I SA/Gd 663/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Ewa Kwarcińska, Sędzia NSA Alicja Stępień, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Agnieszka Rupińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 23 listopada 2010 r. sprawy ze skargi S.M, P.M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Gdańsku z dnia 19 kwietnia 2010 r., nr PBF/4117-0095/09/W w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2005 r. oddala skargę. W wyniku wszczęcia postępowania podatkowego wobec pana P. M. w sprawie rozliczenia podatku dochodowego za 2005 rok, Naczelnik Urzędu Skarbowego, decyzją z dnia 15 września 2009 r., określił państwu S. i P. M. zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005r. w kwocie 13.155 zł. Organ podatkowy nie uznał za koszty uzyskania przychodów wydatków w łącznej kwocie 47.347,76 zł. W szczególności: • kwoty 403,96 zł dot. błędnie zaksięgowanej faktury wystawionej przez A S.A. w G. z dnia 19 kwietnia 2005 r; • kwoty 63,80 zł wynikającej z faktury VAT z dnia 24 października 2005r. dotyczącej reprezentacji i reklamy (netto 290 zł + VAT 63,80zł) -; • kwoty 19.000 zł udokumentowanej fakturą VAT z dnia 30 grudnia 2005r. (netto 19.000 zł VAT 4.180 zł) a dot. zakupu 4 bram typu HORMAN i 4 podnośników samochodowych; • kwoty 7.300zł wynikającej z faktury z dnia 10 sierpnia 2005r. wystawionej przez firmę B Sp. z o.o. z siedzibą w G. z tytułu naprawy uszczelniania dachu (netto 7.300zł+VAT 1.606zł); • kwoty 20.580,00zł wynikającej z faktury z dnia 23 sierpnia 2005r. wystawionej przez firmę C Sp. z o.o. z siedzibą w G. z tytułu remontu powierzchni warsztatowych i malowania elewacji zewnętrznej (netto 20.580 zł + VAT 4.527,60 zł). Dyrektor Izby Skarbowej, decyzją z dnia 19 kwietnia 2010 r., wydaną wskutek rozpoznania odwołania, uchylił decyzję organu pierwszej instancji w części i orzekł o obniżeniu wysokości zobowiązania państwa S. i P. M. w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. do kwoty 8.662 zł. Przytaczając m. in. treść art. 8 ust. 1, art. 22 ust. 1 art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2000 r., Nr 14, poz. 176 ze zm.), art. 193 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), § 11 ust. 3, § 12 ust. 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów (Dz. U. Nr 152, poz. 1475 ze zm.) organ odwoławczy wskazał, że pan P. M. w 2005 r. prowadził poza rolniczą działalność gospodarczą w ramach firmy D w G., której przedmiotem były usługi w zakresie mechaniki samochodowej i sprzedaży części samochodowych. Dla celów rozliczeń w podatku dochodowym od osób fizycznych podatnik prowadził podatkową księgę przychodów i rozchodów. W księdze tej wykazywane były przychody z tytułu: sprzedaży części samochodowych, naprawy pojazdów i usług serwisowych, sprzedaży oleju przepracowanego, prowizji od dystrybucji części, wynajmu pow. warsztatowej, sprzedaży samochodu Toyota i Volkswagen oraz wynajmu samochodu. Dyrektor Izby Skarbowej uznał, że organ pierwszej instancji bezpodstawnie wyłączył z kosztów uzyskania przychodów kwotę 63,80 zł wynikającą z faktury VAT wystawionej przez firmę E M. S., M. S. sp. j. z siedzibą w L. z dnia 24 października 2005 r. a dot. zakupu 1000 kalendarzyków i 150 długopisów z uwagi na brak wyjaśnienia przyczyn zakwestionowania niniejszej przez organ podatkowy. Dodatkowo organ odwoławczy stwierdził brak podstaw do obniżenia kosztów uzyskania przychodów o kwotę 19.000 zł z uwagi na fakt, że kwota ta została zaewidencjonowana łącznie z innymi wydatkami na zakupy środków trwałych w kol. 16 księgi, a zatem do kolumny, w której, zgodnie z objaśnieniami do podatkowej księgi przychodów i rozchodów, można wpisywać m. in. wydatki odnoszące się do następnego miesiąca, roku. Odnośnie wyłączenia z kosztów uzyskania przychodów kwoty 7.300 (naprawa i uszczelnianie dachu) oraz kwoty 20.580 zł ( remont warsztatu i malowanie elewacji zewnętrznej) organ odwoławczy wskazał, że w roku 2005 pan P. M. użytkował położone w G. przy ul. [...] nieogrzewane pomieszczenia warsztatowe, magazynowe i biurowe: • do dnia 31 stycznia 2005r. na podstawie umowy najmu z 10 listopada 2002 r. zawartej z "F" Sp. z o.o. w G., • od dnia 1 lutego 2005r. na podstawie umów najmu z dnia 1 lutego 2005 r. oraz z dnia 1 maja 2005r. zawartych z panem M. C. właścicielem Przedsiębiorstwa Budowlanego "H" w S. W wyniku przeprowadzonych w dniu 31 maja 2006 r. (po 9 miesiącach od daty wystawienia spornych faktur) oględzin ustalono, że zarówno ściany zewnętrzne budynku jak i ściany pomieszczenia warsztatowego nosiły ślady zabrudzeń a ponadto na suficie pomieszczenia warsztatowego były ślady zalania. W dniu 5 czerwca 2006r. podatnik twierdził, że prace remontowe zostały przeprowadzone na podstawie ustnych uzgodnień z pracownikiem firmy "F" A. S. (wg przesłuchiwanego 24 września 2009r. G. M. – zatrudnionego na stanowisku zaopatrzeniowca, ojca podatnika - wszelkie formalności były załatwiane z A. S.) pomimo, że od dnia 1 lutego 2005r. właścicielem przedmiotowego budynku nie była ta firma tylko pan M. C. (właściciel Przedsiębiorstwa Budowlanego "H"). Zarówno umowy jak i protokoły odbioru oraz faktury zawierają tylko bardzo ogólnikowe określenie prac będących ich przedmiotem, co wobec niesporządzenia szczegółowych kosztorysów nie daje możliwości, zdaniem organu podatkowego, ustalenia faktycznego ich rozmiaru i wartości. W sporządzonej w dniu 12 czerwca 2006 r. "opinii technicznej" zamieszczona została tylko ocena jakości wykonanych prac remontowych, natomiast nie wynika z niej, kiedy faktycznie przedmiotowe prace remontowe zostały wykonane, ani jaka była ich wartość. Przeprowadzone przez pracowników Urzędu Skarbowego w okresie od 23 czerwca do 5 lipca 2006 r. czynności sprawdzające w firmie pana M. C. "H" wykazały, że nie dysponuje on wiedzą na temat jakiegokolwiek remontu przeprowadzonego przez podatnika i jego kosztu, a ponadto nie wykazały jakiekolwiek udziału pani S. lub S. (nie będącej pracownikiem firmy "H") w rozmowach na temat stanu technicznego wynajmowanych w 2005r. panu M. pomieszczeń. W związku z powyższym złożone do protokołu w dniu 4 marca 2009r. (tj. prawie 3 lata później) wyjaśnienie pana C., że wszelkie rozmowy na temat stanu technicznego prowadziła w imieniu jego firmy pani S. (którą w piśmie z 22 lutego 2010 r. nazywa S. twierdząc, że nie zna jej adresu), jak również stwierdzenie, iż po uzyskaniu w maju 2005r. prawomocnej decyzji o warunkach zabudowy przedmiotowej nieruchomości celowym było prowadzenie przez najemcę robót malarskich i dekarskich w budynku przeznaczonym od dawna do rozbiórki - nie stanowi potwierdzenia poniesienia spornych wydatków. Dokumentowane w/w fakturami wydatki zostały opłacone gotówką, jednakże w toku prowadzonego postępowania wyjaśniającego nie udało się ustalić, kim były osoby, które pokwitowały odbiór przedmiotowej gotówki, a co zatem idzie uzyskać od nich potwierdzenie poniesienia spornych wydatków przez podatnika. W związku z powyższym, organ odwoławczy wskazał, że wprawdzie podatnik posiada faktury świadczące, iż zakupił prace remontowe w wynajmowanych w 2005 r. pomieszczeniach przy ul. [...] w G., ale przeprowadzone postępowanie nie potwierdziło ani faktycznego wykonania usługi opisanej tymi fakturami jak również poniesienia wydatków w wysokości wynikającej z kwestionowanych faktur. W świetle powyższego zasadnie, zdaniem Dyrektora, przedmiotowe wydatki (7.300 zł +20.580 zł=27.880 zł) zostały przez organ pierwszej instancji wyłączone z kosztów uzyskania przychodów. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wniesiono o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w części, w której określono państwo S. i P. M. zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2005 w kwocie 8.662 zł oraz o zasądzenie na rzecz skarżących kosztów postępowania według norm prawem przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie prawa materialnego tj. art. 22 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych - poprzez uznanie, że kwoty w wysokości 7.300 zł i 20.580 zł nie mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Zarzucono nadto naruszenie przepisów postępowania tj. art. 229 w zw. z art.121 § 1, art.122 oraz art.124 Ordynacji podatkowej poprzez nie przeprowadzenie postępowania uzupełniającego możliwego do podjęcia przez organ podatkowy z urzędu, z uwagi na okoliczności podniesione przez stronę w odwołaniu i stan skomplikowania sprawy oraz jej istotne znaczenie dla podatnika jako przedsiębiorcy. Końcowo zarzucono naruszenie przepisów postępowania tj. art.120 i 122 w zw. z art.180 §1, art.187 §1 oraz art.191 Ordynacji podatkowej poprzez nie podjęcie jakichkolwiek działań w kierunku ustalenia, czy skarżący mogli wiedzieć, że ich kontrahenci nie dopełnili swoich obowiązków wobec Skarbu Państwa - tym samym obciążono stronę odpowiedzialnością za działanie osób trzecich, na które nie mieli żadnego wpływu. W uzasadnieniu skarżący wywiedli brak podstaw do pominięcia zeznania P. M. Faktury, protokoły odbioru robót i dowody wpłaty KP korespondują bezpośrednio z przedłożoną do akt sprawy opinią rzeczoznawcy i zeznaniami świadków tj. G. M. i M. C. przy czym drugie zeznania ostatniego świadka zostały pominięte w sprawie. Organom podatkowym nie udało się uzyskać zeznań źródłowych od przedstawicieli kontrahentów podatnika (C sp. z o.o.; I sp. z o.o.) i braki te zinterpretowano na niekorzyść strony. Zdaniem skarżących błędne jest stanowisko Dyrektora, stwierdzające, że jedyną możliwością wykonania prac były własne zasoby pracownicze lub podwykonawcy gdyż zgodnie z wiedzą powszechną mogli to być również pracownicy niezarejestrowani. Zdaniem strony inaczej należy oceniać tych podatników, którzy wiedzieli o niezgodnym z prawem funkcjonowaniu swoich kontrahentów a inaczej tych podatników, którzy tak jak skarżący działali cały czas w dobrej wierze. W odniesieniu do kwoty 2.402,73 zł dotyczącej tzw. odpisu amortyzacyjnego oczywistym jest, że nie pozbawiono podatnika prawa do korzystniejszego dla niego rozliczenia kwoty 2.402,73 zł jednakże zarówno decyzja organu I jak i II instancji nie zawiera informacji o ewentualnym uwzględnieniu opisywanej kwoty w kosztach uzyskania przychodu. Zdaniem skarżących nie ulega wątpliwości, ze na podstawia art. 22 a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych P. M. mógł korzystać z tej metody amortyzacji i dlatego istniała możliwość dokonania jednorazowego odpisu amortyzacyjnego nie wcześniej niż w miesiącu, w którym środki trwałe zostały wprowadzone do ewidencji środków trwałych. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie podtrzymując argumentację i stanowisko jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny w granicach swojej właściwości bada zgodność zaskarżonych decyzji z prawem. Na wstępie należy podkreślić, że organy podatkowe nie zakwestionowały prawidłowości przyjętego przez pana P. M. sposobu amortyzacji i kwoty przez niego uwzględnionej z tego tytułu jako kosztów uzyskania przychodu. Organy podatkowe nie podważyły twierdzenia podatnika o możliwości korzystania przez niego z innej metody amortyzacji i dokonania jednorazowego odpisu amortyzacyjnego. Organy podatkowe nie są uprawnione do oceny ekonomicznych skutków dokonanego przez podatnika, legalnego w świetle prawa, wyboru metody amortyzacji w ramach weryfikacji złożonego zeznania z tytułu podatku dochodowego. Z akt sprawy wynika, że skarżący nie dokonał korekty zeznania, jedynie w toku kontroli przedłożył wydruk tabeli amortyzacyjnej. W zaskarżonej decyzji została określona kwota zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2005 w kwocie wyższej niż deklarowana, albowiem nie zostały uznane za prawidłowo udokumentowane wydatki wynikające z faktury z dnia 10 sierpnia 2005 r. nr 2/08/05 oraz faktury z dnia 23 sierpnia 2005 r. nr 12/08. Pierwsza z zakwestionowanych faktur na kwotę 7.300 zł netto (8.906 zł brutto) została wystawiona przez B sp. z o.o. w G. (karta 398 tom II akt administracyjnych). Faktura została opatrzona stemplem i podpisem Prezesa Zarządu B. O. Jako przedmiot prac wskazano "naprawy uszczelnianie dachu". Druga z zakwestionowanych faktur na kwotę netto 20.580 zł netto (brutto 25.107,60 zł) została wystawiona przez C sp. z o.o. w G., opatrzona stemplem i podpisem Prezesa Zarządu T. F. (k. 327 verte, tom II akt administracyjnych). Organy podatkowe prawidłowo dokonały oceny zarówno przedłożonych przez podatników faktur, jak również umów poprzedzających ich wystawienie. Porównanie treści umowy z dnia 1 lipca 2005 r. z firmą B Sp. z o.o. z treścią faktury z dnia 23 sierpnia 2005 r. zostało przeprowadzone z uwzględnieniem rozbieżności co do osoby prezesa zarządu reprezentującego Spółkę oraz wyjaśnień podatnika dotyczących okoliczności zawarcia umowy. Podkreślić należy, że w sytuacji uzgodnienia o rozliczaniu gotówkowym strona jest zobowiązana do szczególnej staranności w celu udokumentowania poniesionego wydatku. Dowód wpłaty (karta 328 tom II akt administracyjnych) nie został opatrzony czytelnym podpisem, zatem w świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego brak jest podstaw do twierdzenia, że ocena dokonana przez organ została dokonana z naruszeniem granic swobody prawem dozwolonej. Również dokumenty przedkładane dla potwierdzenia wydatku na rzecz C Sp. z o.o. w G. zasadnie uznano za niespełniające wymogów dowodowych. Brak podpisanego czytelnie dowodu wpłaty gotówkowej, podpisy na umowie i fakturze, porównanie oryginału faktury nr 2/08/05 z 10 sierpnia 2005 r. z kopią przedłożoną w trakcie kontroli (k. 143, tom I akt administracyjnych) pozwalają na stwierdzenie, że ocena została dokonana zgodnie z art. 180 § 1, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej. Organy przeprowadziły postępowanie dowodowe w pełnym zakresie, dokonały oceny wszystkich dowodów, również zeznań świadka M. C. Odmienne niż oczekiwane przez skarżących wnioski wywiedzione z dokonanej oceny nie uzasadniają zarzutu pominięcia dowodu. Podkreślić należy, że w sprawie niniejszej istota sporu winna być sprowadzona do oceny poniesionych wydatków na wskazane przez skarżących cele remontowe. W świetle powyższego nie stanowi okoliczności istotnej ocena celowości wydatku w odniesieniu do stanu technicznego i przeznaczenia posiadanej nieruchomości (por. art. 23 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych). W ocenie Sądu nie jest trafny zarzut naruszenia zasad postępowania określonych w art. 120 i 122 Ordynacji podatkowej, postępowanie zostało przeprowadzone zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej. Z tych względów, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzeczono jak w sentencji.