I SA/Gd 36/12

PostanowienieWSA w Gdańsku2012-04-25

Skład orzekający: Elżbieta Rischka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi powinien zostać uwzględniony, jeśli strona nie odebrała korespondencji pod adresem, pod którym powinna być ona kierowana, mimo faktycznej zmiany adresu spółki?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że nieodebranie korespondencji pod adresem, pod którym strona powinna być skutecznie doręczana, nawet w przypadku faktycznej zmiany adresu spółki, nie uzasadnia przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Strona reprezentująca spółkę powinna dołożyć szczególnej staranności i poinformować organ odwoławczy o aktualnym adresie do korespondencji, aby uniknąć uchybienia terminowi.
Stan faktyczny
Skarżąca Sp. z o.o. wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji w sprawie podatku VAT za kwiecień 2007 r. Decyzja organu odwoławczego została wysłana w lipcu 2011 r., jednak nie została odebrana przez skarżącą z powodu dwukrotnego awizowania i zwrócono ją do nadawcy. Skarżąca twierdziła, że została skutecznie doręczona dopiero w grudniu 2011 r. i wnosiła o przywrócenie terminu z ostrożności procesowej, wskazując na zmianę adresu siedziby i poinformowanie o tym organu II instancji, co miało zapobiec kierowaniu korespondencji na nieaktualny adres. Sąd uznał, że skarżąca nie wykazała braku winy w uchybieniu terminu.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przywrócenia terminu do wniesienia skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Rischka po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A Sp. z o.o. w Gdańsku na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku z dnia 30 czerwca 2011 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za kwiecień 2007 r. postanawia: odmówić skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Decyzją z dnia 30 czerwca 2011 r. nr [...] Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji określające A Sp. z o.o. w G. (dalej skarżąca) zobowiązanie w podatku od towarów i usług za kwiecień 2007 r. Decyzja ta została wysłana do skarżącej w dniu 1 lipca 2011 r., jednakże przesyłka pomimo dwukrotnego awizowania (w dniu 4 i 12 lipca 2011 r.) nie została przez nią odebrana i w dniu 19 lipca 2011 r. została zwrócona do nadawcy (k. 288 akt administracyjnych). Wnioskiem z dnia 13 grudnia 2011 r. skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do złożenia skargi na wyżej opisaną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że zaskarżona decyzja została jej skutecznie doręczona w dniu 6 grudnia 2011 r., w którym wydano jej odpis tej decyzji, i że o przywrócenie terminu wnosi z ostrożności procesowej. Skarżąca podniosła, że w toku postępowania podatkowego faktycznie zmieniła adres siedziby, o czym zawiadomiła w trybie art. 146 § 1 Ordynacji podatkowej organ II instancji, który pomimo informacji o nowym adresie nadal przesyłał jej korespondencję na adres nieaktualny. Wskazała, że wpis adresu siedziby w Krajowym Rejestrze Sądowym ma charakter deklaratoryjny i chociaż istnieje domniemanie zgodności treści wpisu z KRS z rzeczywistością, to domniemanie to nie może mieć zastosowania z uwagi na wskazanie nowego adresu przez stronę. Zdaniem skarżącej nie ma jej winy w uchybieniu terminu, gdyż od dnia zawiadomienia organu II instancji o nowym adresie pozostawała w usprawiedliwionym przekonaniu, iż dalsza korespondencja w sprawie będzie kierowana na podany przez nią adres. Przywrócenie terminu jest zatem uzasadnione zasadą zaufania strony do organu II instancji. Wraz z wnioskiem o przywrócenie uchybionego terminu skarżąca wniosła skargę na wyżej opisaną decyzję. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W ocenie Sądu w pierwszej kolejności rozważenia wymaga, czy w niniejszej sprawie doszło do uchybienia ustawowego terminu do wniesienia skargi. Pomiędzy wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi a zachowaniem terminu do jej wniesienia istnieje bowiem ścisły związek, gdyż w razie stwierdzenia, że skarga została wniesiona z zachowaniem terminu, bezprzedmiotowe jest prowadzenie postępowania i orzekanie w przedmiocie wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesienia. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego dominuje pogląd, że postępowanie w sprawie z wniosku o przywróceniu terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, gdy strona nie uchybiła terminowi do dokonania tej czynności, podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. Poz. 270) – zwanej dalej p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 1 sierpnia 2007 r., I OZ 567/07, postanowienie NSA z dnia 18 sierpnia 2010 r. II GZ 191/10, postanowienie NSA z dnia 6 kwietnia 2011 r., II FZ 92/11, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zdaniem Sądu sytuacja taka nie zaistniała jednak w niniejszej sprawie, w której doszło do uchybienia terminu do wniesienia skargi. Decyzja organu odwoławczego (podobnie jak wcześniejsza korespondencja w toku postępowania podatkowego) wysłana została na adres siedziby skarżącej (ul. Grunwaldzka 104/106 w Gdańsku), który w dacie jej wysłania widniał w KRS (został wykreślony dopiero postanowieniem z dnia 14 grudnia 2011 r. – k. 299 akt administracyjnych) i co należy podkreślić został podany w złożonym przez skarżącą odwołaniu od rozstrzygnięcia organu I instancji. W aktach administracyjnych sprawy brak zaś jakichkolwiek dowodów potwierdzających, że skarżąca poinformowała organ odwoławczy o zmianie adresu siedziby czy adresu do korespondencji. Takiego dowodu nie załączono również do wniosku o przywrócenie terminu. Natomiast z pisma z dnia 11 stycznia 2012 r. Oddziału Ogólnego Izby Skarbowej w Gdańsku wynika, że w okresie od 13 września 2010 r. do 18 lipca 2011 r. do tego organu nie wpłynęła żadna korespondencja nadana przez skarżącą (k. 296 akt administracyjnych). W ocenie Sądu istotne jest, że prezes skarżącej spółki, odbierając w dniu 6 grudnia 2011 r. kopię decyzji organu odwoławczego, nadal posługiwał się pieczątką, na której jako adres spółki wskazano ul. [...] 104/106 w G. (k. 290 akt administracyjnych), jak również że dopiero w tym dniu sporządził zgłoszenie aktualizacyjne NIP-2 (które wpłynęło do Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego w Gdańsku w dniu 20 grudnia 2011 r.), w którym zgłosił zmianę adresu spółki (k. 301-303 akt administracyjnych). Z tych względów Sąd uznał twierdzenia skarżącej o poinformowaniu organu II instancji o zmianie adresu za gołosłowne i przyjął, że decyzja organu odwoławczego została jej doręczona w trybie art. 150 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8 60 ze zm.) w dniu 18 lipca 2011 r. W tych okolicznościach faktycznych Sąd stwierdził, że wniesiony przez skarżącą wniosek o przywrócenie uchybionego terminu wymaga merytorycznego rozpoznania. W świetle postanowień art. 87 oraz 86 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. p.p.s.a. uchybiony termin należy przywrócić, jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: (1) strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu, (2) wniosek ten zostanie wniesiony w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi, (3) jednocześnie z wniesieniem wniosku zostanie dopełniona czynność, dla której określony był termin, (4) we wniosku zostaną okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, (5) powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sądowego. W niniejszej sprawie rozważenia wymaga wystąpienie przesłanki dotyczącej uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. W nauce postępowania administracyjnego, ugruntowany jest pogląd, że oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie NSA z 2 października 2002 r., V SA 793/02, M.Pr. 2002, nr 23, s. 1059). Zdaniem Sądu okoliczności przywołane przez skarżącą nie uprawdopodobniają braku jej winy w uchybieniu terminu. Nieodebranie przez skarżącą korespondencji pod adresem, pod którym zgodnie z prawem winna być ona kierowana, nawet jeżeli doszło do faktycznej zmiany adresu spółki nie uzasadnia przywrócenia jej uchybionego terminu. Osoby reprezentujące skarżącą w celu dochowania należytej staranności w prowadzeniu jej interesów, winny były poinformować organ odwoławczy o aktualnym adresie do korespondencji. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., orzekł jak sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło