I SA/Gd 68/02

WyrokWSA w Gdańsku2005-04-05

Skład orzekający: Ewa Kwarcińska, Tomasz Kolanowski, Alicja Stępień

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kwoty wypłacone pracownikowi jako "inne dodatki" stanowią przychód ze stosunku pracy podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, nawet jeśli pracownik twierdzi, że są to ekwiwalenty za używanie prywatnego samochodu do celów służbowych lub diety za podróże służbowe, a także czy w takiej sytuacji dochodzi do podwójnego opodatkowania?
Ratio decidendi
Kwoty wypłacone pracownikowi jako "inne dodatki" stanowią przychód ze stosunku pracy w rozumieniu art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Aby te kwoty mogły korzystać ze zwolnienia podatkowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 16 i 22 tej ustawy (dotyczące podróży służbowych i używania prywatnego samochodu do celów służbowych), muszą być właściwie udokumentowane, czego w tej sprawie zabrakło. Zarzut podwójnego opodatkowania jest niezasadny, ponieważ osoba fizyczna i osoba prawna podlegają różnym reżimom opodatkowania.
Stan faktyczny
Skarżący, będący pracownikiem i wspólnikiem spółki z o.o. "A", otrzymali w 1996 roku kwotę "inne dodatki", od której nie pobrano zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych. Organy podatkowe uznały te kwoty za przychód ze stosunku pracy, niepodlegający zwolnieniu podatkowemu z powodu braku odpowiedniej dokumentacji potwierdzającej podróże służbowe lub używanie prywatnego samochodu do celów służbowych. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów dotyczących zwolnień podatkowych oraz podwójne opodatkowanie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Ewa Kwarcińska Sędziowie WSA Tomasz Kolanowski (spr.) NSA Alicja Stępień Protokolant Zuzanna Baca po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi T.P. i J.P. na decyzję Izby Skarbowej z dnia 6 grudnia 2001 r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1996 r. oddala skargę. I SA/Gd 68/02 UZASADNIENIE Izba Skarbowa decyzją z dnia 6 grudnia 2001 roku utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego z dnia 29 maja 2001 roku określającą J. i T.P. wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 1996 w kwocie [...] zł., wysokość zaległości w kwocie [...] zł. oraz wysokość odsetek za zwłokę w kwocie [...]zł. Podstawą wydania powyższego rozstrzygnięcia był ustalony w sprawie następujący stan faktyczny: Na podstawie kontroli przeprowadzonej przez Inspektora Kontroli Skarbowej w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością "A" z siedzibą w G. stwierdzono między innymi, że J.P. w 1996 roku wypłacono kwotę [...]zł. tytułem "inne dodatki", od której, nie pobrano zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych. Urząd Skarbowy w związku z tym wszczął z urzędu postępowanie w stosunku do T. i J.P. w sprawie określenia wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1996 rok, wydając postanowienie z dnia 21 styczni 2000 roku. Małżonkowie P. za 1996 rok złożyli zeznanie roczne o wysokości wspólnych dochodów małżonków wykazując wysokość zobowiązania w podatku dochodowym w wysokości [...]zł. W wyniku przeprowadzonego postępowania podatkowego ustalono, że J.P. uzyskał wyższy niż wykazany w zeznaniu rocznym dochód z tytułu wynagrodzenia za pracę. W następstwie poczynionych ustaleń Urząd Skarbowy decyzją z dnia 29 maja 2001 roku określił małżonkom P. wysokość zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1996 rok. Strony złożyły od powyższej decyzji odwołanie z dnia 29 maja 2001 roku, w którym wnieśli o jej uchylenie. Podnieśli w nim, że kwoty dodatkowego wynagrodzeni wykazanego w pozycji "inne dodatki" stanowią zwolnione z podatku dochodowego od osób fizycznych wypłaty ekwiwalentów z tytułu korzystania z samochodu osobowego stanowiącego własność pracownika do celów służbowych oraz wypłaty diet i ryczałtów za noclegi. Izba Skarbowa decyzją z dnia 6 grudnia 2001 roku utrzymała w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu swojej decyzji organ drugiej instancji i stwierdził, że wypłacone stronie dodatki stanowią przychód ze stosunku pracy w rozumieniu art. 12 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od os6b fizycznych (t.j. Dz. U. z 1993r. Nr 90, poz. 416 z późno zm.). Ponadto wskazał, że przychody te nie podlegają zwolnieniom z tego podatku określonym w art. 21 cyt. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Strony na powyższą decyzję złożyły skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnosząc o stwierdzenie niezgodności z prawem względnie uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Urzędu Skarbowego. Skarżący zarzucili decyzjom rażące naruszenie prawa: art. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, art. 21 ust. 1 pkt 17 i 21 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz rt. 210 § 1 i § 4 Ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu skargi podnieśli, że do ich podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych za 1996 rok nie powinno się doliczać przychodów z tytułu dodatków do wynagrodzenia za pracę jakie otrzymał J.P. z tytułu używania samochodu i ekwiwalentów za podróże służbowe, gdyż wydatki te spółce z o. o. "A" nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodu, co spowodowało zmniejszenie zysku netto spółki. Skarżący był zarówno pracownikiem jak i wspólnikiem spółki "A". Wobec powyższego zdaniem stron następuje podwójne opodatkowanie J.P. z powodu zakwestionowania tego wydatku jako kosztu spółki, a uznania tego wydatku jako dochodu osobistego po stronie osoby fizycznej. Skarżący zarzucają naruszenie przez organ drugiej instancji art. 210 Ordynacji podatkowej, gdyż pominął w swoim uzasadnieniu argumentację o podwójnym opodatkowaniu zawartą w odwołaniu przez skarżących. Ponadto skarżący podnieśli, że istniała dokumentacja w postaci ewidencji podróży służbowych i przejazdów samochodem, twierdzą także iż była ona przedstawiona organom do sprawdzenia. Izba Skarbowa w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku - właściwy do rozpoznania sprawy w oparciu o art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1271) zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu powodującym konieczność jej wyeliminowania z obrotu prawnego. Jak wynika z akt sprawy skarżący będąc zatrudnionym w spółce z o. o. "A" otrzymał w 1996 roku kwotę [...]zł. tytułem "inne dodatki", od której nie pobrano zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych. W myśl art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 1993r. Nr 90, poz. 416 z późno zm.), za przychody ze stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne (...) a w szczególności: wynagrodzenie zasadnicze, wynagrodzenie za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki (...); Zatem otrzymane przez skarżącego wynagrodzenie określone jako "inne dodatki" stanowi przychód ze stosunku pracy w rozumieniu powyższego przepisu. Zdaniem skarżących wypłacone kwoty powinny jednak korzystać ze zwolnienia z podatku gdyż były to ekwiwalenty pieniężne związane z korzystaniem z samochodu oraz delegacjami służbowymi. Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 16 cytowanej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym w 1996 roku, zwolnione są diety i inne należności za czas podróży służbowej pracowników do wysokości określonej w odrębnych ustawach lub przepisach wydanych przez właściwego ministra. Problematyka ta była uregulowana w zarządzeniu Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 14 sierpnia 1990 roku w sprawie diet i innych należności z tytułu podróży służbowych na obszarze kraju (M.P. Nr 32, poz. 257 z późno zm.). Jak wynika z § 1 ust. 2 cytowanego zarządzenia podróżą służbową jest wykonywanie zadania określonego przez zakład pracy poza miejscowością, w której znajduje się stałe miejsce pracy pracownika, w terminie i miejscu określonych w poleceniu wyjazdu służbowego. W rozpoznawanej sprawie stwierdzono, że skarżącemu nie wystawiano polecenia służbowego, brak bowiem stosownej dokumentacji potwierdzającej ten fakt. Pracownikowi mógł zostać, zgodnie z § 9 powołanego zarządzenia, przyznany ryczałt miesięczny, jednak na zasadach wynikających z zarządzenia. Koniecznym było zatem wyliczenie kwoty ryczałtu uwzględniając zasady wynikające z zarządzenia, a wyliczenia takiego nie okazano. Brak poleceń wyjazdu służbowego oraz wyliczenia ryczałtu powodują, że nie zostały spełnione przesłanki wynikające z art. 21 ust. 1 pkt 16 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i wypłacone z tego tytułu kwoty nie mogą korzystać ze zwolnienia z tego podatku. Z kolei zwolnienie kwot z tytułu wypłat związanych z używaniem prywatnego samochodu osobowego dla celów służbowych normuje art. 21 ust. 1 pkt 22 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zgodnie z tym przepisem zwolnieniu podlegały kwoty otrzymane przez pracowników z tytułu kosztów używania pojazdów samochodowych dla potrzeb zakładu pracy w celu odbycia podróży służbowej, w przypadku jazd zamiejscowych, do wysokości nie przekraczającej kwoty ustalonej przy zastosowaniu stawek za jeden kilometr przebiegu pojazdu, a w jazdach lokalnych do wysokości miesięcznego ryczałtu pieniężnego albo do wysokości nie przekraczającej stawek za 1 km przebiegu pojazdu. Zasady korzystania z samochodów prywatnych dla celów służbowych, w tym stawki za 1 km przebiegu pojazdu oraz ryczałt za używanie samochodu, określone były w zarządzeniu Ministra Transportu, Żeglugi i Łączności z dnia 9 maja 1989 roku w sprawie używania samochodów osobowych, motocykli i motorowerów do celów służbowych (M. P. Nr 35, poz. 279). Zgodnie z § 1 pkt 2 cytowanego zarządzenia, używanie do celów służbowych pojazdów stanowiących własność pracowników odbywa się na podstawie umów zawieranych zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego. Natomiast wypłata miesięcznego ryczałtu pieniężnego za używanie prywatnego samochodu w jazdach lokalnych odbywa się na podstawie oświadczenia pracownika o używaniu samochodu osobowego (§ 6 ust. 2 powołanego zarządzenia). Jak wynika z akt sprawy brak jest dokumentacji w postaci poleceń wyjazdu służbowego lub umowy cywilnoprawnej zawartej pomiędzy spółką "A" a skarżącym. Zarzut skargi, iż dokumentację spółka posiadała i została ona przedstawiona organom podatkowym należy uznać za nieuzasadniony. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika bowiem, że w trakcie kontroli w spółce "A" nie przedłożono kontrolującym dokumentacji związanej z rozpoznawaną sprawą. Poza tym dyrektor ekonomiczny spółki "A" w dniu 13 lipca 1998 roku poinformował o kradzieży jego samochodu, w którym znajdowały się dokumenty dotyczące delegacji służbowych za rok 1996. Zdaniem Sądu rozstrzygającego niniejszą sprawę organy podatkowe dokonały prawidłowej oceny zebranego materiału dowodowego i zasadnie uznały, że wypłacone skarżącemu kwoty określone jako "inne dodatki" stanowiły przychód skarżącego w rozumieniu art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Jednocześnie kwoty te nie mogły korzystać ze zwolnienia z opodatkowania na mocy art. 21 cytowanej ustawy. Wszelkie przychody związane z podróżami służbowymi oraz dotyczące używania prywatnego samochodu dla celów służbowych mogły korzystać ze zwolnienia z podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 16 i pkt 22 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (w brzmieniu obowiązującym w 1996 roku), tylko wówczas gdy zostały właściwie udokumentowane. Sąd nie podziela także argumentów stron, zaprezentowanych w skardze, związanych z podwójnym opodatkowaniem wypłaconych skarżącemu kwot: po pierwsze podatkiem dochodowym od osób fizycznych i po drugie podatkiem dochodowym od osób prawnych Rozpoznawana sprawa dotyczy wysokości zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych, a nie podatku dochodowego od osób prawnych. Skarżący nie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych, a zatem w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi przypadek podwójnego opodatkowania uzyskanego przez skarżącego przychodu. Jak zauważyła Izba Skarbowa w odpowiedzi na skargę, osoba fizyczna i osoba prawna jako odmienne podmioty podlegają różnym reżimom opodatkowania uregulowanym w dwóch odrębnych aktach prawnych. Sąd rozpoznając sprawę za niezasadny uznał zrzut stron dotyczący naruszeni art. 210 Ordynacji podatkowej. Uzasadnienie zaskarżonych decyzji zawiera wyczerpujące uzasadnienie faktyczne i prawne podjętego rozstrzygnięcia. Sąd nie dopatrzył się także uchybień procesowych, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na uwadze należało skargę oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło