Wójta Gminy z 2015 roku nie została odebrana przez stronę, mimo dwukrotnego awizowania. Odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu zostało złożone w 2021 roku. Strona argumentowała, że nie wiedziała o wydaniu decyzji z powodu problemów z doręczeniem korespondencji przez operatora pocztowego, co miało być spowodowane błędnym pozostawieniem zawiadomień.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski, Sędziowie Sędzia NSA Alicja Stępień (spr.), Sędzia NSA Sławomir Kozik, , , po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 8 lutego 2022 r. sprawy ze skargi A z siedzibą w W na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 30 sierpnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania i odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sprawie podatku od nieruchomości za 2014 rok oddala skargę. Postanowieniem z 30 sierpnia 2021 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze działając na podstawie art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2018 r. poz. 570) oraz art. 228 § 1 pkt 2 w związku z art. 13 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tj. z dnia 21 lipca 2021 r. Dz. U. z 2021 r. poz. 1540) po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 30 sierpnia 2021 r. wniosku pełnomocnika "A" S.A. z siedzibą o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy Nr [...] z dnia 9 grudnia 2015 r. w sprawie określenia wysokoć zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2014 postanowiło stwierdzić uchybienie terminu do wniesienia odwołania, oraz odmówić przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu wskazano, że decyzją z dnia 9 grudnia 2015 r. Nr [...] Wójt Gminy ustalił "A" S.A. z siedzibą w W. określił wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2014. Organ przypomniał, że z akt sprawy wynika, że podatnik pomimo dwukrotnego awizowania nie odebrał w terminie przesyłki z decyzją. Pierwszy raz awizowano przesyłkę w dniu 14 grudnia 2015 r.. Powtórnie awizowano przesyłkę w dniu 22 grudnia 2015 r.. Decyzja o zwrocie przesyłki do adresata została podjęta w dniu 29 grudnia 2015 r.. Podkreślono, że w przypadku niepodjęcia pisma, doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu przewidzianego na jego odbiór. W tym przypadku było to 14 dni przechowywania przesyłki w placówce pocztowej. Zgodnie z klauzulą zawartą w decyzji termin do wniesienia odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wynosi 14 dni od daty jej doręczenia. W myśl art. 12 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa, jeżeli początkiem terminu liczonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie to nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu. W niniejszej sprawie odwołanie należało wnieść w dniach od 29 grudnia 2015 r. do dnia 12 stycznia 2016 r. Odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia zostało nadane w Urzędzie Pocztowym w dniu 1 czerwca 2021 r., czyli po terminie. Podstawą wniosku było powołanie się przez stronę na możliwość zapoznania się z treścią decyzji dopiero po doręczeniu jej odpisu pełnomocnikowi Spółki w dniu 25 maja 2021 r.. Organ po przywołaniu art. 144 § 1, art. 146, art. 148 § 2 pkt 1, art. 150, art. 150a oraz art. 162 O.p. uznał, że wskazana we wniosku przyczyna tj. brak wiedzy o wydaniu decyzji z uwagi na niedoręczenie korespondencji w tej sprawie,nie może spowodować uznania jej za uprawdopodobnioną, skoro nie podano żadnego konkretu. Spółka wiedziała o toczącym się postępowaniu, doręczenia pism w toku postępowania były skuteczne. Tymczasem to do strony należy takie zorganizowanie odbioru korespondencji, aby była ona doręczona w terminie umożliwiającym wniesienie odwołania. Przyjąć zatem należy, że nie wskazano żadnej przeszkody niezależnej i nie do przezwyciężenia, która pozwoliłaby uznać warunek z art. 162 § 1 O.p. za spełniony. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego strona zarzuciła: 1. naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a) art. 7, art. 77 § 1 oraz 80 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735) polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i nie podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, co doprowadziło do dokonania przez organ istotnych błędów w ustaleniach faktycznych, przede wszystkim polegających na bezzasadnym przyjęciu, że skarżąca miała możliwość wcześniejszego zapoznania się z decyzją organu i wniesienia środka zaskarżenia oraz nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy, podczas gdy skarżąca w złożonym wniosku o przywrócenie terminu wykazała, że nie wiedziała o wydaniu przez organ decyzji oraz próbie doręczenia jej ww. decyzji, jak również uprawdopodobniła przyczynę braku prawidłowego doręczenia korespondencji. Naruszenie powyższych przepisów postępowania nastąpiło również poprzez brak przeprowadzenia wskazanych przez skarżącą dowodów w sprawie, przede wszystkim dowodu z przesłuchania świadka M.G., b) art. 7, art. 77 § 1 oraz 80 k.p.a., polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu przedstawionego przez skarżącą materiału dowodowego oraz jego dowolnej ocenie, polegającej na przyjęciu, że skarżąca w należyty sposób nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminu do wniesienia środka zaskarżenia nastąpiło bez jej winy, jak również na błędnym przyjęciu, że wskazana we wniosku przyczyna , tj. brak wiedzy o wydaniu decyzji z uwagi na niedoręczenie korespondencji w tej sprawie, nie może spowodować uznania jej za uprawdopodobnioną, skoro nie podano żadnego konkretu, podczas gdy, w niniejszej sprawie skarżąca w należyty sposób uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia środka zaskarżenia, wskazując na brak wiedzy o wydaniu decyzji w sprawie oraz podała konkretną przyczynę braku wiedzy, a to brak pozostawienia przez operatora pocztowego zawiadomienia o pozostawieniu pisma w Urzędzie Pocztowym w oddawczej skrzynce pocztowej adresata, na drzwiach mieszkania, jego biura; c) art. 151 § 1 w zw. z art. 150 ustawy - Ordynacja podatkowa (Dz. U. 1997 Nr 137, poz. 926, t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1325) poprzez jego błędne zastosowanie w przedmiotowej sprawie i uznanie, że decyzja podatkowa została skutecznie doręczona Spółce, co skutkowało wydaniem przez organ postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania; d) art. 162 § 1 O.p. poprzez odmowę przywrócenia terminu do wniesienia środka zaskarżenia i w konsekwencji brak merytorycznego rozpoznania odwołania od decyzji Wójta Gminy sprawie określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości, pomimo iż skarżąca wbrew twierdzeniom organu wskazała niezależną od niej przeszkodzę uniemożliwiającą wniesienie odwołania w terminie i tym samym uprawdopodobniła, że uchybienie terminu do złożenia odwołania nastąpiło bez jej winy; e) art. 228 § 1 pkt 2 O.p. poprzez błędne zastosowanie tego przepisu przez organ, jako podstawę wydania skarżonego postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania w sytuacji, podczas gdy termin do wniesienia odwołania nie został uchybiony przez skarżącą, a mimo to organ uznał, że została spełniona dyspozycja z tego przepisu; f) art. 187 § 1 i art. 191 O.p., polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpoznaniu zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego i niepodjęciu wszelkich niezbędnych kroków do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, prowadzącego do niebudzących wątpliwości ustaleń, że strona składająca wniosek o przywrócenie terminu uprawdopodobniła okoliczności uzasadniające brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji podatkowej, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ gdyby organ dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego sprawy i zebranego materiału dowodowego przywróciłby termin do wniesienia odwołania; g) art. 121 w zw. z art. 122 O.p. poprzez nie podjęcie wszelkich działań zmierzających do ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym, a w szczególności pominięcie przez organ wyjaśnień złożonych przez M.G. w piśmie z dnia 20 kwietnia 2016 r. skierowanym do skarżącej od "B" M.G., wskazującego na problemy z doręczaniem korespondencji skarżącej, które były spowodowane błędnym pozostawieniem zawiadomień przez operatora pocztowego w skrzynce oddawczej innego podmiotu, co w konsekwencji doprowadziło do wydania nieprawidłowej decyzji przez organ, tj. odmowy przywrócenia terminu do wniesienia środka zaskarżenia; h) art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 121 O.p. polegające na nienależytym uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 30 sierpnia 2021 r., o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnych twierdzeń, co uniemożliwia realizację zasady pogłębionego zaufania do organów podatkowych oraz uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji, w szczególności niewyjaśnienie przez organ, na których dowodach się oparł, oraz przyczyn, z powodu, których innym dowodom wskazywanym przez skarżącą odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. W szczególności podkreślenia wymaga, że rozpoznający sprawę organ nie odniósł się do przedstawionego przez skarżącą dowodu w postaci pisma M.G. z dnia 20 kwietnia 2016 r. skierowanego do skarżącej od "B" M.G., a wskazującego na problemy z doręczaniem korespondencji skarżącej, które były spowodowane błędnym pozostawieniem zawiadomień przez operatora pocztowego w skrzynce oddawczej innego podmiotu oraz wniosku o przesłaniu M.G. w charakterze świadka. Organ nie przesłuchał ww. świadka i nie wskazał z jakich przyczyn odmówił przeprowadzenia w sprawie ww. dowodu. Wskazując na powyższe na podstawie art 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. wniesiono o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy w sprawie określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości. Wniesiono też na podstawie art 200 w zw. z art 205 p.p.s.a. o zasądzenie rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Ponadto wniesiono o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z dokumentów załączonych do wniosku skarżącej o przywrócenie terminu, które w skardze wyszczególniono. Wniesiono również o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadka M.G., na fakt stwierdzenia braku doręczenia przedmiotowej decyzji spółce, a także umowy zawartej pomiędzy "A" SA a "B" M.G., na wykazanie faktu usług świadczonych przez "B" M.G. na rzecz skarżącej, polegających m.in. na odbiorze korespondencji w okresie od dnia 11 grudnia 2015 r. - 30 grudnia 2015 r.. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Kontrola legalności zaskarżonego postanowienia, dokonywana przez sąd administracyjny na podstawie art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) oraz przepisów ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325; zwanej dalej "p.p.s.a."), doprowadziła do wniosku, że wydane postanowienie nie narusza prawa. W myśl art. 145 p.p.s.a. sąd uchyla decyzje bądź postanowienie, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub stwierdza ich nieważność z przyczyn wymienionych w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Niniejsza skarga została rozpoznana przez sąd w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Zaskarżone postanowienie zawiera dwa rozstrzygnięcia: stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania oraz odmawiające przywrócenia terminu. Każde z nich ma inną podstawę i wymaga odrębnej oceny, aczkolwiek w tej sprawie oba rozstrzygnięcia strona kwestionuje tożsamymi okolicznościami faktycznymi. Strona bowiem twierdzi, iż w przedmiotowym okresie, w którym nastąpiło awizowanie przesyłki pocztowej zawierającej decyzję podatkową Spółka miała podpisaną umowę o udostępnienie adresu i obsługę korespondencji z przedsiębiorstwem - "B" M.G. Spółka korzystała więc z usług zewnętrznej firmy do bieżącej obsługi korespondencji. W nawiązaniu do niniejszej sprawy uzyskano od M.G. informację, iż w należącej do "B" M.G. oddawczej skrzynce pocztowej nie zostało umieszczone zawiadomienie o pozostawieniu przesyłki pocztowej Urzędzie Pocztowym. Ww. biuro nie zostało również w żaden inny sposób poinformowane o pozostawieniu przesyłki pocztowej w Urzędzie Pocztowym. W świetle powyższego biuro nie miało wiedzy o istnieniu korespondencji skierowanej przez Wójta Gminy do skarżącej i tym samym nie miało faktycznej możliwości jej odbioru. Osoba ta też powołała się na prawdopodobną przyczynę braku doręczenia decyzji organu pierwszej instancji- była nią pomyłka listonosza spowodowana dostarczeniem zawiadomienia o pozostawieniu przesyłki w Urzędzie Pocztowym pod zły adres. Odnosząc się do tego Sąd uznał, że nietrafne są zarzuty naruszenia art. 150 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z § 1, w przypadki doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 148 § 1 lub 149 powołanej ustawy, dochodzi do zastępczego i doręczenia przesyłki. Jeżeli doręczenie pisma (przesyłki) następuje za pośrednictwem operatora pocztowego, przechowuje on pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej (art. 150 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej), przy czym zobowiązany jest do dwukrotnego powiadomienia adresata przesyłki o pozostawieniu jej w określonej placówce pocztowej (art. 150 § 2 i 3). Powtórne zawiadomienie następuje w razie niepodjęcia pisma w terminie 7 dni. Natomiast zawiadomienie o pozostawaniu pisma w placówce pocztowej umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub miejsca wskazanego jako adres do doręczeń w kraju, na drzwiach jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. W tym przypadku doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (art. 150 § 4 Ordynacji podatkowej). Przepis art. 150 Ordynacji podatkowej ustanawia fikcję prawną doręczenia pisma. Taka forma doręczenia może być zastosowana dopiero wtedy, gdy nie ma możliwości dokonania doręczenia w sposób właściwy (art. 148 Ordynacji podatkowej) lub zastępczy (art. 149 Ordynacji podatkowej). Ma to miejsce w przypadku nieobecności adresata, nieobecności osób wymienionych w art. 149 Ordynacji podatkowej (pełnoletniego domownika, sąsiada, zarządcy domu, dozorcy) lub niepodjęcia się przez nich oddania przesyłki adresatowi. Do skutecznego doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 150 Ordynacji podatkowej może dojść tylko wtedy, gdy zostaną spełnione łącznie dwie przesłanki, a mianowicie pismo zostanie złożone na czas wskazany w tym przepisie w placówce pocztowej bądź w urzędzie gminy, a zawiadomienie o tym fakcie umieszczone w miejscu, o którym mowa w § 2 powołanego przepisu. Dla uznania, iż przesyłka została skutecznie doręczona stronie w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej konieczne jest wykazanie przez organ administracji, że placówka pocztowa zawiadomiła adresata o nadejściu pisma. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd, że wszelkie adnotacje poczty na zwróconej przesyłce -zamieszczone na kopercie lub na zwrotnym potwierdzeniu odbioru - mają walor dokumentu urzędowego, korzystającego z domniemania prawdziwości (autentyczności) oraz domniemania zgodności z prawdą twierdzeń w nim zawartych (wiarygodności) (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 2 grudnia 2011 r., sygn. akt I FSK 123/11; z 8 grudnia 2011 r., sygn. akt I FSK 11/11; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 listopada 2010 r., I FZ 419/10). Domniemanie autentyczności dokumentu urzędowego wskazuje na to, że dany dokument pochodzi od organu (jednostki), który go wystawił. Natomiast domniemanie zgodności z prawdą twierdzeń w nim zawartych (wiarygodności) nakazuje uznać, że treść dokumentu jest zgodna z rzeczywistością. Domniemania te oznaczają, że dokument urzędowy nie podlega swobodnej ocenie dokonywanej przez organ administracji. Za udowodnione należy przyjąć to, co wynika wprost z dokumentu. Oznacza to, że adnotacje na zwróconej przesyłce (zamieszczone na kopercie lub na zwrotnym potwierdzeniu odbioru) mogą stanowić dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 16 grudnia 2011 r., I FSK 1861/11 (publ. Lex nr 1148521): "dokument urzędowy, jakim jest zwrotne potwierdzenie wraz z adnotacjami urzędowymi zamieszczonymi na przesyłce, jeśli jest sporządzony w przepisanej formie przez uprawniony do tego podmiot, stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone. Korzysta on z domniemania prawdziwości i zgodności z prawdą tego, co zostało w nim stwierdzone. Strona, która zaprzecza prawdziwości (autentyczności) dokumentu urzędowego albo twierdzi, że zawarte w nim stwierdzenia, oświadczenia i poświadczenia upoważnionego podmiotu, od którego dokument ten pochodzi, są niezgodne z rzeczywistością powinna tę okoliczność udowodnić" (patrz M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze, 2005, wyd. II.). Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy należy podzielić stanowisko organu, że przy doręczeniu przesyłki zawierającej decyzję organu pierwszej instancji spełnione zostały wymogi z art. 150 Ordynacji podatkowej. Skarżący poza twierdzeniem, że żadnego awiza nie było, powołał się na twierdzenie M.G., że adnotacja na dowodzie doręczenia o pozostawieniu informacji o przesyłce jest niezgodna z rzeczywistością. Samo gołosłowne, niczym nie poparte zaprzeczenie przez tę osobę otrzymania awiza przesyłki zawierającej decyzję organu nie może być uznane za wystarczające do obalenia domniemania doręczenia w trybie zastępczym. Pogląd taki akceptowany jest w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 10 listopada 2010 r., I SA/Lu 348/10, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 lutego 2014 r., I GSK 675/12, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 13 grudnia 2011 r., I SA/Kr 157/11). Należy też przywołać treść postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 października 2013 r. sygn. akt I OZ 971/13. Jakkolwiek w postanowieniu tym Naczelny Sąd Administracyjny nawiązywał do przepisu art. 73 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), to jednak pogląd w nim wyrażony znajduje zastosowanie także w rozpoznawanej sprawie. Przepis art. 73 ww. ustawy podobnie jak przepis art. 150 Ordynacji podatkowej dotyczy bowiem doręczania przesyłki awizowanej i przyjmuje fikcję doręczenia w przypadku nieodebrania przesyłki we właściwym terminie. W postanowieniu tym Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że jedną z możliwości służących obaleniu tego domniemania jest przeprowadzenie procedury reklamacyjnej. Istotne jest, aby w przypadku niewykonania lub nienależytego wykonania usługi pocztowej została, zgodnie z art. 92 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r.. Prawo pocztowe, zgłoszona reklamacja. W piśmiennictwie wyrażono również stanowisko, że co do zasady brak woli przeprowadzenia procedury reklamacyjnej uniemożliwia skuteczne obalenie domniemania doręczenia pisma w trybie awizowania (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Warszawa 2009, s. 238). Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego obalenie fikcji doręczenia tylko na podstawie twierdzenia, że awiza nie pozostawiono prowadziłoby do nieuzasadnionego podważenia instytucji z art. 73 p.p.s.a.. W każdej bowiem sytuacji strona mogłaby obalić domniemanie doręczenia przesyłki w trybie awizo poprzez zwykłe oświadczenie, że awizo nie zostało umieszczone w skrzynce pocztowej lub zaginęło. W zaskarżonym postanowieniu organ uznał, że skarżący nie obalił domniemania autentyczności dokumentu potwierdzającego powiadomienie o przesyłce. Sąd pogląd ten podziela, albowiem prawidłowo wskazano, że oceniana w niniejszej sprawie przesyłka zawierająca decyzję podatkową po podwójnym awizowaniu została doręczona zgodnie z wymogami art. 150 O.p.. Sąd przy tym podkreśla, że nie dopuszczono się przy tym naruszenia procedury poprzez nieprzeprowadzenie dowodów wskazanych w skardze, gdyż okoliczności z nich wynikające zostały przez organ ocenione i - jak powyżej Sąd wskazał - nie uchybiono w tym zakresie przepisom prawa. W tej sytuacji, skoro organ uznał, że doszło do uchybienia terminu do wniesienia odwołania, niezbędna jest ocena, czy spełniono warunki do przywrócenia tego terminu. Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 162 § 1 Ordynacji podatkowej w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin (art. 162 § 2 Ordynacji podatkowej). Spośród czterech przesłanek przywrócenia terminu odwołania zawartych, które muszą występować łącznie (uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy, wniesienie wniosku o przywrócenie terminu, dochowanie terminu do wniesienia wniosku, dopełnienie czynności dla której termin był ustanowiony) rozstrzygającą jest uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy. Kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej, bowiem przywrócenie nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. O braku winy w niespełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Osoba zainteresowana ma uprawdopodobnić brak swojej winy, czyli powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. W ocenie organu, strona nie uprawdopodobniła jednak, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. Sąd pogląd ten podziela. Spółka wiedziała o toczącym się postępowaniu, doręczenia innych pism w toku postępowania były skuteczne. Tymczasem to do strony należy takie zorganizowanie odbioru korespondencji, aby była ona doręczona w terminie umożliwiającym wniesienie odwołania. Przyjąć zatem należy, że nie wskazano żadnej przeszkody niezależnej i nie do przezwyciężenia, która pozwoliłaby uznać warunek z art. 162 § 1 O.p. za spełniony. Wobec powyższego organ prawidłowo w ocenie Sądu uznał, że brak było podstaw do przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy. Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł o oddaleniu skargi (art. 151 p.p.s.a.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło