I SA/Gd 630/16

WyrokWSA w Gdańsku2016-09-28

Skład orzekający: Małgorzata Tomaszewska, Ewa Wojtynowska, Elżbieta Rischka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy podatnikowi przysługuje zwrot podatku od środków transportowych, jeśli w ramach transportu kombinowanego koleją przewożone są wyłącznie kontenery, a nie same środki transportu (ciągniki siodłowe)?
Ratio decidendi
Zwrot podatku od środków transportowych w ramach transportu kombinowanego przysługuje tylko wtedy, gdy same środki transportu (np. ciągniki siodłowe) są przewożone koleją, przynajmniej na jednym odcinku trasy. Przewóz samych kontenerów koleją, bez przewozu środków transportu, nie uprawnia do zwrotu podatku.
Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o zwrot podatku od środków transportowych za rok 2013, twierdząc, że wykorzystywała ciągniki siodłowe do transportu kombinowanego kolejowo-samochodowego kontenerów morskich. Organy podatkowe odmówiły zwrotu, uznając, że warunkiem zwrotu jest przewóz koleją samych środków transportu, a nie tylko kontenerów. Spółka argumentowała, że definicja transportu kombinowanego dotyczy przewozu ładunku, a niekoniecznie samego środka transportu, zwłaszcza że infrastruktura do przewozu ciągników koleją w Polsce nie istnieje.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Wojtynowska (spr.) Sędzia NSA Elżbieta Rischka Protokolant Starszy sekretarz sadowy Dorota Kotlarek po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 28 września 2016 r. sprawy ze skargi A. B. C. POLSKA Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w z dnia 6 kwietnia 2016 r. sygn. akt [...] w przedmiocie podatku od środków transportowych oddala skargę. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze , działając na podstawie art. 233 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r. poz. 613 ze zm.), w zw. z art. 11a. ust. 1-ust. 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 849 ze zm. - dalej: u.p.o.l.), art. 4 pkt. 13 ustawy z 6 września 2001 roku o transporcie drogowym ( Dz.U. z 2013r., poz. 1414 z późn. zm.), po rozpoznaniu odwołania "A" Sp. z o.o. z siedzibą w G. od decyzji Prezydenta Miasta z dnia 31 marca 2015 roku w sprawie odmowy zwrotu podatku za wykorzystanie środków transportu do wykonywania przewozów w transporcie kombinowanym za rok 2013, ,utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Podstawą rozstrzygnięcia były następujące ustalenia i rozważania: Pismem z 28 marca 2014 roku Spółka złożyła wniosek o zwrot podatku od środków transportu za rok 2013 w wysokości 4,242 zł. W 2013 roku liczba jazd z kontenerami z ładunkiem lub bez ładunku wykonywanych użytkowanymi przez stronę ciągnikami siodłowymi w kombinacji przez depot/terminal kolejowy wynosiła w sumie 268 jazd kontenerami z ładunkiem i bez ładunku połączonych w relacji ciągnik siodłowy/kolej oraz kolej/ciągnik siodłowy. Spółka podniosła, że jazdy miały miejsce następującymi ciągnikami: [...]. [...]. [...]. [...], [...], [...]. W związku z wezwaniem organu strona pismem z 29 maja 2014 roku przekazała komplet dokumentów dotyczących transportu oraz wyjaśniła, że realizowane przez nią transporty kombinowane klejowo/samochodowe dotyczą transportu kontenerów morskich, zatem są składnikiem transportu kombinowanego kolejowo/samochodowo/morskiego. Spółka nie wykonała natomiast wezwania organu pierwszej instancji i nie dokonała tłumaczenia przedłożonych dokumentów z języka obcego na język polski, uznając że nie ciąży na niej taki obowiązek. Spółka wskazała, że jej podstawowa działalność związana jest z obsługą morskich jednostek ładunkowych - kontenerów. Strona realizuje transporty kombinowane kolejowo/samochodowe oraz samochodowo/kolejowe kontenerów morskich, zatem są składnikiem kombinowanego transportu morskiego (żeglugi). Wskazała, że nadesłane dokumenty potwierdzają transport konkretnego numerycznie wskazanego kontenera, konkretnie wskazanym z podaniem numeru rejestracyjnego pojazdu objętego podatkiem od środków transportowych na odcinku lądowym oraz dalszy transport tego samego numerycznie wskazanego kontenera koleją. Wspomniane transporty kombinowane są powiązane także z żeglugą ( transportem morskim) kontenera. Decyzją z dnia 31 marca 2015 roku Prezydent Miasta odmówił spółce zwrotu podatku za wykorzystanie środków transportu do wykonywania przewozów w transporcie kombinowanym za rok 2013. Zaskarżoną decyzją organ pierwszej instancji odmówił Spółce zwrotu podatku za wykorzystanie środków transportu do wykonywania przewozów w transporcie kombinowanym za rok 2013. W odwołaniu od tej decyzji spółka wniosła o jej uchylenia oraz wydanie decyzji o zwrocie podatku zgodnie z wnioskiem strony. W uzasadnieniu odwołania skarżąca wskazała, że podczas wydania decyzji doszło do naruszenia art. 11a ust. 1 u.p.o.l. wobec dokonania przez organ jego błędnej wykładni i zastosowania poprzez przyjęcie, że warunkiem koniecznym dla uznania transportu kombinowanego jest przewożenie środków transportu ( rozumianych jako zestawy ciągnik siodłowy, naczepa podkontenerowa, kontener, które powinny według organu pokonać pewien odcinek drogi) drogą kolejową. W ocenie strony realizacja transportu kontenerów wagonem i ciągnikiem siodłowym na poszczególnych odcinkach jest transportem kombinowanym. Rozpoznając odwołanie Kolegium powołując w pierwszej kolejności przepisy art. 8 i art. 11 a u.p.o.l. oraz art. 4 pkt. 13 ustawy z 6 września 2001 roku o transporcie drogowym, wyjaśniło, że skarżąca uzasadniając wniosek wskazała, że kontenery z ładunkiem lub bez ładunku były transportowane posiadanymi przez nią ciągnikami siodłowymi i koleją lub też koleją i ciągnikiem siodłowym. Przy czym spółka nie kwestionuje ustaleń organu pierwszej instancji w zakresie stanu faktycznego, tj., że dostarczyła między innymi kontenerowe listy przewozowe dotyczące pojazdów wyszczególnionych we wniosku o zwrot podatku o nr; [...]. [...], [...], [...]. [...]. [...] oraz kopie faktur kolejowych i zleceń dotyczących kontenerów. Odnosząc się do zarzutów odwołania Kolegium podzieliło stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie przedstawione w wyroku z dnia 13 marca 2012 r.( sygn. akt. II FSK 1624/10), zgodnie z którym polskie przepisy uniemożliwiają zwrot podatku od środków transportowych przy transporcie kombinowanym. jeśli koleją przewożony jest tylko kontener. Polskie przepisy nie pozwalają na objęcie transportem kombinowanym, który korzysta z preferencji podatkowej, kolejowego przewozu jedynie kontenera. Taka sytuacja wypacza unijną ideę popierania transportu kontenerowego. W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd wskazał, że ..(...) Tryb zwrotu podatku określa art. 11a ust. 4 u.p.o.l. przewidujący tzw. bezdecyzyjny tryb zwrotu podatku. Zgodnie z tym przepisem dokonanie zwrotu następuje w terminie 3 miesięcy od dnia złożenia wniosku, w gotówce lub na podany rachunek bankowy, bez konieczności wydawania decyzji podatkowej. Podkreślić należy, mimo iż nie wynika to z komentowanego przepisu, że powyższy tryb znajdzie zastosowanie wyłącznie w sytuacji, gdy organ podatkowy nie będzie kwestionował zasadności złożonego wniosku zarówno w odniesieniu do wysokości żądanego zwrotu, jak i dokumentów potwierdzających wykonanie przewozu w ramach transportu kombinowanego. W sytuacji gdy organ zakwestionuje złożony wniosek, wówczas powinien, po przeprowadzeniu stosownego postępowania podatkowego, wydać decyzję odmawiającą, w całości lub części, zwrotu podatku w żądanej przez podatnika wysokości. Jest to jedyna, dopuszczalna prawem, forma zakończenia postępowania w sprawie zwrotu podatku w sytuacji niezasadności w całości lub części złożonego wniosku. Jednocześnie takie zakończenie postępowania umożliwia podatnikowi odwołanie się od decyzji do organu drugiej instancji - samorządowego kolegium odwoławczego. (...) Zgodnie z tym przepisem ( art. 11a ust. 1-4- przypis SKO) podatnikom dokonującym przewozów w transporcie kombinowanym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przysługuje zwrot zapłaconego podatku od środków transportowych wykorzystywanych w tym transporcie. Podkreślić należy, iż aby skorzystać ze zwrotu, transport kombinowany musi być wykonywany na terytorium Polski. Bez znaczenia jest natomiast, czy podmiotem dokonującym przewozu środków transportowych koleją jest podmiot "krajowy", czy też "zagraniczny". Pojęcie transportu kombinowanego zostało zdefiniowane w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym. Zgodnie z art. 4 pkt 13 tej ustawy, jest to przewóz rzeczy, podczas którego samochód ciężarowy, przyczepa, naczepa z jednostką ciągnącą lub bez jednostki ciągnącej, nadwozie wymienne lub kontener 20-stopowy lub większy korzysta z drogi w początkowym lub końcowym odcinku przewozu, a na innym odcinku z usługi kolei, żeglugi śródlądowej lub transportu morskiego. Zważywszy na ostatnie zdanie art. 11a ust. 3 u.p.o.l.. zwrot podatku od środków transportowych wykorzystywanych w transporcie kombinowanym został ograniczony jedynie do transportu drogowo-kolejowego. Jedynie dokument potwierdzający wykonanie transportu koleją stanowi podstawę sporządzenia wniosku o zwrot zapłaconego podatku od środków transportowych. (...) zwrot podatku dotyczy wszystkich środków transportowych podlegających opodatkowaniu, z wyjątkiem autobusów. Warto podkreślić, że zwrot może dotyczyć jedynie części podatku przypadającej na środki transportowe wykorzystywane w transporcie kombinowanym. Istotne jest również, że zwrot podatku przysługuje wyłącznie od jazd wykonywanych koleją przez środek transportowy stanowiący przedmiot opodatkowania wskazany w art. 8 pkt 1-6 u.p.o.l. Wskazany przepis wyznaczający zakres przedmiotowy opodatkowania ma istotne znaczenie ze względu na to. że określony w art. 1 la ust. 1 u.p.o.l. zwrot może dotyczyć wyłącznie określonych w tym przepisie środków transportowych. Wynika to z brzmienia tego przepisu stanowiącego, że zwrot przysługuje podatnikom wykorzystującym środki transportu, o których mowa w art. 8 pkt 1 - 6 (samochody ciężarowe o dopuszczalnej masie całkowitej od 3.5 tony i poniżej 12 ton; samochody ciężarowe o dopuszczalnej masie całkowitej równej lub wyższej niż 12 ton: ciągniki siodłowe i balastowe przystosowane do używania łącznie z naczepą lub przyczepą o dopuszczalnej masie całkowitej zespołu pojazdów od 3.5 tony i poniżej 12 ton; ciągniki siodłowe i balastowe przystosowane do używania łącznie z naczepą lub przyczepą o dopuszczalnej masie całkowitej zespołu pojazdów równej lub wyższej niż 12 ton: przyczepy i naczepy, które łącznie z pojazdem silnikowym posiadają dopuszczalną masę całkowitą od 7 ton i poniżej 12 ton. z wyjątkiem związanych wyłącznie z działalnością rolniczą prowadzoną przez podatnika podatku rolnego; przyczepy i naczepy, które łącznie z pojazdem silnikowym posiadają dopuszczalną masę całkowitą równą lub wyższą niż 12 ton. z wyjątkiem związanych wyłącznie z działalnością rolniczą prowadzoną przez podatnika podatku rolnego; autobusy), dla wykonywania przewozów w transporcie kombinowanym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przysługuje zwrot zapłaconego podatku od tych środków (ust. I). Odwołując się do jego treści (art. 8 pkt 1-6 ustawy - przypis SKO) stwierdzić jedynie należało, że przedstawiony katalog środków transportowych ma charakter zamknięty, co oznacza, iż jedynie wymienione w nim pojazdy podlegają opodatkowaniu. Konsekwencją powyższego jest to. że wszelkie pojazdy nieodpowiadające definicji środków transportowych. jak np. samochody osobowe, ciągniki rolnicze, samobieżne maszyny rolnicze, nie będą opodatkowane podatkiem od środków transportowych. Każdy z tych środków transportowych podlega opodatkowaniu niezależnie od tego. czy wchodzi w skład zespołu pojazdów (pojazd plus przyczepa lub naczepa), czy też jest wykorzystywany samodzielnie. Opodatkowaniu nie podlega natomiast zespół pojazdów, lecz każdy ze środków transportowych, który może składać się na ten zespól. Niedopuszczalne jest np. traktowanie ciągnika balastowego i przyczepy jako jednego pojazdu podlegającego opodatkowaniu. Przedmiotem podatku jest zarówno ciągnik, jak i przyczepa. Oba te pojazdy mają odrębne stawki. których wysokość jest zależna m.in.. od dopuszczalnej masy całkowitej zespołu pojazdów. "Zespół pojazdów'" nie jest zatem przedmiotem podatku, lecz jedynie wielkością, od której ustawodawca uzależnił wysokość płaconego podatku od niektórych środków transportowych podlegających opodatkowaniu (ciągniki. przyczepy i naczepy). Oznacza to, że opodatkowaniu podatkiem podlegać będzie ciągnik siodłowy nawet wówczas gdy jego właściciel nie posiada naczepy, jak również opodatkowane będą przyczepy i naczepy, w sytuacji gdy ich właściciel nie posiada samochodu ciężarowego bądź ciągnika siodłowego (balastowego). Rodzaje poszczególnych środków transportowych podlegających opodatkowaniu należy ustalać na podstawie przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108. poz. 908 z póżn. zm.) i wydanych na jej podstawie przepisy wykonawcze...) kontener nie jest środkiem transportowym, o którym mowa w art. 8 pkt 1-6 u.p.o.l.. dlatego też jego przewóz. nawet dokonywany w formie transportu kombinowanego za pośrednictwem kolei, nie uzasadnia zwrotu podatku od środków transportowych. To pojazd, od którego został zapłacony podatek, musi być przewożony, przynajmniej na jednym z odcinków transportu, za pośrednictwem kolei. (...) W takiej sytuacji skoro same środki transportu nie były przewożone koleją. a jedynie przez kolej transportowany był ładunek (kontenery), to nie uczestniczyły one w transporcie kombinowanym, w sposób uprawniający od uzyskania zwrotu zapłaconego od niego podatku.(...)" W oparciu o argumentację zawartą w powołanym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Kolegium stwierdziło, że stanowisko organu pierwszej instancji jest prawidłowe. Fakt przewożenia kontenerów ciągnikami siodłowymi i koleją nie stanowi, że podatnikowi przysługuje zwrot zapłaconego podatku. Zwrot podatku jest możliwy jedynie w sytuacji gdy to pojazd, od którego został zapłacony podatek, jest przewożony, przynajmniej na jednym z odcinków transportu, za pośrednictwem kolei. Natomiast w niniejszej sprawie taki stan faktyczny nie nastąpił. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku spółka zarzuciła jej naruszenie prawa materialnego, a w szczególności art. 11a ust. 1-4 u.p.o.l. poprzez jego błędną wykładnię i zastosowanie wobec przyjęcia, że warunkiem koniecznym dla uznania transportu kombinowanego przy transporcie kontenerowym jest przewożenie środków transportu drogą kolejową. W oparciu o powyższe spółka wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz zrealizowanie zwrotu podatku za wykorzystanie środków transportu do wykonywania przewozów w transporcie kombinowanym za rok 2013. W uzasadnieniu strona skarżąca podniosła, że w ramach prowadzonej działalności przewozi głównie ładunki w kontenerach pomiędzy terminalami kontenerowymi a odbiorcami na terenie kraju. Część ładunków jest przywożona do lub odwożona z kraju drogą morską, część natomiast przybywa koleją z, lub jest wysyłana do innych państw. Kontener w ramach przewozu korzysta zarówno z transportu drogowego jak i kolejowego. W ocenie strony taki sposób wykonywania przewozu wyczerpuje definicję transportu kombinowanego. Jeżeli ładunek pomiędzy punktem nadania i odbioru korzysta z dwóch różnych gałęzi transportu to jest to przewóz kombinowany. Regułą jest wykorzystanie tylko jednej jednostki ładunkowej (palety, kontenera lub innego urządzenia transportowego) na całej trasie przewozu oraz wykorzystanie transportu kolejowego, żeglugi śródlądowej bądź morskiej na głównej trasie przejazdu. Trasy dowozowe i odwozowe do/z miejsca przeznaczenia i nadania środka transportu wykonywane są za pomocą transportu drogowego, jako docierającego do największej liczby lokalizacji. Z powyższego, zdaniem skarżącej wynika, że istotą transportu kominowego jest korzystanie z dwóch różnych gałęzi transportu przez ładunek, a nie środek transportu. Ta druga sytuacja jest możliwa, ale nie stanowi warunku koniecznego uznania danego przewozu za wykonywany w ramach transportu kombinowanego, bowiem infrastruktura do transportu ciągników siodłowych i naczep transportem kolejowym nie istnieje na terenie Polski i nie stanowi warunku koniecznego uznania danego przewozu za wykonywany w ramach transportu kombinowanego. W decyzji organ w sposób niedopuszczalny zawęża interpretację przepisu art. 11a ust. 1 poprzez dodatnie nie wynikającego z treści przepisu warunku, że środek transportu musi być przewożony koleją. Ze sformułowania "Podatnikom -wykorzystującym środki transportu, o których mowa w art. 8 pkt 1-6, dla wykonywania przewozów w transporcie kombinowanym" nie wynika obowiązek przewożenia środków transportu koleją, ale jedynie konieczność uczestniczenia środków transportu w przewozie ładunku, który część swojej drogi odbywa przy wykorzystaniu np. transportu kolejowego. Potwierdzeniem powyższego jest definicja transportu kombinowanego w ustawie o transporcie drogowym. W art. 4 tej ustawy wyraźnie zapisano, że jest to przewóz podczas którego samochód ciężarowy, przyczepa, naczepa z jednostką ciągnącą lub bez jednostki ciągnącej, nadwozie wymienne lub kontener 20-stopowy lub większy przynajmniej na części drogi korzysta z usług kolei lub transportu morskiego. Wymienienie poszczególnych środków transportu i urządzeń transportowych (np. kontener) jest dokonane na zasadzie alternatywy rozłącznej, co zgodnie z zasadami logiki oznacza, że zdanie jest prawdziwe, gdy choćby jedna z możliwości wskazanych w tym przepisie zostaje spełniona. W świetle powyższego zgodnie z zasadami wykładni językowej z art. 4 ustawy o transporcie drogowym można odczytać normę prawną, według której do uznania przewozu za transport kombinowany wystarczające jest wykazanie, że kontener cześć drogi przebył drogą morską lub koleją. W takich warunkach okoliczność, że zarówno ciągnik siodłowy jak i naczepa nie korzystają z drogi kolejowej jest bez znaczenia dla uznania danego przewozu za transport kombinowany. Strona przyznała, że z posiadanych przez spółkę dokumentów nie wynika transport kolejowy ani morski środków transportu ( ciągników siodłowych ) o numerach: [...],[...],[...],[...],[...],[...]. Załączone do akt sprawy dokumenty potwierdzają jedynie transport kontenerów, a to z prostego powodu, albowiem infrastruktura do transportu ciągników siodłowych i naczep ani koleją, ani transportem morskim nie istnieje na terenie Polski. W ocenie spółki domaganie się przewożenia ciągników drogą kolejową to czysty absurd i hipokryzja. Interpretacja przepisu w kierunku konieczności przewozu ciągników- transportem kolejowym czyni przepis pustym. Aby zachować domniemanie racjonalnego ustawodawcy należy odejść od gołosłownego brzmienia przepisu i dokonać jego wykładni z uwzględnieniem celu jakim jest - promowanie transportu multimodalnego. Przy takim założeniu należy uznać, że wystarczający jest np. przewóz koleją i ciągnikiem samego kontenera. W przeciwnym wypadku można by dojść do wniosku, że polski ustawodawca świadomie przyjął wadliwą normę prawną w celu pozornego jedynie wywiązania się ze zobowiązań wynikających z przepisów prawa unijnego. W podsumowaniu powyższego spółka wskazała, że kontenery zostały wynalezione 60 lat temu właśnie w i celu uproszczenia przeładunków, składowania i przewozu różnymi gałęziami transportu, w tej technologii przedmiotem transportu na poszczególnych etapach jest właśnie kontener przeładowywany pomiędzy różnymi środkami transportu samochodowym, kolejowym, morskim, na odpowiednim łączeniu polega dzisiejszy transport kombinowany kontenerów, dlatego i dzięki zastosowaniu tej technologii rozbudowywane są terminale kolejowe wewnątrz Polski i Polskie kontenerowe terminale morskie. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.) - zwanej w dalszej części "P.p.s.a" - stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) P.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Mając powyższe na względzie należy stwierdzić, że w sprawie nie doszło do naruszenia prawa, co oznacza, że skarga podlega oddaleniu. Istota sporu w rozpoznawanej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy środki transportu skarżącej spółki były wykorzystywane dla przewozu kombinowanego, w sposób uprawniający do zwrotu zapłaconego podatku od tego środka. Zgodnie z treścią art. 8 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od środków transportowych podlegają: 1) samochody ciężarowe o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3.5 tony i poniżej 12 ton; 2) samochody ciężarowe o dopuszczalnej masie całkowitej równej lub wyższej niż 12 ton: 3) ciągniki siodłowe i balastowe przystosowane do używania łącznie z naczepą lub przyczepą o dopuszczalnej masie całkowitej zespołu pojazdów od 3.5 tony i poniżej 12 ton: 4) ciągniki siodłowe i balastowe przystosowane do używania łącznie z naczepą lub przyczepą o dopuszczalnej masie całkowitej zespołu pojazdów równej lub wyższej niż 12 ton: 5) przyczepy i naczepy, które łącznie z pojazdem silnikowym posiadają dopuszczalną masę całkowitą od 7 ton i poniżej 12 ton. z wyjątkiem związanych wyłącznie z działalnością rolniczą prowadzoną przez podatnika podatku rolnego; 6) przyczepy i naczepy, które łącznie z pojazdem silnikowym posiadają dopuszczalną masę całkowitą równą lub wyższą niż 12 ton. z wyjątkiem związanych wyłącznie z działalnością rolniczą prowadzoną przez podatnika podatku rolnego; 7) autobusy. Katalog przedmiotów opodatkowania, ustalony enumeratywnie w art. 8 pkt 1-7, jest katalogiem zamkniętym, co oznacza, że opodatkowaniu podatkiem od środków transportowych podlegają wyłącznie pojazdy wymienione w tym przepisie. Natomiast przepisy art. 11a. w ust. 1-4 u.p.o.l. stanowią, że podatnikom wykorzystującym środki transportu, o których mowa w art. 8 pkt 3-6. dla wykonywania przewozów w transporcie kombinowanym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przysługuje zwrot zapłaconego podatku od tych środków. Kwotę zwrotu podatku od środków transportowych, o którym mowa w ust. 1. ustala się, przyjmując za podstawę liczbę jazd z ładunkiem lub bez ładunku wykonanych przez środek transportu w przewozie koleją w danym roku podatkowym w następujący sposób: 1) od 100 jazd i więcej - 100% kwoty rocznego podatku; 2) od 70 do 99 jazd włącznie - 75% kwoty rocznego podatku; 3) od 50 do 69 jazd włącznie - 50% kwoty rocznego podatku; 4) od 20 do 49 jazd włącznie - 25% kwoty rocznego podatku. Zwrotu zapłaconego podatku od środków transportowych na zasadach określonych w ust. 1 i 2 dokonuje organ podatkowy, na rachunek którego uiszczono podatek, na wniosek podatnika złożony nie później niż do dnia 31 marca roku następującego po roku podatkowym. Podstawą sporządzenia wniosku są dane zawarte w dokumentach przewozowych stosowanych przy wykonywaniu przewozów w transporcie kombinowanym, w których dokonano wpisu o wykonaniu przewozu koleją. Zwrot podatku od środków transportowych następuje w gotówce albo na rachunek bankowy podatnika wskazany we wniosku, w terminie 3 miesięcy od dnia złożenia wniosku. Z definicji legalnej przewidzianej w art. 4 pkt 13 ustawy o transporcie drogowym wynika, że transport kombinowany to przewóz rzeczy, podczas którego samochód ciężarowy, przyczepa, naczepa z jednostką ciągnącą lub bez jednostki ciągnącej, nadwozie wymienne lub kontener 20-stopowy lub większy korzysta z drogi w początkowym lub końcowym odcinku przewozu, a na innym odcinku z usługi kolei, żeglugi śródlądowej lub transportu morskiego, przy czym odcinek morski przekracza 100 km linii prostej; odcinek przewozu początkowego lub końcowego oznacza przewóz: a) pomiędzy punktem, gdzie rzeczy są załadowane, i najbliższą odpowiednią kolejową stacją załadunkową dla odcinka początkowego oraz pomiędzy najbliższą odpowiednią kolejową stacją wyładunkową a punktem, gdzie rzeczy są wyładowane, dla końcowego odcinka lub b) wewnątrz promienia nieprzekraczającego 150 km w linii prostej ze śródlądowego lub morskiego portu załadunku lub wyładunku. Brzmienie art. 11a u.p.o.l. nie pozostawia wątpliwości co do tego, że jedynie korzystanie z transportu kombinowanego uprawnia do ubiegania się o zwrot podatku od środków transportowych. Z tym, że przepis ten dotyczy pojazdów uczestniczących w transporcie kombinowanym w ten sposób, że biorą one udział w transporcie kolejowym (pokonują pewien odcinek przewozu koleją). Wynika to bezpośrednio z ust. 2 tego artykułu, który określając sposób wyliczenia kwoty zwrotu podatku, uzależnia jej wysokość od ilości jazd wykonanych przez dany środek transportu w przewozie koleją. Tak więc zwrot podatku przysługuje wyłącznie od jazd wykonywanych koleją przez środek transportowy. To pojazd, od którego został zapłacony podatek, musi być przewożony, przynajmniej na jednym z odcinków transportu, za pośrednictwem kolei. Skarżąca spółka konsekwentnie pozostaje na stanowisku, że wykonywany przez nią transport spełniał warunki do uznania go za transport kombinowany. Dla określenia usługi transportowej jako transportu kombinowanego, decydujące znaczenie ma korzystanie na jednym odcinku przez samochód (a nie towar) z kolei lub żeglugi. Zaproponowana przez skarżącą interpretacja co do tego, że kontener 20 stopowy i większy jest urządzeniem transportowym trwałym, uczestniczącym w przewozie w transporcie kombinowanym, a zatem uzasadniającym zwrot zapłaconego podatku od środków transportowych, nie może zasługiwać na akceptację. Należy zdecydowanie podkreślić, że kontener nie jest środkiem transportu, nie służy sam w sobie do przewożenia towaru, jest raczej sposobem opakowania dla przewożonego ładunku, umożliwiającym przewożenie go za pomocą właśnie różnorodnych środków transportu (samochodów ciężarowych, ciągników siodłowych, kolei, statków itp.). W rozpatrywanej sprawie bezsporne jest, że należące do skarżącej spółki pojazdy ( ciągniki siodłowe ) o numerach: [...],[...],[...],[...],[...],[...]., nie przemieszczały się na terenie kraju korzystając z transportu kolejowego. Jedynie kontenery pokonywały część drogi, przewożone koleją. W takiej sytuacji, organy obu instancji zasadnie przyjęły, że skoro same środki transportu nie były przewożone koleją, a jedynie przez kolej transportowany był ładunek ( kontenery), to nie uczestniczyły one w transporcie kombinowanym, w sposób uprawniający od uzyskania zwrotu zapłaconego od niego podatku. Rozpoznając niniejszą sprawę, skład orzekający podziela stanowisko zaprezentowane w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 marca 2012 r., sygn. akt II FSK 1624/10, a także w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia z dnia 16 września 2010 r., sygn. akt III SA/Wa 674/10, przyjmując za tożsame z poglądem Sądu rozważania w nich zawarte. Także w tezie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 24 kwietnia 2009 r., sygn. akt I SA/Kr 338/09 zawarto stwierdzenie, że dla określenia usługi transportowej jako transportu kombinowanego, decydujące znaczenie ma korzystanie na jednym odcinku przez samochód (a nie towar) z kolei lub żeglugi. Poza literalną wykładnią art. 11 a ust. 2 u.p.o.l., za takim ujęciem transportu kombinowanego przemawia także sposób obliczenia kwoty zwrotu podatku. Mianowicie ustawodawca wyraźnie wskazuje, że kwota ta ustalana jest procentowo wedle ilości wykonanych przez środek transportu w ciągu roku jazd koleją. Reasumując, z akt sprawy jednoznacznie wynika, że strona skarżąca jest częścią łańcucha transportu kombinowanego i zajmuje się obsługą kontenerów w transporcie, czyli transportuje je wykorzystując ciągniki i naczepy, przy czym przewóz koleją dotyczy wyłącznie kontenerów, co determinuje stanowisko Sądu o braku podstaw do żądania przez spółkę zwrotu podatku od środków transportowych, o czym zasadnie skonstatowały organy obu instancji. Końcowo można wskazać, że unormowanie dotyczące zwrotu podatku od środków transportowych zawarte w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych, którym ustawodawca zamierzał zapewne motywować podatników podatku od środków transportowych do wykonywania usług przewozowych w ramach transportu kombinowanego, zmniejszającego towarowy ruch kołowy w obrębie Rzeczypospolitej Polskiej, jakkolwiek wprowadzone do polskiego systemu prawnego od dnia 1 stycznia 2002 r. - kiedy Polska nie była jeszcze państwem członkowskim, w istocie odpowiada postanowieniom Dyrektywy Rady Nr 92/106/EWG z dnia 7 grudnia 1992 r. o ustanowieniu wspólnych zasad dla określonych typów transportu kombinowanego towarów pomiędzy Państwami Członkowskimi (OJEC Nr L 368, s. 38-42, z dnia 17 grudnia 1992 r.). W szczególności w świetle art. 6 wyżej wymienionej Dyrektywy zasadne jest stanowisko, że ulga w postaci m.in. zwrotu podatku od środków transportowych co do zasady przysługiwać będzie w związku z wykonywaniem transportu kombinowanego na obszarze danego państwa. Nie można bowiem inaczej rozumieć treści art. 6 ust. 1 Dyrektywy, który określając, że państwa członkowskie powinny przedsięwziąć środki niezbędne do zapewnienia, aby podatki, które stosują do pojazdów drogowych (samochody ciężarowe, ciągniki, przyczepy, naczepy) biorących udział w transporcie kombinowanym, były zmniejszane lub zwracane, ustanawia zasadę, iż owe redukcje i zwroty są przyznawane przez państwo, w którym pojazdy są zarejestrowane, na podstawie przejazdów kolejowych dokonanych w obrębie tego państwa. Natomiast tylko jako odstępstwo od powyższej zasady Dyrektywa przewiduje, i to w ramach uznania przez dane państwo, możliwość udzielenia redukcji bądź zwrotów podatku na podstawie przejazdów kolejowych, które miały miejsce częściowo lub całkowicie poza państwem członkowskim, w którym zarejestrowano pojazdy. Z tych przyczyn Sąd, nie podzielając zarzutów skargi oraz argumentów strony wywiedzionych na jej poparcie, na mocy art. 151 P.p.s.a. oddalił skargę jako bezzasadną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło