I SA/Gd 673/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń po rozpoznaniu w dniu 3 października 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. T. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 13 czerwca 2024 r. nr SKO Gd/6771/23 w przedmiocie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za miesiące od grudnia 2023 r. do listopada 2024 r. postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi. M. T. (dalej "Skarżący") pismem z dnia 26 lipca 2024 r. (data stempla pocztowego) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku (dalej "SKO") z dnia 13 czerwca 2024 r. w przedmiocie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za miesiące od grudnia 2023 r. do listopada 2024 r. Decyzję tę doręczono Skarżącemu 24 czerwca 2024 r. W treści skargi Skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W uzasadnieniu wniosku Skarżący podniósł, że dwudniowe opóźnienie wynikało z konieczności opieki nad chorą matką, z powodu jej złego stanu zdrowia i wielokrotnych przyjęć na oddział szpitalny. Do pisma Skarżący załączył dokumentację medyczną matki. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, względnie oddalenie. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 sierpnia 2024 r. Skarżący został wezwany do usunięcia braków formalnych złożonej skargi przez podanie numeru PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, oraz numeru PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do jego posiadania albo posiadają go, nie mając takiego obowiązku; z pouczeniem, że nieusunięcie braków formalnych skargi w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania spowoduje odrzucenie skargi. Przesyłka, skierowana do Skarżącego, zawierająca powyższe wezwanie została doręczona w dniu 28 sierpnia 2024 r. Wezwanie pozostało bez odpowiedzi. Postanowieniem z dnia 3 października 2024 r. sygn. akt I SA/Gd 673/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm. – dalej jako "p.p.s.a."), czynność podjęta w postępowaniu sądowym przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jednakże sąd, na wniosek strony, która nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, postanowi o przywróceniu terminu (art. 86 § 1 p.p.s.a.). Przepisy art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a. stanowią zaś, iż pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Przy czym w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Przesłankami uzasadniającymi przywrócenie terminu są więc: • zachowanie siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku, liczonego od daty ustania przyczyny uchybienia terminu, • uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu, • dokonanie - równocześnie ze złożeniem wniosku - czynności, do dokonania której terminowi uchybiono. W pierwszej kolejności, aby możliwym było merytoryczne rozpatrzenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, należy ustalić, czy doszło do uchybienia temu terminowi, a zatem konieczne jest wskazanie, kiedy upłynął termin do wniesienia skargi. W stanie faktycznym sprawy, zaskarżoną decyzję doręczono Skarżącemu w dniu 24 czerwca 2024 r. Mając powyższe na względzie Sąd stwierdził, że ostatni dzień określonego w art. 53 § 1 p.p.s.a. terminu do złożenia skargi do sądu administracyjnego (30 dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie) upływał w dniu 24 lipca 2024 r. W tym zaś stanie rzeczy skargę złożoną w dniu 26 lipca 2024 r. uznać należy za złożoną po terminie. Nadanie przez Skarżącego przesyłki zawierającej skargę w dniu 26 lipca 2024 r. było uczynione z uchybieniem trzydziestodniowego terminu do jej wniesienia. W związku ze stwierdzeniem uchybienia terminu do wniesienia skargi, istniały podstawy do złożenia wniosku o jego przywrócenie. Oceniając złożony wniosek o przywrócenie terminu, w świetle powyżej określonych przesłanek normatywnych, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku nie znalazł podstaw do jego uwzględnienia. Odnosząc się do siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, Sąd stwierdza, iż Skarżący zachował ww. termin, przyjąwszy, że ustanie przyczyny uchybienia terminu nastąpiło w dniu upływu terminu do złożenia skargi, zaś wniosek został złożony 2 dni po upływie tego terminu. Sąd uznaje, iż dokonano również czynności, do dokonania której terminowi uchybiono, albowiem skarga na decyzję organu została wniesiona do Sądu. Odnosząc się natomiast do przesłanki uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi, Sąd stwierdza, iż nie doszło do jej ziszczenia się. Skarżący, wnioskując o przywrócenie uchybionego terminu, powołał się na okoliczność konieczności opieki nad chorą matką, z powodu jej złego stanu zdrowia i wielokrotnych przyjęć na oddział szpitalny. W ocenie Sądu, podniesione okoliczności nie świadczą o braku winy strony skarżącej w uchybieniu terminu. Strona wnosząca o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym musi wykazać (uprawdopodobnić), że w czasie biegu terminu do dokonania tej czynności zaistniała obiektywna przeszkoda uniemożliwiająca jej dokonanie czynności, a powstanie tej przeszkody nie było spowodowane jej działaniem i było od niej całkowicie niezależne (por. postanowienie NSA z dnia 27 stycznia 2015 r. sygn. akt II GZ 798/14, publ. CBOSA). Jednocześnie podkreślić należy, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wówczas, gdy strona w sposób przekonujący uprawdopodobni brak swojej winy. Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Oceniając wystąpienie przesłanki braku winy, sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie w przypadku zaistnienia niezależnych od strony i niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie NSA z dnia 27 maja 2014 r. sygn. akt II GZ 223/14, publ. CBOSA). Od strony postępowania należy bowiem oczekiwać i wymagać szczególnej staranności w zakresie prowadzenia swych spraw, która wymaga, by w warunkach, z jakiegokolwiek powodu, niekorzystnych zachować szczególną dbałość i ostrożność, zwłaszcza w dokonywaniu istotnych czynności urzędowych. W judykaturze przyjmuje się, że nie uzasadniają przywrócenia uchybionego terminu okoliczności takie, jak dopuszczenie się choćby lekkiego niedbalstwa przez stronę, czy też niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw (por. postanowienie NSA z dnia 11 czerwca 2014 r. sygn. akt I OZ 414/14, publ. CBOSA). Przywrócenie terminu jest więc dopuszczalne wyłącznie w przypadku zaistnienia obiektywnych, występujących bez woli strony, okoliczności, które mimo dołożenia przez stronę odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności w terminie (por. postanowienie NSA z dnia 12 lutego 2015 r. sygn. akt I OZ 91/15, publ. CBOSA). Odnosząc powyższe do rozpoznawanej sprawy Sąd stwierdza, że we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, Skarżący powołał się na konieczność opieki nad chorą matką, w tym również w okresie jej hospitalizacji. Mając powyższe na uwadze, Sąd wskazuje, że termin do wniesienia skargi biegł od dnia 25 czerwca 2024 r. do dnia 24 lipca 2024 r. W tym okresie zaś to matka Skarżącego była hospitalizowana, nie zaś sam Skarżący. Przy czym Skarżący nie wykazał, aby jego obecność w trakcie hospitalizacji matki była niezbędna. Ponadto, podkreślenia wymaga, że matka Skarżącego była hospitalizowana w okresie od 14 do 29 czerwca 2024 r., a następnie od 7 do 17 lipca 2024 r. Niewątpliwie zatem, nawet przyjąwszy konieczność obecności Skarżącego przy matce w okresie hospitalizacji, wystąpiły takie okresy, w trakcie których Skarżący dysponował czasem umożliwiającym mu nadanie skargi w terminie. Przy czym nie wskazano ani nie uprawdopodobniono żadnych okoliczności, które stanowiłyby przeszkodę we wniesieniu przez Skarżącego skargi w tych okresach, pomimo dołożenia szczególnej staranności w prowadzeniu swoich spraw. Sąd zauważa, że Skarżący nie podniósł żadnych innych okoliczności, które skutkowałyby niemożnością wniesienia skargi w ustawowym terminie. Nie można zatem uznać, aby w okresie tym wystąpiły przeszkody uniemożliwiające wniesienie skargi. Skoro Skarżący w złożonym wniosku nie wykazał, ani nie uprawdopodobnił innych okoliczności, które uniemożliwiłyby mu dochowanie terminu do wniesienia skargi, pomimo dołożenia szczególnej staranności w prowadzeniu własnych spraw, to niewątpliwie zatem, uchybienie terminu do wniesienia skargi wynikało wyłącznie z okoliczności zależnych od Skarżącego. W kontekście powyższych rozważań nie sposób uznać, że strona skarżąca dochowała należytej staranności. Podniesione we wniosku okoliczności nie mogą świadczyć o braku winy Skarżącego w uchybieniu terminu do wniesienia skargi, bowiem nie uprawdopodobnił, że choroba i hospitalizacja matki uniemożliwiły mu, pomimo podjętych należytych starań, zachowanie tegoż terminu. Oceniając zatem wniosek pod kątem zachowania przesłanki przywrócenia terminu, o której mowa w art. 87 § 2 p.p.s.a., Sąd uznał, że nie uprawdopodobniono okoliczności wskazującej na brak winy w uchybieniu terminu. Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi.