I SA/Gd 457/23
WyrokWSA w Gdańsku2023-08-16
Skład orzekający: Irena Wesołowska, Joanna Zdzienicka – Wiśniewska, Marek Kraus
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy hala tenisowa, wykorzystywana częściowo do działalności gospodarczej (odpłatny wynajem), podlega zwolnieniu z podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, mimo że działalność ta nie przyniosła faktycznego zysku?Ratio decidendi
Wykorzystywanie nieruchomości, w tym hali tenisowej, do prowadzenia działalności gospodarczej, nawet jeśli nie przynosi ona faktycznego zysku, wyklucza możliwość zastosowania zwolnienia z podatku od nieruchomości na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Kluczowy jest zamiar osiągnięcia zysku, a nie jego faktyczne uzyskanie. Działalność polegająca na odpłatnym wynajmie obiektu, nawet jeśli opłaty pokrywają jedynie koszty eksploatacji, jest uznawana za działalność gospodarczą.Stan faktyczny
Stowarzyszenie złożyło deklarację na podatek od nieruchomości za 2012 rok, nie uwzględniając w niej budynku hali tenisowej. Organy podatkowe kolejno określały zobowiązanie podatkowe, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku ostatecznie uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i określiło zobowiązanie za rok 2012 w kwocie 30.726 zł, uznając, że hala tenisowa była wykorzystywana do działalności gospodarczej i nie podlega zwolnieniu z podatku. Stowarzyszenie wniosło skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w szczególności dotyczące niepełnego zebrania materiału dowodowego i błędnej oceny charakteru działalności.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Irena Wesołowska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Joanna Zdzienicka – Wiśniewska, Sędzia WSA Marek Kraus, , po rozpoznaniu w Wydziale w trybie uproszczonym w dniu 16 sierpnia 2023 r. sprawy ze skargi S. w Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 5 kwietnia 2023 r., sygn. akt SKO Gd 3000/22 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2012 rok oddala skargę.
S. w Z. (dalej w skrócie zwane S. lub Stowarzyszeniem) złożył deklaracją na podatek od nieruchomości za 2012 rok, w której wyliczył wysokość zobowiązania na kwotę 4.573 zł. Deklaracja nie zawiera informacji o budynku hali tenisowej im. [...] w S. przy ul. [...] jako obiekcie podlegającym opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.
Decyzją z dnia 19 października 2018 r. Prezydent Miasta Sopotu (dalej w skrócie zwany Prezydentem lub organem pierwszej instancji) określił S. w upadłości wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2012 rok w kwocie 22.072 zł.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku (dalej w skrócie zwane Kolegium lub organem odwoławczym) decyzją z dnia 27 lutego 2019 r., uchyliło rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Decyzją z dnia 26 kwietnia 2019 r. Prezydent określił podatnikowi wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości w kwocie 16.457 zł. Przedmiotowa decyzja została uchylona decyzją Kolegium z dnia 8 sierpnia 2019 r.
Decyzją z dnia 28 listopada 2019 r. organ pierwszej instancji określił S. wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości w kwocie 56.879 zł. Kolegium decyzją z dnia 22 kwietnia 2020 r., uchyliło rozstrzygniecie Prezydenta i przekazało mu sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Decyzją z dnia 17 sierpnia 2020 r. organ I instancji określił podatnikowi wysokość zobowiązania podatkowego w kwocie 56.879 zł. Kolegium decyzją z dnia 2 grudnia 2020 r. uchyliło decyzję i przekazało sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia.
Decyzją z dnia 8 listopada 2021 r., Prezydent określił S. wysokości zobowiązania podatkowego za rok 2012 w kwocie 56.879 zł. Przedmiotowa decyzja została uchylona przez Kolegium, a sprawa przekazana organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
Decyzją z dnia 15 kwietnia 2022 r. organ pierwszej instancji określił S. wysokość zobowiązania podatkowego za rok 2012 w kwocie 56.879 zł.
Po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez skarżącą, decyzją z dnia 5 kwietnia 2023 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku (dalej w skrócie zwane Kolegium lub organem odwoławczym) uchyliło zaskarżoną decyzję w całości oraz określiło Stowarzyszeniu wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za rok 2012 w kwocie 30.726 zł.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Kolegium wskazało, że sporne było w sprawie opodatkowanie budynku hali tenisowej im.[...] wraz z gruntem, na którym została posadowiona, natomiast pozostałe grunty i obiekty zostały opodatkowane zgodnie z deklaracją podatnika. Organ odwoławczy wskazał, że postępowanie wyjaśniające dostarczyło dowodów pozwalających na poczynienie niezbędnych ustaleń faktycznych, a po zapoznaniu się z całością materiału dowodowego uznał, że opodatkowanie tego obiektu było uzasadnione, choć w innym wymiarze niż uczynił to organ pierwszej instancji.
Zdaniem Kolegium prawidłowe są ustalenia Prezydenta odnoszące się do powierzchni użytkowej obiektu, która wynosi 2.236 m2. W ocenie organu odwoławczego zasadne było także opodatkowanie budynku hali podatkiem od nieruchomości za okres, co do którego materiał dowodowy pozwalał na poczynienie ustaleń odnośnie wykorzystania hali w działalności gospodarczej. Kolegium wskazało, że z zeznań E. D. wynika, że w okresie 2012-2015 hala im. [...] była wykorzystywana komercyjnie na odpłatne zajęcia w szkółkach tenisowych, odpłatną sprzedaż kortów na cele komercyjno-rekreacyjne, odpłatne zajęcia sportowe, cykliczne turnieje brydżowe oraz wystawy kotów rasowych. W ocenie Kolegium, wynajem hali im. [...] stanowi działalność gospodarczą co skutkować musiało opodatkowaniem hali podatkiem od nieruchomości gdyż wykluczone zostało zastosowanie względem hali zwolnienia podatkowego.
Dalej Kolegium wskazało, że z zestawienia nadesłanego przez A. wynika, że w roku 2012 wynajem obejmował okres styczeń-marzec, maj-czerwiec, wrzesień-grudzień, a zatem łącznie 9 miesięcy. Przywołując treść przepisu art. 6 ust. 1 i 3 u.p.o.l. Kolegium doszło do wniosku, że w związku z częściowym wynajmowaniem hali, przy opodatkowaniu musiały zostać pominięte miesiące styczeń, maj oraz wrzesień. Zdaniem organu oznacza to, że łączny okres opodatkowania hali jako wykorzystanej w działalności gospodarczej w roku 2012 to 6 miesięcy. Kolegium uznało także, że o ile hala wraz z gruntem wykorzystana została we wskazanym okresie do działalności gospodarczej, to wykorzystanie to objęło cały grunt na którym stoi budynek hali oraz cały budynek. Hala nie stanowi bowiem budynku mieszkalnego w związku z czym brak jest powodów dla których należałoby wydzielać w niej części zajęte na działalność gospodarczą i opodatkowywać je inaczej niż pozostałe części.
Końcowo Kolegium wyjaśniło, że postanowieniem z dnia 20 lipca 2016 r. ogłoszono upadłość S., a postępowanie upadłościowe zostało zakończone wydaniem postanowienia przez Sąd Rejonowy Gdańsk - Północ w Gdańsku z 7 grudnia 2021 r. Mając powyższe na uwadze organ stwierdził, że zobowiązanie podatkowe za rok 2012 do dnia ogłoszenia upadłości nie uległo przedawnieniu, bieg terminu przedawnienia został przerwany i rozpoczął się na nowo począwszy od dnia uprawomocnienia się postanowienia z dnia 7 grudnia 2021 r.
Na rozstrzygnięcie organu odwoławczego S. wniosło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji a ponadto zasądzenia kosztów postępowania.
Zaskarżonemu rozstrzygnięciu strona zarzuciła naruszenie:
1) art. 121 § 1, art. 122 w zw. z art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez
a. nieprzeprowadzenie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku dodatkowego postępowania wyjaśniającego i dowodowego w zakresie ustalenia w sposób niebudzący wątpliwości stanu faktycznego sprawy i oparcie się w przeważającej mierze na dowodach przeprowadzonych przez organ I instancji, w sytuacji w której materiał dowodowy wykazuje istotne luki;
b. nieuwzględnienie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku, iż organ I instancji w sposób wybiórczy przeprowadził postępowanie dowodowe, którego wyniki nie pozwalały na wydanie rozstrzygnięcia w sprawie, z uwagi na istotne braki w materiale dowodowym;
c. oparcie się przez organy obu instancji na zeznaniach E. D, szeregowego pracownika S., obecnie S., nieposiadającego szczegółowej wiedzy o zasadach wynajmu nieruchomości na tzw. "nowej hali", w sytuacji, w której oba organy dysponowały obszerną rzeszą osób - świadków po stronie S. i A., którzy mogliby szczegółowo wyjaśnić zasady wzajemnej współpracy obu podmiotów i zasady wynajmu tzw. "nowej hali", podczas gdy:
a) Samorządowe Kolegium Odwoławcze wielokrotnie wskazywało, iż postępowanie wyjaśniające, w zakresie zgromadzenia dowodów ustalających stan faktyczny sprawy nie zostało przeprowadzone w sposób wyczerpujący:
b) Samorządowe Kolegium Odwoławcze przy wydawaniu merytorycznej decyzji ustalającej wymiar podatku nie zbadało czy rzeczywistym zamiarem S. i A. było komercyjne udostępnienie hali.
c) Dla ustalenia powyższego, pomimo takiej możliwości nie sięgnięto m.in. po następujące łatwo dostępne dowody:
a. Dowody z dokumentów w postaci m.in. umowy łączącej S. z A.:
b. Zeznania świadków, którzy uczestniczyli w 1) uzgadnianiu warunków umowy łączącej S. i A. oraz 2) którzy uczestniczyli w wykonywaniu tej umowy, zarówno po stronie S., jak i A.:
c. Zeznania przedstawicieli stron - w tym członków zarządu S.
2) art. 181 w zw. z art. 187 § 1 w zw. z art. 191 w zw. z art. 122 Ordynacji podatkowej, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy poprzez:
• zaniechanie wyjaśnienia kwestii prowadzenia przez skarżącego działalności gospodarczej na Hali im. [...] w oparciu o wszelkie dostępne środki dowodowe i ograniczenie się do przyjęcia za podstawę decyzji:
- zeznań E.D.
- stwierdzenia A., iż korzystała ona z hali im. [...], jak również wydruków zawierających daty płatności za korzystanie z obiektu,
podczas gdy dla oceny charakteru korzystania niezbędne było sięgnięcie do innego dostępnego dla organu materiału dowodowego, m.in. w postaci zeznań świadków:[...], a także osób, które wówczas pracowały w A. i które uzgadniały warunki udostępnienia hali.
• Ustalenie, że Hala im. [...] była w całości przeznaczona na cele związane z działalnością gospodarczą, w sytuacji, w której organ I instancji i SKO nie przeprowadziły jakichkolwiek dowodów, które zmierzałyby do ustalenia w jakiej części hala była wykorzystywana przez A lub inne podmioty, w szczególności w sytuacji, iż miałoby to istotne znaczenie z punktu widzenia oceny wysokości odpłatności udostępnienia hali na rzecz A,
podczas gdy organ miał obowiązek przeprowadzenia w/w ustaleń i dowodów z urzędu, w celu należytego wyjaśnienia charakteru użytkowania Hali przez S.
3) art. 1a ust. 1 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w zw. z art. 3 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców w zw. z art. 6, 8 ust. 1 i art. 4 ust. 1 pkt 17 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie poprzez uznanie, że skarżący udostępniając A. halę im. [...] wykonywał działalność gospodarczą, gdyż pobierał od korzystającej pewną formę odpłatności podczas gdy:
a) okoliczność ta nie świadczyła o zarobkowym charakterze działania - uzyskiwanie odpłatności nie oznacza jeszcze ukierunkowania działalności na osiągnięcie zysku:
b) by móc uznawać działalność za mającą charakter gospodarczy musza być spełnione inne cechy jej właściwe, m.in. zorganizowanie,
c) niespełnienie choćby jednej z cech wskazanych w art. 3 nie pozwala uznać, iż podmiot prowadzi/prowadził działalność gospodarczą;
d) odpłatność pobierana przez S. od A miała charakter symboliczny, pozwalała na pokrycie kosztów eksploatacji obiektu przez A;
e) działalność S. winna być uznana za zwolniona z podatku od nieruchomości na podstawie oświatowego zwolnienia przedmiotowego określonego w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych, a co najwyżej odpłatna działalność pożytku publicznego, która nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów w/w ustaw.
W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Dokonując oceny zaskarżonej decyzji stwierdzić należy, że nie została ona wydana z naruszeniem przepisów prawa, a zatem nie istniały podstawy do jej uchylenia.
Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie była prawidłowość opodatkowania nieruchomości stanowiącej grunt oraz posadowiony na nim budynek hali tenisowej im. [...] w S.. Kolegium określając wysokość zobowiązania podatkowego uznało, że S. nie jest uprawnione do korzystania ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem od nieruchomości, o jakim mowa w art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2010 r., nr 95, poz. 613) – dalej w skrócie zwanej u.p.o.l. Zdaniem Kolegium, wskazane zwolnienie nie obowiązywało z uwagi na wykorzystywanie budynku hali tenisowej do prowadzenia przez podatnika działalności gospodarczej.
Nadmienić przy tym należy, że w rozpatrywanej sprawie nie było kwestionowane to, że skarżące Stowarzyszenie było z mocy art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. a) u.p.o.l. podatnikiem podatku od nieruchomości w odniesieniu do wskazanego budynku hali tenisowej oraz gruntu, na którym jest on posadowiony. Przedmiotu sporu nie stanowiła także wielkość powierzchni budynku oraz gruntu.
Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 5 u.p.o.l., zwalnia się od podatku od nieruchomości, nieruchomości lub ich części zajęte na potrzeby prowadzenia przez stowarzyszenia statutowej działalności wśród dzieci i młodzieży w zakresie oświaty, wychowania, nauki i techniki, kultury fizycznej i sportu, z wyjątkiem wykorzystywanych do prowadzenia działalności gospodarczej, oraz grunty zajęte trwale na obozowiska i bazy wypoczynkowe dzieci i młodzieży.
Możliwość korzystania ze zwolnienia o jakim mowa we wskazanym przepisie istnieje wówczas, gdy z okoliczności sprawy wynika, że dana nieruchomość lub jej część jest wykorzystywana przez stowarzyszenie na potrzeby prowadzenia działalności wśród dzieci i młodzieży w zakresie oświaty, wychowania, nauki i techniki, kultury fizycznej i sportu. Jednocześnie nieruchomość ta w omawianym zakresie nie może być wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej, a opisana ww. kwalifikowana działalność na niej prowadzona musi odbywać się w ramach statutowej działalności stowarzyszenia. A zatem wykorzystywanie nieruchomości do prowadzenia działalności gospodarczej wyklucza możliwość zastosowania zwolnienia.
Istotnym elementem zwolnienia, o którym mowa w przytoczonym przepisie, jest zajęcie nieruchomości na prowadzenie wskazanej wyżej działalności wśród dzieci i młodzieży. Nieruchomość jest zajęta na prowadzenie takiej działalności wówczas, gdy przede wszystkim jest wykorzystywana w tym celu. Działalność taka winna być prowadzona nieodpłatnie, bowiem jej odpłatność powoduje uznanie jej za działalność gospodarczą. Jeżeli dana nieruchomość jest wykorzystywana i do prowadzenia wspomnianej wyżej działalności wśród dzieci i młodzieży, i jednocześnie do prowadzenia działalności gospodarczej, wówczas nie można uznać jej za zwolnioną od podatku (np. w przypadku kortów tenisowych klubu sportowego, który udostępnia je wszystkim zainteresowanym za odpłatnością (działalność gospodarcza) i jednocześnie kilka razy w tygodniu nieodpłatnie pozwala na korzystanie z nich dzieciom i młodzieży szkolnej. Korty te (budowla) i grunty pod nimi nie będą korzystały ze zwolnienia od podatku) - L. Etel, Podatek od nieruchomości, Komentarz. Wydawnictwo LEX Warszawa 2012, komentarz do art. 7).
W rozpatrywanej sprawie z ustaleń poczynionych przez organy prowadzące postępowanie podatkowe wynika, że na przedmiotowej nieruchomości w S. realizowane były czynności świadczące o wykorzystywaniu jej przez Stowarzyszenie dla celów zarobkowych, a zatem związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej przez S. W szczególności wskazać tutaj należy, że hala tenisowa wykorzystywana była do prowadzenia odpłatnych zajęć w szkółkach tenisowych, w okresie zimowym sprzedawano korty na cele komercyjno rekreacyjne oraz odbywały się w niej wystawy kotów rasowych. Ostatnia z informacji nie została wprawdzie potwierdzona przez wystawców, którzy nie udzielili odpowiedzi na skierowane do nich zapytania, niemniej jednak jak wynika z decyzji organu pierwszej instancji, informacje o organizowaniu wystaw kotów i psów rasowych, były powszechnie dostępne w sieci Internet. W końcu, co szczególnie istotne, wykorzystywanie hali tenisowej dla celu zarobkowego potwierdza fakt odpłatnego wynajmowania tego obiektu A. Z informacji udzielonych przez ten podmiot wynika bowiem, że korzystanie z kortów tenisowych odbywa się na podstawie stosownej umowy najmu i ma charakter odpłatny, a z zestawienia nadesłanego przez A. wynika, że w roku 2012 wynajem obejmował okres styczeń-marzec, maj-czerwiec, wrzesień-grudzień.
Skarżące Stowarzyszenie we wniesionym środku zaskarżenia akcentuje, że z uwagi na wysokość pobieranych przez podatnika opłat, które nie pokrywały nawet kosztów utrzymania obiektu, nie można mówić o zarobkowym charakterze dokonanych czynności, co wyklucza wykorzystywanie obiektu w ramach prowadzenia działalności gospodarczej.
Niewątpliwe zarobkowy charakter działalności jest podstawową i kluczową cechą charakteryzującą działalność gospodarczą. Jej zarobkowy charakter oznacza, że zamiarem (celem) podjęcia działalności gospodarczej jest osiągnięcie zysku. Zysk z kolei należy definiować jako nadwyżkę przychodów nad kosztami. Trzeba przy tym liczyć się z możliwością nieuzyskania przychodu z prowadzonej działalności gospodarczej, co oznaczać będzie poniesienie straty. Tym samym o zarobkowym charakterze działalności gospodarczej nie decyduje faktyczne osiągnięcie zysku, lecz zamiar jego osiągnięcia (cel). Działalność podjęta w celu osiągnięcia zysków, będzie można określić jako działalność w celu zarobkowym nawet wówczas, gdy ten cel nie zostanie osiągnięty, tzn. przychody z działalności wystarczą jedynie na pokrycie kosztów tej działalności bądź gdy nie wystarcza nawet na to, wskutek czego działalność zakończy się stratą. Uzyskiwanie zarobku, który z uwagi na swoją wysokość nie prowadzi do generowania zysków, nie przeczy stwierdzeniu, że Stowarzyszanie wykorzystywało halę tenisową do prowadzenia działalności gospodarczej. Już bowiem sam fakt udostępniania obiektu w celach handlowych i uzyskiwanie z tego tytułu stałego przychodu oznacza, że Stowarzyszenie działało w celu zarobkowym. Dla oceny tego, czy hala tenisowa była wykorzystywana na prowadzenie działalności gospodarczej, nie bez znaczenia jest także fakt, że obiekt był przedmiotem wynajmu o charakterze ciągłym, a nie jednorazowym. Jak wynika bowiem z ustaleń organów, A., w kontrolowanym roku podatkowym wynajmowała halę tenisową przez okres 9 miesięcy i czyniła to również w kolejnych latach. Powyższe oznacza, że istniała stałość w zakresie uzyskiwania źródła finansowania Stowarzyszenia, co bez wątpienia wskazuje na ciągłość prowadzonej przez podatnika działalności.
Reasumując, wskazać należy, że budynki oraz grunty podlegały opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, gdyż jak wyżej ustalono w sprawie nie zachodziły okoliczności uzasadniające skorzystanie ze zwolnienia z art. 7 ust. 1 pkt 5 u.p.o.l. Skarżące Stowarzyszenie wykorzystywało bowiem obiekt hali tenisowej w Sopocie na potrzeby prowadzenia działalności gospodarczej, co wyłączało możliwość stosowania wskazanego zwolnienia. Wobec powyższego zasadne było uznanie przez Kolegium, że sporny obiekt wraz z gruntem podlegały opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.
Odnosząc się do zarzutów uchybienia przepisom Ordynacji podatkowej z uwagi na niepełne, zdaniem strony, zebranie materiału dowodowego Sąd rozpoznający skargę stoi na stanowisku, że ustalony w niniejszej sprawie stan faktyczny w oparciu o wskazane w decyzji dowody, był wystarczający do podjęcia władczego rozstrzygnięcia, a postępowanie organów spełnia wymogi wskazane w art. 122 oraz art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej.
Należy zaznaczyć, że wprowadzona w art. 122 Ordynacji podatkowej zasada prawdy obiektywnej polega na tym, że organ podatkowy ma obowiązek podjęcia z urzędu wszelkich działań, które doprowadzą do dokładnego wyjaśnienia okoliczności faktycznych rozpoznawanej sprawy podatkowej, aby w ten sposób odtworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisów prawa materialnego. Wyrażony w art. 122 Ordynacji podatkowej obowiązek podejmowania przez organy podatkowe wszelkich niezbędnych działań mających doprowadzić do zrekonstruowania konkretnego prawnopodatkowego stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym nie ma jednak charakteru nieograniczonego. Organy podatkowe mają bowiem z jednej strony podejmować wszelkie działania w celu ustalenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, ale z drugiej strony ustawodawca zastrzega, iż mają być to jednocześnie działania niezbędne dla realizacji wspomnianego celu. Zakres działania tej zasady w postępowaniu podatkowym wyznacza norma prawa materialnego, która ma być zastosowana w sprawie (zob. wyrok NSA z dnia 30 marca 2022 r. III FSK 548/21).
Przepis art. 122 Ordynacji podatkowej wyznacza dyrektywę, kierunek, w jakim organy podatkowe powinny działać, aby osiągnąć konieczny cel postępowania tj. wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy podatkowej, natomiast środki do jego realizacji wskazane zostały w art. 180 § 1 i art. 181 Ordynacji podatkowej. Pierwszy z przepisów wskazuje, że jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Z kolei art. 181 Ordynacji podatkowej zawiera katalog przykładowych środków dowodowych, które mogą stanowić podstawę czynionych przez organy ustaleń faktycznych. W trosce o wyjaśnienie okoliczności faktycznych niezbędnych do wydania decyzji, organ ma zatem możliwość sięgnięcia do bardzo szerokiego katalogu dowodów, których przeprowadzenie wyznaczone jest wyłącznie zdatnością określonego dowodu do wyjaśnienia sprawy i jego niesprzecznością z prawem.
W rozpatrywanej sprawie ustalenia konieczne do wydania władczego rozstrzygnięcia zostały poczynione w oparciu o zeznania świadka, wyjaśnienia kontrahenta skarżącego Stowarzyszenia oraz powszechnie dostępne informacje w sieci Internet. W oparciu o zgromadzone dowody organ był w stanie ustalić, że podatnik wykorzystywał obiekt hali tenisowej nie tylko do prowadzenia statutowej działalności Stowarzyszenia, ale także w celach komercyjnych, służących prowadzeniu zarobkowej działalności gospodarczej. W związku z tym za nieuchybiający zasadzie wyrażonej w art. 122 Ordynacji podatkowej Sąd uznaje taki stan rzeczy, w którym kontrolujące decyzję Prezydenta Kolegium oparło swoje rozstrzygnięcie na wskazanych dowodach.
Sąd nie podziela również zarzutów skargi ukierunkowanych na podważenie wniosków wyciągniętych na podstawie analizy materiału dowodowego. W świetle zasady swobodnej oceny dowodów określonej w art. 191 Ordynacji podatkowej organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego w sprawie materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Zasada ta zakłada ocenę dowodów w ich całokształcie, wzajemnych relacjach i zależnościach, przy uwzględnieniu wiedzy, logiki i doświadczenia życiowego. Organ obowiązany jest więc rozpatrzyć nie tylko poszczególne dowody z osobna, ale wszystkie dowody we wzajemnej łączności, ustosunkowując się do istotnych różnic z nich wynikających. Organ może więc określonym dowodom odmówić wiarygodności, wskazując przy tym przyczyny takiej oceny. W ocenie dowodów organ powinien kierować się wiedzą, zasadami doświadczenia życiowego oraz logiką. Jeżeli zatem ocena materiału dowodowego jest logiczna, przekonująca, niezawierająca w sobie sprzeczności, to nie ma podstaw do przyjęcia, aby naruszała ona zasadę swobodnej oceny dowodów (tak: wyrok NSA z 1 czerwca 2017 r., I FSK 2087/15). Zasadność twierdzenia, że organ podatkowy naruszył zasadę z art. 191 Ordynacji podatkowej wymaga wykazania, że uchybił on zasadom logicznego rozumowania, wiedzy lub doświadczenia życiowego, to bowiem jedynie może być przeciwstawione uprawnieniu organu do dokonywania swobodnej oceny dowodów. Nie jest natomiast wystarczające przekonanie strony o innej, niż przyjął organ, wadze (doniosłości) poszczególnych dowodów i odmienna ocena niż organu (zob. wyrok NSA z 13 maja 2020 r., II FSK 3242/19).
W kontekście powyższego, za nienaruszające przepisów Ordynacji podatkowej należy uznać oparcie wydanej decyzji na dowodzie z zeznań E. D. Strona próbując zanegować prawidłowość działania Kolegium wskazywała na fakt posłużenia się zeznaniami osoby, która jest zatrudniona u kontrahenta, pozostającego w konflikcie ze skarżącym Stowarzyszeniem. W ocenie Sądu, sam fakt istnienia takiego stanu rzeczy nie może przesądzać o braku wiarygodności zeznań świadka, o ile okoliczność stronniczego składania zeznań nie zostanie poparta innymi dowodami. Twierdzenie Stowarzyszenia próbującego negować wartość dowodową zeznań świadka jest przy tym chybione o tyle, że informacje podawane przez E. D, miały swoje oparcie również w innych zebranych dowodach np. w dokumentacji dostarczonej przez A.. Wiarygodność tego dowodu nie wynikała zatem z tego, że nie zgromadzono dowodów mogących zaprzeczyć złożonym zeznaniom, ale z uwagi na to, że zeznania te zostały także potwierdzone ustaleniami organów, poczynionymi w oparciu o inne źródła dowodowe. Zarzut strony negujący wartość dowodową zeznań świadka należy zatem uznać za chybiony.
Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja nie uchybia zasadzie zobowiązującej organ do prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych (art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej) oraz działania w granicach i na podstawie obowiązującego prawa (art. 120 Ordynacji podatkowej). Przestrzeganie powyższych reguł przez organ podatkowy nie oznacza bowiem, że organy obowiązane są interpretować fakty jedynie w sposób zadowalający dla podatnika, a więc w sposób zbieżny z jego stanowiskiem. Naruszeniem treści tej normy nie jest także sytuacja, w której strona pozostaje w przekonaniu, że zebrany materiał dowodowy nie odzwierciedla faktycznego stanu rzeczy. Strona ma prawo do własnego subiektywnego przekonania o zasadności jej zarzutów, jednakże przekonanie to nie musi mieć odzwierciedlenia w obowiązujących przepisach prawnych i ich wykładni (por. wyrok NSA z dnia 7 lipca 2016 r., I FSK 178/15).
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634) skargę oddalił nie znajdując podstaw do jej uwzględnienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło