I SA/Gd 450/23

Dnia 19 lipca 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Irena Wesołowska po rozpoznaniu w dniu 19 lipca 2023 roku na posiedzeniu niejawnym skargi o wznowienie postępowania od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 24 stycznia 2023 r., sygn. akt I SA/Gd 711/22 w sprawie ze skargi A. M. i K. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 15 grudnia 2021 r., nr SKO.463.67.2021 w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w opłacie za gospodarowanie odpadami komunalnymi p o s t a n a w i a: odrzucić skargę o wznowienie postępowania Wyrokiem z 24 stycznia 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę A. M. i K. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 15 grudnia 2021 r., w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w opłacie za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Wyrok ten uprawomocnił się w dniu 20 kwietnia 2023 r. Pismem z dnia 28 kwietnia 2023 r. A. M. i K. M. wnieśli skargę o wznowienie postępowania. W uzasadnieniu skargi strony jako przyczynę wznowienia wskazały na art. 272 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 259) – dalej jako p.p.s.a. oraz art. 156 § 1 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego jest instytucją wyjątkową. Stosownie do art. 270 p.p.s.a., można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem, jednakże wyłącznie w przypadkach przewidzianych w dziale VII tej ustawy. Regulacja ta nie pozostawia wątpliwości co do nadzwyczajnego charakteru omawianej instytucji, który, co wymaga podkreślenia, przejawia się w możliwości jej zastosowania wyłącznie względem prawomocnych orzeczeń kończących postępowanie i tylko na ściśle określonych podstawach, natomiast samo wznowienie dotyczy postępowania sądowoadministracyjnego. Wniesienie skargi o wznowienie postępowania powoduje uruchomienie dwufazowego postępowania, mającego na celu zbadanie jego dopuszczalności, a następnie, w razie pozytywnego zakończenia pierwszego etapu - zbadanie jego zasadności. W myśl art. 280 p.p.s.a., Sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd skargę odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę (§ 1). Badanie, o którym mowa w powołanym przepisie, nie jest badaniem zasadności skargi o wznowienie, a sąd nie ustala, czy podnoszone podstawy wznowienia są merytorycznie uzasadnione. Chodzi wyłącznie o stwierdzenie, czy zostały zachowane warunki, które umożliwiają merytoryczne rozpatrywanie skargi o wznowienie. W postępowaniu wstępnym sąd bada, czy twierdzenia skargi będą stanowiły ustawową podstawę wznowienia postępowania. Powodami umożliwiającymi wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego są zgodnie z treścią p.p.s.a. następujące sytuacje: – jeżeli w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona albo jeżeli orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy, a strona przed uprawomocnieniem się orzeczenia nie mogła domagać się wyłączenia (art. 271 pkt 1); – jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała lub brak reprezentacji był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności procesowe (art. 271 pkt 2); – gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie (art. 272 § 1); - gdy zostało wydane orzeczenie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, które ma wpływ na treść wydanego orzeczenia (art. 272 § 2a);. – gdy potrzeba taka wynika z rozstrzygnięcia organu międzynarodowego działającego na podstawie umowy międzynarodowej ratyfikowanej przez Rzeczpospolitą Polską (art. 272 § 3); – gdy orzeczenie zostało oparte na dokumencie podrobionym lub przerobionym albo na skazującym wyroku karnym, następnie uchylonym (art. 273 § 1 pkt 1); – gdy orzeczenie zostało uzyskane za pomocą przestępstwa (art. 273 § 1 pkt 2); – gdy wykryto takie okoliczności faktyczne lub środki dowodowe, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu (art. 273 § 2); – w razie późniejszego wykrycia prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy (art. 273 § 3). W rozpoznawanej sprawie strony składające skargę, jako podstawę wznowienia podały przepis art. 272 p.p.s.a. Wskazany przepis reguluje trzy odmienne przesłanki wznowienia postępowania. Pierwsza związana jest z wydaniem orzeczenia przez Trybunał Konstytucyjny, który orzekł o niezgodności z Konstytucją RP, umową międzynarodową lub ustawą tych przepisów prawa materialnego lub procesowego, które stosował lub powinien zastosować sąd administracyjny w danej sprawie. Druga sytuacja obejmuje przypadek wydania orzeczenia przez TSUE, które ma wpływ na orzeczenie, jakie zapadło w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Ostatnia z opisanych w tym przepisie przesłanek odnosi się do sytuacji, w której potrzeba wznowienia postępowania sądowego związana jest z wydaniem rozstrzygnięcia przez organ międzynarodowy. Niewątpliwie wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego w oparciu o wskazane przesłanki, wymaga podania jednego z wymienionych w przepisie rozstrzygnięć, którego wydanie uzasadnia zainicjowanie nadzwyczajnego trybu wzruszenia prawomocnego orzeczenia sądu. Istota wznowienia w oparciu o wskazany przez stronę art. 272 p.p.s.a. opiera się bowiem na założeniu, że istnieje orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego, TSUE lub organu międzynarodowego, którego wydanie ma oddziaływać na legalność rozstrzygnięcia zapadłego w sprawie sadowoadministracyjnej. Rolą sądu jest w takim przypadku zbadanie, czy konkretne orzeczenie ma wpływ na wydany prawomocny wyrok lub postanowienie. Wnoszący skargę, w treści złożonego środka zaskarżenia nie wskazali żadnego z rozstrzygnięć Trybunału Konstytucyjnego, TSUE lub organu międzynarodowego, które miałoby znaczenie dla prawomocnego wyroku wydanego w sprawie toczącej się pod sygn. akt I SA/Gd 711/22. Argumentacja stron, pomimo przywołania jako podstawy wznowienia art. 272 p.p.s.a., skupia się natomiast na wskazywaniu tych okoliczności, które w ich ocenie przemawiają za brakiem podstaw do nałożenia na strony obowiązku uiszczenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Skarga o wznowienie postępowania wniesiona przez strony zmierza zatem do kwestionowania prawidłowości działań organów administracyjnych. Tymczasem należy zauważyć, że wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego uzasadniają tylko te przesłanki wznowienia postępowania, które są następstwem zdarzeń powstałych w samym postępowaniu sądowym, nie zaś w postępowaniu administracyjnym, w którym ostatecznie rozstrzygnięto co do istoty sprawę administracyjną (por. wyrok NSA z 9 maja 2006 r., II FSK 743/2005). Podstawy wznowienia dotyczą bowiem wad, którymi dotknięte było postępowanie przed sądem administracyjnym; wznowienie postępowania nie służy natomiast podważaniu trafności rozstrzygnięcia zawartego w prawomocnym wyroku sądu. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należało, że wniesiona przez strony skarga o wznowienie postępowania, nie została w niniejszej sprawie oparta na żadnej ustawowej podstawie, o jakiej mowa w art. 272 p.p.s.a. Taka skarga podlega odrzucenia (por. np. wyrok Sądu Najwyższego z 28 października 1999 r., II UKN 174/99, OSNAP 2001, Nr 4, poz. 133, wydany na tle analogicznego do art. 280 § 1 p.p.s.a. art. 410 § 1 k.p.c.; por. także np. postanowienie SN z 29 września 1968 r., I CZ 122/67, OSNCP 1968, nr 8 - 9, poz. 154, oraz postanowienia NSA z: 25 września 2001 r., II SA/Gd 970/01; 19 kwietnia 2005 r., GSK 1242/04; 23 lutego 2011 r., II OSK 257/11). Mając powyższe na uwadze, wobec braku ustawowej podstawy do wznowienia postępowania sądowego, Sąd na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a. orzekł o odrzuceniu skargi o wznowienie.