I SA/Gd 238/16

Dnia 7 września 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marek Kraus po rozpoznaniu w dniu 7 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. G. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi i uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi T. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 30 listopada 2015 r. sygn. akt [...] w przedmiocie określenia wysokości dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem w 2011 roku oraz nakazania zwrotu dotacji wraz z odsetkami postanawia: odmówić przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi i uiszczenia wpisu od skargi. T. G. – dalej jako "Skarżąca" reprezentowana przez doradcę podatkowego P. P. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 30 listopada 2015 r. w przedmiocie określenia wysokości dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem w 2011 roku oraz nakazania zwrotu dotacji wraz z odsetkami. Postanowieniem z dnia 4 maja 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, działając w oparciu o art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 oraz art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej jako "p.p.s.a.") odrzucił skargę w niniejszej sprawie, albowiem pomimo wezwania, Skarżąca w wyznaczonym terminie nie uzupełniła braków formalnych skargi poprzez złożenie żądanego pełnomocnictwa procesowego oraz nie uiściła wpisu od skargi. Odpis postanowienia doręczono pełnomocnikowi Skarżącej w dniu 12 lipca 2016 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru – karta 20 akt sądowych). W dniu 19 lipca 2016 r. pełnomocnik Skarżącej nadał w placówce pocztowej pismo zawierające wniosek o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi. W uzasadnieniu pełnomocnik oświadczył, że nie otrzymał z Sądu korespondencji, ani zawiadomienia (awiza) o jej istnieniu. Wskazał, że o uchybieniu terminu dowiedział się z treści postanowienia Sądu o odrzuceniu skargi. Pełnomocnik oświadczył, że korespondencja sądowa zawierająca wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi nigdy nie była awizowana pod adresem jego biura. Wskazał również, że w przypadku nieobecności, korespondencja zwykła bądź ewentualne awiza odbierane są grzecznościowo w "A", mieszczącej się pod tym samym adresem, jednakże fakt taki nie miał miejsca. Sporna korespondencja nie została również pozostawiona w całodobowej portierni budynku. W załączeniu pełnomocnik nadesłał brakujący odpis pełnomocnictwa procesowego oraz polecenie przelewu dokumentujące uiszczenie wpisu od skargi w kwocie 315 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 86 i 87 p.p.s.a., uchybiony termin można przywrócić, jeżeli spełnione zostaną następujące przesłanki: strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu, wniosek taki zostanie wniesiony w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, równocześnie ze złożeniem wniosku strona dokona czynności, dla której określony był termin, we wniosku uprawdopodobnione zostaną okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sądowego. Z przytoczonych powyżej przepisów wynika, że dla przywrócenia terminu konieczne jest, aby wskazane wyżej przesłanki zostały spełnione łącznie, w przeciwnym razie wniosek podlega oddaleniu bądź też – w przypadku wniosku spóźnionego lub z mocy ustawy niedopuszczalnego – odrzuceniu przez Sąd. W rozpoznawanej sprawie, w ocenie Sądu, wniosek o przywrócenie terminu do uzupełniania braków formalnych skargi oraz uiszczenia wpisu sądowego od skargi nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem pełnomocnik Skarżącej nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi i uiszczenia wpisu od skargi. W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik Skarżącej, wnioskując o przywrócenie uchybionego terminu i wskazując na brak winy w uchybieniu terminu powołał się na okoliczność niedoręczenia przez Sąd stosownego wezwania do usunięcia braków formalnych skargi i uiszczenia wpisu. Kryterium braku winy w rozumieniu art. 86 § 1 p.p.s.a, polega na dopełnieniu przez stronę (jej pełnomocnika) obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej (por. wyroki: WSA w Warszawie z dnia 18 marca 2010 r. sygn. akt IV SA/Wa 295/10, LEX nr 670948 i NSA z dnia 14 lipca 2010 r. sygn. akt I FZ 226/10, LEX nr 658416). Oceniając wystąpienie tej przesłanki sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu (zob. postanowienie NSA z dnia 28 marca 2012 r., II OZ 179/12, LEX nr 1138241). Zatem przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in.: stany nadzwyczajne, takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe (powódź, pożar), czy nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą. Z brakiem winy mamy zatem do czynienia tylko w przypadku zaistnienia niezależnych od strony i niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności, gdy strona nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Okolicznością taką nie jest w ocenie Sądu twierdzenie pełnomocnika Skarżącej, że nie otrzymał wezwania do usunięcia braków formalnych skargi i uiszczenia wpisu. Jak już wyżej podkreślono, warunkiem przywrócenia terminu jest uprawdopodobnienie braku winy w jego uchybieniu, przy czym winę pojmuje się w sposób obiektywny – wymagając od strony staranności. Od strony postępowania należy bowiem oczekiwać i wymagać szczególnej staranności w zakresie prowadzenia swych spraw. W tym też kontekście należy oceniać przesłankę braku winy w uchybieniu terminu przez Skarżącą. Należyta staranność w prowadzeniu swych spraw wymaga, by w warunkach z jakiegokolwiek powodu niekorzystnych zachować szczególną dbałość i ostrożność, zwłaszcza w dokonywaniu istotnych czynności urzędowych. Z akt sprawy bezsprzecznie wynika, że skargę do sądu administracyjnego podpisał pełnomocnik Skarżącej, a zatem w ocenie Sądu, wezwanie do uzupełniania braków formalnych skargi oraz uiszczenia wpisu sądowego od skargi zasadnie wysłano na adres pełnomocnika Skarżącej i to na pełnomocniku ciążył obowiązek uzupełnienia braków formalnych skargi i uiszczenia wpisu w terminie. Sąd stanął na stanowisku, że twierdzenie pełnomocnika Skarżącej, iż nie złożył pełnomocnictwa procesowego i nie uiścił wpisu od skargi z uwagi na brak doręczenia stosownego wezwania, nie zasługuje na uwzględnienie. We wniosku o przywrócenie terminu, pełnomocnik Skarżącej ograniczył się do stwierdzenia, że w niniejszej sprawie nie otrzymał z Sądu korespondencji zawierającej stosowne wezwania do usunięcia braków formalnych skargi i uiszczenia wpisu od skargi. Tymczasem z akt niniejszej sprawy bezsprzecznie wynika, że Przewodniczący Wydziału I tut. Sądu zarządzeniem z dnia 26 lutego 2016 r. zarządził wezwanie pełnomocnika Skarżącej do usunięcia braków formalnych skargi przez złożenie pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu Skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnym. Dodatkowo wezwano pełnomocnika do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 315 zł. Z oświadczenia pracownika sekretariatu Wydziału I (karta nr 8 akt sądowych) wynika, że zarządzenie zostało wykonane w dniu 26 lutego 2016 r. W aktach sprawy znajduje się koperta (karta nr 9 akt sądowych) zawierająca niepodjętą korespondencję – "odpis odpowiedzi na skargę, wezwania x 2". Wskazać należy, że korespondencja skierowana została na adres pełnomocnika Skarżącej wskazany w skardze, a z prawidłowej adnotacji doręczyciela wynika, że przesyłka pocztowa była dwukrotnie awizowana: pierwszy raz w dniu 7 marca 2016 r., powtórnie w dniu 15 marca 2016 r. Wobec niepodjęcia przesyłki sądowej w terminie, Sąd zarządzeniem z dnia 11 kwietnia 2016 r. uznał korespondencję za doręczoną w dniu 21 marca 2016 r. (zarządzenie k. 9 akt sądowych). Analiza akt sądowych, w szczególności adnotacji wymaganych przepisami prawa znajdujących się na przesyłce zwróconej do Sądu wskazuje, że w sposób prawidłowy zastępczo doręczono wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi oraz wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie odpisu pełnomocnictwa procesowego. W złożonym wniosku o przywrócenie terminu pełnomocnik Skarżącej ograniczył się jedynie do wskazania, że stosownego wezwania ani zawiadomienia (awiza) nie otrzymał. Natomiast z nadesłanych do Sądu wyjaśnień nie sposób wywieść, że w istocie korespondencja sądowa nie była awizowana w siedzibie biura pełnomocnika Skarżącej w sytuacji gdy twierdzeniu temu przeczą prawidłowe adnotacje zawarte na przesyłce pocztowej. Należy podkreślić, że okoliczność niepozostawienia przez doręczyciela awiza nie została w żaden sposób uprawdopodobniona przez pełnomocnika. Jakkolwiek uprawdopodobnienie nie jest równoznaczne z udowodnieniem to jednak wymaga, co najmniej przedstawienia okoliczności, które uwiarygodniłyby wystąpienie określonego zdarzenia. Nie jest do tego natomiast wystarczające poprzestanie na ogólnikowym stwierdzeniu o zaistnieniu, bądź niezaistnieniu jakiegoś faktu. Z niepodjętej przez pełnomocnika korespondencji sądowej, dołączonej do akt niniejszej sprawy (k. 9) bezsprzecznie wynika, że przesyłka była dwukrotnie awizowana przez pocztę, a doręczyciel poinformował stronę o pozostawieniu przesyłki w placówce pocztowej ze wskazaniem jej adresu poprzez pozostawienie awiza w oddawczej skrzynce pocztowej. Zatem twierdzenie pełnomocnika o braku otrzymania zawiadomienia (awiza) uznać należy za nieuprawnione. Dodatkowo zdaniem Sądu wskazać należy, że od profesjonalnego pełnomocnika można oczekiwać sprawdzenia w aktach sprawy czy przesyłka do niego skierowana zawiera prawidłową adnotację o dwukrotnych awizowaniu skoro twierdzi, ze takiego awiza nie otrzymał. W ocenie Sądu strona Skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności wskazującej na brak winy w uchybieniu terminu. W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.